Bài giảng Vật lý 7 bài 14: Phản xạ âmtiếng vang

- Có tiếng vang khi ta nghe âm phản xạ cách âm phát ra một khoảng thời gian ít nhất 1/15 giây.. - Có tiếng vang khi ta nghe âm phản xạ cách âm phát ra một khoảng thời gian ít nhất 1/15 g

Bài 14 PHẢN XẠ ÂM – TIẾNG VANG

ĐẶT VẤN ĐỀ

Tại sao ở trong

phòng kín thì ta

nghe được tiếng

nhạc to hơn ở bên

ngoài Hoặc ta ở

trong hầm thì tiếng

nói chuyện của ta

nghe to hơn và có

tiếng vọng dài ?

TIẾT 16 : PHẢN XẠ ÂM – TIẾNG VANG

I/ Âm phản xạ- Tiếng

vang:

I/ Âm phản xạ- Tiếng

vang:

1/ Âm phản xạ là gì ? 2/ Khi nào ta nghe có tiếng vang?

2/ Khi nào ta nghe có tiếng vang?

- Âm dội lại khi gặp

một mặt chắn là âm

phản xạ

- Âm dội lại khi gặp

một mặt chắn là âm

phản xạ

- Có tiếng vang khi ta

nghe âm phản xạ cách

âm phát ra một

khoảng thời gian ít

nhất 1/15 giây

- Có tiếng vang khi ta

nghe âm phản xạ cách

âm phát ra một

khoảng thời gian ít

nhất 1/15 giây

Âm phát ra

Âm phản xạ

TIẾT 16 : PHẢN XẠ ÂM – TIẾNG VANG

ÂM TRUYỀN TRỰC TIẾP

ÂM PHẢN XẠ

TIẾT 16 : PHẢN XẠ ÂM – TIẾNG VANG

I/ Âm phản xạ- Tiếng

vang:

I/ Âm phản xạ- Tiếng

vang:

- Âm dội lại khi gặp

một mặt chắn là âm

phản xạ

- Âm dội lại khi gặp

một mặt chắn là âm

phản xạ

C1: Em đã từng nghe được tiếng vang ở đâu? Vì sao em nghe được tiếng vang đó?

C1: Em đã từng nghe được tiếng vang ở đâu? Vì sao em nghe được tiếng vang đó?

Ta nghe được tiếng vang ở giếng nước sâu vì ta phân biệt được âm phát ra trực tiếp và âm phản xạ

từ mặt nước giếng đến tai ta

Ta nghe được tiếng vang ở giếng nước sâu vì ta phân biệt được âm phát ra trực tiếp và âm phản xạ

từ mặt nước giếng đến tai ta

- Có tiếng vang khi ta

nghe âm phản xạ cách

âm phát ra một

khoảng thời gian ít

nhất 1/15 giây

- Có tiếng vang khi ta

nghe âm phản xạ cách

âm phát ra một

khoảng thời gian ít

nhất 1/15 giây

TIẾT 16 : PHẢN XẠ ÂM – TIẾNG VANG

I/ Âm phản xạ- Tiếng

vang:

I/ Âm phản xạ- Tiếng

vang:

- Âm dội lại khi gặp

một mặt chắn là âm

phản xạ

- Âm dội lại khi gặp

một mặt chắn là âm

phản xạ

C1: Em đã từng nghe được tiếng vang ở đâu? Vì sao em nghe được tiếng vang đó?

C1: Em đã từng nghe được tiếng vang ở đâu? Vì sao em nghe được tiếng vang đó?

Ta nghe được tiếng vang ở vùng có núi vì ta phân biệt được âm phát ra trực tiếp và âm từ núi dội lại tai ta

Ta nghe được tiếng vang ở vùng có núi vì ta phân biệt được âm phát ra trực tiếp và âm từ núi dội lại tai ta

- Có tiếng vang khi ta

nghe âm phản xạ cách

âm phát ra một

khoảng thời gian ít

nhất 1/15 giây

- Có tiếng vang khi ta

nghe âm phản xạ cách

âm phát ra một

khoảng thời gian ít

nhất 1/15 giây

TIẾT 16 : PHẢN XẠ ÂM – TIẾNG VANG

I/ Âm phản xạ- Tiếng

vang:

I/ Âm phản xạ- Tiếng

vang:

- Âm dội lại khi gặp

một mặt chắn là âm

phản xạ

- Âm dội lại khi gặp

một mặt chắn là âm

phản xạ

C2: TaÏi sao trong phịng kín ta thường nghe thấy âm to hơn so với khi ta nghe chính âm đĩ ở ngồi trời?

C2: TaÏi sao trong phịng kín ta thường nghe thấy âm to hơn so với khi ta nghe chính âm đĩ ở ngồi trời?

Nĩi ở trong phịng kín

- Cĩ tiếng vang khi ta

nghe âm phản xạ cách

âm phát ra một

khoảng thời gian ít

nhất 1/15 giây

- Cĩ tiếng vang khi ta

nghe âm phản xạ cách

âm phát ra một

khoảng thời gian ít

nhất 1/15 giây

TIẾT 16 : PHẢN XẠ ÂM – TIẾNG VANG

I/ Âm phản xạ- Tiếng

vang:

I/ Âm phản xạ- Tiếng

vang:

- Âm dội lại khi gặp

một mặt chắn là âm

phản xạ

- Âm dội lại khi gặp

một mặt chắn là âm

phản xạ

C3 SGK

a/ Cả 2 phòng đều có tiếng vang b/ Quãng đường mà âm đi được:

Sâm= V.t = 340.1/15 = 22,7 (m)

Khoảng cách từ người nói đến bức tường là: S= Sâm/2= 11,34 (m)

a/ Cả 2 phòng đều có tiếng vang b/ Quãng đường mà âm đi được:

Sâm= V.t = 340.1/15 = 22,7 (m)

Khoảng cách từ người nói đến bức tường là: S= Sâm/2= 11,34 (m)

- Có tiếng vang khi ta

nghe âm phản xạ cách

âm phát ra một

khoảng thời gian ít

nhất 1/15 giây

- Có tiếng vang khi ta

nghe âm phản xạ cách

âm phát ra một

khoảng thời gian ít

nhất 1/15 giây

t= 1/15 s V= 340 m/s

TIẾT 16 : PHẢN XẠ ÂM – TIẾNG VANG

I/ Âm phản xạ- Tiếng

vang:

I/ Âm phản xạ- Tiếng

vang:

- Âm dội lại khi gặp

một mặt chắn là âm

phản xạ

- Âm dội lại khi gặp

một mặt chắn là âm

phản xạ

Từ các câu trả lời trên rút ra kết luận:

- Có tiếng vang khi ta

nghe âm phản xạ cách

âm phát ra một

khoảng thời gian ít

nhất 1/15 giây

- Có tiếng vang khi ta

nghe âm phản xạ cách

âm phát ra một

khoảng thời gian ít

nhất 1/15 giây

- Có tiếng vang khi ta nghe âm phản

xạ cách âm phát ra một khoảng thời gian ít nhất 1/15 giây

- Có tiếng vang khi ta nghe âm phản

xạ cách âm phát ra một khoảng thời gian ít nhất 1/15 giây

TIẾT 16 : PHẢN XẠ ÂM – TIẾNG VANG

I/ Âm phản xạ- Tiếng

vang:

I/ Âm phản xạ- Tiếng

vang:

II/ Vật phản xạ âm tốt

và vật phản xạ âm

kém:

II/ Vật phản xạ âm tốt

và vật phản xạ âm

kém:

Vật phản xạ âm tốt và phản xạ âm kém có những đặc điểm gì?

Vật phản xạ âm tốt và phản xạ âm kém có những đặc điểm gì?

- Những vật cứng có

bề mặt nhẵn thì phản

xạ âm tốt ( hấp thụ âm

kém )

- Những vật cứng có

bề mặt nhẵn thì phản

xạ âm tốt ( hấp thụ âm

kém )

- Những vật mềm,

xốp có bề mặt gồ ghề

thì phản xạ âm kém

- Những vật mềm,

xốp có bề mặt gồ ghề

thì phản xạ âm kém

TIẾT 16 : PHẢN XẠ ÂM – TIẾNG VANG

THẢO LUẬN NHĨM

C4 Trong những vật sau đây : miếng xốp, mặt gương, áo len, mặt đá hoa, ghế đệm mút, tấm kim loại, cao su xốp, tường gạch

Vật nào phản xạ âm tốt, vật nào phản xạ âm kém?

C4 Trong những vật sau đây : miếng xốp, mặt gương, áo len, mặt đá hoa, ghế đệm mút, tấm kim loại, cao su xốp, tường gạch

Vật nào phản xạ âm tốt, vật nào phản xạ âm kém?

Vật phản xạ

âm tốt

Vật phản xạ âm

kém

Mặt gương Mặt đá hoa Tấm kim loại

Miếng xốp Ghế đệm mút Cao su xốp

TIẾT 16 : PHẢN XẠ ÂM – TIẾNG VANG

I/ Âm phản xạ- Tiếng

vang:

I/ Âm phản xạ- Tiếng

vang:

II/ Vật phản xạ âm tốt

và vật phản xạ âm

kém:

II/ Vật phản xạ âm tốt

và vật phản xạ âm

kém:

III/ Vận dụng:

C5: Trong nhiều phòng hòa nhạc, phòng chiếu bóng, phòng ghi âm, người ta thường làm tường sần sùi và treo rèm nhung để làm giảm tiếng vang Hãy giải thích tại sao?

Trả lời: người ta làm như vậy để hấp thụ âm tốt hơn nên giảm được tiếng vang, âm nghe tốt hơn

C5

TIẾT 16 : PHẢN XẠ ÂM – TIẾNG VANG

I/ Âm phản xạ- Tiếng

vang:

I/ Âm phản xạ- Tiếng

vang:

II/ Vật phản xạ âm tốt

và vật phản xạ âm

kém:

II/ Vật phản xạ âm tốt

và vật phản xạ âm

kém:

III/ Vận dụng:

C5

C6

C6 Muốn nghe rõ hơn, người ta

thường đặt bàn tay khúm lại, sát vành tai, đồng thời

hướng tai về nguồn

âm Hãy giải thích tại sao?

C6 Muốn nghe rõ hơn, người ta

thường đặt bàn tay khúm lại, sát vành tai, đồng thời

hướng tai về nguồn

âm Hãy giải thích tại sao?

Mỗi khi khó nghe người ta thường làm như vậy để hướng âm phản xạ từ tay đến tai giúp ta nghe được to hơn

Mỗi khi khó nghe người ta thường làm như vậy để hướng âm phản xạ từ tay đến tai giúp ta nghe được to hơn

TIẾT 16 : PHẢN XẠ ÂM – TIẾNG VANG

I/ Âm phản xạ- Tiếng

vang:

I/ Âm phản xạ- Tiếng

vang:

II/ Vật phản xạ âm tốt

và vật phản xạ âm

kém:

II/ Vật phản xạ âm tốt

và vật phản xạ âm

kém:

III/ Vận dụng:

C5

C6

C7

C7 Siêu âm có thể phát thành chùm tia hẹp và ít bị nước hấp thụ nên truyền đi xa trong nước Vì thế người ta sử dụng phản xạ của siêu âm

để xác định độ sâu của biển

C7 Siêu âm có thể phát thành chùm tia hẹp và ít bị nước hấp thụ nên truyền đi xa trong nước Vì thế người ta sử dụng phản xạ của siêu âm

để xác định độ sâu của biển

Giả sử tàu phát ra siêu âm và thu được

âm phản xạ của nó từ đáy biển sau 1 giây Tính gần đúng độ sâu của đáy biển Biết vận tốc của siêu âm trong nước V= 1500 m/s

Giả sử tàu phát ra siêu âm và thu được

âm phản xạ của nó từ đáy biển sau 1 giây Tính gần đúng độ sâu của đáy biển Biết vận tốc của siêu âm trong nước V= 1500 m/s

Độ sâu của đáy biển:

S= = 750 m

Độ sâu của đáy biển:

S= = 750 m

2

.t V

t= 1 s

TIẾT 16 : PHẢN XẠ ÂM – TIẾNG VANG

I/ Âm phản xạ- Tiếng

vang:

I/ Âm phản xạ- Tiếng

vang:

II/ Vật phản xạ âm tốt

và vật phản xạ âm

kém:

II/ Vật phản xạ âm tốt

và vật phản xạ âm

kém:

III/ Vận dụng:

C5

C6

C7

C8

C8: Hiện tượng phản xạ âm được sử dụng trong những trường hợp nào sau đây?

A.Trồng cây xung quanh bệnh viện

B Xác định độ sâu của biển

C Làm đồ chơi “ điện thoại dây”

D Làm tường phủ dạ, nhung.

A

B

D

* Ngoài ra dơi còn biết được nếu tai trái nhận âm phản xạ trước tai phải thì con mồi đang chuyển động sang trái Nhờ vậy dơi còn nhận

ra hướng di chuyển của con mồi Một số động vật khác như: Cá heo,

cá voi, chó biển cũng có cơ quan định vị bằng siêu âm

Em có biết: * Dơi phát ra siêu âm, khi gặp con mồi thì âm phản xạ lại Dơi sẽ tính toán thời gian từ lúc phát ra âm đến lúc nhận âm để xác định vị trí con mồi Đặc biệt con dơi còn có thể sử dụng

phản xạ của siêu âm để tránh chướng ngại vật khi bay Vì vậy có

người còn nói rằng: “Dơi nhìn được trong bóng tối”

TRỊ CHƠI Ơ CHỮ

1

2 3

4 5

 U A  M

Û N X Ạ A Â M

À N A Â M

H A

T A

À N S O Á L Ơ Ù N

1/ Hiện tượng âm dội ngược trở lại khi gặp mặn chắn

2/ Hiện tượng xảy ra khi phân biệt được âm phát ra và âm phản xạ 3/ Dơi cĩ thể nghe được âm cĩ … hơn 20000 Hz Trong dấu … là gì?

HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ

1/ Bài vừa học:

- Học thuộc ghi nhớ SGK trang 42

- Làm bài tập 14.1, 14.2, 14.3 SBT

1/ Bài vừa học:

- Học thuộc ghi nhớ SGK trang 42

- Làm bài tập 14.1, 14.2,

14.3 SBT

2/ Bài sắp học:

ÔN TẬP CHƯƠNG I

-Hệ thống hóa kiến thức của chương I

- Làm bài tập về gương phẳng, gương cầu lồi, gương cầu lõm

2/ Bài sắp học:

ÔN TẬP CHƯƠNG I

-Hệ thống hóa kiến thức của chương I

- Làm bài tập về gương phẳng, gương cầu lồi, gương cầu lõm

HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ

HƯ ỚNG DẪN VỀ NHÀ

Hướng dẫn bài 14.3 SBT:

Nói chuyện với nhau ở gần mặt ao hồ tiếng nói nghe rất

rõ vì ở đó ta không những nghe được âm nói ra trực tiếp

mà còn nghe được đồng thời cả âm phản xạ từ mặt nước

ao, hồ

Hướng dẫn bài 14.3 SBT:

Nói chuyện với nhau ở gần mặt ao hồ tiếng nói nghe rất

rõ vì ở đó ta không những nghe được âm nói ra trực tiếp

mà còn nghe được đồng thời cả âm phản xạ từ mặt nước

ao, hồ

14.3/ Tại sao khi nói chuyện với nhau ở gần mặt

ao, hồ, ( trên bờ ao, hồ ) tiếng nói nghe rất rõ?

14.3/ Tại sao khi nói chuyện với nhau ở gần mặt

ao, hồ, ( trên bờ ao, hồ ) tiếng nói nghe rất rõ?

CẢM ƠN