Thực hiện Nghị quyết số 29NQTW về đổi mới căn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo: “Đổi mới hình thức, phương pháp thi, kiểm tra và đánh giá kết quả giáo dục theo hướng đánh giá năng lực của người học”. Để tiếp cận với dạy học hình thành năng lực và phẩm chất người học, việc lựa chọn các nội dung các bài học để xây dựng nên các chuyên đề hay chủ đề sẽ phù hợp với việc sử dụng các phương pháp dạy học tích cực trong điều kiện cụ thể. Trong quá trình dạy học tôi nhận thấy nội dung kiến thức phần Tạo môi trường sống cho vật nuôi và thủy sản có nhiều vận dụng trong sản xuất, góp phần nâng cao hiệu quả trong chăn nuôi, mặt khác giúp các em làm quen dần một số hoạt động lao động sản xuất qua đó cũng hình thành các năng lực, phẩm chất của một công dân tương lai. Vì vậy tôi đã xây dựng chuyên đề “Tạo môi trường sống cho vật nuôi và thủy sản” và tổ chức các hoạt động dạy học chuyên đề.
Trang 1BÁO CÁO CHUYÊN ĐỀ
xã hội, thực hành pháp luật, tăng cường các hoạt động nhằm đưa bài học gắn liền với
Đổi mới phương pháp dạy học đang thực hiện bước chuyển từ chương trình giáodục tiếp cận nội dung sang tiếp cận năng lực của người học, nghĩa là từ chỗ quan tâmđến việc HS học được cái gì đến chỗ quan tâm HS vận dụng được cái gì qua việc học
Để đảm bảo được điều đó, phải thực hiện chuyển từ phương pháp dạy học theo lối
"truyền thụ một chiều" sang dạy cách học, cách vận dụng kiến thức, rèn luyện kỹnăng, hình thành năng lực và phẩm chất Tăng cường việc học tập trong nhóm, đổimới quan hệ giáo viên - học sinh theo hướng cộng tác có ý nghĩa quan trọng nhằmphát triển năng lực xã hội Bên cạnh việc học tập những tri thức và kỹ năng riêng lẻcủa các môn học chuyên môn cần bổ sung các chủ đề học tập tích hợp liên môn nhằmphát triển năng lực giải quyết các vấn đề phức hợp Trong chương trình Công nghệ THPT đặc biệt là chương trình lớp 11,bản vẽ cơ
Trang 2khí là một chủ đề liên quan nhiều đến thực tiễn Lâu nay khi dạy giáo viên chủ yếu sửdụng các phương pháp dạy học truyền thống theo kiểu giáo viên giảng, chỉ ra các nộidung chính còn học sinh chỉ nghe và ghi chép một cách thụ động dẫn đến tình trạnghọc sinh không có hứng thú với môn học và bài học.
Từ các lí do trên, nhóm Công nghệ quyết định lựa chọn chủ đề dạy học “Bản vẽ cơ khí” với mong muốn đem đến một sự đổi mới cho bài học này.
2.Mục tiêu bài dạy:
2.1 Kiến thức
- Học sinh biết được nội dung chính của bản vẽ chi tiết và bản vẽ lắp Phân biệt được
sự khác nhau bản vẽ chi tiết và bản vẽ lắp
2.2 Kĩ năng
-Biết các bước lập bản vẽ chi tiết
- Giáo dúc cho HS ý thức tự giác, nghiêm túc, trung thực
- Hứng thú trong học tập
2.4 Những năng lực và phẩm chất có thể hình thành cho học sinh
- Năng lực giải quyết vấn đề, sáng tạo, giao tiếp, hợp tác ngôn ngữ,ứng dụng công nghệ thông tin
- Năng lực tự học và tự chủ
- Năng lực hợp tác và giao tiếp
- Năng lực khám phá và giải quyết vấn đề
- Năng lực thuyết trình, năng lực sử dụng ngôn ngữ
- Năng lực vận dụng kiến thức đã học vào việc xây dựng chuồng trạichăn nuôi, xây dựng ao nuôi cá hợp lí, khoa học
3 Đối tượng dạy học
HS khối 11 trường THPT Đồng Đậu
4.Chuẩn bị của giáo viên và học sinh:
4.1.Giáo viên:
- Nghiên cứu nội dung bài 9 SGK công nghệ 11
Trang 3- Tham khảo những thông tin có liên quan bài giảng trong giáo trình
- Phương pháp dạy học tích cực và tương tác
6 Các hoat động dạy học chủ yếu
* Chuyển giao nhiệm vụ
GV cho hs quan sát tranh về máy tiện,bộ giá đỡ và trả lời câu hỏi
? Để tạo ra được máy tiện, bộ giá đỡ người ta cần có gì ? và làm gì ?
? Quan sát bộ giá đỡ có nhận xét gì ?
+Được chế tạo liền khối hay không ?
+Bộ giá đỡ gồm những chi tiết nào ?
*Thực hiện nhiệm vụ
HS dựa vào quan sát và kiến thức bài 8 để trả lời câu hỏi của GV
*Báo cáo trình bày kết quả thực hiện nhiệm vụ
- GV gọi 1,2 học sinh đại diện trả lời câu hỏi
Trang 4- Nhận xét và chỉ ra những kiến thức mà học sinh cần tìm hiểu
- GV đưa ra nhiệm vụ và các câu hỏi dẫn dắt
- HS thực hiện nhiệm vụ học tập do GV yêu cầu
- HS biết được :
+ Nội dung và công dụng của bản vẽ chi tiết
+ Các bước lập bản vẽ chi tiết
+ Nội dung và công dụng của bản vẽ lắp
3 Kĩ thuật tổ chức hoạt động
- GV yêu cầu HS thực hiện hoạt động , làm việc cá nhân kết hợp làmviệc theo nhóm theo nhóm
- HS thực hiện hoạt động, báo cáo kết quả
Hoạt động 1 : Tìm hiểu về bản vẽ chi tiết
*Chuyển giao nhiệm vụ
GV yêu cầu và hướng dẫn HS thực hiện nhiệm vụ học tập
Trang 5Nhiệm vụ 1 : Các nhóm nghiên cứu Hình 9.1 và nhớ lại nội dung bản
vẽ chi tiết đã học ở công nghệ 8 để trả lời câu hỏi và hoàn thiệnphiếu học tập
Trong phần I.1.Nội dung của bản vẽ chi tiết GV cho HS quan sátnghiên cứu Hình 9.1 và trả lời câu hỏi
(1) Bản vẽ chi tiết gồm những nội dung chính nào ?
(2) Khung tên gồm những nội dung gì ? Trong bản vẽ hình 9.1 thểhiện như thế nào ?
(3) Hình biểu diễn gồm những nội dung gì ? Trong bản vẽ hình 9.1thể hiện như thế nào ?
(4) Kích thước thể hiện ở những phần nào ? Trong bản vẽ hình 9.1thể hiện như thế nào ?
(5) Có những yêu cầu kĩ thuật gì ? Trong bản vẽ hình 9.1 thể hiệnnhư thế nào ?
Trang 6- Làm việc nhóm: Các nhóm trao đổi nhanh và thống nhất kết quảthực hiện 2 nhiệm vụ
*Báo cáo, trình bày kết quả thực hiện nhiệm vụ
Làm việc cả lớp
-Đại diện các nhóm trình bày kết quả thực hiện nhiệm vụ
*Đánh giá kết quả thực hiện hoạt động 1
- HS đối chiếu kết quả thực hiện nhiệm vụ hoạt động 2 của cá nhânvới nhận xét, góp ý của GV, các bạn và nội dung chốt để tự đánh giá
- Ghi kết quả đánh giá vào vở
1 Nội dung của bản vẽ chi tiết
- Nội dung : Bản vẽ chi tiết thể hiện hình dạng , kích thước và yêucầu kĩ thuật của chi tiết
Trang 7- Công dụng : dùng để chế tạo và kiểm tra chi tiết
2 Cách lập bản vẽ chi tiết
- Bước 1 : Bố trí hình biểu diễn và khung tên
Bố trí hình biểu diễn trên bản vẽ bằng các đường trục và đường baohình biểu diễn
*Chuyển giao nhiệm vụ
Gv yêu cầu và hướng dẫn hs thực hiện các nhiệm vụ theo nhóm họctập
-Nhiệm vụ 1 : Các nhóm quan sát tìm hiểu Hình 9.4 và trả lời câuhỏi để hoàn thiện phiếu học tập
(1) Bản vẽ lắp gồm những nội dung chính nào ?
(2) Khung tên gồm những nội dung gì ? ở hình 9.4 nội dung cụ thể
là gì ?
(3) Bảng kê gồm những nội dung gì ? ở hình 9.4 bộ giá đỡ gồmnhững chi tiết nào ?
Trang 8(4) Hình biểu diễn gồm những hình gì ? ở hình 9.4 thể hiện như thếnào ?
(5) Kích thước gồm những kích thước nào ? ở hình 9.4 kích thướcnào được ghi ?
-Đại diện các nhóm trình bày kết quả thực hiện nhiệm vụ
-Các nhóm khác lắng nghe, nhận xét, phản biện và bổ sung ý kiến
*Đánh giá kết quả thực hiện hoạt động 2
- HS đối chiếu kết quả thực hiện nhiệm vụ hoạt động 2 của cá nhân với nhận xét, góp ý của GV, các bạn và nội dung chốt để tự đánh giá
- Ghi kết quả đánh giá vào vở
Trang 9-Nội dung của bản vẽ lắp: trình bày hình dạng , vị trí tương quan của một nhóm chi tiết được lắp với nhau.
-Công dụng : để lắp ráp các chi tiết
* Chuyển giao nhiệm vụ
Gv yêu cầu hs làm bài tập
Câu 1 : Ghi kích thước vào bản vẽ Ghi các yêu cầu kĩ thuật và nộidung khung tên nằm trong bước nào ?
A.Tô đậm
B.Vẽ mờ
C Ghi phần chữ
D Bố trí vị trí hình biểu diễn và khung tên
Câu 2 : Lần lượt vẽ hình dạng bên trong và bên ngòa của các bộphận, vẽ hình cắt và mặt cắt gọi là bước gì ?
A.Tô đậm
B Ghi phần chữ
C Bố trí các hình biểu diễn và khung tên
D Vẽ mờ
Trang 10Câu 3 : Bản vẽ chi tiết dùng để làm gì ?
A Để chế tạo và kiểm tra chi tiết
B Để lắp ráp chi tiết
C Để chế tạo và lắp ráp chi tiết
D Để kiểm tra và lắp ráp chi tiết
Câu 4 : Bản vẽ lắp dùng để làm gì ?
A Chế tạo và lắp ráp chi tiết
B Để lắp ráp chi tiết
C Kiểm tra chi tiết
D Lắp ráp và kiểm tra chi tiết
Câu 5: Hoàn thiện các bước của bản vẽ chi tiết
Câu 6 : Hoàn thiện bảng về bản vẽ lắp
Nội dung của bản vẽ chi
tiết
Nội dung của bản vẽ lắp
Trang 11- Đại diện 1,2 nhóm trình bày kết quả
- Các nhóm khác lắng nghe , nhận xét , phản biện bổ sung
* Đánh giá kết quả thực hiện hoạt động
- HS đối chiếu kết quả
- Ghi kết quả vào vở
Trang 12-Có thể phân biệt bản vẽ lắp bản vẽ chi tiết ngoài thực tế
Vẽ bản vẽ chi tiết chiếc ngòi bút.bản vẽ lắp của chiếc bút bi
Trang 13-Biết các bước lập bản vẽ chi tiết
Đọc được bản vẽ chi tiết và bản vẽ lắp
B.Cấu trúc bài dạy
Bài dạy được thực hiện trong 1 tiết gồm các nội dung sau :
- Bản vẽ chi tiết
- Bản vẽ lắp
C.Chuẩn bị của giáo viên và học sinh
1.Giáo viên:
- Nghiên cứu nội dung bài 9 SGK công nghệ 11
- Tham khảo những thông tin có liên quan bài giảng trong giáo trình
vẽ kĩ thuật
2.Học sinh:
- Học bài cũ, đọc trước bài 9
- Quan sát liên hệ thực tế
D Tiến trình bài dạy
1 Khởi động GV cho hs quan sát hình ảnh, để đặt vấn
Trang 144 Mở rộng Phân biệt được bản vẽ chi tiết và bản vẽ
lắp Vẽ được bản vẽ lắp của chiếc bút
Ổn định lớp
Kiểm tra bài cũ:
Câu 1: Thiết kế là gì ? nêu các giai đoạn của quá trình thiết kế?Câu 2: Khái niệm của bản vẽ kĩ thuật ? phân loại ?
Vai trò của bản vẽ kĩ thuật đối với thiết kế ?
Hoạt động 1 : Khởi động
HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS
GV giới thiệu cho hs về máy
tiện ngoài thực tế (phụ lục 1)
Qua quan sát để có được sp là
máy tiện đó người ta phải có
HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS
- GV yêu cầu HS quan sát hình
Trang 15+ Và gồm những chi tiết nào?
- GV nhận xét và nhấn mạnh
một sản phẩm nói chung và
sản phẩm cơ khí nói riêng
thường được ghép từ nhiều
chi tiết Như vậy thì những chi
tiết đó được biểu diễn trên
bản vẽ như thế nào? Ta tìm
hiểu I bản vẽ chi tiết
- Nội dung bản vẽ kĩ thuật các
+ bản vẽ chi tiết gồm nội
dung nào trên hình 9.1
+Hình biểu diễn nào ?
+ Kích thước nào ?
+ Yêu cầu kĩ thuật gì ?
GV cho hs hoạt động nhóm.
Chia hs làm 3 nhóm rồi hoàn
thành các nội dung trong
phiếu học tập(phụ lục 2)
- GV yêu cầu HS nhắc lại nội
dung của bản vẽ chi tiết
Hs chia nhóm hoàn thànhnhiệm vụ
-Công dụng: để chế tạo vàkiểm tra chi tiết
2 Cách lập bản vẽ chi tiết
Trang 16- GV yêu cầu HS quan sát hình
9.4 SGK trang 51 cho biết nội
dung và công dụng của bản
- Công dụng; dùng để lắp rápchi tiết
Trang 17SGK trang 51
+ khung tên có nội dung gì ?ở
hình 9.4 thể hiện nội dung gì ?
+ Bảng kê co nội dung gì ? ở
hình 9.4 có chi tiết nào ?
? Cho biết khi nào sử dụng
bản vẽ chi tiết và khi nào sử
Hoạt động 3: Luyện tập, củng cố , hệ thống hóa kiến thức
HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS
GV yêu cầu hs trả lời các câu
hỏi để củng cố kiến thức
Câu 1 : Ghi kích thước vào
bản vẽ Ghi các yêu cầu kĩthuật và nội dung khungtên nằm trong bước nào ?A.Tô đậm
Trang 18Yêu cầu hs hoàn thành sơ đồ
nội dung bản vẽ chi tiết
để làm gì ?
A.Để chế tạo và kiểm tra chi tiết
B.Để lắp ráp chi tiếtC.Để chế tạo và lắp ráp chitiết
D.Để kiểm tra và lắp ráp chitiết
Câu 3 : Lần lượt vẽ hình
dạng bên trong và bên ngòacủa các bộ phận, vẽ hình cắt
và mặt cắt gọi là bước gì ?A.Tô đậm
B.Ghi phần chữC.Bố trí các hình biểu diễn vàkhung tên
D.Vẽ mờ
Câu 4 : Bản vẽ lắp dùng để
làm gì ?A.Chế tạo và lắp ráp chi tiết
B.Để lắp ráp chi tiết
C.Kiểm tra chi tiếtD.Lắp ráp và kiểm tra chi tiết
Hs hoàn thiện nội dung
Nội dung của bản vẽ chi
tiết
Trang 19Hoạt động 4 : Vận dụng và mở rộng kiến thức
HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS
GV yêu cầu hs đọc bản vẽ
(phụ lục 3)
Gv yêu cầu hs quan sát chiếc
bút, rồi vẽ bản vẽ chi tiết ngòi
bút, vẽ bản vẽ lắp của cả
chiếc bút
Hs quan sát đọc bản vẽ
Hs quan sát về nhà thực hiệnnhiệm vụ để phân biệt đượcbản vẽ chi tiết và bản vẽ lắp
E Củng cố dặn dò
Gv yêu cầu hs trả lời câu hỏi cuối bài
Nội dung của bản vẽ
lắp
Nội dung của bản vẽ
chi tiết
Khung tên
Hình biểu diễn
Kích thước
Yêu cầu
kĩ thuật
Nội dung của bản vẽ
lắp
Hình biểu diễn
Kích thước Bảng kê Khun g tên
Trang 20Vè nhà học bài cũ và ôn tập lại kiến thức chuẩn bị cho tiết ôn tậptiết sau
Phụ lục 1
Phụ lục 1
Trang 21Trình tự đọc Nội dung chính Giá đỡ ( hình 9.1)Khung tên -Tên gọi chi tiết
-Vị trí hình cắt
-Hình chiếu bằng-Hình cắt ở hìnhchiếu đứng và ởhình chiếu cạnhKích thước -Kích thước chung
của chi tiết-Kích thước địnhhình của chi tiết-Kích thước định vịcủa chi tiết
-100
-12,2 lỗ đường kính12,1 lỗ đường kính25
- 50,38
Yêu cầu kĩ thuật -Gia công
- xử lí bề mặt
-Làm tù cạnh-Mạ kẽmTổng hợp Mô tả hình dạng và
cấu tạo của chi tiết
-Giá chữ V, dùng để
đỡ trục và con lăntrong bộ giá đỡ.Phụ lục 2
Trình tự đọc Nội dung chính Bộ giá đỡ ( hình
9.4)
Tỉ lệ
Bộ giá đỡ1:2
Bảng kê Tên gọi chi tiết và
số lượng chi tiết
Tấm đỡ -1Giá đỡ -2Vít M64*24- 4Hình biểu diễn Tên gọi các hình Hình chiếu bằng
Trang 22chiếu, hình cắt Hình cắt ở hình
chiếu đứng và cạnhKích thước Kích thước chung
Kích thước lắp giữacác chi tiết
Kích thước xác địnhkhoảng cách giữacác chi tiết
290,112,100M64*24
164,50,40
Phân tích chi tiết Vị trí các chi tiết Giá đỡ đặt trên tấm
đỡVít 64*24 cố địnhtấm đỡ và giá đỡTổng hợp Trình tự tháo, lắp
các chi tiếtCông dụng của sảnphẩm
Tháo 3-2-1
Lắp 1-2-3
Đỡ trục và con lănPhụ lục 3