Bài 18:CÔNG CUỘC XÂY DỰNG VÀ PHÁT TRIỂN KINH TẾ TRONG CÁC THẾ KỈ X-XV A.. Mục tiêu: Học sinh cần: - Hiểu được: qua 5 thế kỉ độc lập, mặc dù có nhiều biến động, khó khăn, nhân dân ta đã x
Trang 1Bài 18:
CÔNG CUỘC XÂY DỰNG VÀ PHÁT TRIỂN KINH TẾ
TRONG CÁC THẾ KỈ X-XV
A Mục tiêu: Học sinh cần:
- Hiểu được: qua 5 thế kỉ độc lập, mặc dù có nhiều biến động, khó khăn, nhân dân ta đã xây dựng được một nền kinh tế đa dạng và hoàn thiện:
+ Nông nghiệp là ngành kinh tế chủ yếu
+ Thủ công nghiệp, thương nghiệp phát triển đa dạng, phong phú
- Trong chế độ phong kiến, ruộng đất tập trung và giai cấp địa chủ=> mâu thuẫn giai cấp tăng
- Tự hào về những thành tựu kinh tế mà dân tộc đã đạt được
- Rèn kĩ năng phân tích, nhận xét và liên hệ thực tế
B Chuẩn bị:
C Lên lớp:
1 Ổn n định:
2 Kiểm tra: - Vẽ sơ đồ bộ máy nhà nước thời Tiền Lê? Nhận xét?
3 Bài mới:
Họat động của giáo viên- học sinh Nội dung
Bối cảnh lich sử Đại Việt từ thế kỉ
X- XV tác động như thế nào đến
sự phát triển kinh tế?
Thời Lê Sơ áp dụng c/s quân điền
Do đâu mà nông nghiệp phát
triển?
Tại sao lúc bấy giờ g/c thống trị
lại quan tâm đến sản xuất nông
nghiệp?
-> đất nước mới độc lập, cần phải
củng cố chính quyền…
Các làng nghề thủ công ra đời:
Thổ Hà, Bát Tràng
1 Mở rộng và phát triển nông nghiệp:
a Bối cảnh lịch sử thế kỉ X-XV: đây là giai đoạn đầu của thời kì độc lập, cũng là lúc Đại Việt trở thành một quốc gia thống nhất
b Sự phát triển kinh tế nông nghiệp, biểu hiện:
- Mở rộng diện tích ruộng đất
- Mở mang hệ thống đê điều
- Phát triển sức kéo và gia tăng các loại cây nông nghiệp
c Nguyên nhân phát triển và ý nghĩa:
- Nhà nước và nhân dân cùng góp sức phát triển nông nghiệp
- Chính sách của nhà nước thúc đẩy nông nghiệp phát triển => nhân dân ấm no, hạnh phúc, trật tự xã hội ổn định, độc lập được củng cố
2 Phát triển thủ công nghiệp:
- Về thủ công nghiệp nhân dân: các nghề thủ công cổ truyền được phát triển, chất lượng sản phẩm ngày càng cao
Trang 2Súng thần cơ(đại bác)
Thuyền chiến có lầu(do Hồ
Nguyên Trừng sáng chế vào cuối
thời Trần)
Chợ làng, chợ huyện, chợ chùa
36 phố phường
Cảng Vân Đồn
Thời Lê, ngoại thương bị thu
hẹp(do tác động của tính tự túc, tự
cấp của nền kinh tế phong kiến
khi nó giữ vai trò thống trị)
Phát vấn
- Về thủ công nghiệp nhà nước: thành lập các xưởng thủ công chuyên lo đúc tiền, rèn đúc vũ khí, đóng thuyền chiến…
3 Mở rộng thương nghiệp:
a Nội thương:
- Chợ mọc lên khắp nơi
- Kinh đô Thăng Long trở thành đô thị lớn, là trung tâm buôn bán và làm nghề thủ công
b Ngoại thương:
- Thời Lý-Trần nhà nước cho xây dựng nhiều bến cảng để buôn bán với nước ngoài
- Vùng biên giới Việt - Trung cũng hình thành các điểm buôn bán
4 Tình hình phân hóa xã hội và cuộc đấu tranh của nông dân:
- Sự phát triển kinh tế trong hoàn cảnh chế độ phong kiến đã thúc đẩy sự phân hóa xã hội
- Ruộng đất tập trung vào tay địa chủ, quí tộc, quan lại
- Giai cấp thống trị ăn chơi xa xỉ, không chăm lo đến sản xuất và đời sống nhân dân
- Thiên tai, mất mùa, đói kém làm cho đời sống nhân dân cơ cực
=> Những cuộc khởi nghĩa nông dân bùng nổ, làm cho nhà Trần rơi vào tình trạng khủng hoảng
4 Củng cố:
- Sự phát triển và nguyên nhân phát triển của kinh tế thế kỉ XI- XV?
5 Dặn dò: Học bài, trả lời câu hỏi sgk Xem trước bài 19