Tiết 12: ĐỘ CAO CỦA ÂM-Cách thực hiện thí nghiệm: 5 HS thực hiện đồng thời HS1: Kéo đồng thời con lắc a, con lắc b lệch khỏi vị trí cân bằng, sao cho hai sợi dây song song với nhau rồi
Trang 1BÀI 12
ĐỘ CAO CỦA ÂM
Trang 2Kiểm tra bài cũ
Các nguồn âm có đặc điểm gì giống nhau?
Kể tên một số nguồn âm?
Cho biết các phát biểu sau là đúng hay sai?
a) Âm thanh được tạo ra nhờ điện
b) Âm thanh được tạo ra nhờ dao động.
c) Vật phát ra âm khi ta kéo căng vật đó.
d) Vật phát ra âm khi ta làm vật đó dao động.
e) Nguồn âm là vật phát ra âm thanh.
f) Khi xem tivi, âm thanh phát ra từ tivi là
từ người ở trong tivi.
ĐÚNG SAI
X
X
X
X X
X
Trang 3Âm thanh phát ra lại cao(bổng),
thấp(trầm) khác nhau.
Trang 4Tiết 12: ĐỘ CAO CỦA ÂM
-Cách thực hiện thí nghiệm:
(5 HS thực hiện đồng thời)
HS1: Kéo đồng thời con lắc a, con
lắc b lệch khỏi vị trí cân bằng, sao
cho hai sợi dây song song với nhau
rồi cùng thả cho nó dao động.
HS2:Đếm số dao động của con lắc a
HS3: Đếm số dao động của con lắc b
HS4: Theo dõi thời gian trong 10 giây và ra hiệu thôi đếm HS5:Quan sát dao động của hai con lắc, rồi so sánh
Thí nghiệm 1: Hình 11.1 (sgk/31 )
Trang 51 2
1 2
Một dao động
Một dao động
Trang 6TaiLieu.VN
Trang 8Tiết 12: ĐỘ CAO CỦA ÂM
Thí nghiệm 1:
Co
n
lắc
Con lắc nào dao động
nhanh?
Con lắc nào dao động
chậm?
Số dao động trong 10
giây
Số dao động trong 1 giây
a
b
HS1: Kéo đồng thời con lắc a, conlắc b lệch
khỏi vị trí cân bằng, saocho hai sợi dây
songsong với nhau rồi cùng thả cho nó dao
động.
HS2: Đếm số dao động của con lắc a
HS3: Đếm số dao động của con lắc b
HS4: Theo dõi thời gian trong 10 giây và
ra hiệu thôi đếm
HS5: Quan sát dao động của hai con lắc, rồi
so sánh
Trang 9C2: Từ bảng trên hãy cho biết con lắc nào có tần số dao động lớn hơn?
2 Nhận xét:
Dao động càng tần số dao
động càng .
Tiết 12: ĐỘ CAO CỦA ÂM
Thí nghiệm 1
nhanh (nhỏ)
lớn
(chậm)
Trang 10Cố định một đầu hai thước thép có chiều dài khác nhau trên mặt hộp gỗ ( theo hình)
Lần lượt bật nhẹ đầu tự do của hai thước cho chúng dao động
Quan sát dao động
và lắng nghe
âm phát ra rồi
trả lời C3
Tiết 12: ĐỘ CAO CỦA ÂM
Thí nghiệm 2:
Trang 11Tiết 12: ĐỘ CAO CỦA ÂM
Thí nghiệm 2:
C3: Chọn từ thích hợp điền vào chỗ trống:
Phần tự do của thước dài dao động ,
âm phát ra .
Phần tự do của thước ngắn dao động ,
phát ra âm
* cao * thấp *nhanh * chậm chậm thấp nhanh cao
Trang 12
Một đĩa nhựa được đục lỗ cách đều nhau và được gắn vào trục một động cơ quay bằng pin ( hình 11.3).
- Chạm góc
miếng bìa vào một
hàng lỗ nhất định
khi đĩa quay trong
hai trường hợp:
a) Đĩa quay nhanh.
b) Đĩa quay chậm.
Nghe và hoàn thành câu C4
Tiết 12: ĐỘ CAO CỦA ÂM
Thí nghiệm 3:
K
Trang 13Kết luận:
nhanh (chậm) lớn (nhỏ) cao (thấp)
Tiết 12: ĐỘ CAO CỦA ÂM
Dao động càng tần số dao động càng âm phát ra càng .
C4: Khi đĩa quay chậm, góc miếng bìa dao động
…… âm phát ra …….
Khi đĩa quay nhanh, góc miếng bìa dao
động ………… âm phát ra …….
cao
thấ p
nhan
h
Chậm
Trang 14III.Vận dụng
C5: Một vật dao động
phát ra âm có tần số 50Hz
và một vật khác dao động
phát ra âm có tần số 70Hz
Vật nào dao động nhanh
hơn? Vật nào phát ra âm
thấp hơn?
Vật có tần số dao
động 70Hz dao động
nhanh hơn
Vật có tần số dao
động 50Hz phát ra
âm thấp hơn
Tiết 12: ĐỘ CAO CỦA ÂM
Trang 15Vận dụng
C6: Hãy tìm hiểu
xem khi vặn cho
dây đàn căng
nhiều, âm thanh sẽ
phát ra cao, thấp
như thế nào? Và
tần số lớn nhỏ ra
sao?
Khi dây đàn căng
nhiều thì âm phát ra
cao , tần số dao động
lớn
Khi dây đàn căng ít
thì âm phát ra trầm,
tần số nhỏ
Trang 16C7: Hãy lần lượt chạm góc miếng bìa vào một
hàng lỗ ở gần vành đĩa và một hàng lỗ ở gần tâm đĩa Trong trường hợp nào âm phát ra cao hơn
Tiết 12: ĐỘ CAO CỦA ÂM
K
Khi chạm miếng
bìa ở gần vành
đĩa âm phát ra
cao hơn
Trang 17Câu 1: Tần số là:
Các công việc thực hiện trong 1 giây
Quãng đường dịch chuyển trong 1 giây
Số dao động trong 1 giây
Thời gian thực hiện 1 dao động
Câu 2: Có một viên đạn bay trong không khí
Chọn câu đúng trong các câu sau?
Viên đạn bay càng nhanh thì âm phát ra càng thấp
Viên đạn bay càng nhanh thì âm phát ra càng cao
Khối lượng viên đạn càng lớn thì âm phát ra càng cao
Vận tốc viên đạn không ảnh hưởng đến độ cao thấp
của âm
Câu 3: Trong ngôn ngữ đời sống, giọng nói của
người được mô tả bằng nhiều tính từ Với mỗi
trường hợp sau đây hãy nhận định về độ cao của
âm tương ứng:
A Ồ ề:
B Ấm:
C.Lanh lảnh:
D.The thé:
Thấp Thấp Cao Rất cao
D C B
A A
B
D
C
CỦNG CỐ
Trang 1820000Hz.
siêu âm.
những âm cao hơn hoặc thấp hơn 20000 Hz.
CÓ THỂ EM CHƯA BIẾT ?
Trang 19- Trước cơn bão thường có hạ âm, hạ âm làm con người khó chịu, cảm giác buồn nôn, chóng
mặt, một số sinh vật nhạy cảm với hạ âm nên có
biểu hiện khác thường Vì vậy người xưa dựa vào dấu hiệu này để nhận biết các cơn bão.
- Dơi phát siêu âm để săn tìm muỗi Vì vậy, có thể chế tạo máy phát siêu âm bắt chước tần số siêu
âm của dơi để đuổi muỗi.
CÓ THỂ EM CHƯA BIẾT?
Trang 20I BÀI TẬP VỀ NHÀ:
Học thuộc phần ghi nhớ
Làm bài tập 11.1 đến 11.5 /SBT
II CHUẨN BỊ BÀI MỚI :
Nghiên cứu bài: Độ to của âm, tìm hiểu:
•Khái niệm biên độ dao động
•Mối liên hệ giữa biên độ dao động và độ to của âm
•Kẽ sẵn bảng 1 SGK trang 34 vào vở