Bài giảng Vật lý 7 bài 10: Nguồn âm

Vậy em có biết âm thanh gọi tắt là âm được tạo ra như thế nào không?... Em hãy nêu những âm mà em nghe được và tìm xem chúng được phát ra từ đâu?. c.Thí nghiệm 3: Dùng búa cao su gõ nhẹ

BÀI GIẢNG VẬT LÝ 7 BÀI 10: NGUỒN ÂM

• Các nguồn âm có chung đặc điểm gì?

• Âm trầm, âm bổng khác nhau ở chỗ nào?

• Âm to, âm nhỏ khác nhau ở chỗ nào?

• Âm truyền qua những môi trường nào?

• Chống ô nhiễm tiếng ồn như thế nào?

Hàng ngày chúng ta vẫn thường nghe tiếng cười nói vui vẻ, tiếng đàn nhạc du dương, tiếng chim hót líu lo, tiếng ồn ào ngoài đường phố chúng ta sống trong một thế giới âm thanh

Vậy em có biết âm thanh (gọi tắt là âm) được tạo

ra như thế nào không?

I Nhận biết nguồn âm

C1 Em hãy nêu những âm mà em nghe được và tìm xem chúng được phát ra từ đâu?

C2 Em h ã y kể tên một số nguồn âm.

-Vật phát ra âm gọi là nguồn âm

B2: Dùng ngón tay bật dây cao su và lắng nghe Mô tả điều em nhìn thấy và nghe được.

* Tiến hành:

B1: Kéo căng dây cao su, lúc này dây đang đứng yên

ở vị trí cân bằng.

* Nhận xét:

Khi dây cao su phát ra âm, dây cao su dao động.

b Thí nghiệm 2: Sau khi gừ vào thành cốc thuỷ tinh mỏng ta nghe được õm?

C4 Vật nào phỏt ra õm? Vật đú cú rung động khụng?

Nhận biết điều đú bằng cỏch nào?

C5.Âm thoa cú dao động khụng ? Hóy tỡm cỏch

kiểm tra xem khi phỏt ra õm thỡ õm thoa cú dao

động khụng?

c.Thí nghiệm 3: Dùng búa cao su gõ nhẹ vào một nhánh âm thoa và lắng nghe âm do âm thoa phát ra

Sự rung động qua lại vị trí cân bằng của các

vật gọi là dao động

II Các nguồn âm có chung đặc điểm gì ?

II Các nguồn âm có chung đặc điểm gì ?

c Thí nghiệm 3 (hình 10.3-SGK)

* Dụng cụ:

* Tiến hành:

ThÝ nghiÖm 2 ThÝ nghiÖm 3 Dông cô

Khi phát ra âm, âm thoa dao động

Thìa, cốc Búa cao su,

âm thoa

2) Kết luận:

Khi phát ra âm, các vật đều dao động

II Các nguồn âm có chung đặc điểm gì ?

1) Thí nghiệm

III Vận dụng

C6 Em có thể làm một số vật như tờ giấy, lá

chuối phát âm được không? Nêu cách làm.

C7 Hãy tìm hiểu xem bộ phận nào dao động phát ra

âm trong hai nhạc cụ mà em biết.

12

Đàn ghitaSáo

Dây đànCột không khí trong ống sáo

III Vận dụng

C8 Nếu em thổi vào miệng một lọ nhỏ, cột không khí trong lọ sẽ dao động và phát ra âm Hãy tìm cách kiểm tra xem có đúng khi đó cột khí dao động không?

III Vận dụng

Bài 1 Trên hình vẽ là một bộ trống thường được dùng trong các buổi biểu diễn ca nhạc Hãy cho biết khi nào bộ trống này là nguồn âm?

A Khi nó được đặt trên sân khấu

B Khi nó được người nhạc công

sử dụng (gõ lên trống)

C Bộ trống được coi là nguồn âm

trong mọi trường hợp

D Khi nó được tháo rời từng bộ

phận

III Vận dụng

Bài 2 Khi gõ vào mặt trống thì ta nghe thấy âm thanh phát ra, vậy:

a) Vật nào là nguồn âm.

b)Hãy tìm cách kiểm tra khi vật đó phát ra âm vật đó dao động.

III Vận dụng

Bài 3 Khi nghe đài, âm thanh phát ra từ đâu

A.Từ phát thanh viên đọc ở đài phát thanh B.Từ núm chỉnh âm thanh.

C.Từ vỏ của chiếc đài.

D.Từ chiếc loa có màng đang dao động.

III Vận dụng

Bài 4 Điền cụm từ thích hợp vào chỗ trống

Âm thanh được tạo ra từ các âm,chỳng có chung đặc điểm là khi

ra âm, các nguồn âm đều

nguồn phát dao động

Bài 5: Khoanh tròn vào câu mà em cho là đúng:

Âm thanh được tạo ra nhờ:

A/ Nhiệt B/ Điện

C/ Ánh sáng D/ Dao động

CÓ THỂ EM CHƯA BIẾT

*Khi ta thổi sáo, cột không khí trong ống sáo dao động phát ra âm Âm phát ra cao thấp tùy theo khoảng cách từ miệng sáo đến lỗ mở mà ngón tay vừa nhấc lên

*Có thể thay các ống nghiệm ở

hình 10.4 bằng các bát hoặc chai

cùng loại và điều chỉnh mực nước

trong ống nghiệm, bát hoặc chai để

khi gõ vào chúng, âm phát ra gần

đúng các nốt nhạc “đồ, rê, mi, pha,

son, la, si”

đủ mạnh và nhanh làm cho các dây âm thanh dao động (hình 10.6) Dao động này tạo ra âm.

Không khí

Mặt trống

GIÁO DỤC HƯỚNG NGHIỆP

Trong đời sống hàng ngày, có những vật liệu rất dễ kiếm như ống nứa, vỏ chai… -> Ta có thể làm nhạc cụ theo nguyên tắc của đàn ống nghiệm -> từ đó sẽ hình thành cho các em kĩ năng của nghề chế tạo nhạc cụ (BT10.5/sbt/24)

GIÁO DỤC MÔI TRƯỜNG

Để bảo vệ giọng nói của người, ta cần :+ Thường xuyên luyện tập

+ Tránh nói qua to, không hút thuốc lá

HƯỚNG DẪN HS TỰ HỌC

*Đối với tiết học này:

+ Học thuộc ghi nhớ của bài

+ Xem lại phần có thể em chưa biết

+ Làm bài tập: 10.6 -> 10.11sbt/24,25 10.a, 10.b svbt/30,31

*Đối với tiết học sau: xem bài “Độ cao của âm” trả lời câu hỏi sau:

+ Tần số là gì?

+ Tần số có đơn vị gì?.

Kính chúc các thầy cô giáo mạnh

khoẻ !