A. MỞ ĐẦU 1. Lý do chọn đề tài Tư tưởng Hồ Chí Minh về CNXH, về bản chất của CNXH là nội dung cốt lõi trong hệ thống t¬ư tưởng của Người. Ngài V.E.Gônlan Uỷ viên Trung ương Đảng cộng sản Ôxtrâylia nhận định: “Hồ Chí Minh là một nhà tư tưởng XHCN vĩ đại và là một người hành động. CNXH của Người không bè phái cũng không giáo điều mà mang tính nhân đạo và nhân loại” 23, 209. Thời gian sẽ làm thay đổi tất cả, sẽ phủ mờ tất cả, nhưng “... vẫn có một số điều quan trọng không hề thay đổi. Đó là lý tưởng XHCN, các tư tưởng nhân đạo chủ nghĩa, tự do, dân chủ, công bằng xã hội mà chủ tịch Hồ Chí Minh, nhà yêu nước vĩ đại, người theo chủ nghĩa quốc tế đã cống hiến trọn đời mình cho những lý tưởng đó” 22, 98. Hiện thực hoá lý tưởng đó trên đất nước ta là sự nghiệp cách mạng vẻ vang của nhiều thế hệ. Quá trình ấy vẫn đang tiếp diễn theo dòng lịch sử dân tộc. Ngày nay, trong bối cảnh thế giới và khu vực có nhiều biến động, đất nước đang trong quá trình hội nhập và đổi mới, CNXH lại đang trong thời kì khủng hoảng, tạm thời lâm vào thoái trào... nắm vững, kiên định tư tưởng Hồ Chí Minh về CNXH, về bản chất của CNXH là yêu cầu cấp thiết, quyết định đối với sự nghiệp xây dựng CNXH ở nước ta. Nhất là đối với thế hệ trẻ lực lượng rường cột của nước nhà. Giáo dục nhận thức cho thanh niên trên tinh thần tư tưởng Hồ Chí Minh về bản chất của CNXH là nhu cầu cần thiết, là việc làm rất quan trọng. Hậu Lộc là một vùng quê của đất Thanh, có truyền thống cần cù, kiên cường, bất khuất... Ở đó có một lực lượng thanh niên đông đảo, lực lượng hùng hậu trong sự nghiệp xây dựng quê hương đất nước. Những năm qua, huyện nhà đã có nhiều chương trình hoạt động thiết thực nhằm phát huy vai trò của thanh niên trong xây dựng quê hương, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc XHCN. Song tiềm lực thì dồi dào mà thành quả thì hạn chế. Nguyên nhân cơ bản là do công tác giáo dục nhận thức cho thanh niên trong sự nghiệp xây dựng XHCN còn nhiều bất cập, hạn chế. Từ thực tế đó chúng tôi đã lựa chọn vấn đề: “Vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về bản chất của chủ nghĩa xã hội trong việc giáo dục nhận thức cho thanh niên ở huyện Hậu Lộc (Thanh Hoá) giai đoạn hiện nay” làm đề tài khoá luận tốt nghiệp Đại học. 2. Tình hình nghiên cứu đề tài Việc học tập, tìm hiểu, nghiên cứu hệ thống tư tưởng Hồ Chí Minh, đặc biệt là tư tưởng về CNXH và vai trò thanh niên trong sự nghiệp cách mạng XHCN đã trở thành vấn đề thiết yếu. Đã có không ít bài nói, bài viết, đề tài nghiên cứu khoa học bàn về vấn đề này: Tư tưởng Hồ Chí Minh về vai trò thanh niên trong cách mạng Việt Nam của tiến sĩ Trần Qui Nhơn (NXB Thanh niên 2004). Tư tưởng Hồ Chí Minh về bồi dưỡng thế hệ cách mạng cho đời sau của tiến sĩ Trần Qui Nhơn (NXB Giáo dục 2005). Tìm hiểu tư tưởng Hồ Chí Minh về giáo dục thanh niên (NXB Thanh niên Hà Nội 1999). Bác Hồ với sự nghiệp bồi dưỡng thế hệ trẻ (NXB Thanh niên Hà Nội, 1985). Tư tưởng Hồ Chí Minh về bồi dưỡng, giáo dục thanh niên của Đoàn Nam Đàn (Tạp chí Cộng sản, số 6, tháng 3 năm 2005). Các công trình nghiên cứu trên đây đã bàn nhiều về tư tưởng Hồ Chí Minh với công tác giáo dục thanh niên, song dường như chưa có đề tài nào bàn cụ thể về vấn đề giáo dục nhận thức cho thanh niên về bản chất của CNXH và phạm vi áp dụng ở một địa phương cụ thể (Hậu Lộc Thanh Hoá). Vì vậy, chúng tôi lựa chọn đề tài này, một mặt bày tỏ được những trăn trở của bản thân về tình hình tư tưởng, nhận thức của thế hệ thanh niên hiện nay về bản chất của CNXH và vai trò của người thanh niên trong sự nghiệp cách mạng XHCN, mặt khác để góp thêm một tiếng nói riêng trong lĩnh vực tìm hiểu, nghiên cứu tư tưởng Hồ Chí Minh về giáo dục thế hệ cách mạng cho đời sau. 3. Phạm vi và đối t¬ượng nghiên cứu Phạm vi: Giáo dục thế hệ cách mạng cho đời sau là một nội dung lớn trong tư tưởng Hồ Chí Minh. Đề tài này chỉ nghiên cứu vấn đề giáo dục nhận thức cho thanh niên ở một địa bàn cụ thể (Hậu Lộc Thanh Hoá) trên cơ sở vận dụngtư tưởng Hồ Chí Minh về bản chất của CNXH. Đối tượng: Thanh niên ở huyện Hậu Lộc Thanh Hoá. 4. Mục đích nhiệm vụ Mục đích: Khái quát những cơ sở lý luận của việc giáo dục nhận thức cho thanh niên về bản chất của CNXH, về vai trò của thanh niên trong sự nghiệp xây dựng CNXH, nhằm định hướng hành động cho thanh niên, đồng thời đề ra một số biện pháp cơ bản, thiết thực trong công tác giáo dục thanh niên ở huyện Hậu Lộc Thanh Hoá giai đoạn hiện nay. Nhiệm vụ: Làm rõ tư tưởng Hồ Chí Minh về bản chất của CNXH. Làm rõ tư tưởng Hồ Chí Minh về vài trò của thanh niên trong sự nghiệp cách mạng XHCN và công tác giáo dục nhận thức cho thanh niên về bản chất CNXH. Làm rõ sự vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về bản chất của CNXH ở huyện Hậu Lộc trong công tác giáo dục nhận thức cho thanh niên. Đưa ra một số giải pháp cơ bản, thiết thực nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả giáo dục nhận thức cho thanh niên ở huyện Hậu Lộc (Thanh Hoá) giai đoạn hiện nay. 5. Cơ sở lý luận và ph¬ương pháp nghiên cứu Cơ sở lý luận: Đây là một đề tài tương đối mới. Mặt khác, đây cũng là lần đầu tiên tác giả tập làm quen với công tác nghiên cứu khoa học, nghiên cứu một đề tài cụ thể. Vì vậy, trong quá trình thực hiện, đề tài đã dựa trên cơ sở vận dụng tổng hợp, có kế thừa các bài nói, bài viết của Hồ Chí Minh về công tác giáo dục thanh niên, các công trình nghiên cứu khoa học liên quan đến đề tài và trên tinh thần của các Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc của Đảng qua các kì Đại hội. Đặc biệt là sự vận dụng linh hoạt những tư tưởng của Hồ Chí Minh về bản chất của CNXH ở một địa phương cụ thể. Phương pháp nghiên cứu: Do đặc điểm và yêu cầu của đề tài, trong quá trình nghiên cứu, tác giả đã sử dụng các phương pháp chủ yếu: Lôgíc và lịch sử, phân tích tổng hợp và so sánh. 6. Ý nghĩa của đề tài Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh rất coi trọng thanh niên, đánh giá cao vai trò, vị trí của thanh niên trong sự nghiệp cách mạng. Người viết: “một năm khởi đầu bằng mùa xuân, một đời khởi đầu từ tuổi trẻ. Tuổi trẻ là mùa xuân của xã hội” 9, 120. Do vậy, chăm lo giáo dục thế hệ trẻ thành những người thừa kế xây dựng CNXH vừa “hồng” vừa “chuyên” đã trở thành nội dung cơ bản trong hệ thống tư tưởng của Người. “Vì lợi ích m¬ười năm trồng cây Vì lợi ích trăm năm trồng ngư¬ời” 13, 180. Và do vậy, Hồ Chủ Tịch cũng đã để lại cho chúng ta một tài sản vô cùng quý giá đó là tư tưởng của Người về giáo dục, bồi dưỡng thế hệ cách mạng cho đời sau. Trong đó giáo dục nhận thức cho thanh niên về bản chất của CNXH để định hướng vai trò, nhiệm vụ của lớp kế tục sự nghiệp cách mạng XHCN của cha ông ta là một nội dung rất quan trọng và cần thiết, bởi: “Mỗi người¬ phải có tư tưởng XHCN đúng đắn thì mới có thể góp phần xứng đáng vào sự nghiệp xây dựng CNXH” 13, 26. Trong thời đại ngày nay, nắm vững, kiên định tư tưởng Hồ Chí Minh về CNXH là yêu cầu quan trọng quyết định đến sự thành bại của sự nghiệp cách mạng XHCN. Vì vậy, đề tài này với việc khái quát cơ sở lý luận của việc giáo dục nhận thức cho thanh niên về bản chất của CNXH để từ đó có sự vận dụng đúng đắn tư tưởng của Người trong công tác “bồi dưỡng thế hệ cách mạng cho đời sau” của Đảng và Nhà nước ta cũng như việc đề ra một số giải pháp cơ bản, thiết thực có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, không những góp phần khẳng định lại sự lựa chọn đúng đắn con đường CNXH của Đảng và nhân dân ta mà còn góp phần định hướng lại một lần nữa sự nhận thức của thanh niên trong sự nghiệp xây dựng nước nhà giàu đẹp, phồn vinh, dân chủ và hạnh phúc. 7. Bố cục của luận văn Ngoài phần mở đầu và phần kết luận khoá luận gồm có hai chương với 5 tiết: Chương 1: Cơ sở lý luận của việc giáo dục nhận thức cho thanh niên về bản chất của CNXH. Chương 2: Giáo dục nhận thức cho thanh niên về bản chất của CNXH theo tưởng Hồ Chí Minh trong giai đoạn hiện nay (qua thực tế ở huyện Hậu Lộc Thanh Hoá).
Trang 1A MỞ ĐẦU
1 Lý do chọn đề tài
Tư tưởng Hồ Chí Minh về CNXH, về bản chất của CNXH là nội dungcốt lõi trong hệ thống tư tưởng của Người Ngài V.E.Gônlan- Uỷ viên Trungương Đảng cộng sản Ôxtrâylia nhận định: “Hồ Chí Minh là một nhà tư tưởngXHCN vĩ đại và là một người hành động CNXH của Người không bè pháicũng không giáo điều mà mang tính nhân đạo và nhân loại” [23, 209]
Thời gian sẽ làm thay đổi tất cả, sẽ phủ mờ tất cả, nhưng
“ vẫn có một số điều quan trọng không hề thay đổi Đó là lýtưởng XHCN, các tư tưởng nhân đạo chủ nghĩa, tự do, dân chủ,công bằng xã hội mà chủ tịch Hồ Chí Minh, nhà yêu nước vĩ đại,người theo chủ nghĩa quốc tế đã cống hiến trọn đời mình chonhững lý tưởng đó” [22, 98]
Hiện thực hoá lý tưởng đó trên đất nước ta là sự nghiệp cách mạng vẻvang của nhiều thế hệ Quá trình ấy vẫn đang tiếp diễn theo dòng lịch sửdân tộc
Ngày nay, trong bối cảnh thế giới và khu vực có nhiều biến động, đấtnước đang trong quá trình hội nhập và đổi mới, CNXH lại đang trong thời kìkhủng hoảng, tạm thời lâm vào thoái trào nắm vững, kiên định tư tưởng HồChí Minh về CNXH, về bản chất của CNXH là yêu cầu cấp thiết, quyết địnhđối với sự nghiệp xây dựng CNXH ở nước ta Nhất là đối với thế hệ trẻ - lựclượng rường cột của nước nhà
Giáo dục nhận thức cho thanh niên trên tinh thần tư tưởng Hồ ChíMinh về bản chất của CNXH là nhu cầu cần thiết, là việc làm rất quan trọng
Hậu Lộc là một vùng quê của đất Thanh, có truyền thống cần cù, kiêncường, bất khuất Ở đó có một lực lượng thanh niên đông đảo, lực lượnghùng hậu trong sự nghiệp xây dựng quê hương đất nước Những năm qua,huyện nhà đã có nhiều chương trình hoạt động thiết thực nhằm phát huy vai
Trang 2trò của thanh niên trong xây dựng quê hương, xây dựng và bảo vệ Tổ quốcXHCN Song tiềm lực thì dồi dào mà thành quả thì hạn chế Nguyên nhân cơbản là do công tác giáo dục nhận thức cho thanh niên trong sự nghiệp xâydựng XHCN còn nhiều bất cập, hạn chế.
Từ thực tế đó chúng tôi đã lựa chọn vấn đề: “Vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về bản chất của chủ nghĩa xã hội trong việc giáo dục nhận thức cho thanh niên ở huyện Hậu Lộc (Thanh Hoá) giai đoạn hiện nay” làm đề tài khoá luận tốt nghiệp Đại học.
2 Tình hình nghiên cứu đề tài
Việc học tập, tìm hiểu, nghiên cứu hệ thống tư tưởng Hồ Chí Minh, đặcbiệt là tư tưởng về CNXH và vai trò thanh niên trong sự nghiệp cách mạngXHCN đã trở thành vấn đề thiết yếu Đã có không ít bài nói, bài viết, đề tàinghiên cứu khoa học bàn về vấn đề này:
- Tư tưởng Hồ Chí Minh về vai trò thanh niên trong cách mạng ViệtNam của tiến sĩ Trần Qui Nhơn (NXB Thanh niên - 2004)
- Tư tưởng Hồ Chí Minh về bồi dưỡng thế hệ cách mạng cho đời saucủa tiến sĩ Trần Qui Nhơn (NXB Giáo dục - 2005)
- Tìm hiểu tư tưởng Hồ Chí Minh về giáo dục thanh niên (NXB Thanhniên - Hà Nội- 1999)
- Bác Hồ với sự nghiệp bồi dưỡng thế hệ trẻ (NXB Thanh niên - HàNội, 1985)
- Tư tưởng Hồ Chí Minh về bồi dưỡng, giáo dục thanh niên của ĐoànNam Đàn (Tạp chí Cộng sản, số 6, tháng 3 - năm 2005)
Các công trình nghiên cứu trên đây đã bàn nhiều về tư tưởng Hồ ChíMinh với công tác giáo dục thanh niên, song dường như chưa có đề tài nàobàn cụ thể về vấn đề giáo dục nhận thức cho thanh niên về bản chất củaCNXH và phạm vi áp dụng ở một địa phương cụ thể (Hậu Lộc - Thanh Hoá)
Trang 3của bản thân về tình hình tư tưởng, nhận thức của thế hệ thanh niên hiện nay
về bản chất của CNXH và vai trò của người thanh niên trong sự nghiệp cáchmạng XHCN, mặt khác để góp thêm một tiếng nói riêng trong lĩnh vực tìmhiểu, nghiên cứu tư tưởng Hồ Chí Minh về giáo dục thế hệ cách mạng chođời sau
3 Phạm vi và đối tượng nghiên cứu
Phạm vi: Giáo dục thế hệ cách mạng cho đời sau là một nội dung lớntrong tư tưởng Hồ Chí Minh Đề tài này chỉ nghiên cứu vấn đề giáo dục nhậnthức cho thanh niên ở một địa bàn cụ thể (Hậu Lộc - Thanh Hoá) trên cơ sởvận dụngtư tưởng Hồ Chí Minh về bản chất của CNXH
Đối tượng: Thanh niên ở huyện Hậu Lộc - Thanh Hoá
4 Mục đích - nhiệm vụ
Mục đích: Khái quát những cơ sở lý luận của việc giáo dục nhận thức
cho thanh niên về bản chất của CNXH, về vai trò của thanh niên trong sựnghiệp xây dựng CNXH, nhằm định hướng hành động cho thanh niên, đồngthời đề ra một số biện pháp cơ bản, thiết thực trong công tác giáo dục thanhniên ở huyện Hậu Lộc - Thanh Hoá giai đoạn hiện nay
Nhiệm vụ:
- Làm rõ tư tưởng Hồ Chí Minh về bản chất của CNXH
- Làm rõ tư tưởng Hồ Chí Minh về vài trò của thanh niên trong sựnghiệp cách mạng XHCN và công tác giáo dục nhận thức cho thanh niên vềbản chất CNXH
- Làm rõ sự vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về bản chất của CNXH ởhuyện Hậu Lộc trong công tác giáo dục nhận thức cho thanh niên
- Đưa ra một số giải pháp cơ bản, thiết thực nhằm nâng cao chất lượng,hiệu quả giáo dục nhận thức cho thanh niên ở huyện Hậu Lộc (Thanh Hoá)giai đoạn hiện nay
Trang 45 Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu
Cơ sở lý luận:
Đây là một đề tài tương đối mới Mặt khác, đây cũng là lần đầu tiên tácgiả tập làm quen với công tác nghiên cứu khoa học, nghiên cứu một đề tài cụthể Vì vậy, trong quá trình thực hiện, đề tài đã dựa trên cơ sở vận dụng tổnghợp, có kế thừa các bài nói, bài viết của Hồ Chí Minh về công tác giáo dụcthanh niên, các công trình nghiên cứu khoa học liên quan đến đề tài và trêntinh thần của các Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc của Đảng qua các kìĐại hội Đặc biệt là sự vận dụng linh hoạt những tư tưởng của Hồ Chí Minh
về bản chất của CNXH ở một địa phương cụ thể
Phương pháp nghiên cứu:
Do đặc điểm và yêu cầu của đề tài, trong quá trình nghiên cứu, tác giả
đã sử dụng các phương pháp chủ yếu: Lôgíc và lịch sử, phân tích - tổng hợp
và so sánh
6 Ý nghĩa của đề tài
Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh rất coi trọng thanh niên, đánh giá caovai trò, vị trí của thanh niên trong sự nghiệp cách mạng Người viết: “mộtnăm khởi đầu bằng mùa xuân, một đời khởi đầu từ tuổi trẻ Tuổi trẻ là mùaxuân của xã hội” [9, 120] Do vậy, chăm lo giáo dục thế hệ trẻ thành nhữngngười thừa kế xây dựng CNXH vừa “hồng” vừa “chuyên” đã trở thành nộidung cơ bản trong hệ thống tư tưởng của Người
“Vì lợi ích mười năm trồng cây
Vì lợi ích trăm năm trồng người” [13, 180]
Và do vậy, Hồ Chủ Tịch cũng đã để lại cho chúng ta một tài sản vôcùng quý giá đó là tư tưởng của Người về giáo dục, bồi dưỡng thế hệ cáchmạng cho đời sau Trong đó giáo dục nhận thức cho thanh niên về bản chấtcủa CNXH để định hướng vai trò, nhiệm vụ của lớp kế tục sự nghiệp cách
Trang 5“Mỗi người phải có tư tưởng XHCN đúng đắn thì mới có thể góp phần xứngđáng vào sự nghiệp xây dựng CNXH” [13, 26].
Trong thời đại ngày nay, nắm vững, kiên định tư tưởng Hồ Chí Minh
về CNXH là yêu cầu quan trọng quyết định đến sự thành bại của sự nghiệpcách mạng XHCN Vì vậy, đề tài này với việc khái quát cơ sở lý luận của việcgiáo dục nhận thức cho thanh niên về bản chất của CNXH để từ đó có sự vậndụng đúng đắn tư tưởng của Người trong công tác “bồi dưỡng thế hệ cáchmạng cho đời sau” của Đảng và Nhà nước ta cũng như việc đề ra một số giảipháp cơ bản, thiết thực có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, không những góp phầnkhẳng định lại sự lựa chọn đúng đắn con đường CNXH của Đảng và nhân dân
ta mà còn góp phần định hướng lại một lần nữa sự nhận thức của thanh niêntrong sự nghiệp xây dựng nước nhà giàu đẹp, phồn vinh, dân chủ và hạnhphúc
7 Bố cục của luận văn
Ngoài phần mở đầu và phần kết luận khoá luận gồm có hai chương với
5 tiết:
Chương 1: Cơ sở lý luận của việc giáo dục nhận thức cho thanh niên
về bản chất của CNXH
Chương 2: Giáo dục nhận thức cho thanh niên về bản chất của
CNXH theo tưởng Hồ Chí Minh trong giai đoạn hiện nay(qua thực tế ở huyện Hậu Lộc - Thanh Hoá)
Trang 6B NỘI DUNGChương 1
CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA VIỆC GIÁO DỤC NHẬN THỨC CHO
THANH NIÊN
VỀ BẢN CHẤT CỦA CHỦ NGHĨA XÃ HỘI
1.1.Tư tưởng Hồ Chí Minh về bản chất của CNXH
1.1.1 Con đường hình thành tư duy Hồ Chí Minh về CNXH và bản chất của CNXH
Hồ Chi Minh đó tiếp cận CNXH và bản chất của CNXH từ các phươngdiện sau:
- Từ lập trường yêu nước và giải phóng dân tộc:
Sinh ra và lớn lên trong cảnh nước mất nhà tan, nhân dân chịu cảnh một
cổ hai tròng, sự áp bức của thực dân đế quốc và địa chủ phong kiến đã kéonhân dân vào vòng lầm than cơ cực Cảnh tượng ấy đã sớm hun đúc ở Ngườilòng căm thù giặc sâu sắc và đau cùng nỗi đau của dân tộc - nỗi đau mất nước,nỗi đau nô lệ Bối cảnh ấy đã hun đúc tinh thần yêu nước, lòng tự hào dân tộc
và khát vọng giải phóng dân tộc ở người thanh niên trẻ tuổi Nguyễn Tất Thành
Đó chính là động lực thôi thúc Người ra đi tìm đường cứu nước với khát vọngđến cháy bỏng là làm sao cho đất nước được độc lập, nhân dân được tự do,đồng bào ai cũng có cơm ăn áo mặc, ai cũng được học hành và sống một đờihạnh phúc Khát vọng ấy luôn âm ỉ trong suốt quá trình tìm đường cứu nước, làmục tiêu của sự lựa chọn con đường giải phóng dân tộc của Người
- Từ phương diện đạo đức:
Đạo đức là một trong hai yếu tố cấu thành nên nhân cách con người Dovậy, Người rất coi trọng đạo đức, coi đạo đức có vai trò nòng cốt Mọi sựthành đạt của con người không thể không có sự hiện diện của yếu tố đạo đức.Bởi đạo đức chi phối đến hành động của con người Đạo đức của con người
Trang 7có tích cực mới có thể xây dựng nên một cuộc sống thực sự tự do, bình đẳng,bác ái, đoàn kết giữa người với người Bởi vậy, theo Hồ Chí Minh cần phải cómột nền đạo đức mới, tiến bộ không phải là đạo đức phong kiến thối nát, mụcruỗng hay đạo đức tư bản chủ nghĩa tàn bạo, bất công mà là một nền đạo đứccao hơn, tích cực hơn, một nền đạo đức vì con người.
- Từ truyền thống lịch sử văn hoá và con người Việt Nam:
Lịch sử dân tộc Việt Nam là lịch sử của hàng nghìn năm dựng nước vàgiữ nước, là lịch sử của đấu tranh chống giặc ngoại xâm và chống chọi vớithiên nhiên Không những thế nước ta là một nước nông nghiệp với chế độcông điền và công cuộc trị thuỷ đã sớm gắn kết con người Việt Nam lại vớinhau, tạo nên tinh thần cố kết cộng đồng của dân tộc Việt Nam
Lịch sử ấy cũng đã hình thành nên ở nước ta một nền văn hoá mangđậm màu sắc dân tộc,đó là nền văn hoá trọng trí thức hiền tài, lấy nhân nghĩalàm gốc với truyền thống trọng dân, khoan dung, hoà mục để hoà đồng Đó lànền văn hoá đậm đà bản sắc dân tộc, là đời sống tinh thần của dân tộc ta tronglịch sử phát triển đầy gian nguy Và ngay từ rất sớm, Người cũng đã thấy vaitrò to lớn của văn hoá: “Văn hoá phải soi đường cho quốc dân đi” Bởi:
“Trình độ văn hoá của nhân dân nâng cao sẽ giúp chúng ta đẩymạnh công cuộc khôi phục kinh tế, phát triển dân chủ cần thiết
để xây dựng nước ta thành một nước hòa bình, thống nhất, độclập dân chủ và giàu mạnh” [9, 281- 282]
Con người Việt Nam có tâm hồn trong sáng, giàu lòng vị tha, yêuthương đồng loại, có tinh thần tương thân tương ái, tối lửa tắt đèn có nhau,tình làng nghĩa xóm đã ăn sâu vào tâm thức mỗi người Con người Việt Namvới bản chất cần cù, chịu thương, chịu khó, “chớ thấy sóng cả mà ngã taychèo”, biêt kết hợp cái chung với cái riêng, gia đình với Tổ quốc, dân tộc vànhân loại, đó là suy nghĩ “ nước mất thì nhà tan” đó là cơ sở quan trọng đểhình thành tư tưởng về một xã hội công bằng, bình đẳng và bác ái trong tưtưởng Hồ Chí Minh
Trang 8- Từ chủ nghĩa Mác - Lênin:
Học thuyết về hình thái kinh tế xã hội là một phát kiến vĩ đại củaC.Mác Bằng hệ thống lý luận khoa học này, C.Mác đã chứng minh rằng hìnhthái kinh tế xã hội TBCN tất yếu sẽ được thay thế bằng một hình thái cao hơn,hình thái xã hội CSCN mà giai đoạn đầu của nó là CNXH Từ đó C.Mác -Ph.Ăngghen đã từng bước xây dựng những luận điểm cơ bản về CNXH, chỉ
ra những phương hướng phát triển chủ yếu và những đặt trưng bản chất của
nó mà đặc trưng cơ bản nhất là xoá bỏ chế độ tư hữu về tư liệu sản xuất, giảiphóng cho con người khỏi tình trạng bị bóc lột về kinh tế, bị áp bức về chínhtrị, bị nô dịch về tinh thần, tạo điều kiện cho con người có thể tận lực pháttriển mọi khả năng sẵn có của mình Lý luận đó của C.Mác được Lênin tiếptục phát triển và hiện thực hoá trên đất nước Nga
Bên cạnh đó, học thuyết về sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân củaC.Mác - Ph.Ăngghen cũng tác động đến tư duy của Hồ Chí Minh Học thuyếtcho thấy: “Các giai cấp khác đều suy tàn và tiêu vong cùng với sự phát triểncủa đại công nghiệp, còn giai cấp vô sản là sản phẩm của bản thân nền đạicông nghiệp” [21, 610] Và sứ mệnh lịch sử của giai cấp công nhân là xoá bỏchế độ TBCN, xoá bỏ chế độ người bóc lột người, giải phóng giai cấp côngnhân, nhân dân lao động và toàn thể nhân loại khỏi mọi sự áp bức bóc lột,nghèo nàn lạc hậu, xây dựng xã hội CSCN văn minh Ph.Ăngghen viết: “Thựchiện sự nghiệp giải phóng thế giới ấy - đó là sứ mệnh lịch sử của giai cấp vôsản hiện đại.” [20, 393]
Ra đi tìm đường cứu nước với một lòng yêu nước nhiệt thành và khátvọng giải phóng dân tộc đến cháy bỏng và hơn ai hết Hồ Chí Minh thấmnhuần những truyền thống tốt đẹp về lịch sử, văn hoá và con người Việt Nam.Tất cả những nhân tố đó, dưới ánh sáng soi đường của chủ nghĩa Mác- Lênin
đã đưa Hồ Chí Minh đến với CNXH và CNXH mới đến với nhân dân ViệtNam như là một tất yếu Bởi:
Trang 9phân biệt chủng tộc và nguồn gốc sự tự do, bình đẳng bác ái,đoàn kết, ấm no trên quả đất, việc làm cho mọi người, niềm vuihoà bình, hạnh phúc” [7, 115]
1.1.2 Những dấu hiệu đặc trưng bản chất của CNXH theo tư tưởng
Hồ Chí Minh
CNXH trong tư tưởng Hồ Chí Minh là một xã hội công bằng, bìnhđẳng, nhân dân được sống trong tự do và hạnh phúc Đó là một sự nghiệpcách mạng chân chính nhằm giải phóng dân tộc, giải phóng xã hội và giảiphóng con người Người viết: “Chủ nghĩa xã hội là tất cả mọi người, các dântộc ngày càng ấm no, con cháu chúng ta ngày càng sung sướng” [15, 317],
“nói một cách tóm tắt mộc mạc, CNXH trước hết nhằm làm cho nhân dân laođộng thoát khỏi bần cùng, làm cho mọi người có công ăn việc làm, được ấm
no và sống một đời hạnh phúc” [15, 17] Tóm lại, "CNXH là làm sao cho dângiàu, nước mạnh" [13, 226]
Đó là những luận điểm rất cơ bản, sâu sắc, tuy mộc mạc nhưng lại phảnánh những đặc trưng bản chất của CNXH mà nhân dân ta đang phấn đấu đểđạt tới Nó được thể hiện qua các nét đặc trưng cơ bản:
Thứ nhất, về chính trị:
Chế độ chính trị là một trong bốn yếu tố của kiến trúc thượng tầng của
xã hội, nó qui định vị trí quyền lợi cũng như nghĩa vụ của người công dântrong xã hội đó, nó thể hiện sâu sắc bản chất và tính ưu việt của xã hội
Hồ Chí Minh bằng kinh nghiệm lịch sử đã sớm nhận định: Nếu đấtnươc được độc lập mà dân không được quyền hạnh phúc, tự do thì độc lậpcũng chẳng có ý nghĩa gì Như cuộc cách mạng tư sản (Pháp, Mỹ) là nhữngcuộc cách mạng không đến nơi, đã cách mạng mấy lần rồi mà nhân dân laođộng vẫn còn lầm than, cơ cực, vì vậy, quần chúng lao động vẫn còn mưucuộc cách mạng lần nữa
Ngay từ năm 1927, trong tác phẩm “Đường Kách Mệnh”, Người đã chỉ
Trang 10rõ: “Chúng ta đã hi sinh làm cách mệnh rồi thì nên làm cho đến nơi, nghĩa làlàm sao cách mệnh rồi thì quyền giao cho dân chúng số nhiều, chớ để trongtay một bọn ít người Thế mới khỏi hi sinh nhiều lần, thế dân chúng mới đượchạnh phúc” [16, 270] Vì vậy sau khi nước ta giành được độc lập (1945),Người khẳng định:
“Nước ta là nước dân chủ Bao nhiêu lợi ích đều vì dân Bao nhiêu quyền hạn đều của dân
Chính quyền từ xã đến chính phủ Trung ương do dân cử ra Nói tóm lại, quyền hành và lực lượng đều ở nơi dân” [14, 698] Đây là điểm khác nhau căn bản giữa nhà nước của nhân dân với cácnhà nước của giai cấp bóc lột đã từng tồn tại trong lịch sử
Với việc khẳng định CNXH là chế độ do nhân dân lao động làm chủ,
Hồ Chí Minh đã thể hiện nhất quán tư tưởng nhân văn cao cả của Người - tưtưởng vì con người, vì một nền dân chủ thực sự Để hiện thực hoá lý tưởng vềmột nền dân chủ thực sự, Người đòi hỏi: “Nhà nước ta phải phát triển quyềndân chủ và sinh hoạt chính trị của toàn dân, để phát huy tính tích cực và sứcsáng tạo của nhân dân, làm cho mọi người công dân Việt Nam thực sự thamgia quản lý công việc nhà nước, ra sức xây dựng CNXH” [14, 590]
Người cũng nhấn mạnh mối quan hệ giữa quyền làm chủ với nghĩa vụ
và tính năng động của người làm chủ: “Đã là người làm chủ nhà nước thì phảichăm lo việc nước như chăm lo việc nhà Đã là người chủ thì phải biết tựmình lo toan, gánh vác, không ỷ lại, không ngồi chờ” [15, 310] Mỗi ngườicần phải hành động sao cho xứng đáng với vai trò của người làm chủ
Thứ hai, về kinh tế:
Theo các nhà kinh điển của chủ nghĩa Mác-Lênin, mỗi chế độ xã hộiđều có một cơ sở vật chất kỹ thuật tương ứng, phản ánh trình độ phát triểnkinh tế - kỹ thuật của nó Nếu công cụ thủ công là đặc trưng cho cơ sở vật
Trang 11chất kỹ thuật của các xã hội tiền TBCN thì nền đại công nghiệp cơ khí là cơ
sở vật chất của CNTB XHXHCN nảy sinh với tính cách là phủ định biệnchứng CNTB thì cơ sở vật chất của CNXH nhất thiết phải là một nền đại côngnghiệp phát triển hoàn thiện trên một trình độ cao của nó
Trên cơ sở đó, Hồ Chí Minh khẳng định: CNXH là một chế độ có nềnkinh tế phát triển cao, dựa trên lực lượng sản xuất hiện đại và chế độ cônghữu về các tư liệu sản xuất chủ yếu, nhằm không ngừng nâng cao đời sống vậtchất và tinh thần cho nhân dân mà trước hết là nhân dân lao động CNXH chỉ
có thể thắng CNTB khi nó tạo ra được một nền kinh tế phát triển cao, gắn với
sự phát triển của sức sản xuất, của khoa học và công nghệ
Không có một nền đại công nghiệp thì không thể có CNXH Đối vớinước ta, đi lên CNXH từ một nước nông nghiệp lạc hậu thì tất yếu phải thựchiện CNH- HĐH đất nước nhằm xây dựng "một nền kinh tế XHCN với côngnghiệp và nông nghiệp hiện đại, khoa học và kỹ thuật tiên tiến" [14, 588],
"trên cơ sở kinh tế XHCN ngày càng phát triển, cách bóc lột theo CNTB đượcxoá bỏ dần, đời sống vật chất văn hoá của nhân dân ngày càng được cảithiện." [14, 588]
Như vậy, trong hoàn cảnh cụ thể của nước ta, đi lên CNXH từ mộtnước nông nghiệp lạc hậu không qua giai đoạn phát triển TBCN thì nhiệm vụquan trọng nhất của chúng ta là xây dựng nền tảng vật chất và kỹ thuật choCNXH Đó là cả một quá trình cải tạo nền kinh tế cũ, xây dựng nền kinh tếmới, mà xây dựng là nhiệm vụ chủ chốt, lâu dài và gian khổ
Thứ ba, về văn hoá - đạo đức:
Văn hóa, theo Hồ Chí Minh đó là đời sống tinh thần của xã hội, thuộckiến trúc thượng tầng Nó được đặt ngang hàng với chính trị, kinh tế, xã hội, tạothành bốn vấn đề chủ yếu của đời sống xã hội Xã hội thế nào thì văn hoá thếấy
Hồ Chí Minh rất coi trọng việc phát triển nền văn hoá dân tộc Văn hoá
Trang 12không thể đứng ngoài mà phải ở trong kinh tế và chính trị Văn hoá phải phục
vụ nhiệm vụ chính trị, thúc đẩy xây dựng và phát triển kinh tế, nó không phụthuộc vào điều kiện sinh hoạt một cách máy móc mà có khi cách mạng tưtưởng văn hoá phải đi trước một bước để đường cho cách mạng công nghiệp.Trả lời câu hỏi của phóng viên báo Luymanitê (Pháp) về nhân tố nào sẽ biếnnước Việt Nam lạc hậu thành nước tiên tiến, Hồ Chí Minh đã nói: “Có lẽ cầnphải để lên hàng đầu những cố gắng của chúng tôi nhằm phát triển văn hoá.CNTD đã kìm hãm nhân dân chúng tôi trong vòng ngu muội chế chúng dễ ápbức Nền văn hoá nảy nở hiện thời là điều kiện cho nhân dân chúng tôi tiếnbộ Chính vì vậy chúng tôi đã đào tạo nhanh chóng cán bộ cho tất cả cáchoạt động để CNH đất nước" [15, 392]
Người yêu cầu: “Cán bộ phải có văn hoá làm gốc Nếu ta muốn dùngmáy móc mà máy móc ngày một thêm tinh xảo thì công nhân cũng phải cótrình độ kỹ thuật rất cao không kém gì kỹ sư, phải biết tính toàn nhiều, ở nôngthôn cũng vậy, nông dân phải biết văn hoá” [13, 224]
Nền văn hoá trong tư tưởng Hồ Chí Minh là một nền văn hoá lấy hạnhphúc của đồng bào, của dân tộc làm cơ sở, trong đó theo Người: Văn hoáphải sửa đổi được tham nhũng, lời biếng, phù hoa, xa xỉ, văn hoá phải làmcho ai cũng có lý tưởng tự chủ, độc lập tự do, “văn hoá phải soi đường choquốc dân đi”
Tóm lại, để phục vụ sự nghiệp cách mạng XHCN thì văn hoá phải
XHCN về nội dung và dân tộc về hình thức, có sự tiếp thu chọn lọc tinh hoavăn hoá nhân loại
Nói văn hoá cũng tức là nói con người - chủ thể của văn hoá Hồ ChíMinh đặc biệt coi trọng xây dựng conngười, tình người, mối quan hệ nhânvăn giữa con người với conngười Người chú trọng nâng cao lý tưởng, đạođức, văn hoá khoa học cho con người, vì con người khát khao chiến đấu cho
lý tưởng XHCN thì mới có được CNXH Người nói: “Muốn tiến lên XHCN
Trang 13thì phải có con người XHCN, muốn có con người XHCN thì phải có tư tưởngXHCN, muốn có tư tưởng XHCN phải gột rửa tư tưởng cá nhân chủ nghĩa”[13, 259] Vấn đề này Người nhắc lại rất nhiều lần, trong bài nói chuyện vớiđồng bào và cán bộ tỉnh Thanh Hoá (T12- 1961), Người nói: “Muốn xây dựngCNXH phải có con người thấm nhuần đạo đức XHCN” [14, 265].
Như vậy, CNXH là một giai đoạn phát triển cao về văn hoá, đạo đức
Thứ 4, về xã hội:
Người viết: “Không có chế độ nào tôn trọng con người, chú ý xem xétnhững lợi ích cá nhân đúng đắn và bảo đảm cho nó được thoả mãn bằng chế
độ XHCN và CSCN Trong xã hội có giai cấp bóc lột thống trị, chỉ có lợi ích
cá nhân của một số rất ít người thuộc giai cấp thống trị là được thoả mãn, cònlợi ích cá nhân của quần chúng lao động thì bị giày xéo Trái lại, trong CNXH
và CNCS là chế độ do nhân dân lao động làm chủ thì mỗi người là một bộphận của tập thể, giữ một vị trí nhất định và đóng góp một phần công laotrong xã hội Cho nên lợi ích cá nhân là nằm trong lợi ích tập thể, là một bộphận của lợi ích tập thể Lợi ích chung của tập thể được bảo đảm thì lợi íchriêng của cá nhân mới có điều kiện để thoả mãn” [13, 246]
Như vậy, CNXH là một xã hội công bằng và hợp lý với phương thứcphân phối cơ bản là làm theo năng lực hưởng theo lao động Đó là một chế độkhông còn sự áp bức bóc lộc giữa người với người, con người sống với nhauthân ái, đoàn kết các chính sách xã hội được quan tâm thực hiện, đạo đức lốisống phát triển lành mạnh, các dân tộc anh em đều bình đẳng, miền núi đượcgiúp đỡ để tiến kịp miền xuôi
Mục tiêu của CNXH là giải phóng con người, đem lại tự do hạnh phúccho con người Do vậy, ở CNXH, vấn đề giải phóng phụ nữ, giao cho họquyền bình đẳng, tự do đã tạo nên bước đột phá Người nói: “Nói phụ nữ lànói phân nửa xã hội Nếu không giải phóng phụ nữ thì không giải phóng mộtnửa loài người Nếu không giải phóng phụ nữ là xây dựng CNXH chỉ một
Trang 14nửa” [14, 523] Điều đó thể hiện chủ nghĩa nhân văn, tầm văn hoá và nhãnquan chính trị rộng lớn của Hồ Chí Minh.
Thứ năm, về động lực xây dựng CNXH:
Động lực, hiểu một cách tóm tắt, là tất cả những nhân tố góp phần thúcđẩy sự phát triển kinh tế - xã hội thông qua hoạt động của con người Để cóthể biến những mục tiêu kinh tế, chính trị, xã hội, văn hoá, đạo đức củaCNXH thành hiện thực thì phải nhận thức, vận dụng và phát huy tất cả cácđộng lực của CNXH
Hệ thống động lực của CNXH trong tư tưởng Hồ Chí Minh rất phongphú Xét đến cùng, các động lực muốn phát huy được tác dụng đều phải thôngqua con người, do đó bao trùm lên tất cả vẫn là động lực con người
“Một cây làm chẳng nên non
Ba cây chụm lại nên hòn núi cao”
Vì vậy, theo Hồ Chí Minh, CNXH “đó là công trình tập thể của quầnchúng lao động dưới sự lãnh đạo của Đảng” [15, 133], muốn xây dựng thànhcông CNXH phải ra sức phát huy sức mạnh của khối đại đoàn kết dân tộc.Bởi xây dựng CNXH không phải chỉ là vấn đề giai cấp mà còn là vấn đề dântộc, không phải là sự nghiệp riêng của công nông mà là sự nghiệp chung củatoàn dân tộc, có xây dựng thành công CNXH mới tăng cường được sức mạnhdân tộc, mới giữ vững được độc lập dân tộc
Sức mạnh của tập thể được cộng hưởng từ sức mạnh của mỗi cá nhân,
do vậy để phát huy sức mạnh đoàn kết của toàn dân tộc phải hết sức chú ý đếnvai trò, sức mạnh của mỗi cá nhân, phải khơi dậy và phát huy động lực củamỗi cá nhân trong sự nghiệp chung của cả dân tộc
Tóm lại, những đặc trưng bản chất của CNXH theo Hồ Chí Minh đóchính là “bản thiết kế”về một xã hội tốt đẹp trong tương lai - xã hội XHCN vàCSCN, một xã hội dân giàu nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh,một chế độ xã hội ưu việt nhất trong lịch sử từ trước đến nay, phản ánh được
Trang 15khát vọng của loài người Đó là mục tiêu phấn đấu của toàn Đảng toàn dân ta
đã, đang và sẽ chung lưng đấu cật xây dựng và hoàn thành sự nghiệp cáchmạng vĩ đại mà cha ông ta đã mở đường bằng lịch sử đấu tranh gian khổ vàhào hùng
1.2 Quan điểm của Hồ Chí Minh về vai trò của thanh niên và việc giáo dục nhận thức cho thanh niên trong sự nghiệp cách mạng XHCN
1.2.1 Vai trò của thanh niên
Sinh thời, Hồ Chủ tịch rất coi trọng thanh niên, đánh giá cao vai trò củathanh niên, tin yêu thanh niên và do đó cũng trao cho thanh niên những trọngtrách lớn lao nhưng cũng rất vẻ vang Trang sử hào hùng của dân tộc mà trong
đó thanh niên đã “thể hiện” mình một cách xuất sắc đã nhen nhóm trong tâmtưởng Hồ Chí Minh niềm tin tưởng sâu sắc vào thế hệ trẻ Việt Nam trong tiếntrình phát triển của lịch sử dân tộc
Thanh niên là lớp người mới lớn, ở họ chưa có kinh nghiệm, chưa cóchai sạn của sự từng trải, song ở họ có chí khí, có tri thức, có sức khoẻ, cóhoài bão lí tưởng Họ là lớp người tiêu biểu cho sức sống của dân tộc Thanhniên có dồi dào sinh lực mới có thể tiếp thêm luồng sinh khí, sức sống mãnhliệt cho sự phát triển, trường tồn của dân tộc Song, một thực tế mà Ngườiđang chứng kiến đó là chính sách cai trị thâm độc của thực dân Pháp, chúngdùng rượu cồn, thuốc phiện và chính sách ngu dân làm u mê đần đồn thế hệtrẻ cũng chính là đang huỷ diệt dần đi sức sống của dân tộc Việt Nam TrongBản án chế độ thực dân Pháp, Người chỉ rõ:" ở Đông Dương chúng ta có đủnhững cái mà dân tộc mong muốn như: hải cảng, hầm mỏ, đồng ruộng mênhmông, rừng núi bao la, chúng ta có những người lao động khéo léo và cần cù.Nhưng chúng ta thiếu tổ chức và thiếu người tổ chức vì thế công nghiệp vàthương nghiệp của chúng ta là con số không Thế thì thanh niên chúng ta đanglàm gì? Nói ra thì buồn, buồn lắm, họ không làm gì, những thanh niên không
có phương tiện thì lại chìm trong sự biếng nhác, còn những kẻ xuất dương thì
Trang 16chỉ thoả mãn tính tò mò của tuổi trẻ mà thôi” [8,132- 133] Bởi vậy Ngườikêu gọi: Muốn “hồi sinh” dân tộc trước hết phải “hồi sinh” thanh niên: “HỡiĐông Dương đáng thương lại! Người sẽ chết mất nếu đám thanh niên già cỗicủa Người không sớm hồi sinh” [7, 133] Điều đó cho thấy Hồ Chí Minh đánhgiá rất cao vai trò của thanh niên Vì vậy, vận mệnh của dân tộc, sự phát triểncủa đất nước tuỳ thuộc vào sự giác ngộ cách mạng và trách nhiệm của thanhniên.
Tin tưởng vào thanh niên, đánh giá cao vai trò của thanh niên Hồ ChíMinh không những chỉ ra khả năng cách mạng to lớn của tuổi trẻ trong cuộccách mạng dân tộc dân chủ nhân dân mà Người còn chỉ ra tiềm năng to lớncủa tuổi trẻ trong công cuộc kiến thiết xây dựng nước nhà Trong ngày khaitrường đầu tiên của nước Việt Nam dân chủ cộng hoà tháng 9/1945 Hồ ChíMinh đã gửi gắm niềm tin tưởng của mình vào thế hệ trẻ: “Non sông Việtnam có trở nên vẻ vang hay không, dân tộc Việt nam có bước tới đài vinhquang để sánh vai với các cường quốc năm châu được hay không, chính lànhờ một phần lớn ở công học tập của các em" [9, 11]
Năm 1947, Người lại khẳng định “thanh niên là người chủ tương lai củanước nhà Thật vậy, nước nhà thịnh hay suy, mạnh hay yếu, một phần lớn là
do các thanh niên Thanh niên muốn làm người chủ tương lai cho xứng đángthì ngay hiện tại phải rèn luyện tinh thần và lực lượng của mình, phải làm việcchuẩn bị cái tương lai đó” [9, 402]
Chứng kiến sự cống hiến và trưởng thành của tuổi trẻ Việt Nam quahơn 30 năm kể từ những ngày đầu vận động thành lập Đảng, Hồ Chí Minh đãnói lên niêm tin tưởng ở tiền đồ của dân tộc Tại lễ kỉ niệm lần thứ 35 ngàythành lập Đoàn thanh niên Lao động Việt Nam (t3/1966) Người nói: “Là ngư-
ời theo dõi tổ chức thanh niên từ bước đầu hiếm hoi chỉ có 8 cháu, ngày naythấy có hàng triệu đoàn viên thanh niên, hàng triệu cháu bé nhi đồng pháttriển mơn mởn như hoa mùa xuân Với một thế hệ thanh niên hăng hái và kiên
Trang 17cường chúng ta nhất định thành công trong sự nghiệp bảo vệ miền Bắc, giảiphóng miền Nam, thống nhất Tổ quốc Vì vậy, Bác rất tự hào sung sướng vàthấy như mình trẻ lại, thấy tương lai của dân tộc ta vô cùng vững chắc và vẻvang”[16, 66- 67].
Thanh niên là một lực lượng to lớn, là đội quân xung kích trên mọi mặttrận của cách mạng Sự nghiệp cách mạng càng phát triển thì càng đòi hỏithanh niên thực hiện tốt hơn vai trò xung kích của mình Khẳng định vai tròxung kích của thanh niên, Người khẳng định: “thời đại này là thời đại vẻ vangcủa thanh niên Mà thanh niên phải là đội xung phong trên các mặt trận chínhtrị, kinh tế, văn hoá, khoa học kỹ thuật”[15, 390] Và Người cũng đã chỉ rõvai trò xung kích của thanh niên: “ Thanh niên là người tiếp sức cách mạngcho thế hệ thanh niên già, đồng thời là người phụ trách dìu dắt thế hệ thanhniên tương lai, tức là các cháu nhi đồng
- Thanh niên là người xung phong trong công cuộc phát triển kinh tế vàvăn hoá, trong sự nghiệp xây dựng XHCN, về nông nghiệp số đông “kiệntướng” làm công tác thuỷ lợi, làm phân bón, vỡ đất hoang, cải tiến công cụ
Về công nghiệp, trong quá trình cải tiến kỹ thuật, nâng cao năng suất, thanhniên cũng là người xung phong Về văn hoá, trong công việc xoá nạn mù chữ,
bổ túc văn hoá, thi đua “hai tốt”, thanh niên cố gắng nhiều và có công nhiều
- Thanh niên là lực lượng cơ bản trong bộ đội, công an và dân quân tự
vệ, đang hăng hái giữ gìn trật tự trị an, bảo vệ Tổ quốc
Trong mọi công việc, thanh niên thi đua thực hiện khẩu hiệu: “đâu cầnthanh niên có, việc gì khó thanh niên làm” [15, 488]
Như vậy, Chủ tịch Hồ Chí Minh rất coi trọng thanh niên, đánh giá caovai trò của thanh niên Song đồng thời, Người cũng luôn nhìn nhận thanh niênnhư một chủ thể đang phát triển, đang nhập cuộc và đang được tiếp tục hoànthiện Người bày tỏ: óc những người trẻ tuổi trong sạch như một tấm lụatrắng Nhuộm xanh thì nó sẽ xanh, nhuộm đỏ thì nó sẽ đỏ Vì vậy, để phát huy
Trang 18vai trò to lớn của thanh niên trong sự nghiệp cách mạng nói chung và trong sựnghiệp cách mạng XHCN nói riêng Người rất coi trọng công tác giáo dụcthanh niên thành những người kế thừa xây dựng CNXH Đó là việc làm rấtquan trọng, rất cần thiết, là sự nghiệp của toàn Đảng, toàn dân Trong việcgiáo dục và rèn luyện phải chú trọng đủ các mặt: đạo đức cách mạng, giácngộ XHCN, văn hoá kỹ thuật, lao động và sản xuất.
1.2.2 Giáo dục nhận thức cho thanh niên
Về vấn đề này, Hồ Chí Minh đã nhiều lần nhấn mạnh: “Mỗi người phải
có tư tưởng XHCN đúng đắn thì mới có thể góp phần xứng đáng vào việc xâydựng XHCN” [13.26], “muốn tiến lên XHCN phải có con người XHCN,muốn có con người XHCN phải có tư tưởng XHCN” [14, 296]
Thanh niên là rường cột của nước nhà, là tương lai, là vận mệnh củanước nhà, là lực lượng hùng hậu, nòng cốt trong sự nghiệp xây dựng xã hộimới XHCN do vậy trước tiên “thanh niên phải rèn luyện và thấm nhuần tưtưởng XHCN " [14, 310] Vì vậy, trong sự nghiệp bồi dưỡng thế hệ cáchmạng cho đời sau, bồi dưỡng lớp người thừa kế xây dựng XHCN thì vấn đềgiáo dục nhận thức cho thanh niên về bản chất của CNXH là một việc làm rấtcần thiết, rất quan trọng Nó được tập trung vào 4 nội dung chủ yếu:
Thứ nhất, giáo dục lý tưởng:
Theo quan điểm của Hồ Chí Minh, lý tưởng bao giờ cũng gần gũi vớithanh niên Nó không phải là những lý luận cao siêu, xa vời mà luôn biểu hiệnthật cụ thể, rõ ràng Nó có vai trò đặc biệt quan trọng, định hướng con đường
đi cho mỗi con người, nhất là đối với thế hệ trẻ Lý tưởng của họ như thế nàothì con người của họ sẽ như thế ấy Và tương lai của cả dân tộc, một quốc gia
sẽ phụ thuộc rất lớn vào lý tưởng hiện tại của lớp thanh niên
Giá trị lớn lao, kinh nghiệm vô giá do các thế hệ thanh niên cách mạngmang lại chính là sự kiên định vững vàng đưa cách mạng Việt Nam đi theocon đường cách mạng vô sản, gắn bó chặt chẽ lòng yêu nước nồng nàn với
Trang 19khát vọng phấn đấu vì XHCN, con đường duy nhất đúng đắn để tự giải phóngmình khỏi mọi áp bức bóc lột Đó là sự lựa chọn công khai, không hề run sợtrước gươm súng và mọi uy lực của kẻ thù - sự lựa chọn bằng cả trái tim vàkhối óc.
Bởi vậy, Hồ Chí Minh luôn nhắc nhở phải giáo dục cho thanh niênnhận thức sâu sắc rằng: chúng ta không một phút nào được quên lý tưởng cao
cả của mình là phấn đấu cho Tổ quốc hoàn toàn độc lập, cho CNXH hoàntoàn thắng lợi trên đất nước ta và trên toàn thế giới
Lý tưởng cách mạng cao đẹp mà Hồ Chí Minh nói tới và cũng là đểgiáo dục cho thanh niên đó là: độc lập dân tộc gắn liền với CNXH Những nộidung ấy luôn luôn gắn bó chặt chẽ với nhau Thực hiện thắng lợi sự nghiệpcách mạng XHCN và xây dựng thành công XHCN - đó là phương hướng duynhất để củng cố bền vững nền độc lập của dân tộc, đảm bảo cho mọi người cócuộc sống ngày càng ấm no, tự do và hạnh phúc
Trong nội dung giáo dục cho thanh niên theo Người là phải làm cho họnhận thức đúng và hiểu sâu sắc rằng: vì lý tưởng cao đẹp ấy mà biết bao chiến
sĩ cộng sản, biết bao người con yêu quý của giai cấp công nhân và của dân tộc
đã hi sinh, biết bao lứa tuổi thanh niên đã lên đường chiến đấu Con đường điđến lí tưởng cao đẹp là con đường phải đổ nhiều mồ hôi, xương máu, nhưngcũng đầy vinh quang và sự tích anh hùng Đề từ đó góp phần giác ngộ thanhniên, giúp họ thấy rõ vinh dự và trách nhiệm của tuổi trẻ nhằm đảm đươngđược sứ mệnh đưa sự nghiệp cách mạng của Đảng, của dân tộc đến thắng lợicuối cùng
Để giác ngộ sâu sắc lý tưởng cách mạng, trước hết cần trang bị chothanh niên kiến thức thế giới quan duy vật khoa học và phương pháp luậnbiện chứng của chủ nghĩa Mác- Lênin, về nhân sinh quan cách mạng, nhữnghiểu biết đúng đắn về CNXH Giúp họ nhận thức rằng, chúng ta không thểtiến ngay đến XHCN với tất cả sự hoàn thiện của một xã hội tốt đẹp, mà phải
Trang 20trải qua nhiều giai đoạn, nhiều chặng đường Làm cho thanh niên nhận thức
rõ nhiệm vụ của thanh niên là chiến đấu cho nước nhà được độc lập tự do vàphấn đấu cho sự nghiệp cách mạng XHCN thành công trên đất nước ta
Giáo dục lý tưởng cách mạng cho thanh niên là làm sao cho thanh niênthấm nhuần đường lối, quan điểm của Đảng, tin tưởng vào sự lãnh đạo củaĐảng Cộng Sản, vào tương lai của dân tộc, thấm nhuần đường lối quan điểmcủa Đảng, chính sách, pháp luật của nhà nước, sẵn sàng chiến đấu bảo vệ Tổquốc, hăng hái thi đua học tập, lao động, xung kích, thực hiện các chủ trươngchính sách cách mạng, giáo dục truyền thống yêu nước thương nòi, tinh thần
tự lực, tự cường
Giáo dục lý tưởng cách mạng cho thanh niên không phải là việc dễ.Phải làm sao giúp cho thanh niên tự nhận thức được lý tưởng ấy là cáchmạng, là đúng đắn, là khoa học để từ đó thôi thúc họ thực hiện, chiến đấu theo
lý tưởng đã lựa chọn
Nhận thấy được tinh thần hăng hái là ưu điểm nổi bật của thanh niên,Người đề ra phương pháp giáo dục lý tưởng cho thanh niên là phải gắn giáodục với việc phát huy vai trò xung kích, giao phó cho họ đảm nhận nhữngnhiệm vụ khó khăn góp phần to lớn vào thực hiện nhiệm vụ, mục tiêu củacách mạng Hết sức quan tâm đến việc phát triển Đảng viên trẻ tuổi nhằmtăng sinh lực cho Đảng, đảm bảo sự kế thừa giữa các thế hệ để tạo điều kiện,
cơ hội cho thanh niên trưởng thành Một trong những yếu tố góp phần quantrọng trong giáo dục lý tưởng cách mạng cho thanh niên theo Người là phải:giáo dục truyền thống cách mạng, truyền thống yêu nước thương nòi và lịch
sử đấu tranh hào hùng của dân tộc: “Chúng ta cần phải ghi chép và thườngnhắc nhở lại những sự tích ấy để giáo dục nhân dân ta chịu đựng gian khổ,vượt qua mọi khó khăn, quyết tâm làm tròn nhiệm vụ xây dựng lại nước nhà
Để giáo dục cho thanh niên ta rèn luyện một ý chí kiên quyết, quật cường,một tâm lý quả cảm, xung phong tin tưởng vào tương lai của Tổ quốc vào lực
Trang 21lượng của nhân dân, hi sinh lợi ích riêng cho lợi ích chung của dân tộc” [12,387].
Thứ hai, giáo dục đạo đức cách mạng:
Hồ Chí Minh coi đạo đức là nền tảng của người cách mạng cũng giốngnhư gốc của cây, ngọn nguồn của sông núi Người vẫn thường nói, đối vớicon nguời sức có mạnh mới gánh được nặng và đi được xa, người cách mạngphải có đạo đức cách mạng mới hoàn thành được nhiệm vụ cách mạng
Trong bài nói chuyện với sinh viên và cán bộ Việt Nam đang học tập vàcông tác ở Matxitcơva ngày 29 tháng 10 năm 1961 Người nói: “Muốn xâydựng CNXH phải có những con người XHCN, tức là phải có những người cóđạo đức XHCN: đạo đức XHCN là cần, kiệm xây dựng nước nhà” [14, 186]
Đạo đức có vai trò quan trọng trong sự nghiệp xây dựng một xã hội tốtđẹp trong tương lai - XH XHCN, do vậy Hồ Chí Minh đặc biệt quan tâm đếnviệc giáo dục đạo đức đối với thanh niên Người căn dặn: Muốn làm trònnhiệm vụ vẻ vang ây, thanh niên ta cần phải thấm nhuần tinh thần làm chủnước nhà và phải trau dồi đạo đức của người cách mạng
Vấn đề quan trọng hàng đầu của đạo đức cách mạng là trung với nước,với Đảng, hiếu với dân Theo Người, muốn cho thanh niên có lòng trung vớinước, phải thường xuyên quan tâm giáo dục họ tinh thần yêu nước nồng nàn,sâu sắc Tinh thần đó được thực hiện thông qua hành động, phong trào cáchmạng của tuổi trẻ Về điều này, Người nói rõ: yêu Tổ quốc là cái gì trái vớiquyền lợi của Tổ quốc, chúng ta kiên quyết chống lại Tư tưởng quán xuyếncủa Người là Tổ quốc luôn gắn liền với nhân dân, yêu nước hay trung với n-ước là phải biết phấn đấu, hi sinh cho độc lập tự do của đất nước, làm sao chodân giàu nước mạnh
Trung với Đảng, theo Người là phải giáo dục cho thanh niên luôn trungthành với mục tiêu cách mạng, có những đức tính trung thực ngay thẳng,không làm việc bậy Lúc được giao nhiệm vụ thì bất kì việc to, nhỏ đều ra sức
Trang 22làm cẩn thận, có hiệu quả và phải biết làm việc có lợi, tránh việc có hại choĐảng Đó là những nội dung hết sức sinh động, vừa là thước đo, vừa là chỉdẫn không chỉ riêng đối với thanh niên mà còn cho tất cả những ai tự nguyệnchiến đấu dưới ngọn cờ của Tổ quốc, của Đảng.
Hiếu với dân trước hết phải kính trọng, yêu thương cha mẹ nhưng phảibiết kết hợp nhuần nhuyễn tình thương yêu cha mẹ với đồng bào, đồng loại Hiếu với dân theo lời dạy của Người là phải giáo dục thanh niên biết yêu mến,quí trọng nhân dân, học tập, làm việc và chiến đấu vì nhân dân, phải chăm lobảo vệ lợi ích chính đáng của nhân dân, tích cực giúp đỡ nhân dân vượt quamọi khó khăn trong cuộc sống Đồng thời dám đấu tranh chống lại mọi biểuhiện sách nhiễu, gây phiền hà cho nhân dân, luôn dựa vào dân để phát độngphong trào thi đua lao động sản xuất, àm cho nhân dân phấn khởi tin tưởngvào chế độ XHCN
Giáo dục đạo đức cách mạng cho thanh niên Hồ Chí Minh rất chú trọngđến việc giáo dục những phẩm chất cao quý: cần, kiệm, liêm, chính, chí công
vô tư, những tác phong đẹp đẽ như: khiêm tốn, giản dị, có tinh thần lao độngtích cực, siêng năng, gan dạ, táo bạo và sáng tạo, là đức tính trung thành, thậtthà, chính trực trong đời sống và công việc, kiên quyết chống lãng phí trongsản xuất và tiêu dùng Trong mối quan hệ giữa cá nhân và xã hội, Người đòihỏi thanh niên: “Nhiệm vụ của thanh niên không phải là hỏi nước nhà đã chomình những gì Mà phải tự hỏi mình đã làm gì cho nước nhà? Mình phải làmthế nào cho ích lợi nước nhà nhiều hơn?” [12, 455] Đối với tập thể và giađình cũng vậy Phải giáo dục cho thanh niên có tình thương và trách nhiệmvới mọi người thì mới trở thành cơ sở tình cảm để chúng ta gieo vào đó chủnghĩa nhân đạo cộng sản Vì vậy Hồ Chí Minh đã nhiều lần nghiêm khắc phêbình những biểu hiện của chủ nghĩa cá nhân trong thanh niên Tại Đại hội đạibiểu toàn quốc lần thứ III của Đoàn thanh niên Lao Động Việt Nam, Ngườichỉ rõ: “Chủ nghĩa cá nhân là việc gì cũng chỉ lo cho lợi ích riêng của mình,
Trang 23không quan tâm đến lợi ích chung của tập thể,miễn là mình béo, mặc thiên hạgầy Nó là mẹ đẻ ra tất cả mọi tính hư nết xấu như: lười biếng, suy bì, kiêucăng, kèn cựa, nhút nhát, lãng phí, tham ô nó là kẻ thù hung ác của đạo đứccách mạng XHCN” [15, 306] Vì
“Chủ nghĩa cá nhân trái ngược với đạo đức cách mạng, nếu cònlại trong mình dù là ít thôi thì nó sẽ chờ dịp để phát triển, để chelấp đạo đức cách mạng, để ngăn trở ta một lòng một dạ phấn đấucho sự nghiệp cách mạng Chủ nghĩa cá nhân là một thứ rất giangiảo, xảo quyệt, nó khéo dỗ dành người ta xuống dốc Mà ai cũngbiết rằng xuống dốc thì dề hơn lên dốc Vì thế mà càng nguyhiểm”14, 283- 284]
Để có thế phát huy khả năng, vai trò cuả thanh niên trong sự nghiệp xâydựng CNXH, Hồ Chí Minh luôn nhắc nhở thanh niên phải kiên quyết đấutranh từ bỏ chủ nghĩa cá nhân:
“Thanh niên cần phải chống tâm lí tự ti tự lợi, chỉ lo lợi ích riêng
và sinh hoạt riêng của mình Chống tâm lí ham sung sướng vàtránh khó nhọc, chống thói quen khinh lao động, nhất là lao độngchân tay Chống kiêu ngạo, giả dối, khoe khoang”[12, 455]
Vì đó là những thói xấu kìm hãm chí tiến thủ của thanh niên Bởi vậy,
“muốn tiến lên CNXH thì phải có con người XHCN, muốn có con ngườiXHCN phải có tư tưởng XHCN, muốn có tư tưởng XHCN phải gột rửa tưtưởng cá nhân chủ nghĩa”
Giáo dục đạo đức cách mạng cho thanh niên là cần thiết cho sự nghiệpxây dựng CNXH Người chỉ rõ:
“Đạo đức cách mạng không phải trên trời sa xuống Nó do đấu tranh,rèn luyện bền bỉ hàng ngày mà phát triển và củng cố Cũng như ngọc càngmài càng sáng, vàng càng luyện càng trong” [14, 293]
Thứ ba, giáo dục nâng cao trình độ:
Trang 24Chủ tịch Hồ Chí Minh đã từng nói:
“Có tài mà không có đức là người vô dụng
Có đức mà không có tài thì làm việc gì cũng khó”
Vì vậy, thanh niên lực lượng chủ đạo làm nên thắng lợi của công cuộcxây dựng xã hội XHCN không phải chỉ thấm nhuần đạo đức XHCN mà cònphải có tài năng, có tri thức, có trình độ
Xuất phát từ yêu cầu, từ nhiệm vụ của cách mạng XHCN là xây dựngmột nền kinh tế phát triển cao, Hồ Chí Minh rất coi trọng việc giáo dục nângcao trình độ văn hoá, kỹ thuật, nghề nghiệp cho thanh niên Người căn dặn:
“Chúng ta là những người lao động làm chủ nước nhà Muốn làm chủ đượctốt phải có năng lực làm chủ, chúng ta học tập chính là để có đủ năng lực làmchủ, có đủ năng lực tổ chức cuộc sống mới - trước hết là tổ chức nền sản xuấtmới Bởi vậy, ý thức làm chủ không phải chỉ tỏ ở tinh thần say mê học tập đểkhông ngừng nâng cao năng lực làm chủ của mình.”
Người luôn yêu cầu thanh niên phải: “Ra sức học tập nâng cao trình độchính trị - văn hoá, khoa học kỹ thuật và quân sự để cống hiến ngày càng
nhiều cho Tổ quốc, cho nhân dân” [15, 165] Thanh niên mà không chịu học
tập, đó là thói xấu không thể chấp nhận được:
“Nếu không chịu khó học thì không thể tiến bộ được Không tiến
bộ là thoái bộ Xã hội càng đi tới, công việc càng nhiều máy móccàng tinh xảo Mình mà không chịu học thì lạc hậu, mà lạc hậu là
bị đào thải, tự mình đào thải mình" [14, 554]
Người còn nêu rõ: làm nghề gì cũng phải học, mục đích của việc họckhông gì khác hơn là để nâng cao năng lực làm cho kinh tế phát triển, đờisống của nhân dân ngày càng ấm no, tươi vui Người thường nhắc nhở trongkhi giảng dạy, học tập phải coi trọng các môn tự nhiên, khoa học xã hội, khoahọc kỹ thuật để có kiến thức toàn diện tham gia tốt nhất vào sự nghiệp xâydựng nước nhà
Trang 25Động Việt Nam ngày 24/3/1961, Người nhấn mạnh:
“Muốn xây dựng CNXH thì nhất định phải có học thức.Cần phảihọc văn hoá, chính trị, kỹ thuật Cần phải học lý luận Mác- Lêninkết hợp với đấu tranh và công tác hàng ngày Học phải đi đôi vớihành” [14, 58]
Như vậy trong sự nghiệp cách mạng XHCN, một yêu cầu quan trọngquyết định đến sự thành bại của sự nghiệp ấy là trình độ học thức, trình độ kỹthuật của con người Đó là cơ sở thiết yếu cho việc xây dựng một nền kinh tếphát triển cao
Do vậy trong sự nghiệp “trồng người”, Hồ Chí Minh rất coi trọng côngtác giáo dục nâng cao trình độ cho thanh niên - lực lượng thừa kế xây dựngCNXH
Thứ tư, giáo dục tinh thần quốc tế:
Tinh thần quốc tế theo Hồ Chí Minh có vai trò đặc biệt quan trọng đốivới sự tồn vong, sự phát triển của mỗi quốc gia, dân tộc Đặt sự nghiệp cáchmạng của dân tộc trong sự phát triển chung của cách mạng thế giới sẽ tạo mộtnền tảng vững chắc là một bảo đảm cho sự thắng lợi của cách mạng và sự hư-
ng thịnh của quốc gi
Người viết: “Giang sơn muôn dặm một nhà
Vì trong bốn biển đều là anh em”
Tinh thần thân ái, đoàn kết quốc tế đã thấm nhuần, là sợi chỉ đỏxuyên suốt quá trình tìm đường cứu nước của người thanh niên trẻ tuổiNguyễn Tất Thành
Tinh thần đoàn kết quốc tế là một yếu tố quan trọng của cách mạng vôsản, là động lực làm nên thắng lợi của cách mạng vô sản Bởi vậy, ngay trongTuyên ngôn của Đảng Cộng Sản C.Mác đã đưa ra khẩu hiệu kêu gọi: vô sảntất cả các nước đoàn kết lại mà sau đó Lênin đã phát triển thêm: vô sản tất cảcác nước và các dân tộc bị áp bức đoàn kết lạị
Đến với chủ nghĩa Mác - Lênin, đi theo con đường cách mạng vô sản
Trang 26do Lênin khởi xướng Hồ Chí Minh đã xác định rõ vị trí của cách mạng ViệtNam, đó là một bộ phận khăng khít của phong trào cách mạng thế giới, có tácđộng trực tiếp và gián tiếp đến tiến trình phát triển của cách mạng mỗi nước.
Với tinh thần ấy, Hồ Chí Minh luôn dương cao ngọn cờ đoàn kết quốc
tế, tin tưởng vào chính sách muốn làm bạn với tất cả các nước dân chủ trênthế giới, không gây thù oán với một ai Cả cuộc đời cách mạng của Ngườikhông chỉ đấu tranh cho độc lập tự do của dân tộc mà Người còn có công lao
to lớn trong sự nghiệp giải phóng loài người Người xác định: chúng ta đấutranh giải phóng cho các dân tộc anh em như đấu tranh giải phóng cho chínhchúng ta vậy
Đối với sự nghiệp cách mạng XHCN cũng vậy, nêu cao tinh thần đoànkết quốc tế là một yếu tố không thể thiếu cho sự thành công Bởi vậy trongnội dung giáo dục nhận thức cho thanh niên, Hồ Chí Minh luôn căn dặn phảigiáo dục cho thanh niên nhận thức sâu sắc rằng chúng ta không một phút nàođược quên lý tưởng cao cả của người cách mạng vô sản là phấn đấu cho Tổquốc hoàn toàn độc lập, cho CNXH hoàn toàn thắng lợi không chỉ trên đấtnước ta mà cả trên toàn thế giới, đó là sự nghiệp giải phóng dân tộc, giảiphóng nhân loại vô cùng vĩ đại và vẻ vang
Giáo dục tinh thần quốc tế cho thanh niên không chỉ là giáo dục tinhthần đoàn kết, tương thân tương ái giữa các nước, luôn tạo không khí hoàbình, thân thiện và tôn trọng quyền tự chủ của nhau mà còn phải giáo dục,nâng cao tinh thân cảnh giác, chủ động đối phó với các âm mưu, thủ đoạnthâm độc của kẻ thù, của các lực lượng đối lập, chống phá cách mạng dướimọi biểu hiện khác nhau và ngày càng tinh vi hòng phá hoại sự nghiệp xâydựng CNXH trên đất nước ta và trên toàn thế giới
Bên cạnh đó còn phải giáo dục cho thanh niên nhận thức sâu sắc sự cầnthiết và tất yếu phải mở rộng giao lưu hội nhập quốc tế Đó là con đường sốngcòn của cách mạng Việt Nam Quá trình ấy vừa mang lại những thời cơ song
Trang 27cũng không ít thách thức.Vì vậy cần phải quán triệt: giao lưu, hợp tác, tựnguyện, đôi bên cùng có lợi, không xâm phạm độc lập chủ quyền và quyền tựquyết dân tộc Phải nêu cao tinh thần cảnh giác, không vì mục tiêu, lợi íchtrước mắt mà đánh đổi lợi ích lâu dài, quên đi mục tiêu lý tưởng cao cả màcha ông ta đã phải đánh đổi bằng biết bao sự hi sinh gian khổ mới có được -mục tiêu XHCN.
Đối với thế hệ trẻ, giáo dục tinh thần quốc tế trong sáng, kết hợp vớigiáo dục lòng tự hào, tự tôn dân tộc là một yêu cầu quan trọng, không thểthiếu đối với thắng lợi của sự nghiệp cách mạng XHCN
Tiểu kết chương 1
Tư tưởng Hồ Chí Minh về CNXH không những đã chỉ rõ những nét đặctrưng bản chất của xã hội mới XHXHCN mà chúng ta đã, đang và sẽ đấutranh và vươn tới, mà Người còn chỉ rõ vai trò to lớn của thế hệ trẻ trong việchiện thực hoá lý tưởng XHCN trên đất nước ta Do vậy, trong suốt cuộc đờihoạt động của mình, Người rất coi trọng sự nghiệp “trồng người”, sự nghiệpbồi dưỡng thế hệ cách mạng cho đời sau Trong đó giáo dục nhận thức chothanh niên về bản chất của CNXH là một việc làm thiết yếu, đặc biệt quantrọng, có vai trò quyết định đối với sự thành bại của sự nghiệp cách mạngXHCN, nhất là trong bối cảnh hiện nay Sự nghiệp giáo dục ấy là cả một quátrình khó khăn và lâu dài.Vì vậy, vận dụng tư tưởng Hồ Chí Minh về bản chấtcủa CNXH trong việc giáo dục nhậ thức cho thanh niên hiện nay phải là mộtviệc làm thường xuyên, linh hoạt và sáng tạo
Chương 2 GIÁO DỤC NHẬN THỨC CHO THANH NIÊN
VỀ BẢN CHẤT CỦA CHỦ NGHĨA XÃ HỘI THEO TƯ TƯỞNG
HỒ CHÍ MINH TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY (QUA THỰC TẾ