Mục tiêu: Học sinh cần: - Nắm nét khái quát về tình hình kinh tế, chính trị của các nước Anh, Pháp, Đức, Mĩ cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX, nét chung và đặc điểm riêng.. Tình hình kinh tế
Trang 1Bài 35:
CÁC NƯỚC ANH, PHÁP, ĐỨC, MĨ VÀ SỰ BÀNH TRƯỚNG
THUỘC ĐỊA
A Mục tiêu: Học sinh cần:
- Nắm nét khái quát về tình hình kinh tế, chính trị của các nước Anh, Pháp, Đức, Mĩ cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX, nét chung và đặc điểm riêng
- Đây là thời kì các nước đế quốc đẩy mạnh xâm lược thuộc địa, phân chia lại thi trường thế giới => ĐQ><ĐQ, ĐQ>< thuộc địa sâu sắc
- Nâng cao nhận thức về bản chất chủ nghĩa đế quốc
B Chuẩn bị:
C Lên lớp:
1 Ổn định:
2 Kiểm tra: - Sự ra đời và đặc điểm của chủ nghĩa đế quốc?
3 Bài mới:
Hoạt động của giáo viên - học
Tiết 39:
Máy móc cũ, không đầu tư công
nghiệp, bị Mĩ, Đức vượt qua
Xem bảng thống kê tr 147
5 ngân hàng ở khu Xi-ti Luân
Đôn
Giai cấp tư sản chú trọng nhập
khẩu lương thực hơn đầu tư vào
nông nghiệp Lương thực Anh chỉ
tự túc được 4 tháng
Hình thức là một quốc vương
nhưng thực chất theo chế độ đại
nghị có gồm thượng viện và hạ
viện
Thuộc địa; 1/4 S lục địa, 1/4 dân
số thế giới
Giải thích
I Các nước Anh và Pháp cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX:
1 Nước Anh:
a Tình hình kinh tế:
- Từ cuối thập niên 70, mất dần đại vị độc quyền công nghiệp, mất luôn vai trò lũng đoạn thị trường thế giới
- Anh vẫn chiếm ưu thế về tài chính, xuất cảng tư bản, thương mại, hải quân và thuộc địa
- Công nghiệp: nhiều tổ chức độc quyền ra đời
- Nông nghiệp: phải nhập khẩu lương thực
b Tình hình chính trị:
- Thể chế chính trị: quân chủ lập hiến, bảo vệ quyền lợi của giai cấp tư sản
- Là thời kì mở rộng hệ thống thuộc địa, đặc biệt ở châu á, châu Phi
- Đặc điểm đế quốc Anh: CNĐQ thực dân
2 Nước Pháp:
a Tình hình kinh tế:
- Cuối thập niên 70 trở đi, công nghiệp bắt đầu phát triển chậm lại
Trang 2Nguyên nhân?
Tiểu nông chiếm đa số nông hộ
Đát đai phân tán, manh mún
không hco phép sử dụng máy móc
và kĩ thuật canh tác mới
Tập trung vào ngân hàng: 5 ngân
hàng lớn ở Pa-ri nắm 2/3 tư bản
của các ngân hàng trong cả nước
Năm 1908: 38 tỉ F
Năm 1914: 50-60 tỉ F
Nền CH thứ nhất: 1792
Nền CH thứ hai: 1848-1849
Nền CH thứ ba: tồn tại đến 1940
Phái CH sớm chia thành hai
nhóm: Ôn hòa và Cấp tiến
Nền CH thường xảy ra khủng
hoảng (1875-1914) 50 lần thay
đổi chính phủ
Để trả mối thù với Đức, xâm
chiếm thuộc địa
Sau chiến tranh I, thuộc địa chiếm
S gần 11 triệu km vuông, dân số:
55,5 triệu dân
Tiết 40:
Biểu hiện sự phát triển công
nghiệp Đức sau khi thống nhất?
Nguyên nhân phát triển?
Trong những năm 1890-1900,
SLCN Đức tăng 163 %( Anh:
49%, Pháp: 65%)
Từ 1871- 1901 dân thành thị tăng
từ 36% đến 54,3%
Hình thức Cac-ten,
Xanh-đi-ca(giải thích)
Phần lớn ruộng đất tập trung trong
tay quí tộc, địa chủ
- Sự xâm nhập của phương thức sản xuất tư bản chủ nghĩa vào nông nghiệp diễn ra chậm
- Đầu thế kỉ XX, các công ti độc quyền ra đời
- Đặc điểm: CNĐQ cho vay nặng lãi
b Tình hình chính trị:
- Sau 9/1870, thành lập nền Cộng hòa thứ 3 Nền Cộng hòa này thường xuyên xảy ra khủng hoảng
- Chạy đua vũ trang, tiến hành chiến tranh xâm lược thuộc địa ở châu á, châu Phi
II Các nước Đức và Mĩ cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX:
1 Nước Đức:
a Tình hình kinh tế:
- Sau 1/1871, nền kinh tế phát triển mau lẹ vươn lên đứng đầu châu Âu
- Tác động của kinh tế đến xã hội:
+ Cơ cấu dân cư thay đổi
+ Nhiều thành phố mới, nhiều trung tâm thương nghiệp, bến cảng xuất hiện
- Hình thành các công ti độc quyền, các tổ chức này gắn liền với ngân hàng thành tư bản tài chính
- Nông nghiệp phát triển chậm chạp
Trang 3Hoàng đế là người đứng đầu: vua
Phổ, có quyền hạn tối cao…
Quyền lập pháp trong tay Hội
Đồng Liên bang (Thượng viện) và
Quốc hội(Hạ viện)
Chủ nghĩa quân phiệt Phổ được
giới tư sản ủng hộ ảnh hưởng
không nhỏ đến chính sách của nhà
nước
Khoảng 30 năm sau nội chiến,
nền kinh tế Mĩ có bước phát triển
nhanh chóng Từ một nước nông
nghiệp có nền kinh tế phụ thuộc
châu Âu, Mĩ nhanh chóng trở
thành một quốc gia công, nông
nghiệp đứng hàng đàu thế giới
Nguyên nhân? Chế độ nô lệ bị bãi
bó, nguồn lao động từ dân nhập
cư, sử dụng thành tựu Kh-KT, thị
trường trong nước mở rộng sang
phía Tây của người da đỏ
Người khởi xướng là Rốc-phe-lơ
sáng lập ra Tơ-rơt dầu lửa
“Stan-đa” năm 1870
Đề cao vai trò Tổng thống thông
qua đại diện của một trong hai
đảng thắng cử
Đảng Cộng hòa: tư bản công
nghiệp và tài chính
Đảng Dân chủ: tư bản nông
nghiệp và trại chủ
b Tình hình chính trị:
- Là một Liên bang, theo chế độ quân chủ lập hiến, phục vụ giai cấp tư sản và quí tộc hóa tư sản
- Chính sách đối ngoại:
+ Công khai đòi chia lại thị trường thế giới
+ Ráo riết chạy đua vũ trang
- Vì vậyđặc điểm CNĐQ Đức là chủ nghĩa quân phiệt, hiếu chiến
2 Nước Mĩ:
a Tình hình kinh tế:
- Cuối thế kỉ XIX, kinh tế phát triển mạnh, vươn lên đứng đầu thế giới
- Các công ti độc quyền ra đời dưới hình thức Tơ-rơt
- “Các Tơ-rơt Mĩ là biểu hiện cao nhất của nền kinh
tế của CNĐQ hay của CNTB độc quyền”(Lê-nin)
b Tình hình chính trị:
- Hai đảng Cộng hòa và Dân chủ thay nhau cầm quyền, nhất trí trong việc củng cố quyền lực của giai cấp tư sản, phân biệt đối xử với người lao động
- Đối ngoại:
+ Thôn tính đất đai của thổ dân In-đi-an
+ Mở rộng biên giới đến bờ Thái Bình Dương
+ Bành trướng khu vực Mĩ LaTinh
4 Củng cố: Khái quát nội dung chính của bài
Trang 45 Dặn dò: Học bài tiết sau kiểm tra 1 tiết.
- Cách mạng tư sản Anh
- Cách mạng tư sản Pháp
- Cách mạng công nghiệp Anh
- Anh và Pháp cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX