Một số biện pháp chỉ đạo đổi mới công tác sinh hoạt chuyên môn ở trường tiểu học nga điền 2, huyện nga sơn

Tuy nhiên, hiện nay ở nhiều nhà trường, hoạt động của tổ chuyên mônthông thường là xây dựng kế hoạch, quy định chế độ sinh hoạt, ký duyệt giáo án và đăng kí giảng dạy, tổ chức dự giờ, th

1 MỞ ĐẦU

1.1 Lý do chọn đề tài.

Tổ chuyên môn là một bộ phận cấu thành trong bộ máy tổ chức, quản lýcủa nhà trường  1 Các tổ chuyên môn có mối quan hệ hợp tác với nhau, phốihợp với các bộ phận nghiệp vụ và các tổ chức đoàn thể trong việc thực hiện cácnhiệm vụ của tổ và các nhiệm vụ khác trong chiến lược phát triển nhà trường

Tổ chuyên môn là nơi triển khai các mặt hoạt động của nhà trường, trong

đó trọng tâm là hoạt động giáo dục và dạy học Nó là đầu mối quản lý mà Hiệutrưởng nhất thiết phải tập trung dựa vào để quản lý nhà trường trên nhiều phươngdiện, nhưng cơ bản nhất là hoạt động giáo dục dạy học Ngoài ra, tổ chuyên môncòn là nơi tập hợp, đoàn kết, tìm hiểu tâm tư tình cảm của giáo viên, giúp đỡgiáo viên hoàn thành tốt nhiệm vụ

Tổ chuyên môn là đơn vị cơ sở trực tiếp nhất đối với các hoạt động củagiáo viên, là nền tảng để tổ chức và triển khai thực hiện các hoạt động chuyênmôn một cách cụ thể và hiệu quả Tổ chuyên môn có vai trò quan trọng trongquá trình thực hiện đổi mới phương pháp dạy học và kiểm tra đánh giá, là “trungtâm” bồi dưỡng giáo viên nhằm giúp giáo viên nâng cao năng lực chuyên mônnói chung và thực hiện tốt việc đổi mới phương pháp dạy học và kiểm tra đánhgiá nói riêng Đồng thời, tổ chuyên môn là nơi quản lý trực tiếp bồi dưỡng giáoviên về nhận thức, chuyên môn nghiệp vụ; phát hiện ra những điểm mạnh, điểmyếu, thuận lợi và khó khăn của từng giáo viên trong quá trình giảng dạy và giáodục Chỉ có ở tổ chuyên môn, giáo viên mới có điều kiện trực tiếp và thuận lợinhất để rèn luyện và từng bước nâng cao trình độ tay nghề của mình Bởi vì, sinhhoạt tổ chuyên môn có tính tổ chức, chủ động và mang tính tập thể cao

Sinh hoạt tổ chuyên môn là các hoạt động chia sẻ với đồng nghiệp vềchuyên môn, là môi trường tốt nhất cho những giáo viên còn hạn chế về năng lực

và chưa có kinh nghiệm trong giảng dạy, nhất là giáo viên tập sự có dịp để traođổi, học tập kinh nghiệm, nâng cao trình độ tay nghề

Tuy nhiên, hiện nay ở nhiều nhà trường, hoạt động của tổ chuyên mônthông thường là xây dựng kế hoạch, quy định chế độ sinh hoạt, ký duyệt giáo án

và đăng kí giảng dạy, tổ chức dự giờ, thao giảng, tổ chức hội thảo, hội thi giáoviên dạy giỏi, tiến hành các hoạt động kiểm tra….nên chưa phát huy được hiệuquả của tổ chuyên môn

Để việc sinh hoạt tổ chuyên môn trong nhà trường đi đúng hướng, đạt được mục tiêu thì cần thiết phải quản lí, chỉ đạo nội dung này một cách khoa học, chặt chẽ Từ nhận thức trên, là một quản lý nhà trường tôi mạnh dạn đề xuất

“ Một số biện pháp chỉ đạo công tác sinh hoạt chuyên môn ở trường Tiểu học Nga Điền 2, huyện Nga Sơn” với mong muốn nâng cao chất lượng sinh

hoạt chuyên môn trong nhà trường

1.2: Mục đích nghiên cứu.

- Nghiên cứu lý luận về đổi mới công tác sinh hoạt chuyên môn trong nhà

1.3: Đối tượng nghiên cứu.

- Đội ngũ tổ trưởng chuyên môn, tổ phó chuyên môn và giáo viên nhàtrường

- Cách thức sinh hoạt chuyên môn tại trường Tiểu học Nga Điền 2 - NgaSơn- Thanh Hóa

1.4: Phương pháp nghiên cứu

- Phương pháp quan sát, điều tra, phỏng vấn giáo viên, cán bộ quản lýnhằm tìm hiểu thực trạng sinh hoạt chuyên môn ở trường Tiểu học Nga Điền 2

- Phương pháp nghiên cứu sản phẩm: Nghiên cứu phiếu học tập, vở bàitập của học sinh

- Phương pháp thực nghiệm sư phạm nhằm bước đầu kiểm nghiệm tínhkhả thi và hiệu quả của các biện pháp đề xuất

- Sử dụng phương pháp thống kê để xử lý số liệu sau khi điều tra thựctrạng, số liệu của quá trình thực nghiệm sư phạm

2 NỘI DUNG CỦA SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM

2.1 Cơ sở lí luận.

2.1.1 Quan niệm về đổi mới.

Đổi mới là cái vốn có của mọi vận động và phát triển trong tự nhiên, xãhội cũng như trong tư duy Bất kỳ sinh vật nào cũng luôn luôn tự đổi mới đểthích nghi với những sự thay đổi của môi trường sống Đối với xã hội, đổi mới làmột phản ứng mang tính tự nhiên của xã hội để bảo đảm sự thích nghi của nótrước những biến đổi môi trường tự nhiên, môi trường quốc tế, để thích ứng vớitình thế Đổi mới là quá trình vận động tự nhiên của mọi hiện tượng xã hội  2

2.1.2 Quan niệm về sinh hoạt chuyên môn.

Sinh hoạt chuyên môn là một hoạt động nằm trong tổ chức giáo dục củacác nhà trường nhằm nâng cao chất lượng dạy học, đảm bảo cho giáo viên đượctrao đổi, chia sẻ và học tập kinh nghiệm lẫn nhau Sinh hoạt chuyên môn nhằmnâng cao hiệu quả công tác bồi dưỡng đội ngũ giáo viên cũng như đổi mới côngtác dạy học  2

2.1.3 Quan niệm về đổi mới sinh hoạt chuyên môn

Đổi mới sinh hoạt chuyên môn là một sự vận động, một sự sàng lọc trongsinh hoạt chuyên môn để đưa ra một cách sinh hoạt chuyên môn có hiệu quả hơntrong công tác bồi dưỡng giáo viên  2

Đổi mới phương pháp sinh hoạt chuyên môn thực chất không phải là sự

thay thế phương pháp sinh hoạt chuyên môn cũ bằng một loạt các phương phápsinh hoạt chuyên môn mới Về mặt bản chất, đổi mới sinh hoạt chuyên môn làđổi mới cách tiến hành các phương pháp, đổi mới các phương tiện và hình thứctriển khai phương pháp trên cơ sở khai thác triệt để ưu điểm của các phươngpháp cũ và vận dụng linh hoạt một số phương pháp mới nhằm phát huy tối đatính tích cực trong sinh hoạt chuyên môn Như vậy, mục đích cuối cùng của đổimới sinh hoạt chuyên môn là làm thế nào để giáo viên sau khi sinh hoạt chuyênmôn rút ra được nhiều bài học bổ ích nhất trong công tác giáo dục và dạy họccủa bản thân và cho đồng nghiệp.

2.1.4 Một số yếu tố có liên quan đến công tác đổi mới sinh hoạt chuyên môn trong nhà trường.

- Phương pháp quản lý, chỉ đạo của Ban giám hiệu nhà trường.

Ban giám hiệu nhà trường có phương pháp quản lý, chỉ đạo tốt, biết coitrọng sinh hoạt chuyên môn nhà trường Đặt yêu cầu cao trong sinh hoạt chuyênmôn Tạo mọi điều kiện tốt để cho các tổ sinh hoạt chuyên môn được tốt nhất

- Năng lực chủ trì hội nghị của tổ trưởng chuyên môn.

Người tổ trưởng biết phát huy, khai thác các thế mạnh của tổ viên, biếtcách động viên chia sẻ mọi khúc mắc trong tổ Đặc biệt, biết cách đưa ra cácquyết định đúng đắn sẽ có tác dụng rất lớn trong việc nâng cao chất lượng sinhhoạt chuyên môn

- Kĩ năng chia sẻ, thảo luận của cán bộ giáo viên.

Kĩ năng diễn đạt trước tập thể rất quan trọng Tổ chuyên môn có nhữngthành viên tích cực phát biểu, thảo luận trong hội nghị thì hội nghị sinh hoạtchuyên môn sẽ đạt kết quả tốt

- Điều kiện, cơ sở vật chất nhà trường

Phòng sinh hoạt chuyên môn, thiết bị sinh hoạt chuyên môn như máy tính,máy chiếu và các thiết bị dạy học khác đóng vai trò rất lớn trong tiết dạy củagiáo viên Nó phản ánh đúng kết quả của tiết dạy Từ đó làm cho buổi sinh hoạtchuyên môn thực chất hơn

2.2: Thực trạng công tác sinh hoạt chuyên môn ở trường Tiểu học Nga Điền 2- Nga Sơn.

- Các đồng chí tổ trưởng, tổ phó đều là các đồng chí có năng lực chuyên môn cao, có uy tín trong tổ chuyên môn nên thuận lợi trong công tác điều hành

* Tồn tại

- Tổ trưởng chưa có nhiều kinh nghiệm trong việc quản lí; tổ chức cácbuổi sinh hoạt chuyên môn còn có nhiều hạn chế.

- Nội dung sinh hoạt tổ chuyên môn chưa phong phú, hình thức còn đơnđiệu, gò bó, chưa đi sâu vào các vấn đề trọng tâm đổi mới phương pháp dạy học

và tháo gỡ những khó khăn cho giáo viên trong tổ Trong các buổi sinh hoạt,không khí thường trầm lắng, giáo viên ít phát biểu ý kiến; những vấn đề mới vàkhó ít được mang ra bàn bạc, thảo luận

- Một số ít giáo viên còn coi nhẹ, chưa thực sự say mê với chuyên môn,trong các buổi sinh hoạt chuyên môn ít phát biểu hoặc ít quan tâm đến nội dungsinh hoạt

- Các hình thức tổ chức sinh hoạt chuyên môn còn đơn điệu, chưa được cảitiến Hầu như là làm theo một tiến trình người được phân công trình bày báo cáo

đã chuẩn bị, các thành viên trong tổ góp ý, sau đó lấy ý kiến của tập thể Chưa

có sự đổi mới và đột phá nên hiệu quả còn thấp

Qua quá trình nghiên cứu, tìm hiểu về cách thức sinh hoạt chuyên môncủa nhà trường, tôi thấy nổi bật lên các nguyên nhân sau:

Một là, Tổ trưởng chuyên môn chưa thấy được tầm quan trọng của việc

lập kế hoạch chuyên môn, chưa có kĩ năng lập kế hoạch chuyên môn Các đồngchí lập kế hoạch còn mang tính định tính và tự phát

Hai là, Năng lực chủ trì, điều hành hội nghị của tổ trưởng chuyên môn

còn hạn chế Các đồng chí còn thực hiện theo cảm tính và theo sự hiểu biết củabản thân, chưa biết phát huy tính tự giác của đồng nghiệp

Ba là, kĩ năng trao đổi, chia sẻ trong sinh hoạt chuyên môn còn hạn chế.

Nhiều đồng chí luôn luôn nhất trí với ý kiến của người điều hành

Bốn là, phương pháp dự giờ thăm lớp còn lạc hậu, người dự giờ chủ yếu

tìm hiểu những thiếu sót của người dạy để nhận xét góp ý mà chưa tập trung vào

kĩ năng học tập của học sinh Buổi thảo luận chuyên môn hay nặng nề và nhàmchán

Để công tác sinh hoạt chuyên môn thật sự bổ ích và có hiệu quả trongcông tác bồi dưỡng giáo viên, là hiệu trưởng nhà trường, tôi đã nghiên cứu đổimới phương pháp sinh hoạt chuyên môn Xin đề xuất một số biện pháp sau:

2.3: Các giải pháp đã sử dụng để giải quyết vấn đề.

Biện pháp 1: Bồi dưỡng kĩ năng lập kế hoạch sinh hoạt chuyên môn cho tổ trưởng chuyên môn.

1.1: Giúp tổ trưởng chuyên môn nắm vững tầm quan trọng của việc lập kế hoạch sinh hoạt chuyên môn trong nhà trường.

Để tổ trưởng chuyên môn có ý thức cao trong lập kế hoạch chuyên môn

thì người tổ trưởng phải thấy được tầm quan trọng của việc lập kế hoạch sinh

hoạt chuyên môn trong nhà trường Do đó, sau khi kiện toàn tổ trưởng, tổ phóchuyên môn, Ban giám hiệu nhà trường tổ chức chuyên đề bồi dưỡng kĩ năng lập

kế hoạch sinh hoạt chuyên môn cho tổ trưởng và tổ phó chuyên môn Đây làbuổi sinh hoạt chuyên đề cho đội ngũ cốt cán mang ý nghĩa chiến lược trong việcphát triển chuyên môn nhà trường  3

Theo đó, kế hoạch là một nội dung và là chức năng quan trọng nhất củaquá trình quản lý Bởi lẽ, kế hoạch gắn liền với việc lựa chọn và tiến hành cácchương trình hoạt động trong tương lai của một tổ chức Lập kế hoạch cũng làviệc lựa chọn phương pháp tiếp cận hợp lý các mục tiêu định trước

Lập kế hoạch chuyên môn bao gồm việc lựa chọn một đường lối hànhđộng của tổ chuyên môn và mọi thành viên của tổ chuyên môn đó phải tuân theo.Lập kế hoạch chuyên môn có nghĩa là xác định trước xem tổ chuyên môn đóphải làm gì, làm như thế nào, làm vào khi nào và ai sẽ trực tiếp làm Việc lập kếhoạch là bắc một nhịp cầu từ trạng thái hiện tại của ta tới chỗ mà chúng ta muốn

có trong tương lai

Lập kế hoạch chuyên môn có tác dụng làm giảm tính bất ổn định của tổchuyên môn Sự bất ổn định và thay đổi của môi trường làm cho công tác lập kếhoạch trở thành điều tất yếu và rất cần thiết của các đồng chí tổ trưởng Lập kếhoạch buộc người tổ trưởng phải nhìn về phía trước, dự đoán được những thayđổi trong nội bộ nhà trường, trong tổ chuyên môn của mình quản lý cũng nhưmôi trường bên ngoài và cân nhắc các ảnh hưởng của chúng để đưa ra các giảipháp ứng phó thích hợp

Lập kế hoạch chuyên môn làm giảm được sự chồng chéo trong chuyênmôn Khi lập kế hoạch thì những mục tiêu, chỉ tiêu đã được xác định, nhữngphương thức tốt nhất để đạt được mục tiêu đã được lựa chọn nên tổ trưởng sẽ dễdàng sử dụng nguồn nhân lực của tổ một cách tối ưu

Lập kế hoạch sẽ thiết lập được những tiêu chuẩn tạo điều kiện cho công táckiểm tra đạt được hiệu quả cao Do vậy, nếu không có kế hoạch thì cũng không

có cả kiểm tra

Như vậy, lập kế hoạch là việc làm tất yếu của quá trình quản lý Muốnquản lý tổ chuyên môn có hiệu quả thì tổ trưởng chuyên môn phải lập kế hoạchchuyên môn sát với tình hình thực tế của tổ mình Từ đó triển khai tổ chức thựchiện một cách có hiệu quả nhất

1.2: Giúp tổ trưởng chuyên môn nắm được một số yêu cầu của kế hoạch tổ chuyên môn.

Để một bản kế hoạch chuyên môn thật sự có chất lượng thì bản kế hoạch

đó phải đáp ứng các yêu cầu sau:

- Kế hoạch hoạt động tổ chuyên môn phải bám sát kế hoạch nhiệm vụ củanhà trường và phù hợp tình hình thực tế, đặc thù riêng của từng tổ

- Các hoạt động chuyên môn của tổ phải đảm bảo mục tiêu, nhiệm vụ chấtlượng dạy và học, chất lượng giáo dục của tổ chuyên môn theo mục tiêu của nhàtrường

- Kế hoạch chuyên môn phải thể hiện rõ nội dung công việc, nhiệm vụchuyên môn trọng tâm của tổ, mục tiêu phấn đấu (cần đạt), thời gian tiến hành,biện pháp thực hiện, lực lượng tham gia, người phụ trách, những kiến nghị, đềxuất với nhà trường Tất cả các nội dung này phải có sự bàn bạc, nhất trí cao của tập thể các thành viên trong tổ và có sự phân chia trách nhiệm rõ ràng.

- Kế hoạch hoạt động của tổ chuyên môn phải có biện pháp thực hiện vàchỉ đạo phù hợp, có điều chỉnh, bổ sung Tập trung vào những vấn đề cơ bảntrong kế hoạch là chỉ tiêu, tiến trình thực hiện

Hội nghị triển khai chuyên đề lập kế hoạch chuyên môn cho Tổ chuyên môn

Tóm lại: Lập kế hoạch chuyên môn là một công việc rất quan trọng đối với

mỗi nhà trường, mỗi nhà quản lí, mỗi tổ trưởng chuyên môn Nếu không có kếhoạch thì nhà quản lí có thể không biết tổ chức, khai thác nhân lực và các nguồnlực khác của nhà trường một cách hiệu quả Không có kế hoạch, nhà quản lí vàcác thành viên khác trong nhà trường sẽ rất khó đạt được mục tiêu của mình, họkhông biết khi nào và ở đâu cần phải làm gì Do đó lập kế hoạch chuyên môn làmột việc làm tất yếu trong hoạt động của tổ chuyên môn

1.3: Phân loại các kế hoạch chuyên môn trong nhà trường.

Dựa vào thực tiễn tại trường, hoạt động của tổ chuyên môn ở trường học cónhiều loại kế hoạch được xây dựng và thực hiện Trong đó có 2 loại kế hoạch cơbản đó là:

* Kế hoạch năm học của tổ chuyên môn (kế hoạch tổ chuyên môn) Đây là bản dự kiến kế hoạch triển khai tất cả các hoạt động của tổ chuyên

môn trong một năm học được chia theo từng tháng nhằm thực hiện những mụctiêu phát triển của tổ chuyên môn và của nhà trường

- Phần kế hoạch chung (kế hoạch năm) được thực hiện vào đầu năm, trong

đó có thể hiện đầy đủ các chỉ tiêu số lượng, chất lượng của giáo viên và học sinhtrong tổ, dự kiến giải pháp thực hiện kế hoạch trong suốt cả năm học

- Phần kế hoạch tháng có thể lập theo từng tháng trong năm học hoặc cóthể dự kiến ngay từ đầu năm cho tất cả các tháng, trong đó có phần bổ sung kếhoạch phát sinh Phần kế hoạch bổ sung này được cập nhật theo tháng nhằm đưa

ra các công việc sát với thực tiễn của nhà trường

* Kế hoạch chuyên đề.

Đây là các kế hoạch được xác lập trước khi tiến hành một hoạt động hoặcmột phạm vi hoạt động mang tính chuyên đề để triển khai nhiệm vụ theo kếhoạch năm học: Ví dụ: Kế hoạch tổ chức hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp;

kế hoạch bồi dưỡng nâng cao năng lực chuyên môn, nghiệp vụ cho đội ngũ giáoviên; Kế hoạch tổ chức hội thi đồ dùng dạy học; Kế hoạch tổ chức hội thi Chúng

em với An toàn giao thông,… Khi tổ chức hoạt động nào thì sẽ có kế hoạch tổchức hoạt động đó

1.4: Một số kĩ thuật thực hiện trong khi lập kế hoạch sinh hoạt chuyên môn.

Trong khi lập kế hoạch, tôi thường tổ chức cho các tổ chuyên môn nắm vữngmột số kĩ thuật phân tích tình hình thực tiễn của tổ, của nhà trường Kĩ thuậtphân tích này như sau:

1 Lập một bảng gồm bốn ô, tương ứng với bốn yếu tố:

Hạn chế bên trong

viết ra các đánh giá của bản thân dưới

trong quá trình thống kê Nên quan tâm đến quan điểm của mọi người

4 Biên tập lại, xóa bỏ những quan điểm trùng lặp, gạch chân những quanđiểm riêng biệt và quan trọng

5 Phân tích ý nghĩa của chúng

6 Vạch rõ những hành động cần làm như củng cố các kĩ năng quan trọng,loại bỏ những hạn chế, khai thác các cơ hội, bảo vệ và phòng tránh các rủi ro cóthể mắc phải

7 Định kì cập nhật để làm tăng thêm tính hoàn thiện và hiệu quả cho kếhoạch sinh hoạt chuyên môn Tìm ra con đường chắc chắn và ngắn nhất đi đếnthành công của tổ chức

1.5: Các bước cần làm khi lập kế hoạch chuyên môn.

Trong quá trình lập kế hoạch, tôi thường hướng dẫn cho các tổ trưởng lập

kế hoạch theo các bước sau:

Bước 1: Lập dự thảo kế hoạch sinh hoạt chuyên môn

- Thu thập và xử lí thông tin

Điểm mạnh Điểm yếu

Các thông tin cần thu thập đó là các thông tin về định hướng lớn của nhàtrường Đó là các chỉ tiêu về số lượng, chất lượng được Hiệu trưởng cung cấptrong kế hoạch năm học của nhà trường (Hội nghị cán bộ giáo viên đầu năm).Thông tin về những quy định, quy chế mới của nghành Thông tin về quản lí dạyhọc Thông tin về đội ngũ giáo viên hoặc các thông tin về học sinh, về cơ sở vậtchất,… Các thông tin đều phải được sàng lọc và phải có sự thống nhất từ Hiệutrưởng đến các tổ khối.

- Xác định mục tiêu và nhiệm vụ cho năm học mới:

Từ các thông tin trên, tổ trưởng chuyên môn tự đặt mục tiêu riêng cho tổcủa mình trong các lĩnh vực của năm học Xác định thứ tự ưu tiên theo trình tựthời gian và tính cấp bách của công việc Khi thiết kế các nhiệm vụ, tổ trưởngcần làm rõ một số vấn đề: Tại sao chọn đó là nhiệm vụ trọng tâm? Khi thực hiệnthì gặp phải khó khăn vướng mắc gì?

- Xây dựng yêu cầu và các chỉ tiêu

Trên cơ sở mục tiêu và nhiệm vụ của năm học, tổ trưởng chuyên môn xâydựng các yêu cầu và các chỉ tiêu cụ thể Để đảm bảo tính khách quan cho các yêucầu và các tiêu chí, tổ trưởng chuyên môn cần trả lời các câu hỏi: Nhiệm vụ nàycần đạt được đến mức chất lượng nào? Yêu cầu nào cần được bổ sung hoặc nângcao hơn kế hoạch trước? Các yêu cầu có đảm bảo tính vừa sức với khả năng củacác thành viên trong tổ không?

- Xác định các biện pháp thực hiện

Xác định các biện pháp thực hiện là đưa ra các việc làm, những phương án hành động, các cách thức tác động cụ thể nhằm thực hiện những mục tiêu ,nhiệm vụ của năm học và khắc phục những hạn chế của năm học trước Trongquá trình xác định biện pháp có thể đưa ra nhiều biện pháp riêng biệt hoặc có thểphối hợp nhiều biện pháp với nhau Các biện pháp đưa ra phải có tính khả thi,tránh đưa ra các biện pháp mà không thể thực hiện được

Khi đưa ra các biện pháp, người tổ trưởng nên trả lời các câu hỏi sau:

+ Các biện pháp có phù hợp với chủ trương của nhà trường và của ngành? + Biện pháp nào có tính hiệu quả, có khả năng thực hiện được?

+ Biện pháp nào tạo được động lực thúc đẩy các thành viên thi đua thựchiện?

+ Biện pháp có mâu thuẫn với các hoạt động và lợi ích của các tổ chức đoànthể trong trường hay không?

+ Sẽ nảy sinh khó khăn nào khi thực hiện biện pháp này?

+ Các tác động nào có thể khiến biện pháp không thể thực hiện được?

- Dự kiến bố trí công việc và thời gian thực hiện

Khi đã xác định được mục tiêu nhiệm vụ và các biện pháp thực hiện thìngười tổ trưởng cần xác định các bước thực hiện và lộ trình thực hiện Đồng thờiphân công trách nhiệm cho từng thành viên Trong quá trình thực hiện cần biết

cân đối thời gian, tránh chồng chéo, gấp rút hoặc quá lâu Người tổ trưởng cầntrả lời được các câu hỏi sau:

+ Những hoạt động cần được thực hiện là gì?

+ Những hoạt động nào cần được ưu tiên, thời gian nào là phù hợp nhất? + Sử dụng nguồn lực nào? Ai phụ trách?

+ Nếu vì lí do chủ quan hoặc khách quan công việc tạm hoãn thì sẽ bố tríthực hiện như thế nào?

Bước 2: Thông qua tập thể và lấy ý kiến đóng góp từ tập thể.

Sau khi hoàn thành dự thảo kế hoạch, tổ trưởng chuyên môn có thể gửi dựthảo cho các thành viên trong tổ, các thành viên nghiên cứu, phát hiện nhữngkhiếm khuyết cần khắc phục Sau đó tổ trưởng chuyên môn tổ chức cuộc họptrưng cầu ý kiến của các thành viên để có những điều chỉnh cho phù hợp

Bước 3: Điều chỉnh và hoàn thiện kế hoạch.

Dựa vào ý kiến đóng góp của các thành viên và kế hoạch năm học của nhàtrường đã ban hành, tổ trưởng chuyên môn hoàn thiện kế hoạch trước khi trìnhHiệu trưởng kí duyệt

Bước 4: Gửi dự thảo kế hoạch cho Hiệu trưởng hoặc Phó hiệu trưởng phê duyệt

Căn cứ vào mục tiêu, nhiệm vụ của nhà trường, hiệu trưởng sẽ xem xét, đốichiếu kế hoạch của tổ với các chỉ tiêu, giải pháp của nhà trường Nhận xét góp ý

để tổ trưởng tiếp tục hoàn thiện kế hoạch Đồng thời kí duyệt kế hoạch Tổtrưởng chuyên môn tiếp tục hoàn thiện kế hoạch theo ý kiến chỉ đạo của Hiệutrưởng

Bước 5: Công bố và thực hiện kế hoạch.

Khi đã có một kế hoạch tương đối phù hợp với đặc điểm của tổ, tổ trưởngcông bố kế hoạch cho toàn thể cán bộ giáo viên trong tổ chuyên môn và bắt đầutriển khai thực hiện theo lộ trình đã xác định Tổ trưởng phải giám sát và kiểmtra thường xuyên để có thể chắc chắn hoàn thành kế hoạch

Tóm lại: Khi thực hiện lập kế hoạch sinh hoạt chuyên môn, nếu tổ trưởng

chuyên môn nắm được tiến trình và thực hiện theo tiến trình trên thì chắc chắn tổtrưởng sẽ có một kế hoạch phù hợp với thực tiễn nhà trường, phù hợp với đặcđiểm tình hình của tổ mình Khi đó sinh hoạt chuyên môn trong tổ mới thật sự cóhiệu quả

Biện pháp 2: Bồi dưỡng năng lực chủ trì, điều hành sinh hoạt chuyên môn cho tổ trưởng chuyên môn

Người chủ trì điều hành thảo luận trong các buổi sinh hoạt chuyên môn làngười định hướng thảo luận tập trung vào những nhiệm vụ cơ bản Nếu là sinhhoạt chuyên môn về góp ý giờ dạy thì người tổ trưởng cần hướng vào các tìnhhuống thực tế trong lớp học và những phán đoán cá nhân thông qua tình huống

đã quan sát Hoạt động suy ngẫm và thảo luận trong nghiên cứu bài học là trọngtâm của đổi mới sinh hoạt chuyên môn Đề hoàn thành tốt nhiệm vụ điều hành,

chủ trì thảo luận trong sinh hoạt chuyên môn, người chủ trì nên quan tâm đếnmột số vấn đề sau:

2.1: Tạo cơ hội cho tất cả những người tham dự được phát biểu.

Trong sinh hoạt chuyên môn, nhà trường luôn tạo mọi điều kiện để giáoviên thấu hiểu sinh hoạt chuyên môn là cơ hội để mọi giáo viên học hỏi lẫn nhau,góp phần phát triển năng lực của giáo viên theo chuẩn nghề nghiệp giáo viênTiểu học

Bởi vậy, tổ trưởng chuyên môn phải tạo điều kiện cho tất cả mọi thànhviên tham gia phát biểu Trong phần thảo luận, người chủ trì không nên lấy ýkiến những giáo viên cốt cán, có chuyên môn vững vàng trước Vì khi nhữnggiáo viên này đã phát biểu sẽ rất bao quát và đầy đủ nội dung Điều đó gây áplực rất lớn và là rào cản cho những giáo viên phát biểu sau Do vậy, nên bắt đầu

từ những giáo viên ít tuổi đời và tuổi nghề nhất Họ phát biểu chia sẻ những tìnhhuống sư phạm, những bài học họ rút ra được qua quan sát và suy ngẫm, giúp họ

tự tin hơn, họ không bị ảnh hưởng, định kiến của các giáo viên kì cựu và nhất làtạo ra không khí thân thiện, hợp tác trong sinh hoạt chuyên môn

Đ/c Nguyễn Trung Tiến- GV tập sự đang phát biểu trong hội nghị chuyên môn

Trường hợp có giáo viên ngại phát biểu, tự cho rằng ý kiến của mình cũnggiống như ý kiến của đồng nghiệp trước đó, người chủ trì có thể yêu cầu giáoviên đó nhắc lại các điểm chính trong lời phát biểu của đồng nghiệp

- Nếu có một giáo viên nào đó phát biểu lan man, dài dòng, không đúngtrọng tâm, bằng sự khéo léo của mình, người chủ trì phải hướng được người đóphát biểu ngắn gọn, đúng hướng nhưng không làm mất lòng của người đồngnghiệp đó

- Kiểm soát cuộc họp cả về nội dung và thời gian Không nên có quá nhiềunội dung trong một cuộc họp và bố trí thời gian không hợp lý

2.2: Kĩ năng ra quyết định là một trong những kĩ năng quan trọng của người chủ trì, điều hành sinh hoạt chuyên môn.

- Trong các buổi sinh hoạt chuyên môn, dựa vào tình hình thực tế diễn ra

mà người chủ trì có thể đưa ra các quyết định cho cuộc hợp

Đồng chí Nguyễn Thị Tuyển- TTCM tổ 4, 5 đang chủ trì hội nghị chuyên môn của tổ.

+ Nếu trong cuộc họp có ý kiến trái chiều, có thể xảy ra xung đột Khi đóvai trò ra quyết định hóa giải của người chủ trì hết sức quan trọng Nếu một ýkiến đúng, một ý kiến sai thì người chủ trì có thể phân tích để làm rõ phần đúng,phần sai trong ý kiến của đồng nghiệp Từ đó khẳng định chân lí

+ Nếu có những ý kiến chung chung, không rõ ý thì người chủ trì cần cónhững gợi ý, những câu hỏi phù hợp để tìm hiểu rõ ý nghĩa của ý kiến nhằm làmsáng tỏ những gì giáo viên muốn phát biểu

+ Nếu trong buổi sinh hoạt chuyên môn có nhiều ý kiến khác biệt, đachiều nhưng các ý kiến đều mang tính chất xây dựng và phù hợp, người chủ trìphải tôn trọng sự khác biệt, đa chiều đó giúp mọi thành viên học hỏi được nhiềuđiều thông qua sinh hoạt chuyên môn hơn Trường hợp này không nhất thiếtthống nhất, tổng kết buổi thảo luận mà khuyến khích mỗi giáo viên tự phát triểnkhả năng tổng kết của mình Tổ trưởng chuyên môn yêu cầu mỗi thành viêntrong tổ hoàn thành một bản báo cáo ngắn, trong đó chia sẻ cảm nhận về bài họccho bản thân, những dự định, đề xuất cho những giờ học mới

Biện pháp 3: Bồi dưỡng kĩ năng trao đổi, chia sẻ trong sinh hoạt chuyên môn.

Nội dung sinh hoạt chuyên môn rất phong phú và đa dạng Song dự giờ vàrút kinh nghiệm tiết dạy vẫn là hoạt động diễn ra thường xuyên, liên tục trongnăm học Nó có tác dụng nâng cao năng lực chuyên môn và năng lực sư phạmcho giáo viên