Các phương pháp dạy học phân môn học hát lớp 8 trường PTDT BT THCS xuân chinh, thường xuân, thanh hóa

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓAPHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THƯỜNG XUÂN SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM CÁC PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC PHÂN MÔN HỌC HÁT LỚP 8, TRƯỜNG PTDTBT- THCS XUÂN CHINH HUYỆN THƯỜNG X

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THANH HÓA

PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO THƯỜNG XUÂN

SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

CÁC PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC PHÂN MÔN HỌC

HÁT LỚP 8, TRƯỜNG PTDTBT- THCS XUÂN CHINH

HUYỆN THƯỜNG XUÂN, THANH HÓA

Người thực hiện: Lương Thị Thu Nga Chức vụ: Giáo viên

Đơn vị công tác: Trường PTDTBT-THCS Xuân Chinh SKKN thuộc môn: Âm nhạc

THANH HÓA, NĂM 2019

7 2.1 Cơ sở lí luận của sáng kiến kinh nghiệm 2

8 2.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng SKKN 3

9 2.3 Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề 4

10 2.4 Hiệu quả của SKKN đối với hoạt động dạy học 15

1 Mở đầu

1.1 Lý do chọn đề tài.

Trong điều kiện sống hiện nay, theo nhịp độ phát triển khoa học và công nghệ.Các em được tiếp xúc với âm nhạc qua các phương tiện thông tin đại chúng nênvốn kinh nghiệm về âm nhạc của các em khá phong phú

Với lứa tuổi học sinh THCS nó mang nhiều màu sắc độc lập khác nhau các emyêu thích nhiều thể loại âm nhạc khác nhau Hoặc có em thích hát, em thích đàn,

em thích ca khúc, em lại thích nghe nhạc phim Đặc biệt âm sắc giọng của các em

đã dần thay đổi và thay đổi rõ rệt ở cuối cấp

Tầm cữ giọng của các em đã phát triển hơn ở cấp tiểu học nhưng không vượtquá âm khu chuyển giọng Các em có thể hát dễ dàng trong quãng 9 tì Si đến Đô2

Âm vực tuy không rộng nhưng âm vang, trong trẻo Học sinh THCS các em có khảnăng nghe tốt, nhạy cảm nhận biết nhanh dễ dàng nắm được cao độ, trường độ, âmhình tiết tấu, đường nét giai điệu và có khả năng phát triển năng khiếu nếu đượctiếp xúc âm nhạc thường xuyên có định hướng và có phương pháp Mặt khác vớilứa tuổi của các em khá hiếu động, nôn nóng, mong muốn được công nhận kết quả.Trong quá trình học tập không chú ý tập trung quan sát

Trong Nghị Quyết số: 29-NQ/TW ngày 4 tháng 11 năm 2013 của BCH TWĐảng về việc đổi mới căn bản toàn diện giáo dục đã nêu rõ “Tiếp tục đổi mới mạnh

mẽ phương pháp dạy và học theo hướng hiện đại; phát huy tính tích cực, chủ động,sáng tạo và vận dụng kiến thức liên môn, kỹ năng của người học; khắc phục lốitruyền thụ áp đặt một chiều, ghi nhớ máy móc Tập trung dạy cách học, cách nghĩ,khuyến khích tự học, tạo cơ sở để người học tự cập nhật và đổi mới tri thức, kỹnăng, phát triển năng lực”

Hơn nữa trong thời kì đổi mới và phát triển mọi mặt về kinh tế chính trị văn hoá và xã hội Hiện nay Đảng và nhà nước ta luôn coi trong vấn đề giáo dụccon người phát triển toàn diện bao gồm 5 mặt: Đạo đức, trí dục, thẩm mĩ, thể dục

-và lao động Mục đích của giáo dục âm nhạc trong nhà trường là vô cùng quantrọng, bởi đã đưa âm nhạc vào đời sống của học sinh góp phần giáo dục thẩm mĩ,đạo đức lối sống, phát triển trí tuệ, thể chất ở học sinh Qua nhiều năm trực tiếpgiảng dạy môn âm nhạc trong nhà trường cho tôi thấy âm nhạc là một môn được rấtnhiều học sinh yêu thích đặc biệt là phân môn học hát Là giáo viên trực tiếp giảngdạy môn âm nhạc ở trường học một yêu cầu được đặt ra cho bản thân tự rèn luyệnphấn đấu, đó là làm thế nào để dạy tốt quả là không đơn giản Bởi vậy tôi luôn cốgắng vươn lên để học tập nghiệp vụ, lý luận về chuyên môn thật giỏi Gắn lý luận

với thực tiễn, bám sát đường lối chủ trương của Đảng nhà nước về đường lối vănhoá văn nghệ của Đảng, nắm vững yêu cầu và sự đòi hỏi của ngành giáo dục đàotạo trong giai đoạn hiện nay cũng như qua kinh nghiệm giảng dạy tôi đã chọn và

nghiên cứu với tên đề tài: “Các phương pháp dạy học phân môn học hát lớp 8, Trường PTDTBT-THCS Xuân Chinh, huyện Thường Xuân, tỉnh Thanh Hóa"

1.2 Mục đích nghiên cứu.

Xây dựng một trình độ văn hóa âm nhạc, đặc biệt về kĩ năng hát cho học sinhnhất định Góp phần hình thành phát triển toàn diện, hài hòa nhận cách con ngườiViệt Nam mới

Giáo dục đạo đức, tình cảm trong sáng, lành mạnh, giáo dục thẩm mĩ, kíchthích tiềm năng nghệ thuật Phát triển ngôn ngữ, thể chất, trí tuệ, trí tưởng tượngsáng tạo, làm phong phú đời sống của trẻ

1.3 Đối tượng nghiên cứu.

- Đối tượng nghiên cứu: Các phương pháp dạy học phân môn học hát ở trườngPTDT BT - THCS Xuân Chinh huyện Thường Xuân, tỉnh Thanh Hóa

- Đối tượng khảo sát: Học sinh lớp 8A, trường PTDTBT – THCS Xuân Chinh

- Thời gian nghiên cứu: Từ tháng 9 năm 2018 tới tháng 3 năm 2019

1.4 Phương pháp nghiên cứu.

- Phương pháp trình bày tác phẩm, bài hát

- Phương pháp hướng dẫn thực hành luyện tập

- Phương pháp dùng lời

- Phương pháp sử dụng phương tiện dạy học âm nhạc

- Phương pháp kiểm tra, đánh giá trong âm nhạc

2 Nội dung sáng kiến kinh nghiệm.

2.1 Cơ sở lí luận của sáng kiến kinh nghiệm.

Trong các trường năng khiếu âm nhạc là đạo tạo ra các ca sĩ, nhạc sĩ, chỉ huy

âm nhạc Nhưng trong các trường học môn âm nhạc được coi là môn học góp phầngiáo dục toàn diện học sinh về cả trí - thể - mĩ Năm 1979 âm nhạc được đưa vàonội dung giảng dạy từ lớp 1 đến lớp 8 và một loạt vấn đề được đề cập như” xâydựng đội ngũ giáo viên, phương pháp giảng dạy, cơ sở vật chất, nhất là xây dựngnội dung chương trình giảng dạy Năm 1995 sách giáo khoa âm nhạc đã được sửdụng rộng rãi trong toàn quốc từ lớp 1 đến lớp 8 Năm 2000 việc thay sách bắt đầu

từ lớp 1 đến lớp 6 Năm 2006 chương trình thay sách từ lớp 1 đến lớp 9 đã hoàn thành.Hiện nay môn âm nhạc ở trường học được coi là môn học phát triển năng lực

và phát hiện năng khiếu cho các cấp học tiếp theo của nhà trường

2.2 Thực trạng vấn đề trước khi áp dụng sáng kiến kinh nghiệm.

2.2.1 Thuận lợi.

Xuân Chinh là một xã vùng đặc biệt khó khăn của huyện Thường Xuân có tổngdiện tích tự nhiên 7.336,76ha, diện tích canh tác 7.049,35 ha Phía đông giáp xã XuânLộc; phía đông bắc giáp xã Vạn Xuân; phía nam giáp huyện Như Xuân; Phía tây giáp

xã Xuân Lẹ; Dân số xã Xuân Chinh có 611 hộ với 3004 khẩu chia làm 6 thôn

Xã Xuân Chinhh có nền giáo dục rất sớm, với sự quan tâm của lãnh đạo Đảng

ủy - HĐND - UBND xã Xuân Chinh và sự nỗ lực trong lao động sản xuất cũng nhưtrong công tác chăm sóc giáo dục thanh thiếu niên những năm gần đây từng bướcđược cũng cố vững và phát triển Cộng với sự nhiệt tình của các thầy cô giáo đãgóp phần thúc đẩy nền giáo dục của địa phương những năm gần đây được cũng cốvững chắc, góp phần thực hiện có hiệu quả Nghị quyết TW2 khoá VIII về Giáo dục

& Đào tạo; NQ số 29 của TW đổi mới căn bản toàn diện về GD&ĐT

Cơ sở vật chất của các nhà trường ngày càng khang trang, tạo điều kiện cho

sự phát triển giáo dục của xã nhà Những năm gần đây, các nhà trường luôn huyđộng và giữ vững sỉ số học sinh theo kế hoạch Trường Mầm non tuy cơ sở vật chấtchưa đầy đủ, nhưng nhà trường luôn được duy chì ổn định, các trường Tiểu học,THCS đã có học sinh giỏi năm sau luôn cao hơn năm trước, số học sinh hoàn thànhchương trình cuối cấp học đạt 99% đến 100%

2.2.2 Khó khăn.

- Sự nhận thức về công tác giáo dục vẫn chưa được nhận thức một cách sâusắc trong mỗi người dân, cộng với đời sống kinh tế gia đình của một bộ phậnngười dân còn khó khăn nên chưa quan tâm tốt đến việc học tập của con em mình

- Một số học sinh phải theo gia đình đi làm thuê theo mùa vụ, chỗ ở chưa thật

sự ổn định Những học sinh bỏ học đã quen với nếp sinh hoạt tự do ở gia đình nênviệc huy động ra lớp và duy trì sỉ số vẫn gặp không ít khó khăn

2.2.3 Chất lượng khảo sát trước khi thực hiện đề tài ở lớp 8A, trường PTDTBT-THCS Xuân Chinh.

Qua điều tra thực trạng kết quả học sinh biết đọc tập đọc nhạc ở lớp 8A trườngPTDTBT-THCS Xuân Chinh trước khi thực hiện đề tài là chưa đạt kết quả cao, cụthể:

Bảng số liệu trước khi chưa áp dụng

Tên lớp Sĩ số Thích

Cảm nhận âmnhạc Biết biểu diễn

Để điều tra một cách chính xác về mức độ yêu thích phân môn học hát của họcsinh khối lớp 8A trường PTDTBT-THCS Xuân Chinh bên cạnh việc phát phiếu thăm

dò các em, tôi thường quan sát thái độ biểu hiện cử chỉ của các em trong các giờ lênlớp Nếu yêu thích môn học các em sẽ chăm chú lắng nghe cô giảng và hứng thú họchát Sau một thời gian quan sát và căn cứ vào kết quả bài kiểm tra cho thấy:

Nhận xét: Kết quả trong quá trình khảo sát và điều tra thực tế về phân môn

học hát của học sinh khối lớp 8A trường PTDTBT-THCS Xuân Chinh cho thấy:Các em chủ yếu là học sinh dân tộc thiểu số phần lớn các em phát âm còn chưachuẩn, hơn nữa các em không thích thú với phân môn học hát, khả năng cảm thụ

âm nhạc chậm và không biết biểu diễn Điều này đã làm tôi suy nghĩ cần phải cógiải pháp hữu hiệu để giảng dạy tạo cho học sinh sự thích thú khi học phân mônhọc hát Trước thực trạng trên tôi mạnh dạn đưa ra các phương pháp sau:

2.3 Các sáng kiến kinh nghiệm hoặc các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề.

2.3.1 Phương pháp dạy phân môn học hát.

Phân môn học hát là một trong những nội dung quan trọng trong chương trình

âm nhạc Trung hoc cơ sở, học hát rèn luyện một số kĩ năng mang tính phổ thông về

ca hát được vận dụng vào các bài hát cụ thể trong chương trình

Các kĩ năng hát cần rèn luyện cho học sinh gồm có

* Tư thế đúng khi đứng hát, ngồi hát.

Trong quá trình học hát trước hết phải luyện tư thế hát, hát tập thể có thể tiếnhành ở tư thế đứng hoặc ngồi.

- Khi đứng hát: người thẳng, đầu không nghiêng, không so vai, hai tay buôngthoải mái, toàn bộ thân thể dồn vào 2 chân đều nhau

- Khi ngồi hát: đầu và thân người giống như khi đứng hát, lưng thẳng khôngtựa vào ghế, không vắt chân nọ lên chân kia

- Tập tư thế hát đúng giúp cho việc hô hấp thuận lợi mà hô hấp là một việc rấtquan trọng trong quá trình ca hát

* Hơi thở.

Trong ca hát hơi thở là một trong

những vấn đề hết sức quan trọng, cách thở

đúng là biết cách hít vào một lượng hơi

vừa đủ để hát hết một câu hát (câu hát có

thể dài ngắn khác nhau) Khi tập hít hơi

vào không nên hít nhiều quá, hơi sẽ bị

căng phải lên gân không điều tiết được

hơi Giáo viên cần phải hướng dẫn học

sinh lấy hơi bằng mũi, không hít bằng

miệng Lấy hơi bằng miệng cổ họng

chóng bị khô, rát…

Khi hát các bài hát có nhịp độ chậm

vừa phải, cần phải hướng dẫn cho các em

lấy hơi chậm hít bằng mũi, nên đánh dấu

những chỗ lấy hơi trong bài hát để học

sinh có thể thực hiện đúng, biết cách lấy

hơi, lấy hơi hợp lý mới có thể hát ngân dài

ở cuối câu hát

* Hát chính xác.

Trong ca hát việc hát chính xác có tầm quan trọng đặc biệt Hát chính xác cónghĩa là hát đúng giai điệu, tiết tấu của bản nhạc Mức độ hát chính xác của từnghọc sinh phụ thuộc vào khả năng nghe nhạc và khả năng của các cơ quan phát âm.Nếu học sinh tập trung chú ý, phân biệt được rõ độ cao thấp, nhanh chậm của âmthanh, ghi nhớ được giai điệu, tiết tấu của bản nhạc thì khi giáo viên hát mẫu các

em có thể nhắc lại chính xác, nếu học sinh phải hát cao hơn hoặc thấp hơn giọngtrung bình của bản thân thì có thể ảnh hưởng ngay tới việc hát chính xác Một trongnhững điều kiện để giúp cho học sinh phát triển kĩ năng hát chính xác là việc lựa

chọn giọng bài hát cho phù hợp với âm vực giọng của các em.

* Hát đồng đều.

Giáo viên cần dạy cho các em có kĩ năng hát đồng đều và hoà giọng, có thểvận dụng một số biện pháp sau:

- Thu hút sự chú ý của toàn thể học sinh

- Dẫn vào câu hát đầu tiên bằng động tác chỉ huy hay nghe dạo nhạc hoặcnghe giáo viên hát một câu ngắn rồi theo hiệu lệnh đến bắt vào bài

- Theo động tác tay chỉ huy của giáo viên, học sinh có thể hát nhanh, chậm, to,nhỏ, nhấn, nảy hoặc hát liền hơi

- Giúp học sinh cách phát âm, nhả chữ đúng cũng làm cho giọng hát của các

em đồng đều, hoà hợp

* Phát âm, nhả chữ, hát rõ lời.

Nhả chữ là sự cấu tạo rành rọt, chính

xác về phương diện phát âm của từ Khi hát

tập thể cũng như hát cá nhân rất cần quan

tâm đến vấn đề này

Hát rõ lời góp phần truyền cảm và

thông tin chính xác nội dung ca từ của bài

hát Những nguyên tắc phát âm lời ca trong

ca khúc Việt Nam có liên quan chặt chẽ đến

sự vận động của 6 thanh điệu (thanh không

dấu, thanh dấu sắc, thanh dấu huyền, thanh

dấu hỏi, thanh dấu ngã, thanh dấu nặng)

trong ngữ âm tiếng Việt

2.3.2.Thực hiện chương trình dạy hát.

Đối với những học sinh có năng khiếu ca hát, tai nghe và trí nhớ âm nhạc tốtthì khi tiếp xúc với bài hát mới các em chỉ cần nghe qua một vài lần là thuộc và cóthể hát đúng giai điệu Những trường hợp đó không nhiều trong mỗi lớp học trêndưới 30 học sinh Việc dạy hát theo một trình tự quy định và trình tự là tất yếukhông thể bỏ qua bởi dạy hát là một quá trình rèn luyện tai nghe, nhạc cảm, xử líhơi thở, cách phát âm, nhả chữ cùng với những kĩ năng ca hát thông thường khác.Quy trình dạy hát thường các bước sau

- Giới thiệu bài

- Nghe hát mẫu

- Khởi động giọng

- Tập hát từng câu

- Hát cả bài và luyện tập nhóm

- Củng cố bài học

* Giới thiệu bài.

Dạy cho học sinh hát một bài hát mang tính chất giáo dục âm nhạc là mộtquá trình gồm nhiều giai đoạn Muốn các em hát hay, hát đúng và có truyền cảmcác em phải được nghe, được xem bài hát trước khi học Trước khi bắt đầu dạyhát, khâu đầu tiên có ý nghĩa qua trọng là phải tạo được trong ý thức các emhình tượng đầy đủ trọn vẹn bài hát các em học Trong bước giới thiệu ngắn gọn

về bài hát chú ý 2 phần:

- Giới thiệu bài hát sắp học cho học sinh nắm

- Cho học sinh nghe toàn bộ bài hát

+ Giới thiệu bài hát

Bước vào học hát, giáo viên tóm tắt ngắn gọn chủ đề tư tưởng, nội dung đặcđiểm nghệ thuật, thể loại, xuất xứ và tác giả của bài hát…

- Đặt câu hỏi và trả lời câu hỏi để toát lên nội dung, tính chất của bài hát

- Chọn lọc những ý cơ bản sinh động nói về hoàn cảnh ra đời của bài hát và ý

đồ của tác giả, và những gì tác giả muốn truyền tải cho người nghe qua bài hát

- Kết hợp dùng các phương tiện trực quan như: xem ảnh diễn tả nội dung bàihát hoặc xem ảnh tác giả (nếu có)

Các bước trên giáo viên phải vận dụng sáng tạo phù hợp với từng bài hát saocho dễ hiểu, có hiệu quả nhằm thu hút học sinh tập trung cao độ khi học hát, hátđúng và hiểu rõ nội dung của bài hát để diễn tả nhiệt tình từng bước nâng cao nhậnthức cho học sinh khi học hát

* Nghe hát mẫu.

Đây là việc quan trọng gắn lí luận với thực tiễn trong dạy hát của giáo viêncho học sinh người giáo viên phải hát đúng, diễn cảm, trình bày hấp dẫn…Lưu ýnhững chỗ khó, phải nhắc bảo các em để các em có ấn tượng và cảm xúc đối vớibài hát, giúp các em cảm nhận về nội dung tính chất âm nhạc qua giai điệu, lời ca,sắc thái tình cảm của bài hát Khi giáo viên trình bày lần đầu tiên bài hát chuẩn bịcho học sinh nếu có chất lượng cao sẽ gây ngay ấn tượng mạnh mẽ, tác động nhiềumặt tạo nên hưng phấn sự yêu thích và tự có nhu cầu say mê học bài hát đó

* Hát mẫu thể hiện các hình thức.

- Giáo viên trực tiếp trình bày bài hát, hát một cách nhiệt tình bằng giọng háttốt, đúng, giàu sức biểu cảm mới gây được sự ham thích của các em học sinh Nếugiáo viên dạy hát lại sử dụng nhạc cụ thì càng tăng thêm sự hấp dẫn và lí thú đối

với các em.

- Khi dạy cũng có thể cho các em nghe tách biệt phần nhạc, phần lời và phântích rõ cho các em hiểu để các em xác nhận được tính chất âm nhạc của bài hátnhư: hùng hồn, trang nghiêm, sôi nổi hay nhẹ nhàng, tình cảm…Sau khi nghe nhạc,giáo viên mới hát lời ca cho các em để các em tiếp thu một các trọn vẹn

- Trong lúc dạy, giáo viên phát hiện có học sinh hát đúng bài hát đang dạy, thìgiáo viên sẽ lấy em đó hát trình bày cho cả lớp nghe, đó là một hình thức hay làmcho khoảng cách giữa người dạy hát và người học hát gần nhau hơn Đây cũng làhình thức tốt để lôi cuốn nhiều học sinh yêu thích bộ môn Âm nhạc

- Giáo viên phân chia câu hợp lý trong bài

- Đàn giai điệu từng câu 2-3 lần cho học sinh lắng nghe và thực hiện cho đếnhết bài

âm nhạc từ chi tiết đến khái quát

* Nghe hát lại.

Đây là công việc cần quan tâm để củng cố những gì các em đã nhận thức được

là rất bổ ích Để cuộc trao đổi có chiều sâu, giáo viên nên cho các em nghe hoàn

chỉnh một bài hát lần nữa sau khi trao đổi

2.3.3 Phương pháp dạy học phân môn học hát ở trường PTDTBT

-THCS Xuân Chinh.

Trong phương pháp dạy hát cho học sinh, bất cứ một người giáo viên nàocũng phải nắm vững và tiến hành các bước trình tự trong dạy hát Ta phải ghi nhậnrằng: âm nhạc vốn là môn nghệ thuật các em ham thích và hứng thú, có sức thu hútmạnh đối với tuổi học sinh, nhưng việc giảng dạy truyền thụ như thế nào để các emtiếp thu có hiệu quả cao nhất Điều này người giáo viên cần phải có được kể từ khibước vào lớp Đó là: cử chỉ, nét mặt vui tươi, tự nhiên, tâm hồn thoải mái…để đivào nội dung bài giảng Trong nội dung bài giảng gắn kết hài hoà với sử dụng trựcquan sinh động để minh hoạ ý tứ của bài giảng nhằm thu hút học sinh dẫn dắt các

em tiếp thu bài hát mẫu đến đọc một câu nhạc có sắc thái Khi lên lớp cũng như vàogiảng bài giáo viên phải chuẩn bị rất chu đáo, đây là sự tôn trọng học sinh Bảnthân việc thể hiện phần âm nhạc là sinh động và hấp dẫn, do vậy giáo viên phải tậndụng triệt để sức mạnh đó làm cho giờ học thêm sinh động tạo thành niềm say mêcủa học sinh Tất cả các kĩ năng ca hát, đọc nhạc, trình bày nhạc cụ minh hoạ đềuyêu cầu giáo viên phải thành thạo trước các em Cũng cần tôn trọng quy luật chungcủa sự phát triển tâm lý học sinh đó là tính không đồng đều của sự phát triển tâm lítrẻ em ở mỗi cá thể, không nên đòi hỏi kết quả như nhau

Dạy phân môn Học hát ở học sinh khối lớp 8 bước đầu là xây dựng cho các

em những kĩ năng học hát tối thiểu, tuy nhiên quan trọng hơn là thức tỉnh trong các

em những cảm xúc nội tâm, sự ham thích hào hứng say mê với môn học hát cũngnhư các hoạt động bổ ích mà các em tham gia một cách tự giác và sáng tạo

Trước khi dạy hát cần tiến hành luyện thanh mang tính chất khởi động giọng.Dạy học sinh hát đúng cao độ, trường độ của bài hát Biết thể hiện tình cảm kết hợpvới rèn luyện các kĩ năng ca hát là yêu câù đầu tiên của việc dạy hát Tuỳ mức độkhó dễ, dài ngắn, đơn giản hay phức tạp của bài hát giáo viên có thể lựa chọn cáchtiến hành dạy hát phù hợp nhất, để giúp học sinh hát trôi chảy, giọng được mở Khivào học hát, giáo viên giúp cho các em biết cách luyện thanh là hát theo một giaiđiệu với một số mẫu âm nhất định, bắt đầu từ âm khu thuận lợi nhất của học sinh

Các bài tập thực hiện như sau.

+ Chuẩn bị tư thế đứng hát vững vàng, tự nhiên

+ Hát với nhịp độ vừa phải, không vội vàng

+ Hát với âm lượng vừa phải, không cố gắng hát to quá

+ Hát chụm để âm thanh phát ra có cộng hưởng, sáng, gọn, rền

+ Hát giai điệu, câu luyện thanh theo tên nốt chính xác

+ Tập bật môi, lưỡi khi hát các phụ âm và mở khẩu hình theo các nguyên âmkhi hát các từ: ma, mê, mi, mô

+ Tập hít hơi bằng mũi một cách nhẹ nhàng, lấy vào đủ hơi dể hát trôi chảytừng hai nhịp một.

Sau khi tiến hành luyện giọng khởi động, giáo viên phân câu hát thành từngđoạn ngắn để các em đủ hơi và không mệt khi tập, giáo viên hát mẫu từng câu, sau

đó cho các em nhắc lại Dạy hát từng câu theo lối móc xích cho đến hết bài, khôngcần dạy câu trước thuộc rồi mới dạy câu sau Dạy hát từng câu nhưng liên tiếp sẽgiúp học sinh nhận biết trọn vẹn bài hát Việc gọt giũa, trau chuốt nên dành đến khiluyện tập, củng cố

Có thể dùng đàn kết hợp nhưng chỉ nên đàn giai điệu sau khi đã được nghe hátmẫu và đệm theo khi các em đã thuộc bài Hướng dẫn hát kết thúc bài là một yêucầu đáng quan tâm Thông thường khi hát đến câu cuối cùng và tiếng cuối cùng củabài, các em ngắt giọng ngay Đó là thói quen cần khắc phục Phải hát câu cuối cùngcủa bài thật đầy đủ, chú trọng đến âm kết để câu kết thúc được khắc hoạ đậm nét,

rõ ràng, có tác dụng mạnh đến tình cảm và nhận thức của chính bản thân người hát

và người nghe

Khi dạy hát, giáo viên không nên hát cùng học sinh Lúc các em tái hiện cáccâu hát mẫu là lúc giáo viên tạm nghỉ ngơi tích cực bằng cách lắng nghe để pháthiện những chỗ các em hát sai, kịp thời chỉ ra và sửa chữa Giáo viên cần luôn nhắcnhở các em khi hát phải biết tự kiểm tra chính bản thân mình, lắng nghe và tựđiều chỉnh, việc này không phải em nào cũng làm được Do đó, giáo viên phảibiết sửa sai

Sau khi đã học hát, giáo viên dành thời gian củng cố, ôn luyện cho các em,vừa làm cho các em thuộc bài hát, hát chính xác và nâng cao kĩ năng thể hiện tìnhcảm, sắc thái của bài và một số yêu cầu khác Phần củng cố ôn luyện có thể thựchiện một vài công việc như sau:

- Hát đúng nhịp độ quy định của bài, những chỗ cần hát nhanh dần, chậm dần,ngân tự do…

- Phát âm rõ các âm tiết, các từ trong lời ca

- Lấy hơi và ngắt hơi đúng chỗ

- Hát hoà giọng và hát đồng đều

- Tập hát cùng với phần đệm của nhạc cụ có nhạc dạo

- Tìm hiểu sâu hơn nội dung nghệ thuật của bài hát

- Hát kết hợp vỗ tay hoặc gõ đệm theo âm hình tiết tấu Mỗi bài hát đượcxây dựng trên từng dạng âm hình tiết tấu khác nhau Vì thế, tập gõ hoặc vỗ tayđệm theo có tác củng cố cảm giác về nhịp phách, tiết tấu sẽ có ích khi vận dụng

để học tập