GIÁO án SINH học 10, 2019 THEO cấu TRÚC mới, học kì 2

Thái độ: cho học sinh biết được vai trò của hô hấp nội bào đối với các quá trình chuyển hoá vật chất trong tế bào.. * carôtennoit = nhóm sắc tố phụ: bảo vệ DL khỏi bị phân huỷ khi * phi

Trang 1

1 Kiến thức: Trình bày đặc điểm và vai trò của hô hấp tế bào.

2 Kĩ năng: HS phân biệt được các giai đoạn chính của quá trình hô hấp nội bào.

3 Thái độ: cho học sinh biết được vai trò của hô hấp nội bào đối với các quá trình chuyển hoá

vật chất trong tế bào

II Chuẩn bị

- Phương pháp:Nêu vấn đề, phát vấn; Tìm tòi- tái hiện thông báo

- Phương tiện: Máy chiếu, PHT

III Các hoạt động dạy và học

1 Ổn định lớp

2 Kiểm tra bài cũ: Không

3 Bài mới

GV đặt tình huống bằng câu hỏi

Hoạt động : Tìm hiểu khái niệm hô hấp tế bào

Mục tiêu:

- Nêu khái niệm HH

- Viết phương trình khái quát HH

- Trình bày đạc điểm của hô hấp

TT1: GV trình chiếu sơ đồ khái quát HHTB Đặt

câu hỏi:

1 Thế nào là HH tế bào?

2 Viết pt khái quát HHTB

TT2: HS nghiên cứu trả lời câu hỏi

Trang 2

- Nguồn nguyên liệu là các chất hữu cơ(chủ yếu là glucôzơ).

- Năng lượng được giải phóng ra từ từ để

sử dụng cho hoạt động sống và tổng hợpATP

- Sản phẩm hô hấp cuối cùng là CO2 vàH2O

- Tốc độ của quá trinh hô hấp phụ thuộcvào nhu cầu năng lượng của tế bào và đượcđiều khiển thông qua hệ E hô hấp

Hoạt động 2: Tìm hiểu các giai đoạn của hô hấp tế bào

Mục tiêu:

- Phân biệt 3 giai đianj của hô hấp

Trang 3

hoạt động sản xuất ATP của ti thể?

(nl chứa trong các pt glucozo qúa lớn so với nhu cấu nl của các phản ứng đơn lẻ trong tế bào Trong khi đó ATP chứa vùa đủ nl cần thiết mặt khác qua qt thích nghi E đã thích nghi với việc dùng nl ATP cung cấp cho các hoạt động cần nl của tế bào )

Câu 2: Trả lời các câu hỏi TN

Câu 3: Quan sát phim tư liệu nhận xét tác hại của thuốc lá đối với hệ hô hấp và sức khỏe.

Giao nhiệm vụ về nhà

Mục tiêu:

- Rèn luyện khả năng tư duy sáng tạo thông qua việc làm việc độc lập.

- Ý thức trách nhiệm trong việc thực hiện nhiệm vụ được giao để nâng cao trình độ hiểu biết của bản thân.

- Nâng cao tính tự giác, phát triển khả năng tự học của HS

- Nêu câu hỏi và bài tập về nhà.

- Yêu cầu HS chuẩn bị bài sau

- Ghi câu hỏi và bài tập về nhà

- Ghi những chuẩn bị cho bài sau

IV RÚT KINH NGHIỆM TIẾT DẠY

………

Trang 4

Bài 17:

QUANG HỢP

Ngày dạy: / /

I Mục tiêu bài dạy:

1 Kiến thức:

- Học sinh phải nêu được khái niệm quang hợp và những sinh vật có khả năng quang hợp

- Nêu được vai trò của ánh với sáng 2 pha của quang hợp và mối liên quan giữa 2 pha

- Trình bày được tóm tắt diễn biến,các thành phần tham gia, kết quả của mỗi pha

- Mô tả được một cách tóm tắt các sự kiện chính của chu trình C3

2 Kĩ năng: HS phân tích được mối liên quan giữa các pha sáng và tối của quá trình quang hợp.

3 Thái độ: cho học sinh ý nghĩa của quá trình quang hợp ở giới thực vật.

II Phương tiện dạy học:

Vị trí Tilacôit( hạt grana) Chất nền ( Strôma)

Nguyên liệu Sắc tố quang hợp, AS H2O, NADP,

ADP, P i Các enzim, RiDP,CO2 ATP, NADPHSản phẩm ATP, NADPH, O2 Glucôzơ, ADP, NADP

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 2

Phương trình tổng

quát 6COC2+6H6 H122OO+Q(ATP+t6+6O2  O) 6CO2+6H2O  C6H12O6+6O2

Đặc điểm khác Xảy ra ở mọi tế bào sống và suốtngày đêm Xảy ra ở tế bào quang hợp(lục lạp) khiđủ ASIII Tiến trình tổ chức dạy học

1 Ổn định tổ chức:

- Kiểm tra sĩ số - chuẩn bị bài của học sinh

2 Kiểm tra bài cũ:

- Hãy nêu các giai đoạn chính trong hô hấp tế bào và vị trí diễn ra của các giai đoạn

3 Giảng bài mới:

Hoạt động 1: tìm hiểu về quang hợp

Trang 5

Hoạt động của GV và HS Nội dung cần đạt

* Em hãy trình bày khái niệm quang hợp?

* Quang hợp thường xảy ra ở những sinh vật nào? ( các

sinh vật th ộc nhóm tự dưỡng là sv quang hợp và là

nhóm sv sản xuất ủa t ái đất )

* sắc tố QH là gì ? gồm những loại nào

*sắc tố quang hợp có vai trò gì trong qt quang hợp

I Khái niệm quang hợp:

1) Khái niệm:

- Quang hợp là quá trình sử dụng nănglượng ánh sáng để tổng hợp chất hữu cơ từcác nguyên liệu vô cơ

* carôtennoit = nhóm sắc tố phụ: bảo vệ DL khỏi bị phân huỷ khi

* phicobilin I as quá cao

Hoạt động 2: Tìm hiểu về các pha của quang hợp

Mục tiêu:

- Phân biệt 2 pha QH

Người ta thấy rằng ánh sáng ko ảnh hưởng trực

tiêp đén toàn b ộ qt quang h ợp m à ch ỉ ảnh

hưởng trực tiếp đến giai đoạn đầu của qh

- tính chất 2 pha của qh thể hiện như thế nào?

Tranh hình 17.1

* Quang hợp gồm mấy pha là các pha nào?

* Em hãy nêu diễn biến của pha sáng quang

hợp?

* O2 giải phóng ra ở pha sáng có nguồn gốc từ

đâu?

* Em hãy nêu diễn biến của pha tối quang hợp?

* Tại sao pha tối gọi là chu trình C3(chu trình

Canvin)

* Hoàn thành phiếu học tập số 1

* mối liên hệ giữa 2 pha?

II Các pha của quá trình quang hợp:

Tính chất 2 pha trong quang hợp:

- pha sáng: chỉ diễn ra khi có ánh sáng Nl ánh sángđược ~ thành nl trong các pt ATP

- Pha tối : diễn ra cả khi có ánh sáng và trong bóngtối nhờ ATP và NADPH mà CO2 được ~ thànhcacbonhidrat

Trang 6

Củng cố Mục tiêu:

- Hệ thống hóa lại những kiến thức cơ bản của bài học.

- Vận dụng những kiến bài học …….

Phân biệt pha sáng, pha tối QH

Hoạt động : Giao nhiệm vụ về nhà

Mục tiêu:

4 RÚT KINH NGHIỆM TIẾT DẠY

Trang 7

CHU KỲ TẾ BÀO VÀ QUÁ TRÌNH NGUYÊN

PHÂN

Ngày dạy: / /

1 Kiến thức:

- Học sinh phải nêu được chu kỳ tế bào, mô tả được các giai đoạn khác nhau của chu kỳ tế bào

- Trình bày được các kỳ của nguyên phân và ý nghĩa của quá trình nguyên phân

- Nêu dược quá trình phân bào được điều khiển như thế nào và những rối loạn trong quá trìnhđiều hoà phân bào sẽ gây nên những hậu quả gì?

2 Kĩ năng: HS phân biệt được sự biến đổi của NST qua các kì của quá trình nguyên phân.

3 Thái độ: cho học sinh về ý nghĩa của quá trình nguyên phân đối với sinh vật trong sinh sản và di

truyền

- Tranh vẽ hình 18.1 và 18.2 SGK

- Phiếu học tập.(Máy chiếu projector và giáo án điện tử)

III Tiến trình tổ chức dạy học

- Quang hợp gồm mấy pha?Nêu đặc điểm của mỗi pha

Hoạt động1:Tìm hiểu về chu kì tế bào

Mục tiêu:

- Trình bày KN chu kì TB

- Nêu đặc điểm các pha trong kì trung gian

Cho hs quan sát tranh hình sgk

* Em hãy nêu khái niệm về chu kỳ tế bào?

* Chu kỳ tế bào được chia thành các giai đoạn

2) đặc điểm của chu kì tế bào

Kỳ trung gian nguyên phânthời

gian Dài,chiếm gần hếtthời gian chu kì - ngắnđặc

điểm * 3 pha-Pha G1 tế bào tổng

hợp các chất chosinh trưởng của tếbào

*2 giai đoạn

- phân chianhân gồm 4 kì:

- phân chia tếbào chất

Trang 8

* điều hoà chu kì tế bào có vai trò gì

* điêu gì sẽ xảy ra nếu điều hoà chu kì tế bào bị

trục trặc

- Pha S ADN vàtrung tử nhân đôi

- Pha G2 tổng hợpcác yếu tố cho phânbào

2) Điều hoà chu kỳ tế bào:

- Trên 1 cơ thể thời gian và tốc độ phân chia tếbào ở các bộ phận khác nhau là khác nhau đảmbảo sự sinh trưởng, phát triển bình thường của cơthể

- Nếu các cơ chế điều khiển sự phân bào bị hưhỏng trục trặc cơ thể có thể bị lâm bệnh

Hoạt động2: Tìm hiểu về quá trình nguyên phân

Mục tiêu:

- Nêu diễn biến của các kì nguyên phân

- Nêu sự khác biệt trong NP của TBĐV với TBTV

* Em hãy nêu cá giai đoạn trong nguyên

phân và đặc điểm của mỗi giai đoạn

* Hoàn thành phiếu học tập

*NST sau khi nhân đôi ko tách nhau ra mà

dính nhau ở t âm đông có lợi ích gì ? giúp

phân chia đồng đếu vcdt)

*tại sao NST phai co xoắn tới mức cực đại

rồi mới phân chia các nhiễm sắc tử ( tránh bị

rối

* do đâu NP tạo 2 tế bào con có bộ NST

giống hệt tế bào mẹ

* Sự phân chia tế bào chất diễn ra như thế

nào? So sánh giữa tế bào động vật và tế bào

thực vật?

II Quá trình nguyên phân:

1) Phân chia nhân:

- Kỳ đầu: các NST kép sau khi nhân đôi ở kỳ trung

gian dần được co xoắn Màng nhân dần tiêu biến, thoiphân bào xuất hiện

- Kỳ giữa: các NST kép co xoắn cực đại và tập trung

thành 1 hàng ở mặt phẳng xích đạo Thoi phân bàođược đính ở 2 phía của NST tại tâm động

- Kỳ sau: Các NST tách nhau và di chuyển trên thoi

phân bào về 2 cực của tế bào

- Kỳ cuối: NST dãn xoắn dần và màng nhân xuất hiện 2) Phân chia tế bào chất:

- phân chia tế bào chất diễn ra ở đầu kì cuối

- tế bào chât phân chia dần, tách tế bào mẹ thành 2 tếbào con

- Ở động vật phần giữa tế bào thắt lại chia thành 2 tế

Trang 9

Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh

* Nguyên phân có ý nghĩa như thế nào đối

với sinh vật?

* Nếu quá trình phân chia không bình

thường gây nên những hậu quả gì?

III Ý nghĩa của nguyên phân:

- dựa trên cỏ sở của np tiến hành giâm chiết ghép

- ứng dụng nuôi cấy mô đạt hiệu quả

Câu 1: Trong nguyên phân, các NST co xoắn và xuất hiện thoi vô

sắc làm phương tiện chuyên chở, xảy ra ở:

A kì đầu *

B kì giữa

C kì sau

D Kì cuối

Câu 2: Bộ NST sẽ bị ảnh hưởng như thế nào nếu ở kì giữa của

nguyên phân các thoi vô sắc bị phá vỡ ?

A NST không tự nhân đôi, không phân li về 2 cực tế bào

B NST không tự nhân đôi, phân li về 2 cực tế bào

C NST tự nhân đôi, không phân kli về 2 cực tế bào Bộ NST

2n tăng lên 4n *

D NST tự nhân dôi, phân li về 2 cực tế bào

Câu 3: Có 1 tế bào sinh dưỡng nguyên phân 3 lần liên tiếp thì số tế

bào con là bao nhiêu ?

Trang 11

Bài 19:

GIẢM PHÂN

Ngày dạy: / /

1 Kiến thức:

- Học sinh phải mô tả được đặc điểm các kỳ trong quá trình giảm phân và ý nghĩa của quá trìnhgiảm phân

- Trình bày được diễn biến chính ở kỳ đầu của giảm phân I

- Nêu được sự khác biệt giữa quá trình giảm phân và nguyên phân

2 Kĩ năng: HS phân biệt được đặc điểm và ý nghĩa của quá trình nguyên phân và giảm phân.

3 Thái độ: cho học sinh về ý nghĩa của quá trình giảm phân đối với sinh vật trong sinh sản và di truyền.

- Tranh vẽ hình 19.1 và 19.2 SGK

- Phiếu học tập.(Máy chiếu projector và giáo án điện tử)

- Chu kỳ tế bào gồm những giai đoạn nào? Đặc điểm của mỗi giai đoạn.Ý nghĩa của sự điều hoàchu kỳ tế bào

Hoạt động1: Tìm hiểu giảm phân 1

Mục tiêu:

- Nêu khái quát về giảm phân

- Nêu khái niệm GP

- Hệ thống các giai đoạn của NP

-TT1: GV cho HS quan sát mô hình toàn bộ diễn

biến quá trình giảm phân

- TT2: GV yêu cầu HS trả lời các câu hỏi sau

Trang 12

HĐ: Tìm hiểu giảm phân 1 Mục tiêu:

- Nêu diễn biên các kì của GP 1

- TT1: GV cho HS quan sát tranh các

- TT4: GV gọi địa diện lên trình bày ->

HS báo cáo kết quá-> GV đặt câu hỏi

cho các nhóm thảo luận

- TT5: GV đánh giá,nhận xét, kết luận

II Giảm phân I

Kỳ đâì 1 Tương tự như kỳ đầu nguyên phân song

xảy ra tiếp hợp giữa các NST kép trongcặp tương đồng có thể dẫn đến trao đổiđoạn NST

Kỳ giữa 1 Các NST kép di chuyển về mặt phẳng của

tế bào và tập trung thành 2 hàng

Kỳ sau 1 Mỗi NST kép tương đồng di chuyển theo

tơ vô sắc về một cực tế bào

Kỳ cuối 1 Khi về cực tế bào các NST kép dần dần

giãn xoắn Sau đó là quá trình phân chia tếbào chất tạo thành 2 tế bào con

HĐ: Tìm hiểu giảm phân 2 Mục tiêu:

- Nêu diễn biến các kì của GP 2

- TT1: GV cho HS quan sát tranh các

- TT4: GV gọi địa diện lên trình bày ->

HS báo cáo kết quá-> GV đặt câu hỏi

cho các nhóm thảo luận

Trang 13

- TT1: Giảm phân có ý nghĩa như thế nào

- Nguyên phân, giảm phân và thụ tinh góp phần duy trì

bộ NST đặc trưng cho loài

Hoạt động : Củng cố

Câu 1: Số lượng NST ở TB con được sinh ra sau giảm phân là bao nhiêu ?

A Gấp đôi TB mẹ(4n)

B Gấp ba TB mẹ(6n)

C Giống hệt TB mẹ(2n)

D Giảm đi một nữa(n)

Câu 2: Tế bào con chứa bộ nNST đơn ở kì nào của giảm phân ?

A Kì đầu II C Kì giữa II

B Kì cuối II.* D Kì sau II

Câu 3: Một tế bào sinh dục có ký hiệu A a B b (Adồng dạng với a; B đồng dạng với b).

a/Viết ký hiệu bộ NST ở kỳ trung gian, kỳ giữa 1; kỳ sau 1, kỳ cuối 1, kỳ cuối 2 trong giảmphân (trường hợp không có trao đổi chéo.)

b/Sự kiện nào quan trong nhất trong giảm phân làm tăng số loại giao tử?

Câu 4: Điền giấu x vào những trường hợp có thể xảy ra trong nguyên phân, giảm phân:

NST nhân đôi

NST đóng xoắn; xoắn tối đa; tháo xoắn

NST xếp 2 hàng trên mặt phẳng xích đạo thoi vô sắc

NST tiếp hợp và trao đổi chéo

Phân li cặp NST đồng dạng

Phân chia nhân

Phân chia tế bào chất

Hình thành 3 thoi vô sắc

Có 2 lần phân bào

Trang 14

Mục tiêu:

- Phân biệt nguyên phân với giảm phân

BẢNG SO SÁNH NGUYÊN PHÂN VÀ GIẢM PHÂN

-Bộ NST 2n 2n kép

-Các NST không nhân đôidạng kép dính nhau ở tâmđộng

-Tơ vô sắc đính 1 bên NSTtại tâm động

-Không xảy ra tiếp hợp giữacác NST kép trong cặptương đồng

-Tơ vô sắc đính 2 bên NSTtại tâm động

Kỳ giữa - Các NST kép dàn thành 1

hàng trên mặt phẳng xích đạo

tế bào

- Các NST kép dàn 2 hàng(đối diện) trên mặt fẳngxích đạo TB

- Các NST kép dàn thành 1hàng trên mặt phẳng xíchđạo tế bào

thành dạng đơn tháo xoắn và

duỗi dần ra

-Các NST kép không táchnhau và không tháo xoắn -Các NST tách nhau thànhdạng đơn tháo xoắn và duỗi

Trang 15

Bài 20: Thực hành:

QUAN SÁT CÁC KỲ:

dạy: / /

- Học sinh phải xác định được các kỳ khác nhau của nguyên phân dưới kính hiển vi

- Vẽ được các tế bào ở các kỳ của nguyên phân quan sát được dưới kính hiển vi

- Rèn luyện kỹ năng quan sát tiêu bản trên kính hiển vi

- Tranh vẽ các kỳ của nguyên phân và tranh hình 20 SGK

- Kính hiển vi quang học có vật kính10, 40 và thị kính 10 hoặc 15

- Tiêu bản cố định lát cắt dọc rễ hành hoặc các tiêu bản tạm thời

- Hãy nêu các kỳ của phân bào nguyên phân? đặc điểm mỗi kỳ?

Hoạt động 1: Quan sát nhận biết các kì của quá trình nguyên phân.

-Em hãy cho biết với bày với bài

thực hành này các em phải làm được

gì?

-GV nhận xét và nhấn mạnh

-GV giới thiệu và hướng dẫn sơ qua

kĩ năng sử dụng kính hiển vi

-GV chia nhóm thực hành và phát

dụng cụ thí nghiệm

-GV hướng dẫn cho HS cách đặt tiêu

bản lên kính hiển vi để quan sát

-HS nghiên cứu thảo luận và trả lời

SGK HS nghe kết hợp SGK

-Các nhóm nhận dụngcụ

-Các nhóm kết hợp vớiSGK để tiến hành

I)Mục tiêu

-Xác định các kì khác nhaucủa nguyên phân

-Vẽ được các tế bào ở các kìnguyên phân

-Biết sử dụng kính hiển vi.II)Chuẩn bị

-Kính hiển vi đã được điềuchỉnh sẵn

1)Quan sát nhận biết

Trang 16

-GV yêu cầu HS quan sát toàn bộ lát

cắt dọc rễ hành để xác định vùng rễ

có nhiều tế bào phân chia

-Em gọi tên các thông tin trên

tiêu bản qua việc em quan sát

-GV yêu cầu các nhóm vẽ sơ

lược hình tế bào qua các kì

nguyên phân

-GV cho HS quan sát hình vẽ

trên tranh về các kì nguyên

phân; nhận biết các kì và diễn

biến hoạt động của NST

HS quan sát và thực hiện đượcyêu cầu:

-Gọi tên các thông tin trên tiêubản tương ứng với các kìnguyên phân

Hoạt động 2 Viết báo cáo thu hoạch.

-GV đưa ra yêu cầu của một

bài báo cáo thu hoạch

-GV thu các báo cáo của một

số HS đại diện cho các nhóm

 Kiểm tra, nhận xét

-GV cho các nhóm nhận xét

chéo

Em nhận xét gì về sự khác

nhau của các tiêu bản? Tại

-Cá nhân hoàn thành báo cáothu hoạch:

Trang 17

sao trong cùng một kì của

nguyên phân trên tiêu bản lại

Mục tiêu:

- Yêu cầu vẽ các tế bào quan sát được thấy rõ

nhất ở các kỳ khác nhau có chú thích các kỳ

tương ứng với hình vẽ tế bào

- Giải thích tại sao cùng 1 kỳ nào đó của

nguyên phân trên tiêu bản lại trông khác nhau?

Trang 18

Phần ba: SINH HỌC VI SINH VẬT Chương I: CHUYỂN HOÁ VẬT CHẤT VÀ NĂNG

1 Kiến thức:

- Học sinh phải trình bày được các kiểu dinh dưỡng ở vi sinh vật dựa theo nguồn cácbon và nănglượng

- Phân biệt được các kiểu hô hấp và lên men ở vi sinh vật

-Nêu được 3 loại môi trường nuôi cấy cơ bản của vi sinh vật

2 Kĩ năng: HS phân biệt được các kiểu hô hấp và lên men ở vi sinh vật.

3 Thái độ: cho học sinh ứng dụng kiến thức đã học vào trong đời sống hàng ngày.

- Tranh các kiểu chuyển hoá vật chất và năng lượng

- Hãy nêu khái niệm về chuyển hoá vật chất và năng lượng

* Đặt vấn đề : Trong những năm nửa cuối thế lỷ 17 nếu không có “mắt kính” của Lơ -Ven–

Huc thì không ai có thể tưởng tượng nổi ngay trong không khí chúng ta thở, trong đất đai chúng

ta trồng trọt, trong những giọt nước ao, hồ, sông biển và ngay trong cơ thể chúng ta có một thế giớinhững sinh vật vô cùng phong phú và sống động – thế giới của những sinh vật bé nhỏ Đó chính làcác vi sinh vật Để hiểu rõ về thế giới này chúng ta cùng nghiên cứu:

Hoạt động1: tìm hiểu dinh dưỡng ở vsv

Mục tiêu:

- Nêu khái niệm VSV

- Trình bày đặc điểm của VSV

- Phân biệt các loại môi trường và các kiểu dd ở VSV

* Em hiểu như thế nào? là vi sinh vật?

* Từ kích thước của chúng em có thể suy ra cơ thể chúng

là đơn bào hay đa bào?

* Em có nhận xét gì về khả năng sinh trưởng, sinh sản

phân bố của chúng?

* Có các loại môi trường cơ bản nào? Đặc điểm của mỗi

loại môi trường đó như thế nào?

I Khái niệm vi sinh vật:

1) khái niệm:

- Là những sinh vật có kích thước nhỏ bé,chỉ nhìn rõ chúng dưới kính hiển vi

Trang 19

+ Các môi trường nuôi cấy vi sinh vật có thể ở dạng

- Môi trường bán tổng hợp gồm các chất

tự nhiên và các chất hoá học

b.Các kiểu dinh dưỡng:

- Dựa vào nhu cầu về nguồn năng lượng

và nguồn cacbon chia làm 4 loại : + quang tự dưỡng

+ hoá tự dưỡng +quang dị dưỡng + hoá dị dưỡng

Hoạt động2: Tìm hiểu chuyển hoá vật chất ở vi sinh vật

Mục tiêu:

- Phân biệt các hình thức HH ở VSV

* Thế nào là hô hấp tế bào ở sinh vật nhân

thực xảy ra ở đâu? sinh vật nhân sơ xảy ra

b Hô hấp kỵ khí:

- Là quá trình phân giải cacbonhyđrat để thu năng lượng

và chất nhận êlectron cuối cùng là phân tử vô cơ

2) Lên men:

- Là quá trình chuyển hoá diễn ra trong tế bào chất màchất cho và nhận đều là các phân tử hữu cơ

Trang 20

Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Phân biệt hô hấp hiếu khí, hô hấp kỵ khí và lên men

Là quá trìnhchuyển hóa kỵkhí diễn ra trong

tế bào chấtChất

VK lắc tíc, nấmmen

Trả lời các câu hỏi

Mục tiêu:

của học sinh

+ Quan sát sơ đồ sau và cho biết A, B, C là quá trình phân giải năng lượng nào ở VSV

Chất cho điện tử hữu cơ

- Ghi nhữngchuẩn bị chobài sau

Trang 21

THỰC HÀNH- LÊN MEN ÊTILIC VÀ LĂCTIC

Ngày dạy: / /

I Mục tiêu: Qua bài thực hành, HS phải:

- Biết làm thí nghiệm lên men rượu, quan sát hiện tượng lên men.

- Nắm được các bước làm sữa chua và muối chua rau quả.

- Liên hệ thực tế và biết làm sữa chua, dưa chua.

II Chuẩn bị:

1 Giáo viên:

- Kính hiển vi, lam kính

- Tranh hình sơ đồ thí nghiệm lên men rượu, hình dạng nấm men rượu

- Ống nghiệm(có đánh số 1,2,3) đặt vào giá, ống đong

- Giã nhỏ bánh men và rây lấy bột mịn

- Pha dung dịch đường kính 10%

- Nếu có điều kiện, làm trước khoảng 3 đến 4 giờ thí nghiệm lên men êtilic

III Tiến trình tổ chức bài học:

1 Ổ định lớp:

2 Kiểm tra bài cũ: Kiểm tra phần chuẩn bị của HS

3 nội dung bài mới

HĐ: Thí nghiệm lên men Êtilic.

Mục tiêu:

a) Nội dung tiến hành:

+ Trình bày cách thí nghiệm lên men rượu

+ Chia nhóm TN

- Lưu ý thắc mắc của HS và giảng giải

- GV hỏi Quá trình lên men rượu cần điều kiện gì?

b) Thu hoạch

- Đành giá kết quả của các nhóm và nhắc nhở cả lớp để

nguyên thí nghiệm để theo dõi tiếp

- kiểm tra các mẫu TH của nhóm, nếu nhóm nào làm sai

yêu cầu làm lại , nhóm làm đúng yêu cầu làm bài thu

hoạch theo mẫu trong sách

-HS: Quan sát , nếu có gì thắc mắc hỏi GV

- HS nghiên cứu SGK trang 95 trình bày thí nghiệm

- Các nhóm tiến hành thí nghiệm.làm giống như hướng dẫn của SGK + làm mẫu của giáo viên

-Các nhóm báo cáo kết quả TH theo mẫu SGK

- Trình bày cách lên men rượu trong dân gian

HĐ: Thí nghiệm lên men Lactíc.

Mục tiêu:

( Hướng dẫn lý thuyết cho học sinh; còn phần thực hành Trình bày Cơ sở khoa học của quá trình

Trang 22

a) Làm sữa chua

- Giải thích cơ sở khoa học của quá trình lên men lactic

- Cách tiến hành: Hướng dẫn học sinh làm giống theo

SGK

b) Muối chua rau quảthích cơ sở khoa

- Giải học của quá trình muối chua rau quả

- Cách tiến hành: Hướng dẫn học sinh làm giống theo

SGK

-Yêu cầu HS trình bày cách làm sữa chua

ở nhà , so sánh với cách trình bày trong sách

-Trình bày Cơ sở khoa học của quá trình muối chua

-Yêu cầu HS trình bày cách làm sữa chua

ở nhà , so sánh với cách trình bày trong sách

- Yêu cầu HS hoàn thành bài thu hoạch

Mục tiêu:

- Yêu cầu HS chuẩn bị bài sau - Ghi câu hỏi và bài tập về nhà.- Ghi những chuẩn bị cho bài sau

Trang 23

QUÁ TRÌNH PHÂN GIẢI VÀ TỔNG HỢP CÁC

CHẤT Ở VSV

Ngày dạy: / /

I Mục tiêu

1 Kiến thức :

- Học sinh nêu được sơ đồ tổng hợp các chất ở vi sinh vật

- Phân biệt được quá trình phân giải trong và ngoài tế bào ở vi sinh vật nhờ Enzim

- Nêu được một số ứng dụng đặc điểm có lợi, hạn chế đặc điểm có hại của hai quá trìnhtrên

2 Kỹ năng :

- Rèn kỹ năng phân tích tổng hợp

- Liên hệ vận dụng kiến thức vào thực tế và giải thích các hiện tượng thực tế

3 Thái độ :

- Từ vận dụng bài học học sinh có thể thực hiện các quá trình sản xuất phục phụ đời sống

và bảo vệ môi trường

II Chuẩn bị :

1 Phương pháp : Diễn giải - Hỏi đáp - Hoạt động theo nhóm

2 Đồ dùng : Sơ đồ quá trình tổng hợp Prôtêin , lipít, axit Nuclêic … sơ đồ quá trình phân

giải một số chất , lên men (Ví dụ: phân giải pôli saccarit)

III Tiến trình thực hiện.

1 ổn định tổ chức , kiểm tra sĩ số

2 Kiểm tra bài cũ:

- Cho ví dụ về môi trường tự nhiên có vi sinh vật phát triển?

- Nêu những tiêu chí cơ bản để phân biệt kiểu dinh dưỡng của vi sinh vật ? Cho biết cáckiểu dinh dưỡng ở vi sinh vật ?

- Làm bài tập 3 trang 91 ?

3 Bài mới

Mở bài : Trong đời sống con người đã sử dụng nhiều sản phẩm như Rượu vang, Mì chính,Nước mắm… Các sản phẩm này được sản xuất như thế nào ?

Hoạt động 1: Tìm hiểu quá trình tổng hợp

Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Nội dung

+ Mọi quá trình sinh lýtrong cơ thể cũng diễn ra

I Quá trình tổng hợp

- Vi sinh vật có khả năng tự tổng

Trang 24

ở người có một số axitamin

không tổng hợp được gọi là

axit amin không thay thế

- Yêu cầu , phân nhóm

trưởng và sinh tổng hợp cao,

vi sinh vật trở thành nguồn tài

nguyên khai thác của con

người Ví dụ : 1 con bò nặng

50 kiểu gen chỉ chỉ sản xuất

thêm mỗi ngày 0,5 kg Prôtêin

- Nhóm 2: Tổng hợppôlysaccarit ?

- Nhóm 3:Tổng hợpLipít ?

Nhóm 4: Tổng hợp AxitNuclêic ?

Các nhóm bổ sung lẫnnhau

vận dụng kiến thức đã học

và thông tin đài báo thảoluận nhanh và nêu được+ Sản xuất mì chính , thức

ăn giàu chất dinh dưỡng+ Cung cấp nguồn Prôtêin

hợp các loại axit amin

- Vi sinh vật sử dụng năng lượng

và Enzim nội bào để tổng hợp cácchất

* Tổng hợp Prôtêin

(Axitamin)n péptít Prôtêin

* Tổng hợp pôlySaccaritATP + glucôzơ-1-PADP-glucôzơ + PPvc

- Glucôzơ + ADP- glucôzơ (Glucôzơ)n+1+ ADP

* Tổng hợp Lipít:

Glucôzơ Gly xêralđêhit-3,1-P <=> đihiđrôxiaxêtôn-PAxit Piruvic Glyxêrôl

A xêtylcôA > a.béo >Lipít

* Tổng hợp axit Nuclêic

các bazơ nitricĐường 5 C Nuclêôtitaxit phôt phoric

LKhoá trị Axit NuclêicLKhiđrô

Trang 25

Hoạt động 2: Tìm hiểu Quá trình phân giải

Hỏi: Phân biệt phân giải

trong và ngoài tế bào vi sinh

vật ?

- Nhận xét đánh giá

+ Liên hệ : Quá trình phân

giải Prôtêin được ứng dụng

như thế nào trong sản xuất?

- Yêu cầu học sinh làm bài

mục SGK trang 92

- Cho học sinh tham khảo tài

liệu quy trình sản xuất nước

- Lớp nhận xét bổ sung

- Học sinh vận dụng kiếnthức thực tế về việc làmtương, làm nước mắm từPrôtêin thực vật và động vật

- Các nhóm thảo luận nêuđựơc:

+ Nước thịt, nước đường cóthành phần khác nhau(Prôtêin ,Saccarit)

+Sản phẩm : nước mắm ,nước tương

+ Làm tương nhờ nấm, làmnước mắm nhờ vi khuẩn kỵkhí ở ruột cá Đạm trongtương tứ thực vật , Đạmtrong nước mắm từ động vậtHọc sinh nghiên cứu SGKtrang 93

Trao đổi và trả lời câu hỏi

- Yêu cầu nêu được:

+ Phân giả ngoài

II.Quá trình phân giải

1 Phân giải Prôtêin và ứng dụng

* Phân giải ngoài

PrôtêinPrôtêin Axit amin

* Phân giải trong

- Prôtêin mất hoạt tính , hưhỏng

PrôtêazaPrôtêin Axit amin

- ý nghĩa : vừa thu được aa đểtổng hợp Prôtêin, vừa bảo tếbào khỏi bị hư hại

* ứng dụng :

- làm nước mắm, các loạinước chấm

Trang 26

-Con người ứng dụng trong

sản xuất như thế nào ?

- Đánh giá giúp học sinh hoàn

Hỏi: Các chất xenlulôzơ được

phân giải như thế nào ? ví dụ?

Con người đã lợi dụng quá

trình phân giải này để ứng

dụngvào sản xuất như thế nào

?

Giáo viên ; nhờ vi sinh vật

phân giải xác động vật thực

vật chuyển thành dinh dưỡng

cho cây Đó là cơ sở khoa học

chế biến rác thải thành phân

bón

-Hỏi: Quá trình phân giải của

vi sinh vật gây tác hại gì ?

+Phân giải trong+ ứng dụng làm rượu, giấm

- Lớp bổ sung

Rược bị ôxi hoá một phầnthành anđêhit, anđêhit gâyđau đầu

- Sản xuất Rượu thủ côngkhông khử hết anđêhit

HS: là cây + ẩm > mùn

-Dựa vào kiến thức môncông nghệ để trả lời

- HS: liên hệ (làm tươngthực phẩm, gây mốc, hỏng

đồ gỗ, quần áo)

2 Phân giải pôlysáccarit và ứng dụng

* Phân giải ngoài

Pôlysaccarit > đường đơn

* Phân giải trong

Vi sinh vật hấp thị đường đơn > phân giải bằng hô hấp kỵkhí, hiếu khí, lên men

* ứng dụng:

Lên men êtylic nấmtinh bột glucôzơ đường hoá

nấm men êtanol + CO2men rượu

- Lên men lactic (chuyển hoá

kỵ khí đường)

VK lacticGlucôzơ a lactic đồng hình

VKlác tícGlucôzơ axit lactic

dị hình+ CO2 +êtanol+ a.axetic

3, Phân giải xenlulôzơ

Prôtêazaxenlulôzơ chất mùn

vi sinh vật

+ ứng dụng: làm giàu dinhdưỡng cho đất tránh ô nhiễmmôi trường > chủ động cấy

vi sinh vật để phân giải nhanhxác thực vật

- Tận dụng bã thải thực vật đểtrồng nấm ăn

- Sử dụng nước thải côngnghiệp chế biếnkhoai, sắn để

Trang 27

nuôi cấy một số nấm men đểthu sinh khối làm thức ăn giasúc

Hoạt động 3: Mối quan hệ tổng hợp và phân giải

Giáo viên yêu cầu so sánh

quá trình đồng hoá, dị hoá?

* Liên hệ: chứng minh mối

quan hệ giữa tổng hợp và

phân giải bằng ví dụ (Quang

hợp và hô hấp ở cây xanh)

- HS dùng kiến thức lớp 8 vàSGK T93 yêu cầu nêu được+ Bản chất của đồng hoá và

dị hoá+ Sự khác nhau của hai quátrình này

+ sự thống nhất của hai quátrình này

- Một số HS trình bày, lớp bổsung nhận xét

- HS khái quát khiến thức

Kết luận

- Tổng hợp (đồng hoá) vàphân giải (dị hoá) là hai quátrình ngược nhau nhưngthống nhất trong hoạt độngsống của tế bào

- Đồng hoá tổng hợp các chấtcung cấp nguyên liệu cho dịhoá

- Dị hoá phân giải chất cungcấp năng lượng là nguyênliệu cho đồng hoá

C2 NliệuĐồng hoá Dị hoá

Định dạng
Số trang	54
Dung lượng	2,41 MB