Bài giảng Vật lý 7 bài 14: Phản xạ âmtiếng vang

Âm phản xạ - Tiếng vang: Đứng trong một hang động lớn động hương tích ở Hà Tây, hang Đầu Gỗ ở Hạ Long, động Phong Nha ở Quảng Bình,…, nếu nói to thì sau đó em sẽ nghe được tiếng nói củ

`

Câu 1: Âm có thể truyền qua được những môi trường nào

và âm không thể truyền qua được môi trường nào ?

KIỂM TRA BÀI CŨ

Trả lời: Vận tốc truyền âm trong chất rắn lớn hơn trong

chất lỏng, trong chất lỏng lớn hơn trong chất khí.

Câu 2: So sánh vận tốc truyền âm trong chất rắn, chất lỏng, chất khí?

Trả lời: Âm có thể truyền được qua môi trường chất rắn,

lỏng, khí và không truyền được trong chân không.

Trong cơn dông khi có tia chớp thường kèm theo tiếng sấm Sau đó còn nghe thấy tiếng ì ầm kéo dài, gọi là tiếng sấm rền Tại sao lại có tiếng sấm rền?

Tiết 15: Bài 14:

I Âm phản xạ - Tiếng vang:

Đứng trong một hang động lớn (động hương tích ở Hà Tây, hang Đầu Gỗ ở Hạ Long, động Phong Nha ở Quảng Bình,…), nếu nói to thì sau

đó em sẽ nghe được tiếng nói của chính mình

vọng lại Đó là tiếng vang.

ĐỘNG HƯƠNG TÍCH Ở HÀ TÂY

HANG ĐẦU GỖ Ở HẠ LONG

ĐỘNG PHONG NHA Ở QUẢNG BÌNH

Âm trực tiếp

Âm dội lại

Vách đá

Vậy ta nghe được tiếng vang trong hang động khi nào?

cách âm trực tiếp ít nhất là 1/15 giây

Tiết 15: Bài 14:

I Âm phản xạ - Tiếng vang:

- Tiếng vang là âm phản xạ nghe được

cách âm trực tiếp ít nhất là 1/15 giây

* Chú ý:

Nếu õm phản xạ cỏch õm trực tiếp nhỏ hơn

1/15 giõy thỡ ta khụng phõn biệt được hai õm

này, nờn khụng nghe được tiếng vang.

C1: Em đã từng nghe được tiếng vang ở đâu? Vì sao em nghe

được tiếng vang đó?

-Ta nghe tiếng vang từ giếng

nước sâu.

Bài 14:

I Âm phản xạ - Tiếng vang:

Tiết 15:

Bài 14:

I Âm phản xạ - Tiếng vang:

- Ta nghe tiếng vang từ giếng nước sõu.

- Ta nghe tiếng vang ở vựng cú nỳi.

Tiết 15:

Bài 14:

I Âm phản xạ - Tiếng vang:

- Âm dội lại khi gặp một mặt chắn là õm phản xạ.

- Tiếng vang là õm phản xạ nghe được cỏch õm trực tiếp ớt nhất là 1/15 giõy.

Tiết 15:

C1: Ta nghe được tiếng vang vùng có

núi, giếng sâu, trong phòng rộng, ngõ hẹp dài, … Vì ta phân biệt được âm phát ra trực tiếp và âm

phản xạ

C2: . Tại sao trong phòng kín ta thường

nghe thấy âm to hơn so với khi ta nghe chính

âm đó ở ngoài trời?

Vì ở ngoài trời ta chỉ nghe

được âm phát ra, còn ở trong

phòng kín ta nghe được âm

Khi nói to trong phòng rất lớn thì nghe được tiếng vang Nhưng nói to như vậy trong phòng nhỏ thì

không nghe được tiếng vang.

a.Trong phòng nào có âm phản xạ?

b.Tính khoảng cách ngắn nhất từ người nói đến bức tường để nghe được tiếng vang Biết vận tốc âm trong không khí là 340m/s.

C3:

Trả lời:

a) Trong cả hai phũng đều cú õm phản xạ.

Thảo luận theo bàn

Tổng quãng Tổng quãng đường âm truyền từ người đến

tường rồi phản xạ trở lại liên hệ như thế nào với

vận tốc và thời gian truyền âm?

Tường

C3: a) Trong cả hai phòng đều có âm phản xạ.

b) Gọi s là khoảng cách ngắn nhất từ người nói đến bức tường để nghe rõ được tiếng vang

Quãng đường âm truyền đi từ khi phát ra đến khi nghe được tiếng vang là 2s Ta có:

Trả lời :

11,33(m) 2

15

1 340 2

v.t S

v.t

Vậy khoảng cách ngắn nhất từ người nói đến bức

tường để nghe được tiếng vang là 11,33m

Thảo luận theo bàn

Có tiếng vang khi ta nghe thấy ……… ………

cách……… một khoảng thời gian ít nhất là một khoảng thời gian ít nhất là

- Âm dội lại khi gặp một mặt chắn là âm phản xạ.

- Tiếng vang là âm phản xạ nghe được cách

âm trực tiếp ít nhất là 1/15 giây.

Khi thiết kế các rạp hát, cần có biện pháp để tạo ra độ vọng hợp lí để tăng cường âm, nhưng nếu tiếng vọng kéo dài sẽ làm âm nghe không rõ, gây cảm giác khó chịu.

Bài 14 :

Tiết 15:

II Vật phản xạ âm tốt và vật phản xạ âm kém:

Thí nghiệm Hình 14.2

Vật như thế nào thì phản xạ âm tốt, vật như thế nào thì phản xạ âm kém?

- Những vật cứng có bề mặt nhẵn thì phản xạ âm tốt (hấp thụ âm kém).

- Những vật mềm, xốp có bề mặt gồ ghề thì phản xạ âm kém.

- Miếng xốp, - Ghế đệm mút

- Mặt gương, - Tấm kim loại,

- Áo len, - Cao xu xốp,

C4: . Trong những vật sau đây:

Trong cơn dông khi có tia chớp thường kèm theo tiếng sấm Sau đó còn nghe thấy tiếng ì ầm kéo dài, gọi là tiếng sấm rền Tại sao lại có tiếng sấm rền?

nhau.

III Vận dụng:

Bài 14:

C5: Trong nhiều phòng hòa nhạc, phòng chiếu

bóng, phòng ghi âm, người ta thường làm tường sần tường sần

sùi và treo rèm nhung để làm giảm tiếng vang Hãy giải thích tại sao?

Trả lời: Làm tường sần sùi, treo rèm nhung để hấp thụ

âm tốt hơn nên giảm tiếng vang, âm nghe được rõ hơn.

Tiết 15:

C6: Khi muốn nghe rõ hơn người ta

thường đặt bàn tay khum lại, vào

vành tai (hình 14.3), đồng thời

hướng tai về phía nguồn âm

Hãy giải thích tại sao?

Bài 14:

III Vận dụng:

Trả lời:

Mỗi khi khó nghe, người ta thường làm

như vậy để hướng âm phản xạ từ tay đến tai

ta giúp ta nghe được đồng thời âm phản xạ

và âm trực tiếp nên âm nghe được rõ hơn

Tiết 15:

C7: Người ta thường sử dụng sự phản xạ của siêu âm để xác định

độ sâu của biển.

Giả sử tàu phát ra siêu âm và thu được âm phản xạ của nó từ đáy

biển sau 1 giây như hình bên

Tính gần đúng độ sâu của đáy

biển, biết vận tốc truyền âm trong nước là 1500m/s?

Bài 14:

III Vận dụng:

Tiết 15:

C7: Giải:

Gọi S là khoảng cách từ tàu đến đáy biển,

t là thời gian siêu âm truyền từ tàu đến

đáy biển rồi phản xạ trở lại tàu

Quãng đường siêu âm truyền đi từ tàu đến đáy biển rồi phản xạ trở lại tàu là 2S

1500.1 2

v.t S

C8 : Hiện tượng phản xạ âm được sử dụng trong những trường hợp nào dưới đây ?

A Trồng cây xung quanh bệnh viện.

B Xác định độ sâu của biển.

C Làm đồ chơi “điện thoại dây”.

D Làm tường phủ dạ, nhung.

III Vận dụng:

Bài 14:

Tiết 15:

- Âm gặp mặt chắn đều bị……… nhiều hay ít Âm dội lại khi gặp mặt chắn gọi là ……….

- Tiếng vang là ©m ph¶n x¹ nghe ® ỵc cách

tốt

Ghi nhớ :

âm phản xạ

nhẵn

Âm dội lại

khi gặp mặt chắn

Vật cứng

có bề mặt nhẵn

Cá heo, dơi phát ra siêu âm và nhờ âm phản

xạ để tìm thức ăn Đặc biệt con dơi còn có thể sử dụng phản xạ của siêu âm để tránh chướng ngại vật khi bay Vì vậy có người nói rằng dơi “nhìn” được trong bóng tối