3 Chỉ đạo giáo viên lồng ghép tích hợp nội dung giáo dục bảo vệ tài nguyên và môi trường biển hải đảo vào các hoạt động khác và ngày hội, ngày lễ, trong các hội thi 13 2.3.. Giáo viên nh
Trang 11.5 Những điểm đổi mới của sáng kiến kinh nghiệm 4
Nâng cao kiến thức về giáo dục tài nguyên và môi trường biển, hải
đảo cho đội ngũ cán bộ giáo viên, nhân viên
7
2.3
2
Chỉ đạo giáo viên xây dựng kế hoạch lồng ghép nội dung giáo dục
về tài nguyên và môi trường biển hải đảo vào các chủ đề qua hoạt
đọng học
9
2.3
3
Chỉ đạo giáo viên lồng ghép tích hợp nội dung giáo dục bảo vệ tài
nguyên và môi trường biển hải đảo vào các hoạt động khác và ngày
hội, ngày lễ, trong các hội thi
13
2.3
4
Chỉ đạo giáo viên sưu tầm, sáng tác trò chơi, bài thơ, bài hát, hò vè,
câu đố và xây dựng môi trường giáo dục về bảo vệ tài nguyên và
môi trường biển hải đảo
16
2.3
5
Phối hợp với phụ huynh để nâng cao chất lượng chuyên đề 19
Trang 2I MỞ ĐẦU
1.1 Lý do chọn đề tài
Tài nguyên, môi trường bảo vệ tài nguyên và môi trường biển hải đảo có vaitrò vô cùng quan trọng đối với cuộc sống của con người Vấn đề khai thác tàinguyên và bảo vệ môi trường bảo vệ tài nguyên và môi trường biển hải đảo ở nhiềukhu vực trên thế giới đang đứng trước nhiều thách thức, nhiều nguồn tài nguyên bịkhai thác cạn kiệt, môi trường biển nhiều nơi bị ô nhiễm đến mức báo động đã gây
ra nhiều thiệt hại nghiêm trọng, cản trở sự phát triển kinh tế - xã hội của nhiều quốcgia
Nhưng hiện nay môi trường biển, đảo nước ta đang phải chịu ảnh hưởng các
áp lực từ sự gia tăng dân số, đô thị hoá nhanh, nông nghiệp, khai khoáng, hàng hải,
du lịch, năng lượng, thủy sản Nguyên nhân chính bắt nguông từ đất liền: Rác thải,nước thải nông nghiệp, nước thải công nghiệp, hóa chất, phát triển khai thác cảng Ônhiễm từ các hoạt động thăm dò khai thác dầu khí, ô nhiễm do nhấn chìm các chấtnguy hại, nhấn chìm tàu thuyền gây ra, ô nhiễm từ khí quyển Vấn đề khai thác tàinguyên và bảo vệ môi trường bảo vệ tài nguyên và môi trường biển hải đảo ở nhiềukhu vực, quốc gia ngày càng đứng trước nhiều thách thức, nhiều nguồn tài nguyên
bị khai thác cạn kiệt, môi trường biển nhiều nơi bị ô nhiễm đến mức báo động
Với lợi ích và giá trị kinh tế, tiềm năng du lịch rất lớn từ các vùng bảo vệ tàinguyên và môi trường biển hải đảo mang lại Vì vậy, trong thời gian qua và hiệnnay, vấn đề biên giới, biển hải đảo luôn là vấn đề thời sự nóng thu hút sự quan tâmcủa tất cả mọi người Đặc biệt là tình hình Biển Đông rất phức tạp nguyên nhânchính là do từ phía Trung Quốc đang cố áp đặt chủ quyền, tham vọng của mình ởkhu vực này
Thực tế hiện nay vấn đề môi trường và tài nguyên đang trở nên vô cùng bứcthiết Đây là mối lo ngại của toàn cầu chứ không riêng một quốc gia nào Sự biếnđổi khí hậu toàn cầu đã và đang diễn ra với những hệ lụy không lường Con ngườiđang phải đối diện với rất nhiều nguy cơ Bằng chứng là môi trường tài nguyênđang dần cạn kiệt và không ngừng suy thoái Chất lượng cuộc sống cũng vì thế màsuy giảm bởi yếu tố môi trường tác động trực tiếp đến cuộc sống con người Biển vàđại dương là cái nôi của sự sống, đã và đang cung cấp cho nhân loại một khối lượngrất lớn thực phẩm, dược phẩm, nguyên nhiên vật liệu, năng lượng, tài nguyên thiênnhiên… Nhưng việc phát triển kinh tế biển cũng đang làm suy giảm mạnh nguồn tàinguyên và gây ô nhiễm môi trường biển nghiêm trọng Môi trường vùng biển ViệtNam với diện tích rộng hơn 1 triệu km2, sẽ là không gian phát triển và sinh tồntương lai, cũng không nằm ngoài quy luật ấy
Có thể nói, con người giữ vai trò quan trọng đặc biệt trong vấn đề bảo vệ tàinguyên môi trường Vì lẽ đó, việc giáo dục nâng cao ý thức cho con người cần được
Trang 3quan tâm sâu sát Ở lứa tuổi mầm non, trong chương trình học trẻ cũng đã sớm làmquen với môi trường xung quanh và phần nào được giáo dục về bảo vệ môi trường.
Ý thức bảo vệ tài nguyên và môi trường cũng dần dần từ đó được hình thành trongtrẻ Những điều này rất quan trọng để hình thành thế hệ con người biết yêu thiênnhiên và luôn hành động vì môi trường Đặc biệt hơn, trẻ cũng cần nhận thức về giátrị của tài nguyên biển, hải đảo để bảo vệ môi trường biển đảo cũng như vấn đềnhạy cảm chủ quyền quốc gia trên biển.Thêm vào đó, mặc dù trẻ có tiếp xúc làmquen với môi trường xung quanh song điều đó vẫn là chưa đủ Thực tế địa phươngcũng còn hạn chế để trẻ tiếp xúc làm quen với tài nguyên và môi trường biển đảo.Biển, hải đảo không chỉ xa về mặt khoảng cách địa lý mà còn xa trong nhận thứcđối với trẻ Đa số các bậc phụ huynh đều ít có điều kiện cho trẻ tiếp xúc với môitrường biển, hải đảo Ở trường, việc cung cấp cho trẻ kiến thức về môi trường, tàinguyên biển đảo vẫn còn hạn chế và gặp nhiều khó khăn
Việc đưa nội dung Giáo dục về tài nguyên và môi trường biển đảo vàochương trình Giáo dục Mầm non là bước đầu giúp trẻ nhận biết được vị trí, tàinguyên và môi trường biển đảo Việt Nam Hình thành cho trẻ ý thức bảo vệ tàinguyên và môi trường bảo vệ tài nguyên và môi trường biển hải đảo Việt Nam.Trường mầm non là trường học đầu tiên của mỗi con người, nơi đó là phôi thai đầutiên nuôi chúng ta lớn lên trên con đường học vấn Chính vì thế những kiến thức mànhà sư phạm đưa tới cho trẻ dù chỉ là những kiến thức, tri thức sơ đẳng, đơn giảnsong vô cùng quan trọng trong cuộc đời của mỗi đứa trẻ sau này Tất cả các hoạtđộng ở trường mầm non đều góp phần hình thành và phát triển toàn diện nhân cáchcho trẻ cả về đạo đức, trí tuệ, thẩm mỹ, thể lực và lao động
Nhưng hiện tại chưa có nhiều tài liệu hướng dẫn giáo viên thực hiện lồngghép vào các hoạt động trong ngày của trẻ, nhà trường và đồng nghiệp chưa cónhiều kinh nghiệm để trao đổi học hỏi đưa vấn đề Giáo dục bảo vệ tài nguyên vàmôi trường biển hải đảo trong giáo dục mầm non
Vì vậy, việc đưa giáo dục về bảo vệ bảo vệ tài nguyên và môi trường biển hảiđảo vào cấp học mầm non là tạo cơ hội cho trẻ bước đầu nhận biết được vị trí, tàinguyên và môi trường biển hải đảo Việt Nam, biết được lợi ích của biển hải đảo vànguyên nhân gâu ô nhiễm làm ảnh hưởng đến biển Trên cơ sở đó hình thành cho trẻthói quen, hành vi bảo vệ tài nguyên, môi trường biển hải đảo góp phần hình thànhphát triển toàn diện nhân cách cho trẻ
Với cương vị là một hiệu trưởng tôi đã tìm tòi, học hỏi, suy nghĩ và mạnh dạn
chọn đề tài “Một số giải pháp chỉ đạo giáo viên nâng cao chất lượng chuyên đề: Giáo dục bảo vệ tài nguyên và môi trường biển hải đảo tại trường Mầm non Nga Hưng”.
1.2 Mục đích nghiên cứu
Nhằm nâng cao nhận thức cho giáo viên về tầm quan trọng của việc bảo vệtài nguyên môi trường biển, hải đảo để lồng ghép vào các hoạt động ở các nhómlớp
Trang 4Giáo dục trẻ tình yêu quê hương, đất nước Việt nam, đặc biệt là tình yêu biển,đảo; biết công lao to lớn của các chú bộ đội ngày đêm canh giữ đất, trời, biển, đảo
xa, giữ hòa bình cho quê hương, đất nước để các cháu được vui chơi, học tập
Giáo dục trẻ nhận biết được một số vùng biển và hải đảo Việt Nam, biết đượclợi ích của biển hải đảo và một số nguyên nhân gây ô nhiễm biển để tham gia bảo vệtài nguyên và môi trường biển
1.3 Đối tượng nghiên cứu.
Nghiên cứu về Tài nguyên – môi trường biển, hải đảo để lồng ghép vào trongcác hoạt động hằng ngày của trẻ góp phần giáo dục trẻ hiểu biết hơn về các vùngbiển, hải đảo, các địa danh biển nổi tiếng, và ích lợi của biển hải đảo mang lại chocon người là cung cấp ngồi tài nguyên như thực phẩm hải sản, nguồn khai thác dầukhí, là những nơi thăm quan du lịch
1.4 Phương pháp nghiên cứu
- Phương pháp nghiên cứu lý thuyết: Sưu tầm, phân tích và tổng hợp các tài liệu để
tìm hiểu cơ sở lý luận cho đề tài
- Phương pháp điều tra khảo sát thực tế, thu thập thông tin: Phỏng vấn, trò chuyện
với giáo viên, với phụ huynh và học sinh để tìm hiểu thực trạng
- Phương pháp điều tra khảo sát: Lập kế hoạch chi tiết về tiêu chí khảo sát thực tế
tại trường và tại các địa điểm vùng biển hải đảo để có số liệu phân tích chính xácthực trạng
- Phương pháp quan sát: Quan sát các hoạt động của trẻ, giáo viên để tìm hiểu thực
- Phương pháp nêu gương khen thưởng: Nêu gương những lớp, những giáo viên,
học sinh có kết quả tốt trong quá trình thực hiện và khen thưởng động viên kịp thời
- Phương pháp thực hành trải nghiệm: Tổ chức hướng dẫn giáo viên cho trẻ thực
hành những giải pháp đưa ra và tổng kết kết quả
II NỘI DUNG
2.1 Cơ sở lí luận:
Nước ta có một vùng biển đặc quyền kinh tế với diện tích trên 1tr km2, bờbiển dài 3.260 km Trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc biển có vai trò, vịtrí quan trọng, góp phần vào sự tăng trưởng KT-XH của đất nước Vì vậy, việc giáodục về tài nguyên và môi trường biển đảo cho trẻ là vô cùng quan trọng Bản thântôi nhận thấy nội dung tích hợp này là rất cần thiết trong bối cảnh tài nguyên môitrường biển, đảo ngày càng cạn kiệt và ô nhiễm nghiêm trọng, bảo vệ chủ quyền haiquần đảo Hoàng Sa và Trường Sa mang tính thời sự cao Với mục đích giáo dục chotrẻ tình yêu quê hương, đất nước, đặc biệt là lòng tự hào, tình yêu và ý thức bảo vệ,giữ gìn biển, đảo quê hương, hiểu được công lao to lớn của các chú bộ đội ngày đêmcanh giữ đất, trời, biển, đảo xa, giữ hòa bình cho quê hương, đất nước để các cháu
Trang 5được vui chơi, học tập; bước đầu hình thành cho trẻ ý thức bảo vệ tài nguyên môitrường bảo vệ tài nguyên và môi trường biển hải đảo Việt Nam, hướng đến thựchiện mục tiêu giáo dục Mầm non, phát triển nhân cách toàn diện, hài hòa ở trẻ.
Đã đến lúc chúng ta cần nhìn lại vấn đề này một cách toàn diện và khoa học
để định hướng thúc đẩy công tác giáo dục ý thức bảo vệ tài nguyên, môi trường bảo
vệ tài nguyên và môi trường biển hải đảo cho trẻ mầm non một cách hệ thống, cơbản và thiết thực, nhằm đáp ứng những đòi hỏi bức thiết hiện tại cũng như sự pháttriển bền vững của đất nước
Tổng cục biển và Hải đảo Việt nam đã ban hành chuyên đề số 2/2015 Về Tàinguyên môi trường Biển được nhà Xuất bản Thông tin và truyền thông in và pháthành năm 2015 Đây là một ấn phẩm phục vụ nâng cao nhận thức cộng đồng củaTổng cục Biển hải đảo Việt Nam về Vấn đề bảo vệ tài nguyên và Môi trường biểnViệt nam trong giai đoạn hiện nay
Thực hiện chương trình Giáo dục Mầm non Ban hành kèm theo Thông tư số17/1009/TT-BGDĐT ngày 25 tháng 7 năm 2009 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đàotạo và Thông tư 28/2016/TT-BGDĐT ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Bộ trưởng
Bộ Giáo dục và Đào tạo sửa đổi, bổ sung một số nội dung của chương trình Giáodục mầm non ban hành kèm theo Thông tư số 17/1009/TT-BGDĐT ngày 25 tháng 7năm 2009 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo với mục đích đẩy mạnh công táctuyên truyền về quản lý bảo vệ, phát triển bèn vững biển và hải đảo Việt Nam
Đối với lứa tuổi mầm non, giáo viên cần cung cấp cho trẻ những hiểu biếtban đầu về tài nguyên, môi trường bảo vệ tài nguyên và môi trường biển hải đảo Từ
đó hình thành cho trẻ thói quen, kỹ năng hành động và các hành vi phù hợp với tàinguyên, môi trường bảo vệ tài nguyên và môi trường biển hải đảo Qua đó giúp chotrẻ hình thành thói quen, kỹ năng hành động và các hành vi phù hợp với tài nguyên,
môi trường góp phần hình thành nhân cách trẻ ngay từ khi còn nhỏ “Trẻ em hôm
nay, thế giới ngày mai” Tôi tin tưởng rằng tương lai mai sau có thái độ và hành
động để bảo vệ tài nguyên và môi trường biển hải đảo của Việt Nam ngày càng tươiđẹp
2.2 Thực trạng.
Được sự quan tâm của các cấp lãnh đạo và các bậc phụ huynh, trường Mầmnon Nga Hưng được xây dựng tại trung tâm xã được công nhận trường chuẩn quốcgia mức độ I, là cơ quan văn hóa, nhà trường có đầy đủ cơ sở vật chất, trang thiết bị,môi trường khang trang sạch đẹp, đáp ứng được yêu cầu chăm dóc giáo dục trẻ
Năm học 2018 - 2019 nhà trường có tổng số cán bộ giáo viên là 21 trong đóban giám hiệu là 3, giáo viên 12, nhân viên 6 (trong đó có 5 nhân viên hợp đồng)
Số trẻ huy động ra lớp theo đúng độ tuổi là 273 với số lớp là 9 trong đó có 3nhóm nhà trẻ và 6 lớp mẫu giáo
Từ thực trạng trên trường Mầm non Nga Hưng có những thuận lợi và khókhăn sau:
2.2.1 Thuận lợi:
Trang 6Nhà trường luôn nhận được sự quan tâm, chỉ đạo sát sao về chuyên môn của
sở và phòng giáo dục huyện Nga Sơn
Nhà trường đã tạo điều kiện cho tất cả giáo viên của các nhóm lớp tham giađầy đủ các lớp tập huấn, chuyên đề về nội dung giáo dục bảo vệ tài nguyên, môitrường biển hải đảo do Phòng giáo dục tổ chức
Giáo viên nhà trường trẻ, nhiệt tình, chịu khó,yêu nghề mến trẻ, có ý thứctrách nhiệm nhiệm cao trong việc chăm sóc giáo dục trẻ, luôn tìm hiểu nâng cao vềkiến thức bảo vệ tài nguyên và môi trường biển hải đảo, tích cực đưa nội dung biểnhải đảo vào trong các thời điểm trong ngày của trẻ để giáo dục trẻ về tài nguyênbiển hải đảo
Giáo viên luôn tích cực áp dụng nội dung, phương pháp tích hợp vào trongcác hoạt động của trẻ Đồ dùng, đồ chơi ( tranh ảnh, băng đĩa hình, ) phục vụ choviệc dạy học tốt nên trẻ dễ nhận biết được những hình ảnh về biển, hải đảo, vềnhững địa danh biển, đảo nổi tiếng cuả đất nước và ích lợi của Biển đảo mang lại
Hầu hết trẻ chưa được tiếp xúc nhiều với môi trường tài nguyên bảo vệ tàinguyên và môi trường biển hải đảo nên biển và hải đảo còn xa lạ với đa số trẻ
Nhận thức của một số phụ huynh về giáo dục bảo vệ tài nguyên và môitrường biển hải đảo cho con em mình còn hạn chế
Một số phụ huynh nhận thức về bảo vệ tài nguyên và môi trường, biển đảocòn hạn chế
Là một trường học nằm trên địa bàn nông thôn nên sự quan tâm của các bậcphụ huynh đối với việc học của trẻ còn nhiều hạn chế điều này gây khó khăn choviệc phối hợp giữa nhà trường và gia đình
Trang 7điểm nổi bật của địa danh đó
4 Nhận thức của giáo viên về
lợi ích của môi trường biển
hải đảo đối với con người
nguyên nhân gây ô nhiễm
5 Biết lồng ghép, tích hợp nội
dung giáo dục bảo vệ tài
nguyên môi biển, hải đảo nhẹ
nhàng, hợp lý, logic trong
các chủ đề, các hoạt động
Bảng 2: Khảo sát chất lượng trên trẻ: 214 cháu
TT Nội dung tiêu chí khảo sát
Sốlượng
Tỷ lệ
%
Sốlượng
Tỷ lệ
%
1 Biết giữ gìn trật tự vệ sinh công cộng, vệ sinh môitrường biển 120 56 94 43
2 Nhận biết một số vùng biển và hải đảo Việt Nam 115 53 99 46
3 Biết lợi ích của biển và hải đảo mang lại 118 55 96 45 4
Biết một số nguyên nhân gây ô nhiễm/ làm ảnh
hưởng bảo vệ tài nguyên và môi trường biển hải
đảo
118 55 96 45
5 Phân biệt được những hành động đúng – sai đối vớimôi trường biển và hải đảo 125 58 89 42
6 Biết tham gia bảo vệ tài nguyên và môi trường bảovệ tài nguyên và môi trường biển hải đảo. 128 60 86 40
Qua kết quả khảo sát tôi nhận thấy rằng trẻ có kiến thức trong việc bảo vệmôi trường còn chưa đồng đều, chất lượng chưa cao Giáo viên tổ chức tích hợp cácnội dung còn nhiều hạn chế như: Nội dung tích hợp gượng ép, quá hời hợt thiếulogic lượng kiến thức đưa vào tích hợp quá nhiều, quá xa lạ với trẻ, vượt quá cả nộidung chính
Từ thực tế trên, tôi đã chỉ đạo giáo viên dạy thống nhất về phương pháp vàđưa ra nhiều biện pháp thực hiện tích hợp nội dung giáo dục về tài nguyên và môitrường biển, hải đảo cho trẻ đạt hiệu quả nhất
Trang 8tính chất nội dung của chuyên đề và vận dụng vào hoạt động giảng dạy hàng ngày.Nhưng trong quá trình thực hiện giáo viên vẫn còn lúng túng, chưa tích cực sáng tạo
vì thế trong năm học 2018 - 2019 Trường mầm non Nga Hưng tiếp tục chỉ đạo triểnkhai thực hiện nhằm giúp giáo viên nắm bắt và cập nhật thêm kiến thức mới phùhợp với yêu cầu của chương trình giáo dục mầm non mới hiện nay
Bản thân tôi trước tiên chủ động tích cực thực hiện một số yêu cầu như Thamgia đầy đủ các lớp bồi dưỡng do Phòng Giáo dục - Đào tạo tổ chức Nghiên cứu kỹnội dung chuyên đề và xây dựng kế hoạch thực hiện nội dung, kế hoạch thực hiệnchuyên đề cho CBGV, NV trong nhà trường
Tổ chức và bồi dưỡng thường xuyên chuyên đề cho đội ngũ CBGV,NV trướckhi triển khai thực hiện
Chỉ đạo cho CBGV, NV làm tốt công tác tuyên truyền về Giáo dục bảo vệ tàinguyên và môi trường biển và hải đảo đến phụ huynh học sinh lồng vào các nộidung cuộc họp trong năm học
Ngoài việc tạo điều kiện cho giáo viên được tham gia học tập các chuyên đề
do Phòng giáo dục tổ chức Ban giám hiệu nhà trường đã tổ chức bồi dưỡng, nângcao kiến thức, kỹ năng sư phạm đặc biệt là kiến thức về giáo dục Bảo vệ tài nguyên
và môi trường biển theo các hình thức sau:
- Tổ chức hội thảo:
Để buổi hội thảo diễn ra sôi nổi và đạt hiệu quả cao, công tác chuẩn bị là vô
cùng quan trọng Vì vậy, trước khi tổ chức, tôi phải soạn thảo và chuẩn bị nội dungcâu hỏi có liên quan đến nội dung tài nguyên và môi trường biển, hải đảo cho trẻmẫu giáo để đưa ra tập thể giáo viên cùng thảo luận
Ví dụ: Tôi đưa ra một số câu hỏi như: Tài nguyên là gì? Môi trường biển hảiđảo là gì? Nêu một số đại danh biển nổi tiếng? Thế nào là ô nhiễm môi trường biểnhải đảo ? Vì sao ta phải giáo dục bảo vệ tài nguyên và môi trường biển, hải đảo chotrẻ mẫu giáo? Nội dung giáo dục bảo vệ tài nguyên và môi trường biển, hải đảođược lồng ghép, tích hợp thông qua những chủ đề nào, hoạt động nào? Để giúp trẻhứng thú tham gia hoạt động giáo dục bảo vệ tài nguyên và môi trường biển, hải đảogiáo viên cần làm những gì và làm như thế nào?
Để buổi hội thảo diễn ra sôi nổi ngoài những tài liệu tôi cung cấp cho giáoviên một số tài liệu có liên quan đến vấn đề giáo dục bảo vệ tài nguyên và môitrường biển, hải đảo như: Hướng dẫn tích hợp nội dung giáo dục về tài nguyên môitrường bảo vệ tài nguyên và môi trường biển hải đảo vào chương trình giáo dụcmầm non nhất là trẻ Mẫu giáo 5 tuổi – NXB Giáo dục Việt Nam Bé bảo vệ môitrường biển; Tổ chức các hoạt động giáo dục bảo vệ môi trường biển hải đảo trongtrường mầm non; Hướng dẫn thực hiện các hoạt động giáo dục bảo vệ môi trườngbiển hải đảo cho trẻ mầm non; Giáo trình: Giáo dục học mầm non - Đào Thanh Âm
- Trường Đại học Quốc gia Hà Nội.Chương trình giáo dục mầm non ( Banhành kèm theo thông tư số 28/2016TT- BGDĐT ngày 31/12/2016 của Bộ trưởng bộgiáo dục và đào tạo) Tái bản lần thứ 5 Tôi còn yêu cầu giáo viên của mình tìm hình
Trang 9ảnh, một số tài liệu có liên quan khác, một số bài ca dao, đồng giao, cách làm đồdùng, đồ chơi tự tạo để phục vụ cho các hoạt động trong nhóm lớp của mình
Ngoài ra tôi còn tổ chức cho giáo viên đi thực tế tại một số vùng biển gầnnhư biển Hải Hòa, biển Hải Tiến, Đà Nẵng, biển Nha Trang, biển Sầm Sơn đặc biệt
là biển lầy Nga Sơn để giáo viên có điều kiện tìm tòi nghiên cứu sự khác biệt đặctrưng của các vùng biển
Từ đó giúp giáo viên nắm bắt được một số kiến thức cơ bản trong việc giáodục bảo vệ tài nguyên và môi trường biển, hải đảo cho trẻ đặc biệt là trẻ mẫu giáo
Tổ chức các buổi thao giảng, kiểm tra, dự giờ giáo viên để kịp thời uốn nắn, bổsung những hạn chế tồn tại Trước khi đi dự giờ, kiểm tra hàng năm vào đầu nămhọc nhà trường chỉ đạo những giáo viên giỏi, có nhiều kinh nghiệm dạy tiết mẫu,làm đồ dùng dùng đồ chơi để giáo viên học hỏi, rút kinh nghiệm sau đó mới đi dựgiờ, kiểm tra theo qui định để điều chỉnh kịp thời Bên cạnh đó nhà trường còn đầu
tư chỉ đạo giáo viên tạo môi trường hỗ trợ hoạt động giáo dục bảo vệ tài nguyên vàmôi trường biển, hải đảo cho trẻ một cách tích cực hiệu quả
Vì thế, tôi đã chú trọng bồi dưỡng kiến thức cho giáo viên về cách xây dựnggóc mở theo phương pháp Động – Tĩnh với hình ảnh ngộ nghĩnh, màu sắc phongphú nội dung phù hợp với từng chủ đề Việc trang trí lớp vừa làm đẹp cho phònghọc vừa tạo hứng thú cho trẻ có điều kiện quan sát, nhận xét tranh ảnh, nhận biếtđược hành vi đúng, hành vi sai, có thái độ tích cực trong việc bảo vệ môi trườngxung quanh
( Hình ảnh 1PL: Tập thể giáo viên đang học tập chuyên đề và hội thảo nội dung Bảo vệ tài nguyên biển hải đảo)
- Tổ chức dạy mẫu và thao giảng:
Hình thức dạy mẫu, và thao giảng là một hình thức mang lại hiệu quả caonhất trong quá trình chỉ đạo thực hiện nâng cao chất lượng chuyên đề , vì thế tôi đãchú trọng đầu tư và hướng dẫn tỉ mỉ chính xác nhưng kiến thức lồng ghép rất nhẹnhàng và phù hợp
Ví dụ: Tôi xây dựng và chỉ đạo lớp 5 tuổi thực hành dạy mẫu theo đúng tinh
thần chuyên đề và lồng ghép vào hoạt động: Khám phá khoa học lĩnh vưc khám phámôi trường xung quanh ở chủ đề Quê hương Đất nước- Bác hồ
Đề tài: KPXH- Khám phá Tài nguyên môi trường biển Việt Nam.
Sau hoạt động dạy mẫu các giáo viên được nêu ra ý kiến nhận xét đánh giáhoạt động và rút ra kinh nghiệm sau mỗi lần dạy mẫu: Cần đưa nội dung nào chophù hợp với từng độ tuổi và cần lồng ghép vào hoạt động nào cho phù hợp, nhẹnhàng…
* Kết quả: 100% giáo viên nắm vững nội dung, phương pháp và biết vận
dụng linh hoạt có hiệu quả vào trong công tác chăm sóc, nuôi dưỡng giáo dục vềvấn đề Giáo dục bảo vệ tài nguyên môi trường biển hải đảo Có 6/6 lớp mẫu giáoxây dựng được môi trường giáo dục bảo vệ tài nguyên biển hải đảo, 100% cán bộgiáo viên tham gia sưu tầm các bài hát, bài thơ, ca dao, đồng dao, làm bổ sung đồ
Trang 10dùng đồ chơi phục vụ các chủ đề Có 100% trẻ hứng thú cao trong hoạt động họctập.
2.3.2 Chỉ đạo giáo viên thực hiện lồng ghép nội dung giáo dục bảo vệ tài nguyên và môi trường biển hải đảo trong các hoạt động học
Việc lồng ghép giáo dục ý thức bảo vệ tài nguyên và môi trường biển hải đảocho trẻ mầm non thông qua hoạt động học, nhằm cung cấp cho trẻ nhận biết về vùngbiển Việt Nam thông qua tên gọi vị trí địa lý và một số đặc điểm nổi bật của một vàibãi biển nổi tiếng của Việt Nam Từ đó trẻ có thói quen, hành vi và ý thức bảo vệ tàinguyên và môi trường bảo vệ tài nguyên và môi trường biển hải đảo phù hợp với lứatuổi, biết cách sống tích cực để đảm bảo sự phát triển lành mạnh về cơ thể và trí tuệ
Vì vậy, khi tổ chức hoạt động theo từng chủ đề tôi chỉ đạo giáo viên phải xác định
rõ mục đích của từng hoạt động nhằm cung cấp cho trẻ những kiến thức, kỹ năng vàthái độ về tài nguyên và môi trường bảo vệ tài nguyên và môi trường biển hải đảonhằm hình thành ở trẻ nhân cách con người tốt, có ý thức bảo vệ và cải thiện thựctrạng tài nguyên và môi trường biển hải đảo trong tương lai
Tôi đã chỉ đạo và xây dựng lớp điểm để thực hiện và gợi ý cho giáo viên xâydựng Trong chương trình giáo dục mầm non, nội dung giáo dục của các lĩnh vựcđược thực hiện qua các chủ đề, giáo viên có thể tích hợp nội dung giáo dục về tàinguyên môi trường biển, hải đảo vào một số chủ đề phù hợp
( Kế hoạch 1PL: Gợi ý tích hợp nội dung giáo dục về tài nguyên môi trường biển, hải đảo vào các chủ đề, các lĩnh vực giáo dục và các hoạt động trong ngày trong CTGDMG 5 tuổi)
Muốn làm tốt điều đó, trước tiên giáo viên phải tìm hiểu và quan sát một sốhoạt động học và chơi có lồng ghép nội dung giáo dục môi trường bảo vệ tài nguyên
và môi trường biển hải đảo ở nhóm, lớp mình và tiến hành khảo sát để biết được khảnăng nhận biết và ý thức của trẻ về tài nguyên và môi trường bảo vệ tài nguyên vàmôi trường biển hải đảo như thế nào để từ đó giáo viên kế hoạch để lồng ghép nộidung đó vào các hoạt động sao cho phù hợp với bài dạy và phù hợp với nhận thứccủa trẻ
Ví dụ: Với hoạt động “Khám phá khoa học”: Tôi đã chỉ đạo giáo viên có
thể lồng ghép vào các chủ đề như “Trường lớp mầm non; Gia đình; Bản thân…” đềlồng ghép xen kẽ vào từng phần nhỏ trong từng hoạt động như sau:
Ở chủ đề: “Bản thân” với đề tài “ Cơ thể của bé ” giáo viên lồng ghép vào
hoạt động quan sát và trải nghiệm với những nhu cầu để trẻ lớn lên và khỏe mạnhthì trẻ phải ăn uống đầy đủ các chất và vệ sinh sạch sẽ, trong đó trẻ biết ăn nhiều hảisản có từ biển, tắm biển cho cơ thể khỏe mạnh Qua đó giáo dục trẻ biết nguồn tàinguyên có nhiều từ biển là hải sản, biết giữ vệ sinh môi trường biển khi mình được
đi tắm biển Chẳng hạn như: Trong khi trò chuyện với trẻ, giáo viên đưa ra các tìnhhuống giả định: Điều gì sẽ xảy ra nếu môi trường biển, đảo bị ô nhiễm ngày càngnặng? Khi ra biển chơi thấy có nhiều rác ở đó con sẽ làm gì? Nếu thấy một bạn nhỏđang vứt rác ra biển, con sẽ nói gì với bạn? Khi thấy cá, ốc, chết nhiều nổi lên ởbiển con có biết vì sao cá chết không? Trên cơ sở câu trả lời của trẻ, giáo viên cùng
Trang 11trò chuyện và giải thích để trẻ hiểu tại sao chúng ta lại cần tham gia bảo vệ tài nguyên
và môi trường bảo vệ tài nguyên và môi trường biển hải đảo Vì nếu như bảo vệ tàinguyên và môi trường biển hải đảo thì tài nguyên và môi trường biển hải đảo sẽsạch, đẹp không bị ô nhiễm, con người có thể đi đến nhiều các khu du lịch để thamquan, nghỉ ngơi, tắm mát mà không sợ bị bẩn, các loại động thực vật trên biển sẽkhông bị chết mà sinh sôi, phát triển, cung cấp nhiều thức ăn dưỡng chất và nguyênliệu làm thuốc chữa bệnh cho con người
Với chủ đề: “ Quê hương – Đất nước – Bác Hồ” với đề tài KPXH “Du lịch
biển Việt Nam”
Ở chủ đề này tôi chỉ đạo giáo viên thực hiện cung cấp cho trẻ những địa danhbiển nổi tiếng như biển Đồ Sơn, biển Quảng Ninh, biển Sầm Sơn, biển Cửa Lò,Biển Quy Nhơn, biển Nha Trang, biển Ninh Thuận, biển Vũng Tàu là những bãibiển đẹp phục vụ cho du lịch và mang lại vẻ đẹp cho đất nước Ngoài ra còn cungcấp cho trẻ biết thêm các đảo, các vịnh như: Vịnh Hạ Long, đảo Cát bà, Đảo Hoàng
Sa, Đảo Trường Sa, đảo Ngọc, Côn Đảo là những địa danh du lịch nổi tiếng, lànhững bãi tắm có nhiều du khách Việt Nam cũng nhưu du khách nước ngoài ưathích
( Các hình ảnh 2PL: Những địa danh biển hải đảo của Việt Nam)
Ngoài nhu cầu phục vụ du lịch Biển Hải đảo còn mang lại cho con ngườinguồn cung cấp thực phẩm giàu chất dinh dưỡng và đa dạng như các thực phẩmTôm, cua, cá, ốc, mực Hơn thế biển còn cung cấp cho con người những nguyênliệu để làm thuốc chữa bệnh như rong, tảo, san hô, cá ngựa Và cái lớn hơn nữa làbiển còn mang lại cho con người về lợi ích giao thông hàng hải và rất nhiều nhữnglợi ích khác như phát triển thêm các nghành nghề cho nông dân như nghề đánh bắthải sản, nghề nuôi trồng thủy sản
( Các hình ảnh 3PL: Những hình ảnh minh họa về lợi ích cung cấp thực phẩm, lợi ích về giao thông và lợi ích phát triển nghề nghiệp)
Bên cạnh những lọi ích về biển hải đảo như vậy giáo viên cần cho trẻ nhậnbiết một số nguyên nhân gây ô nhiễm làm ảnh hưởng đến tài nguyên và môi trườngbiển hải đảo qua các hinh ảnh minh hoạ để trẻ hiểu một số nguyên nhân do conngười làm không có ý thức bảo vệ môi trường bảo vệ tài nguyên và môi trường biểnhải đảo như:
Do rác thải: Rác thải của người dân địa phương và người đi du lịch xả trêncác bãi biển và xả xuống biển, do rác thải của các khu công nghiệp, rác thải sinhhoạt của người dân không được xử lý đổ thẳng ra biển
Do chặt phá cây: con người chặt phá cây trồng ven biển
Do tràn dầu: Tàu bè đi lại trên biển làm tràn dầu, những vụ chìm tàu, đắm tàu
Trang 12nên sạch đẹp? Từ đó tổ chức cho trẻ những trò chơi gạch bỏ những hành vi đúngsai với tài nguyên và môi trường bảo vệ tài nguyên và môi trường biển hải đảo.
Ví dụ: Khi hướng dẫn hoạt động khám phá khoa học ở chủ đề “Nước và các
hiện tượng tự nhiên” cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi Tôi đã chỉ đạo giáo viên hướng dẫntrẻ xem tranh, băng hình, trao đổi, trò chuyện về nước, biết nước có từ đâu? Nướcgiúp gì cho chúng ta? Vì sao ô nhiễm nước Do con người vứt rác thải bừa bãi, nhàmáy thải nước bẩn Trẻ tìm hiểu về các trạng thái và ích lợi của nước, nước bốc hơi,nước nóng và nước lạnh, nước đá
Thông qua hoạt động Tạo hình: Tôi luôn chỉ đạo giáo viên khối mẫu giáo
lồng ghép tích hợp vào hoạt động học như ngoài những yêu cầu trong sách tôi chỉđạo giáo viên yêu cầu trẻ vẽ, cắt, dán, nối tranh ảnh về bảo vệ tài nguyên, môitrường biển hải đảo Tô màu tranh vẽ bạn có hành vi đúng trong việc bảo vệ tàinguyên, môi trường biển hải đảo
Ví dụ: Khi hướng dẫn hoạt động Tạo hình ở chủ đề “Động vật và thực vật”
cho trẻ mẫu giáo ở các độ tuổi tôi chỉ đạo giáo viên hướng dẫn trẻ Vẽ, tô màu, cắtdán tranh ảnh về những động vật và thực vật trên biển, vẽ rừng cây bảo vệ biển nhưrừng cây phi lao, rừng vẹt…
Ví dụ: Khi hướng dẫn hoạt động Tạo hình ở chủ đề “Nước và các hiện tượng
tự nhiên” cho trẻ mẫu giáo đội tuổi 5-6 tuổi, chỉ đạo giáo viên hướng dẫn trẻ vẽ cácbức tranh về biển, về những hành vi đúng sai của con người về biển, đảo,…Hướngdẫn trẻ sưu tầm tranh ảnh có nội dung về về bảo vệ tài nguyên, môi trường làm sáchtranh về bảo vệ tài nguyên, môi trường biển hải đảo
Ví dụ: Khi hướng dẫn hoạt động tạo hình chủ đề “Giao thông” cho trẻ 3 tuổi,
Chỉ đạo giáo viên cho trẻ vẽ, cát dán những phương tiền giao thông đường thủy vàcác cảng cho tàu ra vào…
Thông qua hoạt động làm quen Văn học: Văn học Việt Nam rất phong phú
và đa dạng, trong đó kho tàng văn học thiếu nhi là bất tận do đó mỗi khi chọn đề tàitôi luôn chú ý đến nội dung của bài thơ, câu chuyện, các câu tục ngữ, ca dao như chỉđạo giáo viên hướng dẫn trẻ nghe, kể chuyện, tự kể chuyện, đọc thơ, ca dao, tục ngữ
về bảo vệ tài nguyên, môi trường biển, hải đảo
Ví dụ : Khi hướng dẫn hoạt động Làm quen với Văn học ở chủ đề “ quê
hương đất nước” cho trẻ Mẫu giáo ở độ tuổi 4-5 tuổi, tôi đã chỉ đạo giáo viên sưutầm những bài thơ câu chuyện để dạy trẻ nghe như: bài thơ “ Cháu yêu chú Hảiquân”, “Bé thấy gì trên biển”, “Bé yêu biển đảo Việt Nam”…Hướng dẫn trẻ làmsách tranh về bảo vệ tài nguyên, môi trường biển, hải đảo
Ví dụ : Khi hướng dẫn cho trẻ mẫu giáo 5-6 tuổi hoạt động Làm quen Văn
học ở các chủ đề, giáo viên kể chuyện cho trẻ nghe, cho trẻ kể chuyện sáng tạo (kểchuyện chuyến đi tham quan mà trẻ được đi), đọc thơ, ca dao, tục ngữ về bảo vệ tàinguyên, môi trường biển hải đảo như bài thơ: “ Đảo” câu chuyện “Chuyện của thỏcon”, “Tiếng kêu cứu của rừng xanh”,…
Như vậy việc lồng ghép giáo dục bảo vệ tài nguyên, môi trường biển hải đảocho trẻ thông qua các hoạt động quả thật rất phong phú, đa dạng khi chúng ta biết
Trang 13lồng ghép tích hợp để giúp trẻ có những kiến thức hiểu biết về môi trường ảnhhưởng như thế nào đến cuộc sống đến thiên tai, bệnh tật của con người, động vật vàcây cỏ, hoa lá…
( Các hình ảnh 5PL: Giáo viên tổ chức các hoạt động học)
*Kết quả: Qua một thời gian áp dụng biện pháp lồng ghép nội dung giáo dục
ý thức bảo vệ tài nguyên và môi trường bảo vệ tài nguyên và môi trường biển hảiđảo vào trong hoạt động học cho trẻ, tôi nhận thấy rằng trẻ của các lớp tiến bộ rấtnhiều về những kiến thức, kỹ năng và thái độ đối với việc bảo vệ tài nguyên và môitrường bảo vệ tài nguyên và môi trường biển hải đảo
Cụ thể: 85% trẻ biết kể tên một số bãi biển, những hòn đảo nổi tiếng của ViệtNam, biết những nguồn tài nguyên động thực vật và khoáng sản có từ biển, biết tàuthuyền là phương tiện giao thông đường thủy có tầm quan trong đặc biệt trong sựphát triển của đất nước, 80% trẻ biết các nguyên nhân gây ô nhiễm môi trường biểnhải đảo và 75% trẻ biết thực hành những hành vi bảo vệ tài nguyên và môi trườngbiển hải đảo và phân biệt tốt những hành vi đúng sai đối với tài nguyên và môitrường biển ,hải đảo
2.3.3 Chỉ đạo lồng ghép tích hợp nội dung giáo dục bảo vệ tài nguyên và môi trường biển hải đảo vào các hoạt động khác và ngày hội, ngày lễ và các hội thi.
*Đối với các hoạt động khác
Các hoạt động giáo dục trẻ diễn ra trong ngày tại trường mầm non được bắt đầu
từ khi đón trẻ đến khi trả trẻ về với gia đình Trong từng thời điểm diễn ra hoạtđộng, tôi luôn chỉ đạo giáo viên lồng ghép các hoạt động có nội dung giáo dục về tàinguyên, môi trường bảo vệ tài nguyên và môi trường biển hải đảo một cách hợp lý,
tự nhiên đối với trẻ
+ Hoạt động đón trẻ - trò chuyện:
Hàng ngày vào giờ đón trẻ và cho trẻ chơi tự chọn, tôi luôn chỉ đạo và nhắcnhở giáo viên nên dựa vào điều kiện thực tế của lớp, kế hoạch hoạt động của từngngày theo từng chủ đề để lựa chọn nội dung giáo dục tài nguyên và môi trường biển– hải đảo để lồng ghép trong giờ sao cho phù hợp
Ví dụ: Ở chủ đề “Gia đình” giáo viên trò chuyện cùng trẻ về các kỳ nghỉ
mát hay đi du lịch của gia đình trẻ đi ở đâu? Khi đi chơi ở biển chúng ta phải nhưthế nào? giáo dục trẻ biết giữ gìn vệ sinh môi trường bảo vệ tài nguyên và môitrường biển hải đảo khi cùng gia đình đi du lịch
Chủ đề “Một số nghề” giáo viên trò chuyện cùng trẻ khi sử dụng những sản
phẩm có từ biển như muối, nước mắm, hải sản… phải biết quý trọng đó là nhữngnguồn thực phẩm có từ tài nguyên biển, hải đảo và những người nuôi trông đánh bắthải sản là một nghề
Trò chuyện về “Chú bộ đội Hải quân”, tìm hiểu về công việc của các chú làbảo vệ vùng bảo vệ tài nguyên và môi trường biển hải đảo thiêng liêng của Tổ quốc
Từ đó, giáo dục trẻ yêu quý, kính trọng các chú bộ đội và có ý thức bảo vệ bằng
Trang 14những hành động nhỏ của mình như sử dụng nước sạch tiết kiệm, không xả rác vànước thải bừa bãi hay trực tiếp ra biển,…
+ Trong hoạt động góc:
Quá trình chơi ở hoạt động góc là thời gian trẻ được trải nghiệm với nhữngcông việc trẻ thích Từ đó trẻ lĩnh hội nhanh những kiến thức và kỹ năng qua côngviệc mà trẻ được đóng vai, nên cô giáo phải biết tận dụng những cơ hội này trongquá trình chơi để giáo dục và hình thành những thói quen cho trẻ như nhắc nhở trẻchơi và giao tiếp với nhau bằng các vai chơi của mình như:
Trẻ đóng vai cô bán hàng ở cửa hàng bán hải sản, tạo những món quà lưuniệm có từ biển, làm món quà gởi cho các chú bộ đội Hải quân
Cho trẻ tạo ra những đồ chơi để gửi cho các bạn ở miền hải đảo xa xôi, biết
sử dụng và chế biến những món ăn có nguồn thực phẩm từ biển, phải biết quý trọng
và sử dụng có hiệu quả
Cho trẻ chơi với cát, nước tạo thành sóng biển, gấp thả thuyền… tùy theotừng chủ đề mà lựa chọn nội dung các góc chơi để lồng ghép giáo trẻ cho trẻ biếtbảo vệ tài nguyên và môi trường bảo vệ tài nguyên và môi trường biển hải đảo chotrẻ thật phù hợp, nhẹ nhàng và thực tế
+ Đối với hoạt động ngoài trời và tổ chức buổi lao động, vệ sinh cá nhân.
Tôi chỉ đạo giáo viên thực hiện cho trẻ quan sát có mục đích các tranh vềcác bãi biển, hòn đảo nổi tiếng của đất nước, video về hình ảnh các loại sinh vật trênbiển, tàu thuyền, hoạt động của khách du lịch trên các bãi biển Tổ chức cho trẻchoei các trò chơi tạo thảm cỏ, vườn hoa trên bãi biển; Ghép hình con vật biển từ lácây vỏ sò, ốc; Chơi với cát, nước, sỏi; Chơi với vỏ ốc, vỏ sò biển Sau đó giáo dụctrẻ giữ gìn vệ sinh chung khi đi du lịch trên các bãi biển, không xả rác bừa bãi, bỏrác vào thùng đúng nơi quy định
Hàng tuần tổ chức ngày lao động cuối tuần cùng cô Đây chính là những việchình thành và rèn luyện kỹ năng sống cho trẻ, trẻ làm những công việc tốt cho môitrường, ngoài ra còn hình thành lòng tự hào ở trẻ khi được góp công sức của mìnhlàm cho môi trường xanh, sạch, đẹp Từ đó giáo dục trẻ biết muốn bảo vệ môitrường bảo vệ tài nguyên và môi trường biển hải đảo thì bản thân mỗi người cầnphải biết góp sức bảo vệ môi trường chung nơi mình sống và học tập,
+ Trong hoạt động chiều
Đối với hoạt động chiều là hoạt động củng cố lại kiến thức trẻ đã học ở buổisáng và làm quen những kiến thức mới cho ngày học hôm sau, nên giáo viên cầnphải chắt lọc những kiến thức cơ bản, ngắn gọn đã lồng ghép trong buổi sáng đểcủng cố lại cho trẻ hiểu và nắm rõ hơn như: Làm đồ chơi từ vỏ ốc, sò biển Làmsách tranh (cắt, dán trảnh ảnh) về biển, đảo Việt Nam Củng cố các bài hát, múa,vận động theo nhạc các bài hát về biển, đảo quê hương
Ví dụ: Hoạt động học buổi sáng với đề tài “Vẽ thuyền trên biển” giáo viêncho trẻ xem hình ảnh các kiểu thuyền khác nhau Sau đó cho trẻ vẽ thuyền trên biển
và lồng ghép giáo dục bảo vệ tài nguyên và môi trường bảo vệ tài nguyên và môitrường biển hải đảo đến hoạt động chiều cô gợi hỏi cho trẻ: Buổi sáng cô dạy cho
Trang 15các con những gì? Các con được xem những hình ảnh ở đâu? Các bác ngư dân làmgì? Các con làm gì để giúp các bác ngư dân? (làm nhiều thuyền tặng bác ngư dân rakhơi đánh cá) Cho trẻ xếp các kiểu thuyền khác nhau từ vỏ ốc, sò biển Nhờ đó, trẻđược khắc sâu kiến thức bước đầu hình thành ở trẻ tình yêu biển đảo, yêu quêhương đất nước, yêu người dân lao động trên biển.
*Giáo dục tài nguyên, môi trường biển và hải đảo thông qua ngày hội, ngày lễ:
Lễ hội là một sự kiện mang tính xã hội, là sinh hoạt không thể thiếu trong đờisống cộng đồng Trẻ em, những thành viên nhỏ tuổi của xã hội hơn ai hết là nhữngngười náo nức chờ mong các ngày lễ hội đó
Đầu năm học nhà trường đã triển khai nội dung giáo dục tài nguyên môitrường biển và hải đảo đến từng nhóm lớp Trong những ngày hội ngày lễ chúng tôithường cho trẻ đóng kịch, hát múa có nội dung giáo dục bảo vệ tài nguyên và môitrường biển hải đảo Trẻ rất hứng thú và có động lực khi được hòa mình vào nhữngnhững ngày hội, ngày lễ đó.Ví như: Ngày thành lập quân đội nhân dân Việt Nam22/12, Ngày bảo vệ môi trường; Ngày thế giới chống lại biến đổi khí hậu toàn cầu;Ngày hội bảo vệ môi trường và tài nguyên biển, hải đảo…Nhân dịp kỷ niệm ngàythành lập Quân đội Nhân dân Việt Nam 22/12, chỉ đạo giáo viên tổ chức chươngtrình “Quà tặng chú bộ đội”
* Ở Hội thi:
+ “ Bé khỏe bé tài năng” cấp trường cũng cấp huyện tôi đã chú trọng chọn
nội dung năng khiếu với tiểu Phẩm” Bé bảo vệ môi trường biển Các bé có cơ hộithể hiện tuyên truyền việc bảo vệ môi trường biển, bảo vệ việc đánh bắt khai thác tàinguyên ở biển với hình thức và nội dung phù hợp, qua hội thi toàn thể các bé, bácbậc phụ huynh và toàn thể hội thi đã rất tâm đắc và phấn khởi với nội dung và cáchthể hiện rất xuất sắc của các bé
(Các hình ảnh 6PL: Hình ảnh các bé trường MN Nga Hưng đang diễn tiểu
phẩm về bảo vệ tài nguyên biển hải đảo)
+ Vẽ về biển:
100% trẻ trong trường được thể hiện tài năng vẽ của mình để vẽ về chủ đề
biển, các em cũng rất sáng tạo trong cách lựa chọn đề tài, có rất nhiều em vẽ về cácbãi biển biển đẹp, có em vẽ về những sinh vật sống dưới biển, có nhiều em lại chọncác mảng giao thông biển như vẽ tàu thuyền và nhiều em khác lại vẽ về những chúhải quân đang làm nhiệm vụ trên biển…
Qua hội thi giáo dục dục được tình yêu đối với quê hương đất nước, giáo dụcđược những lợi ích mà biển mang lại và giáo dục được ý thức bảo vệ tài nguyênbiển hải đảo cho các em
( Các hình ảnh 7PL: Tranh các em học sinh vẽ với chủ đề biển đảo quê hương)
* Kết quả: Nhờ những hoạt động lồng ghép giáo dục bảo vệ tài nguyên và
môi trường bảo vệ tài nguyên và môi trường biển hải đảo tại lớp với nội dung, hìnhảnh, trực quan phong phú mà các cháu đi học chuyên cần hơn và đã có sự hứng thú,mạnh dạn hơn khi cùng các bạn tham gia các hoạt động tại lớp Trẻ đã có ý thức tự
Trang 16giác bảo vệ môi trường nói chung như biết nhặt rác trong sân trường bỏ vào thùngrác của trường, biết giữ gìn vệ sinh môi trường lớp học, phòng vệ sinh của lớp, saumỗi giờ học tạo hình hoặc giờ hoạt động góc biết thu gom rác và rửa tay ngay Trẻyêu thích biển đảo quê hương qua các bài hát về biển, về các chú hải quân, qua cácthực phẩm thủy hải sản và cảnh đẹp của biển…
2.3.4 Chỉ đạo giáo viên sưu tầm, sáng tác trò chơi, bài thơ, bài hát, hò vè, câu đố và xây dựng môi trường Giáo dục về bảo vệ tài nguyên và môi trường biển hải đảo.
Ở lứa tuổi mẫu giáo, hoạt động vui chơi là hoạt động chủ đạo, bởi vui chơi đãgây ra những biến đổi về chất, có ảnh hưởng quyết định đến sự hình thành nhâncách trẻ và là tiền đề cho hoạt động học tập ở lứa tuổi tiếp theo Phương châm “Học
mà chơi, chơi mà học” luôn được quán triệt trong công tác chăm sóc, giáo dục trẻmẫu giáo ở trường mầm non Trong hoạt động vui chơi, bên cạnh đó các bài thơ, bàihát cũng là nguồn giá trị để trẻ được nghe, được đọc cùng với sự giảng giải của cô.Thì tôi đã tổ chức giáo viên thi sáng tác thơ và sưu tầm các trò chơi, bài hát, sau khichấm điểm và đưa vào các hoạt động để tích hợp
- Trò chơi sưu tầm:
Trò chơi 1: Du lịch biển
Giúp trẻ biết nhận biết được tên, vị trí địa lý của một số bãi biển, đảo nổitiếng của nước ta (Hướng dẫn cách chơi ở trang 43- Tài liệu tích hợp nội dung giáodục tài nguyên và môi trường biển, hải đảo- Bộ giáo dục mầm non)
Trò chơi 2: Chọn hành vi đúng/ sai
Giúp trẻ củng cố khả năng hiểu biết và phân biệt hành động đúng /sai về bảo vệ môitrường biển, đồng thời giáo dục trẻ ý thức không vứt rác bừa bãi và phá bẻ cành câytrên bờ biển khi đi du lịch biển, đỏ, khi đi thăm quan.(Hướng dẫn cách chơi ở trang44- Tài liệu tích hợp nội dung giáo dục tài nguyên và môi trường biển, hải đảo- Bộgiáo dục mầm non)
*Những bài hát hay:
Em yêu biển đảo quê em Thân thương trường sa( Nhạc và lời Hoàng CôngDụng) Bé yêu biển lắm.(Sáng tác Vũ Hoàng) Miền biển quê em( Sáng tác VĩnhPhúc) Cháu hát về đảo xa ( Nhạc và lời Trần Xuân Tiên)
Trang 17Bước chân ra đầu tánCảm thấy lòng chơi vơiTinh thần nơi biển đảoGiục trùng khơi trong lòng.
Anh bộ đội biên phòngGiữ gìn từng tấc đấtCuộc sống còn chật vậtvẫn ngời một niềm tin
Các anh giữ hoà bìnhNơi tuyến đầu tổ quốcCuộc sống còn phía trướcVĩnh Thực ánh bình minh
Bài thơ muốn nói về “chủ quyền biển đảo” của nước ta Miêu tảnhững người línhbiên phòng nói riêng và những người lính biển nói chung đều trở thành những cộtmốc chủ quyền của đất nước cũng như đất nước luôn là điểm tựa vĩnh hằng củachiến sĩ chúng ta
Hay bài thơ: Mảnh đất thiêng liêng
Trường Sa và quần đảo Hoàng SaMảnh đất thiêng liêng của nước nhàLuật biển, năm châu - đều xác nhậnCội nguồn, lịch sử - thuộc về ta
Bao đời con cháu lo gìn giữMấy thuở ông cha đã dựng cờĐất trời, biển đảo, biên cương đó
Da, thịt, xương ta - máu lệ nhoà
Rủa nguyền bè lũ quân bành trướngLuật lệ coi thường gây nhiễu nhươngLợi dụng chiến tranh rồi chiếm đoạtHoàng Sa yêu quí mãi kiên cường
Toàn dân kiên quyết cùng chung sức
Cả nước đồng lòng với bốn phươngBền bỉ đấu tranh đòi chính nghĩaChủ quyền biển đảo của Quê hương
Thời gian qua, biển Ðông có lúc dậy sóng, Ðảng và Nhà nước và dân tộc takhẳng định dứt khoát chủ quyền của ta ở Trường Sa và Hoàng Sa trước dư luậnquốc tế Cả nước hướng về biển đảo, cùng chung tay, góp sức vì biển đảo thiêngliêng…
Bài hát sưu tầm: Em yêu biển đảo quê em, Nơi đảo xa, hát về biển đảo Việt
nam…
*Kết quả: Sau một thời gian phát động toàn trường đã sưu tầm được 24 trò
Trang 18chuyện về bảo vệ tài nguyên và môi trường biển , hải đảo mà nhà trường đã tổ chứccho trẻ được trải nghiệm và trẻ rất hứng thú tham gia hoạt động Từ đó giúp trẻ hiểubiết về tài nguyên và môi trường biển hải đảo, có ý thức và thái độ bảo vệ tàinguyên và môi trường bển và hải đảo
- Xây dựng môi trường giáo dục phù hợp:
+Tạo môi trường trong lớp:
Xây dựng môi trường theo chủ đề là một yêu cầu cần thiết đòi hỏi mỗi giáoviên đều phải thực hiện để tổ chức các hoạt động giáo dục cho trẻ Xây dựng môitrường trong lớp, bao gồm mảng chủ đề chính, các góc theo quy định, bố trí các góchợp lý, nội dung phản ánh của từng góc, đồ dùng đồ chơi trong các góc…tất cả đềuphải được sắp xếp, bầy biện một cách khoa học, hệ thống mang mầu sắc theo chủ đề
cụ thể Chỉ đạo trang trí hình ảnh mảng chính và các góc hoạt động là những nộidung có liên quan đến chủ đề:
Ví dụ: Trong chủ đề “ Quê hương đất nước- Bác Hồ” Mảng chính: Lớp 5- 6
tuổi hình ảnh tôi gợi ý xây dựng là các cảnh về quê hương, về bản đồ và biển ViệtNam, được chia thành các nhánh theo chủ đề thực hiện Để trẻ dễ nắm bắt kiếnthức yêu cầu giáo viên lựa chọn các nội dung có liên quan được thể hiện ở trong đó
+ Góc khám phá khoa học: Đây là góc phản ánh rõ nhất việc khám phá về
các hiện tượng ở mỗi chủ đề khi lồng ghép bảo vệ tài nguyên và môi trường biển hảiđảo Vì thế, phải thường xuyên thay đổi để tạo sự mới lạ thu hút sự chú ý của trẻ
Đồ chơi tại góc cũng được thay đổi theo nội dung chủ đề, để thuận tiện cho trẻ trảinghiệm các hoạt động giáo dục nói chung và các hoạt động khám phá về môitrường, khí hậu cụ thể ở chủ đề đó
+ Góc Bé với môi trường: Hướng dẫn cho giáo viên lựa chọn những hình
ảnh quen thuộc gần gũi: Bé trồng và chăm sóc cây, Bé xem tranh và miêu tả về tàinguên biển và hải đảo và một số hình ảnh về hành động của trẻ khi có tình huốngxảy ra Chuẩn bị những tranh ảnh diễn tả hành động đúng hành động sai về bảo vệmôi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu: Lựa chọn hành vi đúng, gạch chéo hành
vi sai, nối hình phù hợp, lựa chọn trang phục phù hợp với thời tiết Đặc biệt trẻ đượcthực hành trải nghiệm qua việc tự tay trẻ làm nên những cuốn Abum về những hành
vi đúng, phân biệt những hành vi sai để bảo vệ tài nguyên và môi trường biển hảiđảo Qua đó, trẻ sẽ phân biệt được những hành động nào nên và không nên làm vớitài nguyên và môi trường biển hải đảo môi trường xung quanh
+ Tạo môi trường ngoài lớp:
Ngay từ đầu năm học, đầu mỗi chủ đề tôi chỉ đạo giáo viên hệ thống hoá cácyêu cầu của môi trường cần phải đáp ứng để phục vụ cho hoạt động khám phá củatrẻ trong chủ đề đó Ban giám hiệu, tham mưu với Ủy ban Nhân dân xã, phối hợpvới phụ huynh quy hoạch, cải tạo sân, vườn trường tạo nên các góc cho trẻ thựcnghiệm các hoạt động như: Thực nghiệm sự phát triển của cây, tạo góc thí nghiệmvật chìm nổi, chơi với nước, với cát… khám phá theo dõi sự thay đổi của cây cối
Trang 19trong trường, tạo cảnh quan để trẻ trải nghiệm với môi trường trong lành, từ đó có ýthức bảo vệ tài nguyên và môi trường biển hảo đảo.
+ Tạo môi trường xã hội:
Tôi luôn chú ý chỉ đạo và xây dựng bộ quy tắc ứng xử và giao tiếp cho giáoviên và học sinh để toàn thể giáo viên làm căn cứ xây dựng hành vi ứng xử và hànhđộng đúng mực nhất là chú trọng những hiểu biết, thái độ và hành động với tàinguyên môi trường biển Việt Nam
( Các hình ảnh 8PL: Môi trường trong lớp và môi trường ngoài lớp)
2.3.5 Phối hợp với phụ huynh để nâng cao chất lượng chuyên đề.
Gia đình, là môi trường đầu tiên và lâu dài trong việc giáo dục hình thành kỹnăng sống của trẻ, là cơ sở để con người phát triển một cách toàn diện Chính vìvậy, việc giáo dục trẻ bảo vệ tài nguyên và môi trường biển và hải đảo không chỉdừng lại ở trường mầm non mà cần được tiến hành đồng bộ trong gia đình, cộngđồng
- Trao đổi trực tiếp với phụ huynh qua giờ đón, trả trẻ:
Tuyên truyền, vận động phụ huynh về tầm quan trọng của việc bảo vệ môitrường biển và hải đảo trong cuộc sống hàng ngày;” bằng biện pháp trao đổi trựctiếp, trao đổi qua bảng tuyên truyền của lớp, chương trình phát thanh măng non
Đây là biện pháp quan trọng, bởi nhiều phụ huynh còn chưa hiểu vấn đề biểnđảo hiện nay như thế nào thì làm sao có thể thấy được tầm quan trọng của biển đảo
để giúp con em mình hiểu Hơn nữa họ không để ý tình hình thời sự nóng bỏng nàynên khi nghe con em họ nói về vấn đề này thì họ phủ nhận và cho rằng trẻ biết gì
mà giải thích Chính vì vậy nên ngay từ đầu năm học, vào các buổi họp phụ huynhhay các giờ đón trả trẻ tôi luôn trao đổi với phụ huynh và tuyên truyền qua bảngtuyên truyền của lớp như dán các bài thơ, bài hát viết về biển đảo, các bài tuyên
truyền về biển đảo để phụ huynh theo dõi và kết hợp dạy trẻ tại nhà.
- Sử dụng bảng thông báo, tranh tuyên truyền:
Bảng thông báo của nhà trường tôi chỉ đạo đặt ngay phía gần cổng ra vào,
nơi mà phụ huynh dễ nhìn thấy khi đưa, đón con Trong bảng thông báo của nhàtrường thường là những thông tin nóng như: Thông tin về diễn biến thời tiết, vệ sinhmôi trường và an toàn thực phẩm, dịch bệnh và cách phòng tránh, cân đo khám sứckhỏe, tiêm chủng… Các chữ viết trên bảng phải viết to, rõ ràng, dễ đọc kèm theohình ảnh, sơ đồ, màu sắc hấp dẫn, trang trí đẹp mắt, thu hút sự chú ý của cha mẹ trẻ
và được thay đổi, cập nhật thông tin thường xuyên, kịp thời Đặc biệt trong đó thểhiện rõ những nội dung nào cần làm ngay, những nội dung nào cần hoàn thiện trongthời gian nhất định
Song song với đó là chỉ đạo các nhóm lớp xây dựng góc tuyên truyền với phụhuynh trong đó cần thể hiện tất cả các nội dung như: Một ngày hoạt động của bé;nội dung giáo dục trong chủ đề; các chuyên đề trọng tâm; các bài thơ ca, câu đó,chuyện kể; kết quả chăm sóc trẻ của nhóm lớp Qua đó khuyến khích phụ huynhcùng tham gia tham gia hướng dẫn trẻ
Trang 20Bên cạnh đó tôi còn vận động phụ huynh sưu tầm quyên góp những tranh ảnh
có nội dung về biển đảo và nguyên vật liệu để tôi làm đồ dùng đồ chơi mầm non sángtạo nhờ vậy mà kiến thức của trẻ cũng như phụ huynh ngày càng rõ nét hơn hiểubiết nhiều hơn về biển đảo Qua đó, trẻ cũng thêm yêu biển đảo, góp phần giáo dụctrẻ mầm non tự hào về quê hương đất nước Việt Nam mến yêu của mình
Vận động phụ huynh cùng kết hợp với nhà trường hường dẫn trẻ làm một sốthí nghiệm nhỏ trong gia đình như: sưu tầm hột hạt để làm thí nghiệm gieo hạt, chotrẻ quan sát quá trình phát triển của cây lớn lên như thế nào cùng với trẻ, trẻ rất vuikhi được cùng mẹ tham gia khám phá điều diệu kỳ và cũng là trả lời câu hỏi của trẻ
vì sao, tại sao…, đồng thời cha mẹ sưu tầm các tranh ảnh hột hạt, vật liệu sẵn có, vậtthật có nội dung hình ảnh về các loại cây xanh đóng góp cho trẻ ở lớp để môi trườnghọc tập cho trẻ thêm sinh động hơn, đẹp hơn, cảnh quan lớp học sẽ vui tươi hơn tạobầu không khí ấm cúng thân thiện, bởi trẻ biết hình ảnh đó có sự đóng góp của cha
mẹ, người thân vào đây, trẻ sẽ tích cực học tập và hăng say tham gia vào các hoạtđộng nhiều hơn, điều đó sẽ đem lại cho trẻ chất lượng giáo dục hiệu quả Điều đặcbiệt ở đây là giúp trẻ tiếp cận với chủ đề bằng thực tế đó là “trăm nghe không bằngmột thấy”
*Kết quả: Đối với phụ huynh sẽ là ấn tượng sâu sắc trong công tác giáo dục
bảo vệ tài nguyên biển và môi trường trong trường mầm non, nâng cao hiểu biết chophụ huynh, phụ huynh thông cảm, giúp đỡ nhà trường, chia sẻ khó khăn để giúp trẻcùng tiến bộ, tạo một sự đồng thuận, lòng tin trong giáo dục, một môi truờng antoàn để trẻ phát huy năng lực năng khiếu phát triển mọi mặt về: Đức- Trí- Thể- Mỹ
và tình cảm xã hội
Giáo viên đã có đầy đủ nguyên liệu để làm đồ dùng đồ chơi cho trẻ, tận dụngđược các nguyên liệu thiên nhiên, đồ dùng phong phú đa dạng và nhiều chủng loại
2.4 Kết quả của sáng kiến
Qua các công việc thường xuyên hàng ngày, với những kinh nghiệm đúc rútcủa mình tôi thấy các cháu của trường chúng tôi đã chuyển biến rõ rệt cụ thể là kếtquả như sau:
Bảng 1: Kết quả đánh giá xếp loại giáo viên ở các nhóm lớp
ST
T Nội dung
Tổngsốgiáoviên
Trang 21Nhận thức của giáo viên về
lợi ích của môi trường biển
hải đảo đối với con người
nguyên nhân gây ô nhiễm
4 Biết lồng ghép, tích hợp nội
dung giáo dục bảo vệ tài
nguyên môi biển, hải đảo nhẹ
nhàng, hợp lý, logic trong
các chủ đề, các hoạt động
Bảng 2: Khảo sát chất lượng trên trẻ: 214 cháu
TT Nội dung tiêu chí khảo sát
Sốlượng
Tỷ lệ
%
Sốlượng
Tỷ lệ
%
1 Biết giữ gìn trật tự vệ sinh công cộng, vệ sinhtrường lớp. 208 97 6 3
2 Nhận biết một số vùng biển và hải đảo Việt Nam 204 95 10 5
3 Biết lợi ích của biển và hải đảo mang lại 210 98 4 24
Biết một số nguyên nhân gây ô nhiễm/ làm ảnh
hưởng bảo vệ tài nguyên và môi trường biển hải
đảo
214 100 0 0
5 Phân biệt được những hành động đúng – sai đối vớimôi trường biển và hải đảo 214 100 0 0
6 Biết tham gia bảo vệ tài nguyên và môi trường bảovệ tài nguyên và môi trường biển hải đảo. 210 98 4 2
* Đối với hoạt động giáo dục:
Khích lệ được trí tưởng tượng, sự tò mò của trẻ, trẻ có hứng thú học, tiếp thukiến thức nhanh về tài nguyên, môi trường bảo vệ tài nguyên và môi trường biển hảiđảo Trẻ rất thích tham gia làm đồ dùng đồ chơi từ các nguyên liệu vở ngao, sò, yêulao động, yêu quê hương, đất nước, thích tạo ra cái đẹp Bước đầu trẻ có khái niệm
về tài nguyên, môi trường bảo vệ tài nguyên và môi trường biển hải đảo của nước
ta Góp phần phát triển toàn diện cho trẻ Đáp ứng được yêu cầu, đòi hỏi ngày càng caocủa quá trình đổi mới giáo dục và những yêu cầu cấp bách hiện nay về nâng cao chấtlượng giáo dục toàn diện cho trẻ ở trường mầm non
* Đối với bản thân:
Có nhiều kinh nghiệm, vững vàng, tự tin, trong quá trình chỉ đạo giáo viên nâng caochất lượng giáo dục toàn diện cho trẻ Đặc biệt là chỉ đạo giáo viên nâng cao chấtlượng lồng ghép, tích hợp nội dung giáo dục bảo vệ tài nguyên và môi trường bảo vệtài nguyên và môi trường biển hải đảo đạt hiệu quả cao