Khoá luận tốt nghiệp Đánh giá hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi dựa vào ứng dụng công nghệ thông tin

Giả thuyết khoa học Nếu xây dựng được bộ công cụ đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong quá trình hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi sẽ góp phần nâng cao hiệ

CÔNG NGHỆ THÔNG TIN

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC

Chuyên ngành: Giáo dục mầm non

HÀ NỘI - 2019

CÔNG NGHỆ THÔNG TIN

KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC

Chuyên ngành: Giáo dục mầm non

Người hướng dẫn khoa học

TS PHẠM ĐỨC HIẾU

HÀ NỘI - 2019

em có thể hoàn thành khóa luận này

Do thời gian và năng lực có hạn nên đề tài không tránh khỏi những hạn chế và thiếu sót Em rất mong tiếp tục nhận đƣợc sự đóng góp của thầy cô và các bạn để khóa luận đƣợc hoàn thiện hơn

Em xin chân thành cảm ơn!

Hà Nội, ngày 26 tháng 04 năm 2019

Sinh viên

Vũ Thị Hiền

LỜI CAM ĐOAN

Trong quá trình nghiên cứu, tôi có tham khảo và sử dụng một số kết quả của các giả khác đã được nêu trong mục tài liệu tham khảo

Tôi xin cam đoan đề tài “Đánh giá hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi dựa vào ứng dụng công nghệ thông tin” là kết quả mà tôi trực tiếp nghiên cứu, tìm hiểu được thông qua đợt thực tập tại trường Mầm non Trưng Nhị, Phúc Yên, Vĩnh Phúc và trường Mầm non Văn Khê, Mê Linh, Hà Nội Đây là kết quả của riêng cá nhân tôi, hoàn toàn không trùng khớp với các đề tài khóa luận khác

Nếu sai tôi xin chịu hoàn toàn trách nhiệm!

Hà Nội, ngày 26 tháng 04 năm 2019

Sinh viên

Vũ Thị Hiền

MỤC LỤC

MỞ ĐẦU 1

1 Lý do chọn đề tài 1

2 Mục đích nghiên cứu 2

3 Đối tượng, khách thể và phạm vi nghiên cứu 3

4 Nhiệm vụ nghiên cứu 3

5 Phương pháp nghiên cứu 4

6 Giả thuyết khoa học 4

7 Cấu trúc của khóa luận 4

NỘI DUNG 5

CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÍ LUẬN VỀ ĐÁNH GIÁ KỸ NĂNG ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG TIN TRONG HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH BIỂU TƯỢNG SỐ LƯỢNG CHO TRẺ 5 – 6 TUỔI 5

1.1 Nội dung hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi 5

1.1.1 Mục đích hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi 5

1.1.2 Nội dung hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi 5

1.2 Kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi 5

1.2.1 Quan niệm 6

1.2.2 Vai trò của ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi 7

1.2.3 Biểu hiện của kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi 8

1.3 Đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi 14

1.3.1 Quan niệm 14

1.3.2 Nội dung 14

1.3.3 Công cụ 15

Kết luận chương 1 18

CHƯƠNG 2: KHẢO SÁT THỰC TRẠNG ĐÁNH GIÁ KỸ NĂNG ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG TIN TRONG HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH BIỂU TƯỢNG SỐ LƯỢNG CHO TRẺ 5 – 6 TUỔI 19

2.1 Mục đích khảo sát 19

2.2 Đối tượng khảo sát 19

2.3 Nội dung khảo sát 19

2.4 Phương pháp khảo sát 19

2.5 Công cụ khảo sát 20

2.6 Kết quả khảo sát 24

Kết luận chương 2 32

CHƯƠNG 3: XÂY DỰNG BỘ CÔNG CỤ ĐÁNH GIÁ KỸ NĂNG ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG TIN TRONG HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH BIỂU TƯỢNG SỐ LƯỢNG CHO TRẺ 5 – 6 TUỔI 33

3.1 Nguyên tắc và kỹ thuật xây dựng bộ công cụ đánh giá kỹ năng ứng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi 33

3.1.1 Nguyên tắc xây dựng bộ công cụ đánh giá 33

3.1.2 Kỹ năng xây dựng Bộ công cụ đánh giá 34

3.2 Xây dựng Bộ công cụ đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi 35

3.2.1 Xây dựng hệ thống tiêu chí đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi 35

3.2.2 Thiết kế phiếu hướng dẫn đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi 40

3.3 Khảo nghiệm 42

3.3.1 Mục đích khảo nghiệm 42

3.3.2 Thời gian khảo nghiệm 42

3.3.3 Nội dung khảo nghiệm 43

3.3.4 Đối tượng khảo nghiệm 43

3.3.5 Phương pháp khảo nghiệm 44

3.3.6 Triển khai khảo nghiệm 44

3.3.7 Kết quả khảo nghiệm 46

Kết luận chương 3 50

KẾT LUẬN 51

TÀI LIỆU THAM KHẢO 52 PHỤ LỤC

DANH MỤC BẢNG

Bảng 2.1 Vai trò của việc ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động

hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi 25 Bảng 2.2 Biểu hiện kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt

động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi 25 Bảng 2.3 Mức độ GV tiến hành các thao tác khi ứng dụng công nghệ

thông tin trong quá trình hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi 26 Bảng 2.4 Mục đích nhà trường thực hiện đánh giá kỹ năng ứng dụng

công nghệ thông tin hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi 27 Bảng 2.5 Phương pháp đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin

trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi 28 Bảng 2.6 Công cụ để đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin

trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi 29 Bảng 2.7 Hình thức nhà trường đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ

thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi 30 Bảng 3.1 Bảng dự kiến tên bài dạy, thời gian và địa điểm đánh giá 45 Bảng 3.2 Bảng số lượng giáo viên tham gia đánh giá 45 Bảng 3.3 Bảng thống kế ý kiến của chuyên gia về sự cần thiết xây dựng

Bộ công cụ đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi 47

Bảng 3.4 Bảng thống kê ý kiến của chuyên gia về độ giá trị của Bộ công

cụ đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tƣợng số lƣợng cho trẻ 5 – 6 48 Bảng 3.5 Bảng thống kê kết quả từ phiếu đánh giá kỹ năng ứng dụng

công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tƣợng số lƣợng cho trẻ 5 – 6 tuổi của Giáo viên 1, Giáo viên 2 49

Hiện nay, việc ứng dụng tin học vào giảng dạy là rất cần thiết và đƣợc khuyến khích rất nhiều Đặc biệt việc ứng dụng công nghệ thông tin vào tổ chức các hoạt động cho trẻ mầm non sẽ tạo ra những điều mới lạ kích thích sự

tò mò của trẻ với những hiệu ứng vui nhộn, màu sắc bắt mắt sẽ làm cho trẻ có hứng thú với việc học hơn Do đó, mỗi một giáo viên mầm non cần phải làm chủ hệ thống ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tƣợng số lƣợng cho trẻ 5 – 6 tuổi Một câu hỏi đặt ra là: Làm thế nào để xác định đƣợc mức độ thực hiện việc ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tƣợng số lƣợng cho trẻ 5 – 6 tuổi? Câu trả lời chỉ có đƣợc khi chúng ta tiến hành các hoạt động đánh giá ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tƣợng số lƣợng cho trẻ 5 – 6 tuổi

của giáo viên

Kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin là một phần trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi dựa vào ứng dụng công nghệ thông tin Đây là kỹ năng cơ bản và quan trọng, giúp giáo viên mầm non

có sự chuẩn bị kĩ lưỡng về nội dung bài học và quá trình tổ chức trên lớp Do vậy, một yêu cầu đặt ra trong nghiên cứu lí luận là cần thiết phải có đề tài khoa học nghiên cứu về vấn đề đánh giá kỹ năng này trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi

1.2 Thực tiễn đánh giá hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 –

6 tuổi dựa vào ứng dụng công nghệ thông tin

Trên thực tiễn, quá trình đánh giá ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi được tiến hành dưới nhiều hình thức khác nhau: dự giờ dạy học, tổ chức cuộc thi giáo viên dạy giỏi cấp (trường, huyện, thành phố…) Tuy nhiên, việc đánh giá chưa mang lại hiệu quả thực sự Ở nhiều trường mầm non, hoạt động này diễn ra một cách hình thức, nhằm mục đích hợp thức hóa hồ sơ giáo viên hoặc hợp thức hóa tiêu chí nào đó trong công tác thi đua; đánh giá không đúng bản chất

vì các phương pháp và công cụ đánh giá được sử dụng chủ yếu giúp thu thập thông tin về nhận thức, kiến thức; kết quả đánh giá chưa có sự đồng nhất cao

vì việc đánh giá chưa dựa trên hệ thống tiêu chí đánh giá chung;… Do đó, hoạt động đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin chưa phát huy được vai trò quan trọng trong việc nâng cao chất lượng dạy học ở mầm non nói riêng và chất lượng giáo viên mầm non nói chung

Chính vì những lý do trên, tôi chọn đề tài nghiên cứu: “Đánh giá hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi dựa vào ứng dụng công nghệ thông tin” là rất cần thiết

2 Mục đích nghiên cứu

Mục đích nghiên cứu của đề tài là xây dựng Bộ công cụ đánh giá hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi dựa vào ứng dụng

công nghệ thông tin

3 Đối tượng, khách thể và phạm vi nghiên cứu

3.1 Khách thể nghiên cứu

Hoạt động đánh giá năng lực của giáo viên mầm non

3.2 Đối tượng nghiên cứu

Hoạt động đánh giá giáo viên trong tổ chức hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi

3.3 Phạm vi nghiên cứu

- Phạm vi nội dung: Xây dựng Bộ công cụ đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi

- Phạm vi không gian: Giáo viên đang dạy ở các lớp 5 – 6 tuổi tại: + Trường Mầm Non Trưng Nhị – Phúc Yên – Vĩnh Phúc;

+ Trường Mầm Non Văn Khê – Mê Linh – Hà Nội

4 Nhiệm vụ nghiên cứu

4.1 Nghiên cứu cơ sở lí luận về đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi;

4.2 Khảo sát thực trạng đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi;

4.3 Xây dựng Bộ công cụ đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi;

4.4 Khảo nghiệm để kiểm chứng tính khả thi của Bộ công cụ đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi

5 Phương pháp nghiên cứu

5.1 Nhóm phương pháp nghiên cứu lý luận

- Thu thập tài liệu, nghiên cứu, phân tích, tổng hợp, khái quát hóa và

hệ thống hóa các nguồn tài liệu có liên quan đến vấn đề đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi

5.2 Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn

- Phương pháp quan sát: quan sát các hoạt động ứng dụng công nghệ thông tin trong hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi

- Phương pháp điều tra: lấy ý kiến của giáo viên mầm non về nhận thức, cũng như thực trạng kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt

động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi

6 Giả thuyết khoa học

Nếu xây dựng được bộ công cụ đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong quá trình hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi sẽ góp phần nâng cao hiệu quả của hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi nói riêng và hoạt động giáo dục nói chung

7 Cấu trúc của khóa luận

Ngoài phần mở đầu, kết luận, khóa luận gồm 3 chương:

Chương 1 Cơ sở lí luận về đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi;

Chương 2 Thực trạng đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi;

Chương 3 Xây dựng Bộ công cụ đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi

NỘI DUNG CHƯƠNG 1 CƠ SỞ LÍ LUẬN VỀ ĐÁNH GIÁ KỸ NĂNG ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG TIN TRONG HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH

BIỂU TƯỢNG SỐ LƯỢNG CHO TRẺ 5 – 6 TUỔI

1.1 Nội dung hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi

1.1.1 Mục đích hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi

- Phát triển khả năng đếm từ 1 đến 10 và đếm theo khả năng của trẻ;

- Trẻ biết thêm, bớt trong phạm vi 10 nhằm biến đổi số lượng;

- Phát triển khả năng nhận biết số và khái quát số lượng nhóm đối tượng bằng thẻ số;

- Trẻ nhận biết, phân biệt và so sánh số lượng của các nhóm đối tượng trong phạm vi 10;

- Trẻ biết ứng dụng những hiểu biết về số lượng vào cuộc sống

1.1.2 Nội dung hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi

- Dạy trẻ đếm trong phạm vi 10 và đếm theo khả năng Nhận biết các chữ số, số lượng và số thứ tự trong phạm vi 10;

Theo tác giả Thái Duy Tuyên: “Kỹ năng là sự ứng dụng kiến thức trong hoạt động Mỗi kỹ năng bao gồm một hệ thống thao tác trí tuệ và thực hành, thực hiện trọn v n hệ thống thao tác này s đảm bảo đạt được mục đích đặt ra cho hoạt động”

Từ sự phân tích trên chúng ta có thể hiểu kỹ năng: là khả năng thực hiện các hành vi, thao tác một cách linh hoạt, có hiệu quả dựa trên tri thức thực hiện hành vi trong các điều kiện và bằng các phương tiện khác nhau để đạt được mục đích đã xác định

b Kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin

“Công nghệ thông tin là tập hợp các phương pháp khoa học, các phương tiện và công cụ kỹ thuật hiện đại – chủ yếu là kỹ thuật máy tính và viễn thông nhằm tổ chức khai thác và sử dụng có hiệu quả các nguồn tài nguyên thông tin rất phong phú và tiềm năng trong mọi lĩnh vực hoạt động của con người và xã hội” - (Theo Nghị quyết 49/CP về phát triển công nghệ thông tin của Chính phủ Việt Nam)

Ứng dụng công nghệ thông tin: là việc sử dụng công nghệ thông tin vào các hoạt động trong đời sống, văn hóa, giáo dục… nhằm nâng cao chất lượng

và hiệu quả của các hoạt động

Như vậy, kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin là khả năng thực hiện các thao tác, hành vi trong việc sử dụng công nghệ thông tin nhằm đạt được mục đích đặt ra cho hoạt động

c Kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi

Kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi là việc sử dụng công nghệ thông tin (trang thiết bị công nghệ thông tin và các phần mềm ứng dụng) một cách linh hoạt,

có hiệu quả trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi

1.2.2 Vai trò của ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi

Nằm trong hệ thống giáo dục quốc dân, ngành giáo dục mầm non là mắt xích đầu tiên trong việc thực hiện nhiệm vụ đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin vào giảng dạy Nhờ vào chức năng vừa có thể tạo, vừa lưu trữ

và hiển thị một khối lượng thông tin vô cùng lớn dưới dạng văn bản, âm thanh, hình ảnh và video, nên việc ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học cung cấp cho trẻ nhiều thông tin đa dạng hơn Ngoài ra việc ứng dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy giúp giáo viên mầm non nâng cao tính sáng tạo và trở nên linh hoạt hơn Bên cạnh đó, ứng dụng công nghệ thông tin trong dạy học còn giúp giáo viên có thể chia sẻ bài giảng với đồng nghiệp, cùng nhau thảo luận và nâng cao chất lượng giáo án của mình Để làm được điều đó đòi hỏi giáo viên luôn tự học tập, chủ động sáng tạo trong quá trình dạy học nhằm nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ, tổ chức hoạt động thu hút trẻ tham gia một cách tích cực, có hiệu quả

Đặc điểm trẻ 5 – 6 tuổi là tư duy trực quan hình tượng, trẻ thường tập trung vào những gì mới lạ, hấp dẫn vì vậy giáo viên cần phải thu hút sự chú ý của trẻ bằng các hoạt động mới (ứng dụng công nghệ thông tin) và đặc biệt khi sử dụng giáo án điện tử sẽ kích thích được sự hứng thú, tri giác và cảm nhận của trẻ Với việc ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi sự tương tác của giáo viên và trẻ cũng được cải thiện: trẻ hứng thú hơn, tích cực tham gia vào các hoạt động trong giờ học, giáo viên có cơ hội để hiểu thêm về tính cách và mức độ tiếp

thu kiến thức của trẻ để từ đó lựa chọn các phần mềm hỗ trợ phù hợp

1.2.3 Biểu hiện của kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi

Kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi gồm các thao tác sau:

4 Khai thác thông tin trên mạng Internet

Kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi được mô tả qua biểu hiện sau:

- Microsoft Word (Winword): là chương trình soạn thảo văn bản có các

hiệu ứng như: phông chữ, màu sắc, âm thanh cùng những hình ảnh đồ họa

+ Ưu điểm: hoạt động với tất cả các định dạng phổ thông, kiểm tra và dịch chính tả

+ Nhược điểm: phần mềm không hỗ trợ cho video

- PowerPoint: là phần mềm dùng để thiết kế minh họa, thuyết trình và

có đầy đủ chức năng để xây dựng nội dung bài giảng như: nhập văn bản, công thức, hình vẽ, cũng như chèn hình ảnh, âm thanh, video

+ Ƣu điểm: là phần mềm đem lại hiệu quả và tính linh hoạt cao trong giảng dạy, có khả năng liên kết với các phần mềm khác: Violet, Word

+ Nhƣợc điểm: đòi hỏi giáo viên phải có trình độ Tiếng Anh và tin học

Ví dụ: Một số trò chơi củng cố mà Giáo viên thiết kế qua phần mềm

PowerPoint trong hoạt động ôn số lƣợng trong phạm vi 10

Trò chơi: Bé đếm và tìm số

- Violet: là phần mềm ứng dụng hỗ giáo án điện tử, bài giảng điện tử

trên máy tính Phần mềm Violet có đầy đủ chức năng để xây dựng nội dung bài giảng nhƣ: nhập văn bản, công thức, hình vẽ, cũng nhƣ chèn hình ảnh, âm thanh, video

+ Ƣu điểm: Violet có giao diện đƣợc thiết kế trực quan và dễ dùng, ngôn ngữ giao tiếp và phần mềm trợ giúp hoàn toàn bằng tiếng việt, phù hợp với giáo viên không giỏi ngoại ngữ và tin học

+ Nhƣợc điểm: đây là một phần mềm công cụ đóng giáo viên chỉ có thể

sử dụng các mẫu có sẫn để thiết kế bài giảng

Ví dụ: Một số trò chơi củng cố mà Giáo viên thiết kế qua phần mềm

Violet trong hoạt động Tách – gộp nhóm đối tƣợng trong phạm vi 8

Trò chơi: Ai nhanh nhất

Về Phần mềm chuyên dụng: Adobe Premiere (Premiere); Bút chì thông minh; Macromedia Flash 8.0 (Flash)…

- Bút chì thông minh: là phần mềm đầu tiên của Việt Nam được thiết kế

riêng cho lứa tuổi mầm non, mẫu giáo Phần mềm được thiết kế bằng các trò chơi, bài học, bài luyện tập rất đa dạng và phong phú (Ví dụ: các bài tập làm quen với các hình, làm quen với con số, xem đồng hồ…)

+ Ưu điểm: nội dung phần mềm đã được âm thanh hóa phục vụ cho trẻ chưa biết đọc biết viết Chức năng tự động cho điểm, tự động nhận xét đúng sai và các phần thưởng ngộ nghĩnh Giáo viên, cha mẹ trẻ có thể sử dụng phần mềm như một công cụ hỗ trợ dạy và hướng dẫn học tập, rèn luyện, vui chơi cho trẻ

Ví dụ: Một số trò chơi làm quen với con số trong phần mềm Bút chì thông minh (Tập đếm; Châm nến; Nhiều hơn, ít hơn, bằng nhau; Nổ bóng bay, Tưới nước cho hoa…)

- Macromedia Flash 8.0 (Flash): là phần mềm cung cấp các công cụ

sáng tạo, cho phép tạo ra các thiết kế, các ứng dụng có khả năng tương tác cao

+ Ưu điểm: phần mềm thuận tiện cho việc truyền tải dữ liệu qua Internet

+ Nhược điểm: phần mềm có tính bảo mật không cao

- Adobe Premiere (Premiere): là phần mềm (chương trình) hiệu chỉnh

video Giúp cho bạn cắt, ghép, chỉnh sửa video, thêm chữ, chèn hiệu ứng

+ Ưu điểm: premiere có khả năng sắp xếp, cắt dựng File video gốc (xuất ra từ máy quay phim) thành một video clip hoàn chỉnh

+ Nhược điểm: premiere không chỉnh sửa âm thanh sâu, cần sự hỗ trợ của chuyên gia ứng dụng âm thanh

Từ việc giáo viên nắm bắt thế mạnh của từng phần mềm, tùy vào từng hoạt động dạy học mà có thể lựa chọn các phần mềm cơ bản và phần mềm chuyên dụng phù hợp tình huống dạy học (đếm, lập số, tạo nhóm, thêm – bớt…) để khai thác được tính năng, ưu điểm và làm cho hoạt động học đạt hiệu quả cao hơn

b Thiết kế giáo án điện tử hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi

- Giáo viên lên ý tưởng cho bài dạy và tìm hiểu về các chức năng, cũng như những thế mạnh, hạn chế của một số phần mềm để từ đó lựa chọn các phần mềm (gồm phần mềm tạo tình huống, bài tập) của bài học phù hợp với mục tiêu đã xác định, đảm bảo tính khoa học và vừa sức; xác định được các phầm mềm tạo tình huống (phần mềm PowerPoint, Violet, Adobe Premiere (Premiere) ) xác định được các phần mềm tạo bài tập (phần mềm Bút chì thông minh, PowerPoint, Macromedia Flash 8.0 (Flash) )

Lưu ý: Khi xác định các phần mềm hỗ trợ, giáo viên có thể tham khảo,

bổ sung, phát triển trên cơ sở đặc điểm, tình hình dạy học thực tế (hiểu biết của trẻ, điều kiện vật chất của lớp, nhà trường) và đặc điểm kinh tế, truyền thống văn hóa của địa phương Giáo viên xác định được mối quan hệ logic giữa các phần mềm hỗ trợ, từ đó sắp xếp các phần mềm theo trình tự: phần mềm hỗ trợ tình huống là cơ sở hình thành phần mềm bài tập, phần mềm đơn giản đến phức tạp hoặc theo tiến trình giờ học (hình thành – củng cố)

- Giáo viên thiết kế giáo án bằng các phần mềm đảm bảo phù hợp với nội dung bài học (tình huống, bài tập, trò chơi…) Hình ảnh rõ nét, màu sắc tươi sáng, ngộ nghĩnh, đáng yêu phù hợp với đặc điểm tâm lí của trẻ, âm thành rõ nét nghe rõ, vui nhộn, kích thích hứng thú của trẻ

c Tổ chức hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi qua sự hỗ trợ các phần mềm, phương tiện dạy học

- Giáo viên tổ chức các hoạt động dạy học dựa trên sự hỗ trợ của các phần mềm Việc cho trẻ quan sát slide trong trình chiếu đảm bảo phù hợp với mục tiêu, nội dung, phong cách và trình độ chuyên môn của giáo viên Điều

đó, vừa giúp trẻ tri giác về đối tượng, tập hợp số lượng các đối tượng một cách rõ nét, vừa giúp trẻ thực hiện các thao tác tư duy và lập luận ở mức đơn giản (kỹ năng quan sát, tìm kiếm sự tương đồng, khác biệt trong những tình huống quen thuộc) Giáo viên biết phối hợp nhịp nhàng việc trình chiếu với hướng dẫn, tổ chức hoạt động học tập cho trẻ, tránh lạm dụng dẫn đến việc trẻ mất tập trung

- Giáo viên sử dụng thành thạo các phương tiện hỗ trợ như: máy tính, máy chiếu, máy chiếu đa vật thể, bảng tương tác (bảng thông minh) Giáo viên làm chủ kỹ thuật, thao tác trong sử dụng và trình chiếu

d Khai thác thông tin trên mạng Internet

- Để mỗi bài giảng sinh động, hấp dẫn và thu hút sự chú ý của trẻ thì

đòi hỏi giáo viên mạnh dạn học hỏi, tìm kiếm thông tin trên mạng Internet để lựa chọn hình ảnh, video, phần mềm hỗ trợ phù hợp với nội dung bài giảng

- Ngoài việc khai thác thông tin trên mạng Internet giáo viên còn đưa bài giảng lên mạng qua thư điện tử, email, e- learning để cùng trao đổi, chia

sẻ về nội dung, phương pháp và việc sử dụng các phần mềm hỗ trợ Giáo viên

có thể tự tạo cho mình một kho tài liệu về các nội dung, kiến thức, hình ảnh, video phục vụ cho việc dạy học và tham khảo của các đồng nghiệp

1.3 Đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi

Để làm rõ mục đích nghiên cứu của đề tài, trong khóa luận của tôi chỉ trình bày về quan niệm, nội dung và công cụ đánh giá

1.3.1 Quan niệm

Đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi là quá trình thu thập thông tin một cách hệ thống về kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi để từ đó thấy được thực trạng của kỹ năng để đưa ra những nhận định xác thực dựa trên cơ sở các thông tin thu được, làm cơ sở để đề xuất cho những biện pháp cải tiến nhằm nâng cao kỹ năng ứng công nghệ thông tin của giáo viên nói riêng và chất lượng giáo viên mầm non nói chung

1.3.2 Nội dung

Dựa trên các biểu hiện của kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi chúng tôi xác định nội dung đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi là sự tổ hợp hoạt động đánh giá các thao tác hình thành nên kỹ năng bao gồm việc đánh giá các kỹ năng sau:

- Kỹ năng khai thác các phần mềm;

- Kỹ năng thiết kế giáo án điện tử hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi;

- Kỹ năng tổ chức hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 –

6 tuổi qua sự hỗ trợ các phần mềm, phương tiện dạy học;

- Kỹ năng khai thác thông tin trên mạng Internet

1.3.3 Công cụ

1.3.3.1 Một số khái niệm

Để hiểu rõ về khái niệm này, chúng ta cần tìm hiểu một số thuật ngữ:

- Tiêu chuẩn: Theo Từ điển Tâm lí học, nghĩa của từ “tiêu chuẩn (thước

đo)” là “dấu hiệu trên cơ sở đó mà một phép đo, một sự đánh giá, một định nghĩa, một sự phân loại cái gì đó được thực hiện”

- Tiêu chí: “Tiêu chí” lá sự cụ thể hóa của tiêu chuẩn Tiêu chí chỉ ra

những căn cứ để đánh giá chất lượng Tiêu chí có thể đo được thông qua các chỉ số thực hiện

- Mức chỉ báo: Theo từ điển tiếng Việt, “mức” là cái được xác định về

mặt nhiều hay ít, làm căn cứ để nhằm đạt tới trong hành động để làm tiêu chuẩn so sánh, đánh giá

- Công cụ: Theo từ điển tiếng Việt của Hoàng Phê, “công cụ” là cái

dùng để tiến hành một công việc nào đó, để đạt được một mục đích nào đó Công cụ được sử dụng nhằm thu thập thông tin phục vụ cho các hoạt động đánh giá

1.3.3.2 Một số công cụ trong đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi

Việc sử dụng các phương pháp đánh giá chỉ hiệu quả khi người đánh giá chuẩn bị tốt các công cụ đánh giá phù hợp Để đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi, chúng ta có thể sử dụng các công cụ chủ yếu:

a Giáo án

- Giáo án là sản phẩm của hoạt động thiết kế nên đây được coi là bộ công cụ cơ bản và có vai trò chủ đạo trong việc đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi Thông qua giáo án chúng ta có thể thấy được quy trình tổ chức bài dạy của giáo viên cách lựa chọn các phần mềm hỗ trợ cũng như cách tổ chức hoạt động dạy học

b Bài kiểm tra trắc nghiệm khách quan, tự luận

Nội dung của bài kiểm tra thường yêu cầu giáo viên lựa chọn một phương án đúng cho các câu hỏi hoặc yêu cầu họ viết bài tự luận trình bày bày sự hiểu biết về kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi Từ kết quả trên, người đánh giá xác định được mức độ hiểu biết cũng như mức độ thành thạo trong việc ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi

c Bảng kiểm

Bảng kiểm được sử dụng trong quá trình quan sát, để ghi lại những nội dung cần đánh giá đã quan sát được và mức độ thành thạo của kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi Cấu tạo của bảng kiểm gồm thao tác thực hiện kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin Khi quan sát, người đánh giá sẽ đánh dấu vào những hành vi, thao tác thực hiện từ đó làm cơ sở cho việc đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi

d Phiếu hướng dẫn đánh giá theo tiêu chí

Đây là tập hợp các mong đợi của người đánh giá để đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số

lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi Các mong đợi đó là các tiêu chuẩn, tiêu chí, mức độ của các tiêu chí Khi sử dụng phiếu hướng dẫn đánh giá theo tiêu chí, giáo viên được tạo điều kiện để biết được mong đợi và những việc họ phải thực hiện để đạt yêu cầu của kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi

Kết luận chương 1

Từ việc nghiên cứu, phân tích và tổng hợp các quan điểm khác nhau của nhiều tác giả, chương 1 của khóa luận tôi đã trình bày một cách khái quát các vấn đề sau: định hướng hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi,

kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng

số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi và đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi

Tuy nhiên, các kết quả trên mới chỉ đáp ứng được yêu cầu về mặt lí luận của đề tài Chính vì vậy, để thực hiện mục đích nghiên cứu của đề tài, chúng tôi tiến hành khảo sát thực trạng tìm hiểu về hoạt động đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi trong thực tiễn Nội dung này sẽ được chúng tôi trình bày ở chương tiếp theo của khóa luận

CHƯƠNG 2: KHẢO SÁT THỰC TRẠNG ĐÁNH GIÁ KỸ NĂNG ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ THÔNG TIN TRONG HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH BIỂU TƯỢNG SỐ LƯỢNG CHO TRẺ 5 – 6 TUỔI

2.1 Mục đích khảo sát

Mục đích của khảo sát là tìm hiểu về thực trạng kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi và hoạt động đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi

2.2 Đối tượng khảo sát

Giáo viên lớp 5 – 6 tuổi tại các trường Mầm Non:

+ Trường Mầm Non Trưng Nhị – Phúc Yên – Vĩnh Phúc;

+ Trường Mầm Non Văn Khê – Mê Linh – Hà Nội

2.3 Nội dung khảo sát

Nội dung khảo sát tập trung vào những vấn đề sau:

- Nhận thức của đối tượng khảo sát về kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi;

- Thực trạng thực hiện các thao tác của kỹ năng và thực trạng đánh giá

kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng

số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi

2.4 Phương pháp khảo sát

- Phương pháp trò chuyện – phỏng vấn: được tiến hành đối với các giáo viên nhằm thu thập thông tin

- Phương pháp quan sát: được tiến hành trong các giờ học

- Phương pháp điều tra bằng phiếu: chúng tôi xây dựng hệ thống các câu hỏi nhằm tìm hiểu về thực trạng đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ

thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi

- Phương pháp xử lí số liệu: được sử dụng để xử lí kết quả nghiên cứu bởi các phương pháp trên

2.5 Công cụ khảo sát

Phiếu khảo sát theo mẫu dưới đây:

TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM HÀ NỘI 2

Khoa Giáo dục Mầm non

ĐÁNH GIÁ HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH BIỂU TƯỢNG

SỐ LƯỢNG CHO TRẺ 5 – 6 TUỔI DỰA VÀO ỨNG DỤNG

CÔNG NGHỆ THÔNG TIN

Kính thưa các Thầy/Cô giáo!

Em là Vũ Thị Hiền, sinh viên khoa Giáo dục Mầm non, Trường Đại học sư phạm Hà Nội 2 Hiện nay, em đang làm khóa luận tốt nghiệp Đại học

với đề tài “Đánh giá hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 –

6 tuổi dựa vào ứng dụng công nghệ thông tin” Vì vậy, em xây dựng hệ

thống câu hỏi dưới đây nhằm tìm hiểu về hoạt động đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi Những ý kiến của Thầy/Cô sẽ là những thông tin quý báu giúp

em hoàn thành đề tài trên theo cách khách quan nhất Em rất mong nhận được

sự giúp đỡ và hợp tác từ Thầy/Cô Em xin đảm bảo những thông tin của Thầy/Cô cung cấp chỉ phục vụ cho mục đích nghiên cứu

Em xin trân trọng cảm ơn!

PHẦN 1 THÔNG TIN CÁ NHÂN

1 Họ và tên: ………(Ghi rõ)

2 Đơn vị công tác: ……….(Ghi rõ)

3 Chức vụ:………(Ghi rõ)

4 Thời gian Thầy/Cô công tác trong ngành Giáo dục Mầm non:

□ Dưới 5 năm □ Từ 5-10 năm □ Từ 10-15 năm □ Từ 15 trở lên

PHẦN 2 Ý KIẾN CÁ NHÂN

Xin đánh dấu (X) vào trước đáp án Thầy/Cô cho là đúng:

2.1 Ý kiến cá nhân về kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi

Câu 1: Theo Thầy/Cô vai trò của việc ứng dụng công nghệ thông tin

trong hoạt động thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi như thế nào?

□ Tổ chức hoạt động dạy học qua sự hỗ trợ của các phần mềm

□ Khai thác thông tin trên mạng Internet

(Xin Thầy/Cô vui lòng ghi rõ biểu hiện)

Câu 3: Mức độ Thầy/Cô tiến hành các thao tác khi thực hiện ứng dụng

công nghệ thông tin trong quá trình hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi?

□ Tự thực hiện được các thao tác ứng dụng công nghệ thông tin trong quá

trình hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi

□

Thực hiện chính xác, đầy đủ, trình tự các thao tác ứng dụng công nghệ thông tin trong quá trình hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi

□ Tự thiết kế giáo án điện tử có chất lượng

(Xin Thầy/Cô vui lòng ghi rõ thao tác)

2.2 Ý kiến cá nhân về Đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi?

Câu 4: Mục đích nhà trường thực hiện đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi?

□ Xác định mức độ thực hiện kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin hoạt

động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi

□ Phân loại, xếp hạng trình độ dạy

□ Xây dựng kế hoạch rèn luyện và phát triển kỹ năng ứng dụng công nghệ

thông tin hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi

(Xin Thầy/Cô vui lòng ghi rõ mục đích)

Câu 5: Nhà trường đã sử dụng phương pháp nào để đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi?

(Xin Thầy/Cô vui lòng ghi rõ công cụ) Câu 7: Nhà trường đánh giá kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi bằng hình thức nào? (Thầy/Cô có thể chọn nhiều hơn 1 đáp án)

□ Giáo viên tự đánh giá

□ Tổ chuyên môn đánh giá

Lớp 5 tuổi A, 5 tuổi B, 5 tuổi C, 5 tuổi D tại trường mầm non Văn Khê,

Mê Linh, Hà Nội với số lượng 9 phiếu Nội dung phiếu khảo sát (xem phần công cụ khảo sát)

* Sau đây là kết quả khảo sát tôi thu được:

Thứ nhất: Vai trò của việc ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi

Qua quá trình phát phiếu, thu phiếu, xử lí phiếu có bảng sau:

Bảng 2.1 Vai trò của việc ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động

hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi

đó chứng tỏ phần lớn các giáo viên khảo sát đã quan tâm đến việc ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động hình thành biểu tƣợng số lƣợng cho trẻ 5

– 6 tuổi

Thứ hai: Theo GV biểu hiện kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt

động hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi?

Qua quá trình phát phiếu, thu phiếu, xử lí phiếu có bảng sau:

Bảng 2.2 Biểu hiện kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động

hình thành biểu tượng số lượng cho trẻ 5 – 6 tuổi

3 Tổ chức hoạt động dạy học qua hỗ trợ các 12 80