Một số biện pháp rèn kĩ năng sống thông qua các môn học và hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp cho học sinh lớp 3 ở trường tiểu học nga trung, huyện nga sơn, tỉnh thanh hóa

Hiên nay, nội dung giáo dục kĩ năng sống đã được nhiều quốc gia trên thếgiới đưa vào dạy cho học sinh trong các nhà trường phổ thông dưới nhiều hìnhthức khác nhau và được coi như một nội

1 MỞ ĐẦU

1.1 LÍ DO CHỌN ĐỀ TÀI

Nghị quyết Hội nghị lần thứ 8 Ban chấp hành Trung ương khóa XI (Nghịquyết số 29-NQ/TW) về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo đã nhấnmạnh việc nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện cho thế hệ trẻ, đáp ứng yêucầu công nghiệp hóa - hiện đại hóa đất nước, đáp ứng yêu cầu hội nhập quốc tế

và nhu cầu phát triển của người học Giáo dục phổ thông đã và đang được đổimới mạnh mẽ theo 4 trụ cột của giáo dục thế kỉ XXI, mà thực chất là cách tiếp

cận kĩ năng sống Đó là “Học để biết, học để làm, học để tự khẳng định mình và học để cùng chung sống” 1

Việc dạy trẻ kĩ năng sống là điều rất cần thiết, đặc biệt là đối với trẻ lứa tuổiTiểu học Khi bắt đầu đi học cũng là lúc trẻ bắt đầu tiếp xúc với xã hội và rất cầnhoàn thiện, phát triển kĩ năng sống cho riêng mình Chính những kĩ năng sống

mà em tiếp nhận được trong những năm đầu tiên đi học sẽ theo các em suốt cảcuộc sống sau này Nếu ngay từ bậc Tiểu học, các em đã có những kĩ năng tốt,cuộc sống sau này sẽ rộng mở với các em hơn

Hiên nay, nội dung giáo dục kĩ năng sống đã được nhiều quốc gia trên thếgiới đưa vào dạy cho học sinh trong các nhà trường phổ thông dưới nhiều hìnhthức khác nhau và được coi như một nội dung để nâng cao chất lượng giáo dục.Cuộc sống hiện đại đang đặt ra cho các nhà quản lí giáo dục, các thầy côgiáo và các bậc phụ huynh học sinh nhiều khó khăn bởi một thực tế học sinhhiện nay còn yếu và thiếu kĩ năng sống Từ những thực tế trên, mục tiêu giáodục phổ thông đã và đang chuyển hướng từ trang bị kiến thức sang trang bịnhững kĩ năng cần thiết trong cuộc sống cho các em học sinh Phương phápgiáo dục phổ thông đã và đang được đổi mới theo hướng phát huy tính tíchcực, tự giác, chủ động, sáng tạo của người học, phù hợp với đặc điểm củatừng lớp học Tăng cường khả năng làm việc theo nhóm, rèn kĩ năng vận dụngkiến thức vào thực tiễn, tác động vào tình cảm đem lại niềm vui, hứng thú họctập cho học sinh

Nội dung giáo dục kĩ năng sống được tích hợp trong một số môn học vàhoạt động giáo dục trong trường phổ thông Đặc biệt rèn kĩ năng sống cho họcsinh được xác định là một trong những nội dung cơ bản của phong trào thi đua

“Xây dựng trường học thân thiện, học sinh tích cực” trong các nhà trường do Bộ

Giáo dục và Đào tạo chỉ đạo

Vậy “Làm thế nào để trang bị cho các em có kĩ năng sống tốt hơn? Để các

em chủ động, tự tin và vững vàng hơn trong học tập và cuộc sống?Đó là điều màtôi hết sức băn khoăn và trăn trở Với mong muốn góp phần vào việc luận giải

những vấn đề nói trên, tôi đã chọn đề tài: “Một số biện pháp rèn kĩ năng sống thông qua các môn học và hoạt động ngoài giờ lên lớp cho học sinh lớp 3 trường tiểu học Nga Trung- huyện Nga Sơn- tỉnh Thanh Hóa” Vấn đề mà

chắc hẳn không chỉ riêng bản thân tôi mà rất nhiều đồng nghiệp khác quan tâm

suy nghĩ và thiết nghĩ đây cũng là một vấn đề mà phụ huynh và xã hội hết sứcquan tâm.

1.2 MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU

Tìm một số biện pháp rèn kĩ năng sống cho học sinh thông qua các môn học

và hoạt động ngoài giờ lên lớp

Giúp học sinh ý thức được giá trị của bản thân trong mối quan hệ xã hội;giúp học sinh hiểu biết về thể chất, tinh thần của bản thân mình; có hành vi, thóiquen ứng xử có văn hóa, hiểu biết và chấp hành pháp luật…

Giúp học sinh có đủ khả năng tự thích ứng với môi trường xung quanh, tự chủ,độc lập, tự tin khi giải quyết công việc, đem lại cho các em vốn tự tin ban đầu đểtrang bị cho các em những kĩ năng cần thiết làm hành trang bước vào đời

1.3 ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU

- Việc giảng dạy các môn học và tổ chức hoạt động GDNGLL của các giáoviên chủ nhiệm khối lớp 3

- Kỹ năng sống của các em học sinh lớp 3B trường Tiểu học Nga huyện Nga Sơn - tỉnh Thanh Hóa

Trung-1.4 PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

1.4.1 Nghiên cứu lí luận

Tìm đọc tài liệu có liên quan đến việc rèn kĩ năng sống cho học sinh

c Phương pháp thực hành: Giáo dục kĩ năng sống cho học sinh thông quacác hoạt động để học sinh tự cảm nhận, đánh giá, nhận xét qua các hành vi và từ

đó hình thành các kĩ năng; thực hiện sự phối hợp trong và ngoài nhà trường, làmtốt công tác xã hội hóa trong việc giáo dục kĩ năng sống

d Phương pháp phân tích và tổng hợp kinh nghiệm giáo dục:

+ Phân tích các nguyên nhân dẫn đến học sinh thiếu kĩ năng sống

+ Tổng hợp các biện pháp giáo dục của giáo viên chủ nhiệm khối lớp 3; củanhà trường và gia đình

2 NỘI DUNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM.

2.1 CƠ SỞ LÍ LUẬN:

Ngày nay, kĩ năng sống (KNS) hay còn gọi là những kĩ năng mềm đóng

một vai trò quan trọng trong cuộc sống hàng ngày của chúng ta KNS chiếm 70%các kĩ năng dẫn đến thành công của mỗi người Vậy KNS là gì?

Theo tổ chức Y tế thế giới WHO định nghĩa KNS là “khả năng thích nghi”

và “hành vi tích cực” cho phép cá nhân có khả năng đối phó hiệu quả với nhucầu và thách thức của cuộc sống hàng ngày

Theo Quỹ Nhi đồng Liên hợp quốc (UNICEF): KNS là cách tiếp cận giúpthay đổi hoặc hình thành hành vi mới Cách tiếp cận này lưu ý đến sự cân bằng

và tiếp thu kiến thức, hình thành thái độ và kĩ năng

Theo Tổ chức văn hóa, khoa học và giáo dục Liên hợp quốc (UNESCO)KNS là năng lực cá nhân để thực hiện đầy đủ các chức năng và tham gia vàocuộc sống hằng ngày KNS bao gồm một loạt các kĩ nang cụ thể, cần thiết chocuộc sống hằng ngày của con người Bản chất của KNS là kĩ năng tự quản bảnthân và kĩ nang xã hội cần thiết để cá nhân tự lực trong cuộc sống, học tập vàlàm việc có hiệu quả

Tóm lại, KNS là khả năng làm chủ bản thân của mỗi người, khả năng ứng xửphù hợp với người khác và với xã hội; khả năng ứng phó tích cực trước các tìnhhuống của cuộc sống

Thật vậy, các KNS thường không tách rời mà có mối liên quan chặt chẽ vớinhau KNS không phải tự nhiên có được mà phải được hình thành trong quá trìnhhọc tập, lính hội và rèn luyện trong cuộc sống Quá trình hình thành KNS diễn ra

cả trong và ngoài hệ thống giáo dục

Trong thực tế, công việc giáo dục KNS đôi khi là điều trăn trở đối với nhiềungười song cũng với không ít người thì khái niệm này đang hoàn toàn xa lạ Tạisao như vậy? Cùng với câu hỏi đó thì thực tế vẫn đang có rất nhiều người côngtác trong ngành giáo dục đã bỏ thời gian và công sức nghiên cứu về giáo dụcKNS như: Con đường hình thành KNS; cách thức hình thành KNS và vai trò củaKNS trong cuộc sống con người

Kĩ năng sống được hình thành như thế nào?

Kĩ năng sống có thể hình thành từ những trải nghiệm của cuộc sống và do giáodục mà có Không phải đợi đến lúc được học KNS một con người mới có nhữngKNS đầu tiên Chính cuộc đời, những trải nghiệm , va vấp, thành công và thất bạigiúp con người có được những bài học qu giá về KNS Tuy nhiên, nếu được dạy dỗ

từ sớm, con người sẽ rút ngắn thời gian học hỏi qua trải nghiệm, sẽ thành công hơn

Tại sao cần có kĩ năng sống?

KNS cần cho suốt cả cuộc đời và luôn luôn cần được bổ sung, nâng cấp để phùhợp với sự thay đổi của cuộc sống biến động Người trưởng thành cũng cần học KNS

Sự cần thiết phải giáo dục kĩ năng sống cho học sinh?

Nhà trường là nơi diễn ra cuộc sống thực của trẻ Do vậy KNS là sản phẩmbắt buộc có của giáo dục nhà trường Nó không phải là môn học Nó bao trùmtoàn bộ các môn học và hoạt động giáo dục

2.2 THỰC TRẠNG VẤN ĐỀ TRƯỚC KHI ÁP DỤNG SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM.

2.2.1 Tình hình nhà trường.

Trường Tiểu học Nga Trung là ngôi trường đã được tu bổ khang trang, đãđạt chuẩn quốc gia mức độ I năm 2011,công nhận lại năm 2016 nên thuận lợitrong việc thực hiện nội dung xây dựng môi trường giáo dục sạch đẹp, an toàn

cho trẻ Đội ngũ cán bộ giáo viên trong trường 100% đạt trình độ trên chuẩn Nhàtrường luôn được đánh giá là một tập thể đoàn kết, vững mạnh Trong nhữngnăm gần đây nhà trường luôn đạt danh hiệu đơn vị lao động tiên tiến cấp huyện,trường đứng trong tốp đầu khối Tiểu học, được phụ huynh và cấp trên tin tưởng

về chất lượng dạy và học Ban giám hiệu nhà trường trường luôn theo sát, quantâm, hỗ trợ cho giáo viên trong công tác giảng dạy cũng như giáo dục; luôn quantâm giáo dục kĩ năng sống cho học sinh thông qua các môn học, qua việc tổ chứccác hoạt động giáo dục ngoại khóa nhằm khuyến khích học sinh được thể hiệnbản thân như: tổ chức các câu lạc bộ (tiếng Anh, cờ vua, cầu lông, âm nhạc, ),

tổ chức cho học sinh giao lưu với các bạn trong trường và các bạn trường ngoài,giúp đỡ các bạn học sinh nghèo

2.2.2 Đối với giáo viên.

Đội ngũ giáo viên của nhà trường luôn tâm huyết với nghề, đều đạt trình độchuẩn và trên chuẩn Đa số giáo viên có nhiều kinh nghiệm đã tích cực tìm hiểu,vận dụng những hiểu biết của bản thân vào việc giáo dục kĩ năng sống cho họcsinh thông qua các môn học và các hoạt động ngoài giờ lên lớp Tuy nhiên việcđổi mới phương pháp giảng dạy nhằm khuyến khích sự chuyên cần, tích cực, chủđộng, sáng tạo và ý thức vươn lên, rèn luyện khả năng tự học của học sinh còngặp nhiều khó khăn

2.2.3 Đối với phụ huynh.

Các bậc phụ huynh luôn phối hợp với giáo viên trong việc giáo dục họcsinh, tạo mọi điều kiện giúp đỡ giáo viên trong việc giáo dục con em Tuy nhiênvẫn có một bộ phận phụ huynh còn nóng vội trong việc dạy con; họ chỉ chú trọngđến việc con mình về nhà mà chưa đọc, viết chưa đẹp, hoặc chưa biết làm Toánthì lo lắng một cách thái quá! Ngoài ra, một trở ngại nữa là phụ huynh trong lớp

có một số bố mẹ quá nuông chiều con cái khiến trẻ không có kĩ năng tự phục vụbản thân Ngược lại, một số phụ huynh vì bận nhiều công việc nên ít quan tâmgiúp đỡ con em trong các hoạt động cần thiết…

2.3.4 Đối với học sinh.

Các em học sinh đều sống ở nông thôn nên việc tiếp thu những kiến thứcmới cũng như hình thành các kĩ năng sống cũng tương đối thuận lợi Tuy nhiênmột số em vừa từ lớp một, hai lên làm quen với môi trường lớp 3 nên khá rụt rèchưa quen với cách học cũng như mạnh dạn bày tỏ ý kiến Khi phát biểu các emnói chưa rõ ràng, diễn đạt chưa rõ ý, không tròn câu và ít nói lời cảm ơn, xin lỗivới cô giáo, bạn bè Nhiều em đến trường tỏ ra nói nhiều vì ở nhà các em không

có người trò chuyện, chia sẻ

Chính vì thế tôi luôn cố gắng làm sao rèn cho các em kĩ năng sống, giúp các

em có một niềm tin, phát triển một cách toàn diện để trở thành con người năngđộng, sáng tạo phù hợp với một xã hội hiện đại đang phát triển

Từ các nguyên nhân, tình hình thực tiễn cũng như các thuận lợi và khó khănnêu trên, tôi đã cố gắng tìm nhiều biện pháp rèn luyện kĩ năng sống cho học sinhlớp tôi chủ nhiệm thông qua các tiết dạy của một số môn học và hoạt động ngoàigiờ lên lớp nhằm đem lại hiệu quả cao trong công tác giáo dục

Qua thực tế giảng dạy nhiều năm ở lớp 3, trường Tiểu học Nga Trung, tôi

quen, kĩ năng tốt Còn phần lớn các em có nhận xét, đánh giá về sự việc nhưngchưa có thái độ và cách ứng xử, cách xưng hô chuẩn mực Học sinh thể hiện kĩnăng còn đại khái, chưa mạnh dạn thể hiện kĩ năng của bản thân Các em cònngại nói, ngại viết, khả năng tự học, tự tìm tòi còn hạn chế.

Qua tiến hành khảo sát ở lớp 3B đầu năm học 2018 – 2019 với chủ đề

“ Kĩ năng của em” kết quả như sau:

2.3 CÁC GIẢI PHÁP ĐÃ SỬ DỤNG ĐỂ GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ:

Kĩ năng sống được hình thành qua quá trình giáo dục ở gia đình, nhà trường

và xã hội Kĩ năng sống được giáo dục trong các môn học chính khóa và ngoạikhóa Giáo dục kĩ năng sống cần bắt đầu từ nhỏ, từ từng hành vi cá nhân đơn

giản nhất, theo đó hình thành tính cách và nhân cách Cụ thể cần phải áp dụng

mơ tương lai cũng như mong muốn của mình với các em Đây là hoạt động giúp

cô trò hiểu nhau, đồng thời tạo một môi trường học tập thân thiện “Trường học thật sự trở thành ngôi nhà thứ hai của các em, các thầy cô giáo là những người

thân trong gia đình" Đây cũng là một điều kiện rất quan trọng để phát triển khả

năng giao tiếp của học sinh Bởi học sinh không thể mạnh dạn, tự tin trong mộtmôi trường mà giáo viên luôn gò bó và áp đặt

Tiếp theo trong tuần đầu, tôi cho học sinh tự do lựa chọn vị trí ngồi củamình để qua đó phần nào nắm được đặc điểm tính cách của các em: mạnh dạnhay nhút nhát, thụ động hay tích cực, thích thể hiện hay không thích Và tiếp tục

qua những tuần học sau, bản thân chú ý quan sát những biểu hiện về thái độ họctập, những cử chỉ, hành vi tại vị trí ngồi mà các em chọn để bắt đầu có điềuchỉnh phù hợp.

Đặc biệt trong giờ sinh hoạt đầu tuần, giáo viên giành thời gian hỏi han, tìmhiểu hoàn cảnh gia đình học sinh để kịp thời động viên, chia sẻ khi cần thiết, tạo

sự thận thiện gần gũi với các em

Với việc làm trên, tôi đã tạo được sự gần gũi, thân thiện giữa cô và trò Các

em đã mạnh dạn chia sẽ các tâm tư nguyện vọng của bản thân với cô giáo

Việc giáo dục kĩ năng sống cho học sinh có thể thực hiện trong bất cứ lúcnào, giờ học nào Để việc rèn luyện diễn ra một cách thường xuyên và đạt hiệuquả cao tiếp tục qua biện pháp tiếp theo

2.3.2 Rèn kĩ năng sống cho HS thông qua việc tích hợp vào các môn học.

Rèn kĩ năng sống có hiệu quả còn được tôi vận dụng khá nhiều trong trongcác môn học thông qua xử lí tình huống hay các trò chơi học tập có nội dung gầngũi với cuộc sống hằng ngày của các em

a Lồng ghép KNS trong dạy học TNXH:

Trong môn Tự nhiên và Xã hội Ở bài: "Các thế hệ trong một gia đình”,

tôi cho học sinh mang theo tranh ảnh giới thiệu với các bạn trong nhóm về cácthế hệ trong gia đình mình Sau khi học sinh làm việc trong nhóm sẽ lên giớithiệu trước lớp Qua đó, các em sẽ mạnh dạn hơn trong giao tiếp

Giới thiệu với các bạn về các thế

hệ trong gia đình mình (TN&XH)

Các em làm việc tích cực, vui vẻ,

tự mỗi em nói được tiếng nói, suy nghĩcủa mình với bạn bè, với thầy cô mộtcách tự tin mạnh dạn Việc rèn luyện các kĩ năng này đã tạo ra được thói quen tốtcho bản thân mỗi em, các em tham gia một cách chủ động tích cực vào quá trìnhhọc tập, tạo điều kiện cho các em chia sẻ những kinh nghiệm, ý kiến hay để giảiquyết một vấn đề nào đó

Hiệu quả đào tạo kĩ năng sống không đo đếm được bằng những con sốchính xác nhưng được thể hiện bằng những biểu hiện cụ thể: các em có ý thức,thái độ khác với mọi người trong gia đình; luôn hoà đồng với bạn bè; tự tin khinói năng đó chính là hiệu quả từ đào tạo kĩ năng sống Việc sinh hoạt theonhómtạo môi trường làm việc thân thiện, giúp các em cải thiện hành vi giao tiếp

thông qua các hoạt động trao đổi diễn ra thường xuyên Các em trở nên thânthiện, từ đó giúp bầu không khí học tập, lao động trở nên sôi động hơn Tham giasinh hoạt theo nhóm giúp các em học sinh hưng phấn hơn trong học tập và tạonên cách ứng xử hợp lý trong mọi tình huống Khi sinh hoạt nhóm phải luôn đưa

ra nhiều tình huống tạo sự phát triển tư duy cho các em Đó cũng là cách tạo sựgần gũi giữa các em với nhau

Ở môn Tự nhiên và Xã hội Chương “Con người và sức khỏe”các bài:

“Phòng bệnh đường hô hấp; Bệnh lao phổi; Vệ sinh cơ quan tuần hoàn (bài tiếtnước tiểu, thần kinh); ” giáo dục các em hiểu rằng ăn uống đủ chất và hợp lígiúp cho chúng ta khoẻ mạnh, biết phòng tránh một số bệnh lây qua đường tiêuhóa, hô hấp, tim mạch, thần kinh, … Biết những việc nên làm và không nên làm

để phòng bệnh, có ý thức tự giác làm vệ sinh cá nhân hằng ngày, tự giác thựchiện nếp sống vệ sinh, khắc phục những hành vi có hại cho sức khoẻ Biết thamgia các hoạt động và nghỉ ngơi một cách hợp lí để có sức khoẻ tốt

b Lồng ghép KNS trong môn Tiếng Việt:

Trong chương trình lớp 3, môn Tiếng Việt có nhiều bài học có thể giáo dục

kĩ năng sống cho các em, đó là các kĩ năng giao tiếp xã hội, như: Viết thư, Điềnvào giấy tờ in sẵn, Kể chuyện qua tranh, được lồng cụ thể qua các tình huốnggiao tiếp Bản thân chỉ gợi mở sau đó cho các em tự nói một cách tự nhiên hoàntoàn không gò bó áp đặt Bên cạnh đó, nhiều bài Luyện từ và câu có nội dung rènluyện các nghi thức lời nói, nhiều bài Tập đọc giới thiệu những văn bản mẫuchuẩn bị cho việc hình thành một số kĩ năng giao tiếp cộng đồng như mẫu đơn,thư, tóm tắt tin tức,…hoặc cung cấp những câu chuyện mà qua đó học sinh cóthể rút ra những nội dung rèn kĩ năng sống Để hình thành những kiến thức vàrèn luyện kĩ năng sống cho học sinh qua môn Tiếng Việt, người giáo viên cầnphải vận dụng nhiều phương pháp dạy phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạocủa học sinh như: thực hành giao tiếp, trò chơi học tập, phương pháp nêu và giảiquyết vấn đề, phương pháp tổ chức hoạt động nhóm, phương pháp hỏi đáp,…Thông qua các hoạt động học tập, được phát huy trải nghiệm, rèn kĩ năng hợptác, bày tỏ ý kiến cá nhân, đóng vai,…học sinh có được cơ hội rèn luyện, thựchành nhiều kĩ năng sống cần thiết

Ví dụ: Khi dạy Tập làm văn các bài: “Kể về người hàng xóm”, “Kể về một

buổi biểu diễn nghệ thuật”, “Kể về quê hương”, … tôi thường tổ chức cho các

em, đóng vai, chơi trò chơi; hoặc trong các tiết sinh hoạt tập thể tôi luôn khuyếnkhích các em nhận xét, góp ý cho các bạn về những ưu, nhược điểm để các bạn tiến

bộ hơn, sau vài lời khuyến khích đầu tiên, cô giáo hướng dẫn các em đóng vai, giớithiệu, bày tỏ ý kiến,… Lúc đầu các em rất ái ngại chưa tự tin khi đóng vai, bày tỏ ýkiến trước lớp nhưng tôi đã kịp thời nhắc nhở các em những điều cần chú ý trongkhi giao tiếp, cộng thêm một môi trường hòa đồng thân thiện các em thực hiện rấttốt, không còn những cái nhìn ái ngại Thay vào đó là những cánh tay tự tin cùngnhững câu nói rõ ràng, chắc gọn, mạnh dạn hơn

c Lồng ghép KNS trong dạy học đạo đức:

Ở môn Đạo đức, để các chuẩn mực đạo đức, pháp luật xã hội trở thành tìnhcảm, niềm tin, hành vi và thói quen của học sinh Giáo viên phải sử dụng phươngpháp dạy học đổi mới theo hướng phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo của

học sinh Tổ chức cho học sinh thực hiện các hoạt động học tập phong phú, đadạng như: kể chuyện theo tranh; quan sát tranh ảnh, băng hình, tiểu phẩm; phântích, xử lí tình huống; chơi trò chơi, đóng tiểu phẩm, múa hát, đọc thơ, vẽ tranh,

…Sử dụng nhiều phương pháp và kĩ thuật dạy học tích cực như: học theo nhóm,theo dự án, đóng vai, trò chơi,…Và chính thông qua việc sử dụng các phươngpháp, kĩ thuật dạy học tích cực đó, học sinh đã được tạo cơ hội để thực hành, trảinghiệm nhiều kĩ năng sống cần thiết, phù hợp với lứa tuổi Đó là lối sống lànhmạnh, các hành vi ứng xử phù hợp với nền văn minh xã hội Lối sống, hành vinhư gọn gàng, ngăn nắp, nói lời đẹp, chăm sóc bố mẹ, ông bà, hợp tác, giúp đỡ,chia sẻ với bạn…

Học và thảo luận nhóm

Tích cực tham gia phát biểu xây dựng bài

Các kĩ năng được phát triển từ dễ đến khó Sau bài học giới thiệu là nhữngbài học như khám phá, tư duy hiệu quả và đặc biệt kĩ năng làm việc đồng đội.Tôi luôn tạo không khí thân thiện, áp dụng việc đổi mới phương pháp tạo điềukiện cho các em mạnh dạn, tự lập, tự khẳng định và phát huy mình hơn qua việchọc nhóm

Ví dụ: Khi dạy bài: “Tự làm lấy việc của mình” môn Đạo đức, tôi cho học

sinh kể trước lớp những việc mà mình đã tự làm được Em nào kể được nhiều

việc làm nhất sẽ được tuyên dương Không những vậy tôi còn tổ chức cho các

em trao đổi : “Vì sao cần tự làm lấy việc của mình?” “Em cảm thấy như thế nàokhi được tự làm lấy những việc của mình?"; "Em đã làm được những việc gì?” qua đó các em sẽ bộc lộ những suy nghĩ của mình

Ngoài ra, tôi còn chú ý rèn luyện sức khoẻ và ý thức bảo vệ sức khoẻ, kĩnăng phòng chống tai nạn giao thông và các thương tích khác qua các môn học:

Ai cũng biết rằng sức khỏe là tài sản vô cùng quí báu của mỗi con người Họctập tốt, đạo đức tốt là những điều học sinh phải đạt được thì rèn luyện sức khỏetốt cho học sinh là điều phải được đặc biệt quan tâm Tuy nhiên có được một sứckhỏe tốt và bảo vệ được nó thì thật không dễ Dù vậy không có nghĩa là khônglàm được, nhiều khi sức khỏe của các em phụ thuộc vào những điều rất giản dị

Đó chính là giáo dục một lối sống khoa học Bản thân rèn luyện sức khoẻ chocác em qua các tiết sau:

Để các em có kĩ năng phòng chống tai nạn giao thông và các thương tíchkhác, bản thân đã giáo dục các em thông qua các tiết: An toàn giao thông, Giáodục kĩ năng sống, thi Giao thông thông minh trên Internet, hướng dẫn các emphòng chống tai nạn giao thông và các thương tích khác bằng cách đưa ra nhữngtình huống cho các em xử lí

Khi dạy bài “An toàn khi đi qua đường” cần hỏi học sinh: “Trẻ em dưới 7

tuổi phải đi cùng với ai khi đi trên đường và khi qua đường? Đi bộ qua đường

em phải đi ở đâu?”; “Khi đi bộ em đi ở đâu? Nếu đường không có vỉa hè thì thếnào?”; “Em có nên chơi đùa trên đưòng phố không? Có leo trèo qua dải phâncách và chơi gần dải phân cách không? Vì sao?”; “Khi ngồi trên xe máy em phảinhư thế nào? Em hãy nêu cách đội mũ bảo hiểm? Nêu sự cần thiết phải đội mũbảo hiểm?”; “Các em đã nhìn thấy tai nạn trên đường chưa? Theo các em vì saotai nạn xảy ra?”;

Giáo dục cho các em tránh các tai nạn trên đường: không được chạy lao rađường, không được bám bên ngoài ô tô, không được thò tay, chân, đầu ra ngoàikhi đi trên tàu, xe, Như vậy, các em có thể tự lập, xử lí được những vấn đề đơngiản khi gặp phải

Một điều nữa theo tôi cũng khá quan trọng là kĩ năng ứng xử có văn hoá cũng là

lối sống lành mạnh mà các em cần phải được đào tạo, vì thế tôi tiếp tục áp dụng

Kết quả: Qua các giải pháp trên,tôi nhận thấy trong lớp có rất nhiều học

sinh thực hiện tốt, các em tự tin giao tiếp,mạnh dạn nói ra những suy nghĩ củabản thân với thầy cô và bạn bè, ý thức của học sinh đã chuyển biến rõ rệt Từ đógiáo viên nhận được thông tin ngược từ học sinh, biết học sinh cần gì? Để điềuchỉnh phương pháp, hình thức tổ chức dạy học

2.3.3 Rèn kĩ năng sống cho HS thông qua các tiết sinh hoạt lớp, các hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp.

Ngay những ngày đầu tiên khi các em vào lớp học, tôi đã phát động phong

trào: “Nói lời hay, làm việc tốt” qua cách ứng xử lễ phép như biết đi phải xin

phép khi về phải báo, chào hỏi những người lớn tuổi, biết xin lỗi khi có khuyếtđiểm, cảm ơn khi được tặng quà, vui vẻ hoà nhã với bạn bè, lễ phép với thầy cô

và những người lớn tuổi, và tổng kết vào các tiết sinh hoạt lớp Tôi học cáchlắng nghe, tìm hiểu nguyên nhân, và dùng lời lẽ mềm mỏng bằng những tìnhcảm, cử chỉ yêu thương của mình khi yêu cầu điều gì đó với học sinh Tránhtrách phạt, nói nặng lời đối với học sinh chưa ngoan Giáo viên thường gần gũi,động viên, khích lệ để các em hiểu ra việc cần làm để thực hiện tốt các nội qui,qui định của lớp, của trường, chăm ngoan, tiến bộ hơn trong mọi lĩnh vực

Để rèn kĩ năng sống có hiệu quả bản thân tôi còn vận dụng thông qua cáchoạt động ngoài giờ học Đó là qua các buổi ngoại khóa của trường, lớp

Ví dụ : Từ đầu năm học, nhà trường tổ chức phong trào trang trí lớp họcthân thiện trong toàn trường Tôi đã hướng dẫn các em cùng tham gia làmnhững sản phẩm như cắt hoa, vẽ tranh, trang trí lớp, Qua hoạt động này rèncho các em nhiều kĩ năng như: trình bày, trang trí…các em rất nhiệt tình, đoànkết và hợp tác nhau rất tốt Kết quả là điểm trang trí của lớp tôi đã đạt đượcgiải nhất

HS cùng nhau trang trí lớp học thân thiện

Trong các tiết Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp theo chủ điểm của cáctháng, tôi hướng dẫn học sinh nắm được ý nghĩa của từng chủ đề Giúp học sinhhiểu và có thái độ, hành vi đối với nội dung chủ đề đã được học

Ví dụ: Khi học về chủ đề tháng 11, tôi giúp các em nhớ được ngày lễ lớn,

có ý nghĩa, thể hiện lòng biết ơn đối với các thầy cô giáo đã dạy dỗ các em đó làngày Nhà giáo Việt Nam 20/11 Trong tiết học giáo viên tổ chức cho học sinhthể hiện tình cảm của mình đối với các thầy cô giáo bằng các hình thức như: vănnghệ, kể chuyện,đọc thơ, nói những lời chúc với các thầy cô giáo, …

ta có cuộc sống bình yên như ngày hôm nay.

Thăm và dọn vệ sinh khu đài tưởng tưởng niệm xã Nga Trung.

Để cho các em biết quan tâm, chia sẻ với những hoàn cảnh khó khăn trongcuộc sống, tôi tổ chức cho các em tích cực tham gia các hoạt động từ thiện củanhà trường như: Xây dựng quỹ tình thương, giao lưu với các bạn tật nguyền –chất độc da cam, chia khó với các bạn học sinh vùng cao, … Thông qua các hoạtđộng đó giáo dục các em biết cảm thông, chia sẻ, quan tâm đến mọi người xungquanh bằng những việc làm dù là nhỏ nhất.Cụ thể vào dịp tết Nguyên Đán;