NGUỒN GỐC CHỮ QUỐC NGỮ

Khi tôi lần theo chỉ dẫn ở bài phân tích về bức thư đăng lần đầu trong tạp chí chuyên ngành của Hiệp hội Abraham Lincoln mang tên For The People, bản phát hành mùa đông năm 2001 của tiến

Đi tìm

nguồn gốc

“thư Tổng

thống

Lincoln

gửi thầy

hiệu

trưởng”

Bài

viết trên

Thanh Niên

ngày 13.7 đã

nhận được

sự quan tâm

của đông

đảo độc giả

Nguyễn

Đình Nam

(thành viên nhóm sáng lập vanhocmang.net, chuyên viên công

nghệ thông tin), người đã công bố những tài liệu liên quan đến nghi vấn trên, tiếp tục đi tìm nguồn gốc bức thư này

Bài viết đăng tải ngày 12.7 trên vanhocmang.net mới chỉ ra sự

nhầm lẫn, chứ vẫn chưa lần ra nguồn gốc tác phẩm “thư gửi thầy hiệu trưởng” (từ đây gọi là bức thư) Khi tôi lần theo chỉ

dẫn ở bài phân tích về bức thư đăng lần đầu trong tạp chí chuyên ngành của Hiệp hội Abraham Lincoln mang

tên For The People, bản

phát hành mùa đông năm 2001 của tiến sĩ Thomas F.Schwartz truy cập vào trang web của Hội đồng quốc gia các nhà giáo ở Ấn Độ thì các nội dung ông mô

tả vào năm 2001 đã không còn May sao tôi nhớ đến một công cụ lưu lại những khoảnh khắc khác nhau trong lịch sử của các

trang web, công cụ đó ở archive.org Nhờ “cỗ máy” này, tôi

xem được các thông tin về Hội đồng quốc gia các nhà giáo này Thông tin đăng năm 2000 cho biết đây là một tổ chức tồn tại độc lập từ 1973, bao gồm rất nhiều học giả đáng kính của Ấn

Độ Sau một đạo luật chính thức thì tổ chức này trở thành một

tổ chức thuộc chính phủ

Phòng Văn hóa-Thông tin của Lãnh sự quán Mỹ:

Lá thư không xuất hiện trong tập hợp các tác phẩm

của Abraham Lincoln

Ngày 13.7, Thanh Niên đã liên lạc

với Lãnh sự quán Mỹ tại TP.HCM

để hỏi thêm thông tin liên quan đến bức thư và được Phòng Văn hóa -Thông tin của Lãnh sự quán Mỹ trả lời: “Tổng lãnh sự quán không thể chính thức khẳng định hay phủ nhận (rằng bức thư có phải của Tổng thống Lincoln hay không) do chúng tôi không phải là cơ quan nghiên cứu lịch sử Tuy nhiên, học giả chuyên nghiên cứu

về Lincoln, Thomas Schwartz, trong bài viết trên trang

web của Hội Bảo tồn lịch sử Illinois có tựa Lincoln never

said that (Lincoln chưa bao giờ nói như thế) đã chỉ ra cụ

thể bức thư này là không có thật

(http://www.state.il.us/HPA/facsimiles.htm) (*) Một cách

khác để thẩm tra là tìm kiếm trên trang web tập hợp tất cả

những tác phẩm của Abraham Lincoln

(http://quod.lib.umich.edu/l/lincoln/) (*) Lá thư trên

không xuất hiện trong tập hợp này”

Lincoln và con trai

Tên tác giả là “His Mother” ở cuối bức thư trong cuốn sách Elementary

English, phát hành năm 1969 của Hội đồng Quốc gia Các giáo viên tiếng Anh

ở Mỹ - Ảnh: N.Đ.N Dùng công cụ này, tôi thấy được bản chụp bức thư vào tháng 5.2001

archive.org/

web/200105

28220425/h

ttp://www.n

cte-in.org/

contrib/

abraham.ht

m), chính là

tác phẩm mà

Thomas

F.Schwartz

đã nhắc đến

Tôi hơi ngạc

nhiên vì nó

khác khá

nhiều so với

nguyên văn

mà

Thomas đã

chép trong

bài viết

Theo đánh

giá của tôi,

văn bản này

sử dụng dấu

chấm câu

khá cẩu thả,

hơi khó hiểu

đối với một

trang web

ngành giáo dục Tuy không phải là của Lincoln nhưng đây là một tác phẩm lớn, có tầm ảnh hưởng rất rộng, tôi nghĩ không lẽ khởi đầu của nó lại cẩu thả như thế này?

“Cỗ máy thời gian” ở archive.org không cho đi ngược lại trước

1995 và cũng không có tính năng tìm kiếm, khiến tôi không khai thác thêm được gì Tưởng như bế tắc thì tôi lại nhớ tới Google Books Mới đây Google bỏ ra rất nhiều tiền để số hóa

vô số sách của nhân loại từ cổ chí kim vào máy tính, cho mọi người tìm kiếm, với chủ trương sau này sẽ bán sách Tuy đây là kho sách để bán, không được truy cập tự do, nhưng bằng những thủ thuật tìm kiếm, không phải bỏ tiền ra mua tôi vẫn tìm được thứ mình mong đợi Tôi tìm thấy được một cuốn xuất bản từ

1960 ở Mỹ, ở trang 98 có bài giống như bức thư, nhưng không truy cập sâu được May thay tôi lại tìm thấy cuốn sách mang tên

Elementary English (Nhập môn tiếng Anh), phát hành năm 1969

của Hội đồng quốc gia các giáo viên tiếng Anh ở Mỹ Ở trang 791-792 có đăng tác phẩm tương tự Phải khá vất vả tôi mới lấy được đoạn ghi tên tác giả ở cuối bài về Tên tác giả là “Người Mẹ” (His Mother)

Năm xuất bản 1969 rất đáng chú ý Năm 1969, internet chưa ra đời, thậm chí máy tính cá nhân còn chưa ra đời Một nhà sử học lớn như Thomas cũng có lúc sơ ý không tìm ra ra rằng nguồn gốc của một tác phẩm mà ông tưởng như ở cách nửa vòng trái đất hóa ra lại xuất hiện trước đó ngay trên quê hương mình Việc bức thư của “Người Mẹ” được “biến” thành thư của Lincoln quả là điều khó hiểu Nền giáo dục to lớn của Ấn Độ có

lẽ đã nhầm lẫn khi thu nhận bức thư này như một tác phẩm của Lincoln?

Bản thân tôi ban đầu đã có những nhận xét rằng tác phẩm này

có những nét của một tác phẩm văn học mạng nếu ta cố hiểu

“mạng” với nghĩa rộng hơn là mạng máy tính thì ta sẽ thấy tác phẩm này đã tạo ra một “hiệu ứng mạng” khổng lồ Tác phẩm

đã lan

truyền chậm

rãi, qua

nhiều quốc

gia, nhiều

thập kỷ, qua

các phương

tiện khác

nhau: từ

sách giáo

khoa Mỹ,

bay sang Ấn

Độ, lên

internet,

quay ngược

trở lại Mỹ

mà không ai

nhận ra, rồi

rất lâu sau

lại xuất hiện

trên sách

giáo khoa

Việt Nam

Đến nay tôi

đã có những

manh mối

giúp có thể

đi tới gốc rễ

phẩm, nhưng tất cả còn cần được kiểm chứng và phân tích thêm