Câu 1: Điều kiện nào để xem xét thụ lý giải quyết đơn khiếu nại hoặc không xem xét giải quyết đơn khiếu nại? Trình tự, thủ tục giải quyết khiếu nại Quyết định hành chính? Điều kiện để xem xét thụ lý giải quyết đơn khiếu nại Đơn khiếu nại được thụ lý giải quyết khi đáp ứng các điều kiện sau: Thứ nhất, đáp ứng điều kiện về trình tự khiếu nại quy đinh tại Điều 7 Luật Khiếu nại 2011: “1. Khi có căn cứ cho rằng quyết định hành chính, hành vi hành chính là trái pháp luật, xâm phạm trực tiếp đến quyền, lợi ích hợp pháp của mình thì người khiếu nại khiếu nại lần đầu đến người đã ra quyết định hành chính hoặc cơ quan có người có hành vi hành chính hoặc khởi kiện vụ án hành chính tại Tòa án theo quy định của Luật tố tụng hành chính. Trường hợp người khiếu nại không đồng ý với quyết định giải quyết lần đầu hoặc quá thời hạn quy định mà khiếu nại không được giải quyết thì có quyền khiếu nại lần hai đến Thủ trưởng cấp trên trực tiếp của người có thẩm quyền giải quyết khiếu nại lần đầu hoặc khởi kiện vụ án hành chính tại Tòa án theo quy định của Luật tố tụng hành chính. Trường hợp người khiếu nại không đồng ý với quyết định giải quyết khiếu nại lần hai hoặc hết thời hạn quy định mà khiếu nại không được giải quyết thì có quyền khởi kiện vụ án hành chính tại Tòa án theo quy định của Luật tố tụng hành chính.
Trang 15 Nguyễn Thị Kim Vân
7.Nguyễn Thị Kim Anh
Trang 2Câu 1: Điều kiện nào để xem xét thụ lý giải quyết đơn khiếu nại hoặc không
xem xét giải quyết đơn khiếu nại? Trình tự, thủ tục giải quyết khiếu nại Quyết địnhhành chính?
* Điều kiện để xem xét thụ lý giải quyết đơn khiếu nại
Đơn khiếu nại được thụ lý giải quyết khi đáp ứng các điều kiện sau:
- Thứ nhất, đáp ứng điều kiện về trình tự khiếu nại quy đinh tại Điều 7 LuậtKhiếu nại 2011:
“1 Khi có căn cứ cho rằng quyết định hành chính, hành vi hành chính là tráipháp luật, xâm phạm trực tiếp đến quyền, lợi ích hợp pháp của mình thì ngườikhiếu nại khiếu nại lần đầu đến người đã ra quyết định hành chính hoặc cơ quan cóngười có hành vi hành chính hoặc khởi kiện vụ án hành chính tại Tòa án theo quyđịnh của Luật tố tụng hành chính
Trường hợp người khiếu nại không đồng ý với quyết định giải quyết lần đầuhoặc quá thời hạn quy định mà khiếu nại không được giải quyết thì có quyền khiếunại lần hai đến Thủ trưởng cấp trên trực tiếp của người có thẩm quyền giải quyếtkhiếu nại lần đầu hoặc khởi kiện vụ án hành chính tại Tòa án theo quy định củaLuật tố tụng hành chính
Trường hợp người khiếu nại không đồng ý với quyết định giải quyết khiếunại lần hai hoặc hết thời hạn quy định mà khiếu nại không được giải quyết thì cóquyền khởi kiện vụ án hành chính tại Tòa án theo quy định của Luật tố tụng hànhchính
2 Đối với quyết định hành chính, hành vi hành chính của Bộ trưởng, Thủtrưởng cơ quan ngang Bộ, Thủ trưởng cơ quan thuộc Chính phủ (sau đây gọi chung
là Bộ trưởng) thì người khiếu nại khiếu nại đến Bộ trưởng hoặc khởi kiện vụ ánhành chính tại Tòa án theo quy định của Luật tố tụng hành chính
Trang 3Trường hợp người khiếu nại không đồng ý với quyết định giải quyết khiếunại của Bộ trưởng hoặc quá thời hạn quy định mà khiếu nại không được giải quyếtthì có quyền khởi kiện vụ án hành chính tại Toà án theo quy định của Luật tố tụnghành chính.
3 Đối với quyết định hành chính, hành vi hành chính của Chủ tịch Ủy bannhân dân tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương (sau đây gọi chung là cấp tỉnh) thìngười khiếu nại khiếu nại lần đầu đến Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh hoặckhởi kiện vụ án hành chính tại Tòa án theo quy định của Luật tố tụng hành chính
Trường hợp người khiếu nại không đồng ý với quyết định giải quyết khiếunại lần đầu của Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh hoặc hết thời hạn quy định màkhiếu nại không được giải quyết thì có quyền khiếu nại lần hai đến Bộ trưởng quản
lý ngành, lĩnh vực hoặc khởi kiện vụ án hành chính tại Tòa án theo quy định củaLuật tố tụng hành chính
Trường hợp người khiếu nại không đồng ý với quyết định giải quyết lần haicủa Bộ trưởng hoặc hết thời hạn quy định mà khiếu nại không được giải quyết thì
có quyền khởi kiện vụ án hành chính tại Tòa án theo quy định của Luật tố tụnghành chính.”
- Thứ hai, đơn khiếu nại có các khiếu nại không thuộc trường hợp khôngđược thụ lý giải quyết quy định tại Điều 11 Luật Khiếu nại 2011 đó là:
“1 Quyết định hành chính, hành vi hành chính trong nội bộ cơ quan nhànước để chỉ đạo, tổ chức thực hiện nhiệm vụ, công vụ; quyết định hành chính, hành
vi hành chính trong chỉ đạo điều hành của cơ quan hành chính cấp trên với cơ quanhành chính cấp dưới; quyết định hành chính có chứa đựng các quy phạm pháp luật
do cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền ban hành theo trình tự, thủ tục củapháp luật về ban hành văn bản quy phạm pháp luật; quyết định hành chính, hành vi
Trang 4hành chính thuộc phạm vi bí mật nhà nước trong các lĩnh vực quốc phòng, an ninh,ngoại giao theo danh mục do Chính phủ quy định;
2 Quyết định hành chính, hành vi hành chính bị khiếu nại không liên quantrực tiếp đến quyền, lợi ích hợp pháp của người khiếu nại;
3 Người khiếu nại không có năng lực hành vi dân sự đầy đủ mà không cóngười đại diện hợp pháp;
4 Người đại diện không hợp pháp thực hiện khiếu nại;
5 Đơn khiếu nại không có chữ ký hoặc điểm chỉ của người khiếu nại;
6 Thời hiệu, thời hạn khiếu nại đã hết mà không có lý do chính đáng;
7 Khiếu nại đã có quyết định giải quyết khiếu nại lần hai;
8 Có văn bản thông báo đình chỉ việc giải quyết khiếu nại mà sau 30 ngàyngười khiếu nại không tiếp tục khiếu nại;
9 Việc khiếu nại đã được Tòa án thụ lý hoặc đã được giải quyết bằng bản
án, quyết định của Toà án, trừ quyết định đình chỉ giải quyết vụ án hành chính củaTòa án.”
- Thứ ba, đơn khiếu nại không thuộc trường hợp hết thời hiệu khiếu nại màngười khiếu nại không có các lý do quy định tại Điều 9 Luật Khiếu nại 2011 đó là:
“Thời hiệu khiếu nại là 90 ngày, kể từ ngày nhận được quyết định hành chính hoặcbiết được quyết định hành chính, hành vi hành chính Trường hợp người khiếu nạikhông thực hiện được quyền khiếu nại theo đúng thời hiệu vì ốm đau, thiên tai,địch họa, đi công tác, học tập ở nơi xa hoặc vì những trở ngại khách quan khác thìthời gian có trở ngại đó không tính vào thời hiệu khiếu”
- Thứ tư, đơn khiếu nại đáp ứng điều kiện quy định tại Khoản 2 và Khoản 3Điều 8 Luật Khiếu nại 2011: “Trường hợp khiếu nại được thực hiện bằng đơn thì
Trang 5trong đơn khiếu nại phải ghi rõ ngày, tháng, năm khiếu nại; tên, địa chỉ của ngườikhiếu nại; tên, địa chỉ của cơ quan, tổ chức, cá nhân bị khiếu nại; nội dung, lý dokhiếu nại, tài liệu liên quan đến nội dung khiếu nại và yêu cầu giải quyết của ngườikhiếu nại Đơn khiếu nại phải do người khiếu nại ký tên hoặc điểm chỉ
Trường hợp người khiếu nại đến khiếu nại trực tiếp thì người tiếp nhận khiếunại hướng dẫn người khiếu nại viết đơn khiếu nại hoặc người tiếp nhận ghi lại việckhiếu nại bằng văn bản và yêu cầu người khiếu nại ký hoặc điểm chỉ xác nhận vàovăn bản, trong đó ghi rõ nội dung theo quy định tại khoản 2 Điều này.”
- Thứ năm, đơn khiếu nại đáp ứng điều kiện quy định tại Điều 33 Luật Khiếunại 2011 về khiếu nại lần hai hoặc khởi kiện vụ án hành chính :
“1 Trong thời hạn 30 ngày, kể từ ngày hết thời hạn giải quyết khiếu nại quyđịnh tại Điều 28 của Luật này mà khiếu nại lần đầu không được giải quyết hoặc kể
từ ngày nhận được quyết định giải quyết khiếu nại lần đầu mà người khiếu nạikhông đồng ý thì có quyền khiếu nại đến người có thẩm quyền giải quyết khiếu nạilần hai; đối với vùng sâu, vùng xa đi lại khó khăn thì thời hạn có thể kéo dài hơnnhưng không quá 45 ngày
Trường hợp khiếu nại lần hai thì người khiếu nại phải gửi đơn kèm theoquyết định giải quyết khiếu nại lần đầu, các tài liệu có liên quan cho người có thẩmquyền giải quyết khiếu nại lần hai
2 Hết thời hạn giải quyết khiếu nại quy định tại Điều 28 của Luật này màkhiếu nại lần đầu không được giải quyết hoặc người khiếu nại không đồng ý vớiquyết định giải quyết khiếu nại lần đầu thì có quyền khởi kiện vụ án hành chính tạiTòa án theo quy định của Luật tố tụng hành chính.”
Trang 6Ngoài ra, đơn khiếu nại còn đáp ứng điều kiện quy định tại Điểm a Khoản 2Điều 6 Thông tư 07/2014/TT-TTCP ngày 31 tháng 10 năm 2014 quy định quy trình
xử lý đơn khiếu nại, đơn tố cáo, đơn kiến nghị, phản ánh đó là:
“ Đơn dùng chữ viết là tiếng Việt và được người khiếu nại, người tố cáo,người kiến nghị, phản ánh ghi rõ ngày, tháng, năm viết đơn; họ, tên, địa chỉ, chữ kýhoặc điểm chỉ của người viết đơn;
Đơn khiếu nại phải ghi rõ tên, địa chỉ của cơ quan, tổ chức, đơn vị, cá nhân
bị khiếu nại, nội dung, lý do khiếu nại và yêu cầu của người khiếu nại;
Đơn tố cáo phải ghi rõ nội dung tố cáo; cơ quan, tổ chức, đơn vị, cá nhân bị
tố cáo, hành vi vi phạm pháp luật bị tố cáo;
Đơn kiến nghị, phản ánh phải ghi rõ nội dung kiến nghị, phản ánh;
Đơn chưa được cơ quan, tổ chức, đơn vị tiếp nhận đơn xử lý theo quy địnhcủa pháp luật hoặc đã được xử lý nhưng người khiếu nại, người tố cáo được quyềnkhiếu nại, tố cáo tiếp theo quy định của pháp luật.”
*Điều kiện không xem xét thụ lý giải quyết đơn khiếu nại
Đơn khiếu nại không được xem xét thụ lý giải quyết vì những lý do sau:
- Thứ nhất, đơn khiếu nại thuộc trường hợp quy định tại Điều 11 Luật Khiếunại 2011 đó là:
“1 Quyết định hành chính, hành vi hành chính trong nội bộ cơ quan nhànước để chỉ đạo, tổ chức thực hiện nhiệm vụ, công vụ; quyết định hành chính, hành
vi hành chính trong chỉ đạo điều hành của cơ quan hành chính cấp trên với cơ quanhành chính cấp dưới; quyết định hành chính có chứa đựng các quy phạm pháp luật
do cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền ban hành theo trình tự, thủ tục củapháp luật về ban hành văn bản quy phạm pháp luật; quyết định hành chính, hành vi
Trang 7hành chính thuộc phạm vi bí mật nhà nước trong các lĩnh vực quốc phòng, an ninh,ngoại giao theo danh mục do Chính phủ quy định;
2 Quyết định hành chính, hành vi hành chính bị khiếu nại không liên quantrực tiếp đến quyền, lợi ích hợp pháp của người khiếu nại;
3 Người khiếu nại không có năng lực hành vi dân sự đầy đủ mà không cóngười đại diện hợp pháp;
4 Người đại diện không hợp pháp thực hiện khiếu nại;
5 Đơn khiếu nại không có chữ ký hoặc điểm chỉ của người khiếu nại;
6 Thời hiệu, thời hạn khiếu nại đã hết mà không có lý do chính đáng;
7 Khiếu nại đã có quyết định giải quyết khiếu nại lần hai;
8 Có văn bản thông báo đình chỉ việc giải quyết khiếu nại mà sau 30 ngàyngười khiếu nại không tiếp tục khiếu nại;
9 Việc khiếu nại đã được Tòa án thụ lý hoặc đã được giải quyết bằng bản
án, quyết định của Toà án, trừ quyết định đình chỉ giải quyết vụ án hành chính củaTòa án.”
- Thứ hai, đơn khiếu nại không đáp ứng các yêu cầu quy định tại Điểm a, bKhoản 2 Điều 6 Thông tư 07/2014/TT-TTCP ngày 31 tháng 10 năm 2014 quy địnhquy trình xử lý đơn khiếu nại, đơn tố cáo, đơn kiến nghị, phản ánh đó là:
" + Đơn dùng chữ viết là tiếng Việt và được người khiếu nại, người tố cáo,người kiến nghị, phản ánh ghi rõ ngày, tháng, năm viết đơn; họ, tên, địa chỉ, chữ kýhoặc điểm chỉ của người viết đơn
+ Đơn khiếu nại phải ghi rõ tên, địa chỉ của cơ quan, tổ chức, đơn vị, cánhân bị khiếu nại, nội dung, lý do khiếu nại và yêu cầu của người khiếu nại
Trang 8+ Đơn tố cáo phải ghi rõ nội dung tố cáo; cơ quan, tổ chức, đơn vị, cá nhân
bị tố cáo, hành vi vi phạm pháp luật bị tố cáo
+ Đơn kiến nghị, phản ánh phải ghi rõ nội dung kiến nghị, phản ánh
+ Đơn chưa được cơ quan, tổ chức, đơn vị tiếp nhận đơn xử lý theo quy địnhcủa pháp luật hoặc đã được xử lý nhưng người khiếu nại, người tố cáo được quyềnkhiếu nại, tố cáo tiếp theo quy định của pháp luật
+ Đơn đã được gửi cho nhiều cơ quan, tổ chức, đơn vị, cá nhân trong đó đãgửi đến đúng cơ quan, tổ chức, đơn vị hoặc đúng người có thẩm quyền giải quyết;
+ Đơn đã được hướng dẫn một lần về cùng nội dung."
* Trình tự thủ tục giải quyết khiếu nại quyết định hành chính ?
Luật khiếu nại 2011 quy định trình tự thủ thục giải quyết khiếu nại quyếtđịnh hành chính
Trước hết, khiếu nại được hiểu: là việc công dân, cơ quan, tổ chức hoặc cán
bộ, công chức theo thủ tục do Luật khiếu nại quy định, đề nghị cơ quan, tổ chức, cánhân có thẩm quyền xem xét lại quyết định hành chính, hành vi hành chính của cơquan hành chính nhà nước, của người có thẩm quyền trong cơ quan hành chính nhànước hoặc quyết định kỷ luật cán bộ, công chức khi có căn cứ cho rằng quyết địnhhoặc hành vi đó là trái pháp luật, xâm phạm quyền, lợi ích hợp pháp của mình
- Người khiếu nại: là công dân, cơ quan, tổ chức hoặc cán bộ, công chứcthực hiện quyền khiếu nại
- Người bị khiếu nại: là cơ quan hành chính nhà nước hoặc người có thẩmquyền trong cơ quan hành chính nhà nước có quyết định hành chính, hành vi hànhchính bị khiếu nại; cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền có quyết định kỷ luậtcán bộ, công chức bị khiếu nại
Trang 9- Giải quyết khiếu nại: là việc thụ lý, xác minh, kết luận và ra quyết định giảiquyết khiếu nại.
+ Trình tự khiếu nại:
Căn cứ theo khoản 1 Điều 7, luật Khiếu nại 2011 thì:
“1 Khi có căn cứ cho rằng quyết định hành chính, hành vi hành chính là tráipháp luật, xâm phạm trực tiếp đến quyền, lợi ích hợp pháp của mình thì ngườikhiếu nại khiếu nại lần đầu đến người đã ra quyết định hành chính hoặc cơ quan cóngười có hành vi hành chính hoặc khởi kiện vụ án hành chính tại Tòa án theo quyđịnh của Luật tố tụng hành chính
Trường hợp người khiếu nại không đồng ý với quyết định giải quyết lần đầuhoặc quá thời hạn quy định mà khiếu nại không được giải quyết thì có quyền khiếunại lần hai đến Thủ trưởng cấp trên trực tiếp của người có thẩm quyền giải quyếtkhiếu nại lần đầu hoặc khởi kiện vụ án hành chính tại Tòa án theo quy định củaLuật tố tụng hành chính
Trường hợp người khiếu nại không đồng ý với quyết định giải quyết khiếunại lần hai hoặc hết thời hạn quy định mà khiếu nại không được giải quyết thì cóquyền khởi kiện vụ án hành chính tại Tòa án theo quy định của Luật tố tụng hànhchính.”
+ Hình thức khiếu nại
Cũng căn cứ theo Điều 8, luật khiếu nại tố cáo năm 2011
“1 Việc khiếu nại được thực hiện bằng đơn khiếu nại hoặc khiếu nại trựctiếp
2 Trường hợp khiếu nại được thực hiện bằng đơn thì trong đơn khiếu nạiphải ghi rõ ngày, tháng, năm khiếu nại; tên, địa chỉ của người khiếu nại; tên, địa chỉ
Trang 10của cơ quan, tổ chức, cá nhân bị khiếu nại; nội dung, lý do khiếu nại, tài liệu liênquan đến nội dung khiếu nại và yêu cầu giải quyết của người khiếu nại Đơn khiếunại phải do người khiếu nại ký tên hoặc điểm chỉ.
3 Trường hợp người khiếu nại đến khiếu nại trực tiếp thì người tiếp nhậnkhiếu nại hướng dẫn người khiếu nại viết đơn khiếu nại hoặc người tiếp nhận ghilại việc khiếu nại bằng văn bản và yêu cầu người khiếu nại ký hoặc điểm chỉ xácnhận vào văn bản, trong đó ghi rõ nội dung theo quy định tại khoản 2 Điều này.“
+ Thời hạn giải quyết khiếu nại lần đầu
Căn cứ theo điều 28, luật khiếu nại 2011
“Thời hạn giải quyết khiếu nại lần đầu không quá 30 ngày, kể từ ngày thụ lý;đối với vụ việc phức tạp thì thời hạn giải quyết có thể kéo dài hơn nhưng khôngquá 45 ngày, kể từ ngày thụ lý
Ở vùng sâu, vùng xa đi lại khó khăn thì thời hạn giải quyết khiếu nại khôngquá 45 ngày, kể từ ngày thụ lý; đối với vụ việc phức tạp thì thời hạn giải quyết cóthể kéo dài hơn nhưng không quá 60 ngày, kể từ ngày thụ lý.”
+ Thời hạn giải quyết khiếu nại lần hai
Căn cứ theo Điều 37, luật khiếu nại tố cáo năm 2011 thì:
“Thời hạn giải quyết khiếu nại lần hai không quá 45 ngày, kể từ ngày thụ lý;đối với vụ việc phức tạp thì thời hạn giải quyết khiếu nại có thể kéo dài hơn nhưngkhông quá 60 ngày, kể từ ngày thụ lý
Ở vùng sâu, vùng xa đi lại khó khăn thì thời hạn giải quyết khiếu nại khôngquá 60 ngày, kể từ ngày thụ lý; đối với vụ việc phức tạp thì thời hạn giải quyếtkhiếu nại có thể kéo dài hơn, nhưng không quá 70 ngày, kể từ ngày thụ lý.”
Trang 11Trên đây là nội dung tư vấn pháp luật của Phamlaw về trình tự, thời giangiải quyết đơn từ khiếu nại của công dân, cơ quan, tổ chức hoặc cán bộ, công chức.
Theo quy định tại Điều 5 của Thông tư 07/2013 TT-TTCP quy định quytrình giải quyết khiêú nại hành chính như sau :
Điều 5 Thụ lý giải quyết khiếu nại
1 Trong thời hạn 10 ngày làm việc, kể từ ngày nhận được khiếu nại quyếtđịnh hành chính, hành vi hành chính, quyết định kỷ luật cán bộ, công chức thuộcthẩm quyền giải quyết mà không thuộc một trong các trường hợp được quy địnhtạiĐiều 11 của Luật khiếu nại, người có thẩm quyền giải quyết khiếu nại lần đầuhoặc lần hai phải thụ lý giải quyết Đối với trường hợp nhiều người khiếu nại vềcùng một nội dung và cử người đại diện để thực hiện việc khiếu nại thì thụ lý khitrong đơn khiếu nại có đầy đủ chữ ký của những người khiếu nại và có văn bản cửngười đại diện Trường hợp không thụ lý giải quyết thì phải nêu rõ lý do trongvănbản thông báo cho người khiếu nại
2 Đối với khiếu nại quyết định hành chính, hành vi hành chính, người cóthẩm quyền giải quyết khiếu nại thông báo việc thụ lý bằng văn bản đến ngườikhiếu nại, cơ quan, tổ chức, đơn vị, cá nhân có thẩm quyền chuyển khiếu nại đến(nếu có) và cơ quan thanh tra nhà nước cùng cấp biết Đối với khiếu nại quyết định
kỷ luật cán bộ, công chức thì văn bản thông báo việc thụ lý được gửi cho ngườikhiếu nại Đối với trường hợp nhiều người khiếu nại về cùng một nội dung và cửngười đại diện để thực hiện việc khiếu nại thì văn bản thông báo việc thụ lý đượcgửi đến người đại diện
Thông báo việc thụ lý giải quyết khiếu nại thực hiện theo Mẫu số 01-KN.Thông báo việc không thụ lý giải quyết khiếu nại thực hiện theo Mẫu số 02-KNban hành kèm theo Thông tư này