Những nguyên tắc tổ chức của đảng kiểu mới của giai cấp vô sản trong tác phẩm “ một bước tiến hai bước lùi” ý nghĩa đối với xây dựng tổ chức đảng của đảng

Những Nguyên Tắc Tổ Chức Của Đảng Kiểu Mới Của Giai Cấp Vô Sản Trong Tác Phẩm “ Một Bớc Tiến Hai Bớc Lùi”- ý Nghĩa Đối Với Xây Dựng Tổ Chức Đảng Của Đảng Ta Hiện Nay Tình hình quốc tế th

Những Nguyên Tắc Tổ Chức Của Đảng Kiểu Mới Của Giai Cấp Vô Sản Trong Tác Phẩm “ Một Bớc Tiến Hai Bớc Lùi”- ý Nghĩa Đối Với Xây Dựng Tổ Chức Đảng

Của Đảng Ta Hiện Nay

Tình hình quốc tế thời kỳ cuối thế kỷ XIX, đầu thế kỷ XX cho thấy Chủ nghĩaT bản đã phát triển tơng đối ổn định và hoà bình, phong trào công nhân phát triển về bề rộng và có xu hớng thiên về đấu tranh nghị trờng, trong điều kiện cùng tồn tại hoà bình với giai cấp t sản; Nhiều chính đảng của giai cấp công nhân đợc thành lập, nh ở Đức, Mỹ, Pháp, Anh Giai cấp t sản đã lợi dụng hoàn cảnh cùng tồn tại “hoà bình” với giai cấp công nhân, tìm mọi cách lũng

đoạn phong trào công nhân và làm cho chủ nghĩa cơ hội ra đời và phát triển nhanh chóng trong phong trào công nhân ở nớc Nga vào nửa cuối thế kỷ XIX Nga Hoàng bắt đầu bớc vào vào con đờng phát triển t bản chủ nghĩa, đặc biệt

từ năm 1881 khi Nga Hoàng bãi bỏ chế độ nông nô đã mở ra một xã hội Nga dân chủ hơn, hoà nhập hơn với thế giới càng làm cho chủ nghĩa t bản ở nớc Nga phát triển nhanh chóng Sự phát triển chủ nghĩa t bản Nga kéo theo sự phát triển nhanh chóng của giai cấp công nhân Nga( trong 25 năm 1865 đến

1890 công nhân đã tăng từ 7 vạn lên1,5 triệu ngời, đến đầu thế kỷ XX tăng lên

3 triệu ngời), ngay khi mới ra đời giai cấp công nhân Nga đã sớm thức tỉnh và

đấu tranh chống chủ nghĩa t bản ( trong 5 năm từ 1859- 1861 có 44 cuộc bãi công với 8 vạn ngời), sự phát triển nhanh chóng của giai cấp công nhân Nga

đã làm xuất hiện tình thế cách mạng Đến cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX nớc Nga thành trung tâm của cách mạng thế giới, cách mạng vô sản đã trở thành nhiệm vụ trực tiếp, đòi hỏi phải có chính đảng cách mạng của giai cấp công nhân lãnh đạo các tổ chức cách mạng của giai cấp công nhân Nga:

Từ 1884 đến 1894: Năm 1875, Hội liên hiệp công nhân nớc Nga đợc thành lập, tiếp đến năm 1878 thành lập Hội liên hiệp công nhân miền Bắc nớc Nga , 2 tổ chức này vừa ra đời đều bị Nga Hoàng đàn áp vì vậy cần phải tổ chức giai cấp công nhân lại để đấu tranh chống lại sự đàn áp của giai cấp t sản Mặt khác sự ra đời của chủ nghĩa Mác, của quốc tế một ủaừ làm xuất hiện những nhóm Mác xít đầu tiên của nớc Nga, tiêu biểu là nhóm “ Giải phóng lao

động” do Plê kha nốp đứng đầu, mặt tích cực của nhòm này là: truyền bá chủ nghĩa Mác vào nớc Nga và phong trào công nhân Nga, dáng một đòn mạnh

mẽ vào phái dân túy, dọn đờng cho chủ nghĩa Mác vào phong trào công nhân Nga

1894 đến 1898: Đợc đánh dấu bằng sự ra đời các tổ chức Mác xít ở trong lòng nớc Nga và kết thúc bằng Đại hội một của đảng công nhân Dân chủ- xã hội Nga Thời kỳ này Lênin và những ngời bạn của mình chịu ảnh hởng của chủ nghĩa Mác đồng thời tích cực truyền bá chủ nghĩa Mác, kết hợp chủ nghĩa Mác với phong trào công nhân Năm 1895 Lênin thống nhất các tổ chức Mác xít ở Nga lập ra: “ Hội liên hiệp giải phòng công nhân Nga” ở Pê téc bua song

bị Nga hoàng đàn áp Lênin bị bắt và bị đầy ở Xi- bê-ri Tháng 3/ 1898 các tổ chức chính trị Mác xít chủ trơng đại hội lần thứ nhất( Tại thành phố Minxcơ-Nga) và tuyên bố thành lập Đảng công nhân dân chủ- xã hội Nga, bầu ban chấp hành trung ơng, cha thông qua đợc cơng lĩnh, điều lệ, khi đại hội vừa kết thúc toàn bộ ban chấp hành trung ơng bị bắt nh vậy trên thực tế, Đảng vẫn cha hình thành

Từ 1898 đến 1903: là thời kỳ dao động về t tởng, phân tán về tổ chức của

Đảng công nhân dân chủ- xã hội Nga Do Đại hội một của Đảng không thành

công làm cho các tổ chức Mác xít và phong trào công nhân Nga rơi vào tình trạng dao động về t tởng, phân tán về tổ chức, đặc biệt nghiêm trọng là xuất hiện phái “ kinh tế ”( chiếm số đông trong các cơ quan lãnh đạo của các tổ chức Mác xít) chúng lợi dụng các cơ quan ngôn luận để tuyên truyền quan điểm cơ hội, xét lại, tình hình đó đặt ra vấn đề cấp thiết phải thành lập một đảng tập trung thống nhất trong toàn quốc để chấm dứt tình trạng phân tán, tan rã đó

Sau khi tác phẩm “ Làm gì” đã đánh bại quan điểm của phái kinh tế và Lênin chuẩn bị kế hoạch thành lập đảng Để thành lập đảng thì điều mấu chốt

có ý nghĩa quyết định theo Lênin là phải cho ra đời tờ báo chính trị bất hợp pháp toàn Nga, tờ báo không chỉ là cơ quan tuyên truyền cổ động tập trung mà còn có chức năng tổ chức xây dựng các tổ chức đảng đó nh là một cái khung, cái giàn giáo để từng bớc tạo ra sự thống nhất về chính trị t tởng và tổ chức giữa các nhóm Mác xít Điều này dẫn đến việc thành lập tờ báo “Tia lửa”, sự

ra đời và hoạt động đúng chức năng của báo sẽ là cơ sở tạo sự thống nhất về chính trị t tởng, tổ chức giữa các nhóm Mác xít Tháng 7 năm 1903 Đại hội II

của đảng công nhân dân chủ- xã hội Nga họp có 26 đoàn đại biểu tham gia với nhiều khuynh hớng chính trị khác nhau Mặc dù cuối cùng vẫn bầu đợc ban chấp hành trung ơng, ban biên tập báo, thông qua đợc cơng lĩnh, điều lệ,( một bớc tiến) nhng trong đại hội II đã diễn ra cuộc đấu tranh gay gắt, quyết liệt giữa phái “ Đa số” ( Bôn sê vích) do Lênin đứng đầu và nhóm “ Thiểu số” (Mensêvích) do Mác-tốp và ác-xen-xtốt dẫn đầu Sau đại hội phái Mensêvích

bị thất bại chúng tìm cách xuyên tạc, phản kích lại nội dung, kết quả đại hội, chiếm ban biên tập báo tia lửa, vu khống bịa dặt, nói xấu Lênin và những ngời Bônsêvích làm cho Đảng lại rơi vào khủng hoảng ( Hai bớc lùi) Tình hình đó

đã thôi thúc Lênin viết tác phẩm: “ Một bớc tiến hai bớc lùi” nhằm mục đích lột tả lại sự thật toàn bộ diễn biến đại hội, cũng nh cuộc khủng hoảng trong

Đảng, vạch trần bản chất cơ hội xét lại của phái Mensêvích, bảo vệ những quan điểm Mác xít về mặt tổ chức trong Đảng

Tác phẩm: “Một bớc tiến hai bớc lùi” bao gồm lời tựa và 18 mục với t t-ởng xuyên suốt là bàn về: Nguồn gốc, diễn biến, ý nghĩa của cuộc đấu tranh trong và sau đại hội II của Đảng Công nhân dân chủ-xã hội Nga, vạch trần các quan điểm và thủ đoạn cơ hội về mặt tổ chức của phái Mensêvích, khẳng định những nguyên tắc Mácxít về mặt tổ chức của Đảng kiểu mới của giai cấp công nhân Trong lời tựa tác giả muốn định hớng cho ngời đọc về toàn bộ cuộc đấu tranh dang diễn ra trong nội bộ Đảng dân chủ- xã hội Nga và chỉ rõ cần phải chú ý đến: “Hai vấn đề thực sự trung tâm, căn bản, rất đáng quan tâm và có một ý nghĩa lịch sử không thể chối cải đợc, và là những vấn đề chính trị cấp thiết nhất đã đợc đề ra thành những vấn đề trớc mắt của Đảng ta”, đó là vấn đề

ý nghĩa chính trị của sự chia cắt trong Đảng thành phái “ đa số”, phái “ thiểu số” và vấn đề ý nghĩa, nguyên tắc, lập trờng của tờ “Tia lửa” mới trong các vấn đề tổ chức Toàn bộ nội dung của “Một bớc tiến hai bớc lùi” tập trung giải quyết 3 vấn đề chính đó là:

1 Diễn biến cuộc đấu tranh trong đại hội II của đảng công nhân dân chủ- xa ừhội Nga 2.Cuộc đấu tranh về mặt tổ chức xoay quanh tiết một của điều lệ Đảng

3 Những nguyên tắc tổ chức Đảng kiểu mới của giai cấp vô sản.`

Phạm vi nội dung thu hoạch đề cập vấn đề trong khi phê phán những quan điểm, t tởng cơ hội về mặt tổ chức của bọn Mác- tốp thuộc phái

Mensêvích, Lênin đã làm sáng tỏ những quan điểm Mác xít và khẳng định những nguyên tắc tổ chức cơ bản của đảng kiểu mới

* Đảnglà đội tiền phong của giai cấp công nhân: Nguyên lý Đảng là

đội tiên phong của giai cấp công nhân đã đợc C.Mác, Ph.Ăng ghen đa ra trong

“Tuyên ngôn của Đảng Cộng sản” từ năm1848 Phái thiểu số chủ trơng xoá nhoà ranh giới giữa Đảng với giai cấp, hạ thấp vai trò của Đảng V.I.Lênin kịch liệt phản đối điều đó và xác định : “Đảng là của giai cấp nhng là đội tiên phong của giai cấp chứ không phải toàn bộ giai cấp là Đảng” 1 Ngời chỉ ra:

“Những ngời nào nghỉ rằng, dới chế độ t bản chủ nghĩa, hầu nh toàn bộ giai cấp, hay toàn bộ giai cấp một ngày kia sẽ đủ sức vơn mình lên đến chỗ đạt tới trình độ giác ngộ và tích cực của đội tiên phong của mình, của Đảng dân chủ-xã hội của mình thì ngời ấy sẽ mắc cái bệnh của Malilốp và “chủ nghĩa theo

đuôi”2 Dới chế độ t bản chủ nghĩa ngay cả tổ chức công đoàn (tổ chức sơ khai hơn, vừa tầm hơn với sự giác ngộ của những tầng lớp còn lạc hậu) cũng không

đủ sức bao trùm hầu nh toàn bộ, hay toàn bộ giai cấp công nhân” 3

Đảng là một bộ phận u tú, giác ngộ cách mạng nhất, là lãnh tụ chính trị,

bộ tham mu chiến đấu của giai cấp công nhân

Toàn bộ giai cấp công nhân phải hoạt động dới sự lãnh đạo của Đảng, “Thật vậy, không đợc lẫn lộn Đảng tức là đội tiên phong của giai cấp công nhân với toàn bộ giai cấp” 4 và các tổ chức khác của giai cấp công nhân

Để giữ vững tính tiên phong của Đảng, V.I.Lênin chỉ rõ : Đảng phải tiên phong cả về lý luận và thực tiễn, cả về chính trị, t tởng và tổ chức

Đảng phải tập hợp, lãnh đạo quần chúng nâng cao trình độ giác ngộ cho quần chúng lên ngang tầm trình độ của những ngời cách mạng, không theo

đuôi quần chúng, không đợc hạ thấp trình độ tổ chức của Đảng ngang với trình độ của quần chúng Ngời chỉ ra: “Nếu chúng ta quên mất sự khác nhau giữa đội tiên phong và tất cả số quần chúng hớng theo đội tiên phong đó, nếu chúng ta quên mất rằng đội tiên phong có nghĩa vụ thờng xuyên phải nâng các tầng lớp ngày càng đông đảo đó lên trình độ tiên tiến ấy” 5

1 V.I.Lênin (1904), Toàn tập, Nxb Tiến bộ Matxcơva 1979 tập 8, tr 289

2 V.I.Lênin (1904), Toàn tập, Nxb Tiến bộ Matxcơva 1979 tập 8, tr 289

3 Sđd tr.289

4 Sđd tr.289

5 Sđd tr.290

Đa ra công thức trong tiết 1 dự thảo điều lệ Đảng, V.I.Lênin đã bảo vệ tính chất tiên phong của Đảng, nâng cao danh hiệu đảng viên, phòng ngừa phần tử cơ hội chui vào Đảng

* Đảng là bộ phận có tổ chức của giai cấp công nhân: Lênin đã phê

phán quan điểm sai lầm của ác-xen-rốt: “ tôi nghỉ rằng chúng ta cần phân biệt hai khái niệm: Đảng và tổ chức Thế mà, ở đây ngời ta lại lẫn lộn hai khái niệm ấy Đó là một sự lẫn lộn nguy hiểm” Lênin vạch rõ: “ Hãy nghiên cứu lý

lẽ đó kỹ càng hơn Nếu tôi nói rằng đảng phải là một tổng số ( không phải là một tổng số đơn giản trong số học mà là một tổng hợp) các tổ chức, nh thế có phải là tôi đã “lẫn lộn” hai khái niệm: đảng và tổ chức, không ? và ngời đi đến kết luận: “ Tất nhiên là không Nói nh thế, tôi muốn trình bày một cách tuyệt

đối rõ ràng và chính xác rằng tôi muốn và tôi đòi hỏi đảng, đội tiên phong của giai cấp, phải hết sức có tổ chức, rằng đảng chỉ nên thu nhận những phần tử ít nhất cũng phải chấp nhận một tính tổ chức tối thiểu”1

Theo V.I.Lênin, Đảng là một bộ phận có tổ chức của giai cấp công nhân bởi vì là đội tiên phong của giai cấp thì: Đảng phải có tổ chức chặt chẽ, vững chắc, có kỷ luật nghiêm minh và thống nhất Đó là sức mạnh của Đảng Xuất phát từ bản chất giai cấp công nhân, từ mục đích nhiệm vụ và đặc điểm của cuộc đấu tranh chống giai cấp t sản, muốn chiến thắng kẻ thù tất yếu Đảng phải đợc tổ chức V.I.Lênin còn nhấn mạnh rằng : Trong cuộc đấu tranh chống giai cấp t sản, giai cấp vô sản không có vũ khí nào tốt hơn là sự tổ chức Tổ chức quả là một vũ khí nhờ đó mà giai cấp vô sản sẽ tự giải phóng Đối với giai cấp vô sản thì tổ chức là vũ khí đấu tranh giai cấp Trong cuộc đấu tranh

để giành chính quyền, giai cấp vô sản không có vũ khí nào khác hơn là sự tổ chức Sự thống nhất t tởng của giai cấp vô sản dựa trên cơ sở những nguyên lý chủ nghĩa Mác đợc củng cố bằng sự thống nhất vật chất của tổ chức Để bảo

đảm cho Đảng là một chỉnh thể có tổ chức chặt chẽ Đảng phải có cơng lĩnh, đ-ờng lối, có cơ quan lãnh đạo thống nhất, phải đợc tổ chức, sinh hoạt và hoạt

động theo nguyên tắc tập trung dân chủ, cán bộ đảng viên phải có ý thức tổ chức kỷ luật cao và tự giác

* Đảng là tổ chức cao nhất của giai cấp công nhân

Theo V.I.Lênin: Đảng chẳng những là đội tiên phong có tổ chức mà còn là tổ chức cao nhất của giai cấp công nhân Sự khác nhau giữa Đảng với các tổ chức khác của giai cấp công nhân là ở chỗ : Đảng là lãnh tụ chính trị của giai cấp, là lực lợng lãnh đạo mọi tổ chức và toàn thể giai cấp Đảng gồm những đại biểu u

tú tiên tiến, giác ngộ tích cực nhất của giai cấp và đợc tổ chức chặt chẽ Trình

độ tổ chức của Đảng là cao nhất, chặt chẽ nhất Không đợc nhầm lẫn giữa trình

độ tổ chức cao của Đảng với địa vị của Đảng trong xã hội Lênin cho rằng:

“Tuỳ theo trình độ tổ chức nói chung, và mức độ bí mật của tổ chức, nói riêng, ngời ta có thể phân biệt đại khái các loại tổ chức sau đây:1, những tổ chức của những ngời cách mạng; 2, những tổ chức của công nhân hết sức rộng rãi và đủ mọi hình thức Hai tổ chức ấy hợp lại thành đảng Rồi đến: 3, những tổ chức công nhân gắn liền với đảng; 4, những tổ chức công nhân không gắn liền với

đảng, nhng thực tế thì đặt dới sự giám sát và lãnh đạo của đảng”1, “ngợc lại, theo quan điểm của đồng chí Mác-tốp, thì ranh giới của đảng vẫn hoàn toàn không đợc xác định rõ rệt, vì rằng “ mỗi ngời tham gia bãi công” đều có thể “tự xng là đảng viên” đợc Sự lờ mờ ấy có lợi ích gì ? có lợi ích là làm cho nhiều ngời đợc mang “danh hiệu” ấy Cái hại của nó là gây ra t tởng lẫn lộn giai cấp với đảng, một t tởng có tác dụng phá hoại tổ chức”2

Đảng có trách nhiệm và khả năng lãnh đạo tất cả các tổ chức khác của giai cấp công nhân, tập hợp, hớng dẫn các tổ chức khác của giai cấp hớng vào thực hiện mục tiêu chung là lật đổ chủ nghĩa t bản, xây dựng thành công chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa cộng sản V.I.Lênin chỉ ra rằng: “Chúng ta là Đảng của giai cấp, bởi vậy hầu nh toàn bộ giai cấp (và trong thời kỳ chiến tranh, trong thời kỳ nội chiến thì toàn bộ giai cấp không trừ một ngời nào cả) cần phải hoạt động dới sự lãnh đạo của Đảng ta, phải triệt để siết thật chặt hàng

Trong tiết một của Điều lệ Đảng, V.I.Lênin đòi hỏi ngời đảng viên phải thừa nhận cơng lĩnh và Điều lệ của Đảng, tham gia một trong những tổ chức

Đảng, nhằm làm cho Đảng thực sự trở thành tổ chức cao nhất của giai cấp công nhân ngời nói: “ Tất cả những ngời nào thừa nhận cơng lĩnh của đảng và ủng hộ đảng bằng những phơng tiên vật chất cũng nh bằng cách tự mình tham

1 Sđd tr 297

2 Sđd tr 297

3 Sđd tr 289

gia một trong những tổ chức của đảng, thì đợc coi là đảng viên của đảng”4

quan điểm của Lênin đã đề cao khái niệm đảng viên, định nghĩa đảng viên không tách rời nguyên tắc tập trung dân chủ, là đảng viên phải tham gia sinh hoạt, hoạt động, chịu sự quản lý, kiểm tra của một tổ chức đảng nhất định và

nh vậy đảng viên phải phục tùng tổ chức đảng, có ý thức tổ chức và tính kỷ luật , có nh vậy mới phân biệt đợc đảng viên với quần chúng ngoài đảng, mới nâng cao chất lợng, danh hiệu của ngời đảng viên Lênin đã đấu tranh phê phán công thức của Mác-tốp: “ Tất cả những ngời nào thừa nhận cơng lĩnh của

đảng, ủng hộ đảng bằng những phơng tiện vật chất, và tự mình giúp đỡ đảng một cách đều đặn, dới sự chỉ đạo của một trong những tổ chức của đảng, thì

đ-ợc coi là đảng viên của đảng công nhân dân chủ- xã hội Nga”2, theo công thức này thì đảng viên không cần tham gia hoặc chịu sự quản lý của tổ chức đảng, mọi quần chúng tích cực có thể tự xng là đảng viên, và có quyền tham gia sinh hoạt ở bất cứ tổ chức nào, về thực chất là sự lẫn lộn giữa đảng viên với quần chúng, hạ thấp vai trò của ngời đảng viên, giữa ngời có tổ chức với ngời không

có tổ chức, biến tổ chức của đảng thành một kiểu câu lạc bộ Lênin đánh giá: “

Sự so sánh trên đây làm cho ngời ta thấy rõ ràng đúng là bản dự thảo của Mác-tốp khẳng chứa đựng một ý nào cả, mà chỉ là một câu nói rỗng tuếch , chỉ những ngời nào thích nói để mà không nói gì cả, thích nhét vào “điều đó” vô số những câu nói suông và những công thức quan liêu chủ nghĩa,( tức là những công thức vô ích cho công tác, nhng hình nh cần thiết để khoa trơng), chỉ những ngời ấy mới nói về điều đó sự việc mà Mác-tốp viện ra làm chứng chỉ là một mớ bòng bong”3

Để bảo đảm cho Đảng thực sự là tổ chức cao nhất của giai cấp công nhân, Đảng chỉ kết nạp những phần tử u tú, tiên tiến, giác ngộ lý luận có ý thức tổ chức kỷ luật cao, có khả năng tuyên truyền, vận động giáo dục và thu phục đợc quần chúng Đảng là một tổ chức chặt chẽ nhất, là một khối thống nhất ý chí và hành động, có kỷ luật tự giác, nghiêm minh

* Tập trung dân chủ là nguyên tắc tổ chức cơ bản của Đảng

Để xứng đáng với vị trí, vai trò đội tiên phong có tổ chức và là tổ chức cao nhất của giai cấp công nhân, xứng đáng với vai trò lãnh tụ chính trị của giai cấp thì Đảng phải đợc tổ chức, sinh hoạt và hoạt động theo nguyên tắc tập

1 Sđd tr.268

2 Sđd tr.268

trung dân chủ ở thời kỳ này, V.I.Lênin đặc biệt nhấn mạnh chế độ tập trung trong Đảng nhằm chống lại quan điểm của bọn cơ hội đồng thời để khắc phục tình trạng tiểu tổ, phân tán tản mạn, lối làm việc thủ công nghiệp cục bộ địa phơng của các tổ chức đảng Ngời khẳng định: “ những ngời chống phái “tia lửa” cũng nh “phái giữa” phản đối cả chế độ tập trung lẫn “chế độ hai cơ quan trung ơng” Đồng chí Li-be gắn cho bản dự thảo điều lệ của toi là một thứ “hoài nghi về tổ chức” Đòng chí ấy nhận thấy chế độ hai cơ quan trung

-ơng là chế độ phân quyền Đòng chí A-ki-Mốp đã tỏ ý muốn mở rộng thẩm quyền của các ban chấp hành địa phơng, cụ thể là để cho ban chấp hành ấy

“có quyền” tự mình “thay đổi số uỷ viên của mình” “cần phải cho ban chấp hành đó một quyền tu do hành động lớn hơn nữa các ban chấp hành địa

ph-ơng phải đợc những cán bộ đang hoạt động của địa phph-ơng bbầu ra, cũng hệt

nh ban chấp hành trung ơng đợc những đại biểu của tất cả các tổ chức đang hoạt động của nớc Nga bâù ra Nhng nếu không thể dung nạp đợc cả điều đó, thì phải hạn chế số uỷ viên do ban chấp hành trung ơng chỉ định vào các ban chấp hành địa phơng ” Nh các đồng chí đã thấy, đó là đồng chí A-ki-mốp đã gợi ra một lý lẽ để chống “chế độ tập trung quá đáng”, “Hãy lấy bài lấy bài diễn văn của đồng chí Gôn-đơ-blát làm ví dụ “Đồng chí ấy phản đối chế độ tập trung “gớm giếc” của tôi, cho rằng nó đa đến chỗ “tiêu diệt” các tổ chức cơ sở; rằng nó “ chứa đựng hoàn toàn ý muốn làm cho Ban chấp hành trung

-ơng có quyền hành vô hạn, quyền can thiệp vô hạn vào mọi việc”; rằng nó chỉ

để cho các tổ chức “ có một quyền duy nhất là quyền cúi đầu tuân theo những mệnh lệnh từ trên ban xuống”v.v “ nếu đợc xây dựng theo bản dự thảo đó, thì ban chấp hành trung ơng sẽ đứng vào một khoảng không trống rỗng; chung quanh ban chấp hành trung ơng sẽ không có gì làm ngoại vi cả, mà chỉ có một

đám quần chúng không có hình thù thôi, trong đó các nhân viên thừa hành của ban chấp hành trung ơng sẽ hoạt động” Đó cũng vẫn chính là một câu trống rỗng giả dối mà những ngời nh Mác-tốp và ác-xen-rốt, sau khi thất bại ở đại hội, đã bắt đầu đa ra cho chúng ta thởng thức”1

Theo V.I.Lênin, Đảng phải có cơng lĩnh điều lệ thống nhất, do Đại hội vạch ra Toàn Đảng phải nghiêm chỉnh chấp hành cơng lĩnh, Điều lệ, nghị

phục tùng sự lãnh đạo của Ban chấp hành trung ơng, đảng viên phải tự giác

1 Sđd tr.277-278

phục tùng tổ chức, kỷ luật của Đảng, cấp dới phục tùng cấp trên, thiểu số phục tùng đa số, cá nhân phục tùng tổ chức

Trong và sau Đại hội II, phái Mensêvích cùng các phần tử hội khác đã kịch liệt chống lại chế độ tập trung, nhằm kéo lùi Đảng trở lại thời kỳ phân tán, tiểu tổ Chúng cho rằng nếu theo nguyên tắc do V.I.Lênin đề ra là biến

Đảng thành cỗ máy, mỗi đảng viên chỉ nh những ốc vít, những bánh xe, thiếu tính chủ động, sáng tạo

V.I.Lênin đã phê phán quan điểm đó và khẳng định: “Trớc kia Đảng ta cha phải là một khối chính thức có tổ chức, mà chỉ là một tổng số những nhóm riêng biệt và do đó, giữa các nhóm ấy không thể có những quan hệ nào khác, ngoài sự tác động về mặt t tởng Hiện nay chúng ta đã trở thành một Đảng có

tổ chức, điều đó có ý nghĩa là chúng ta đã tạo ra một quyền lực, biến uy tín về

t tởng thành uy tín về quyền lực, khiến cấp dới phải phục tùng cấp trên của

Đảng…””1

Vạch trần quan điểm cơ hội chủ nghĩa của phái Mensêvích, V.I.Lênin chỉ ra: “Lẽ tự nhiên là chủ nghĩa cơ hội về mặt cơng lĩnh thì gắn liền với chủ nghĩa cơ hội về mặt sách lợc và gắn liền với chủ nghĩa cơ hội trong các vấn đề

tổ chức”2 Và Ngời khẳng định: “Bênh vực chế độ tự trị, chống lại chế độ tập trung là một đặc điểm có tính nguyên tắc của chủ nghĩa cơ hội trong các vấn

đề tổ chức”3

V.I.Lênin nhấn mạnh tập trung không có nghĩa là xem nhẹ dân chủ, tập trung phải đi đôi với dân chủ, tập trung và dân chủ là hai mặt không tách rời trong chế độ tổ chức của Đảng vô sản

* Đảng liên hệ mật thiết với quần chúng, là hiện thân của mối liên hệ giữa đội tiên phong với giai cấp công nhân và nhân dân lao động

Đảng liên hệ chặt chẽ với quần chúng là tất yếu khách quan, bởi bì Đảng

là đội tiên phong của giai cấp công nhân chứ không phải bao gồm toàn bộ giai cấp Cho nên Đảng muốn tồn tại, phát triển và có đủ lực lợng, sức mạnh hoàn thành sứ mệnh lịch sử của mình thì phải liên hệ chặt chẽ với giai cấp công nhân

và nhân dân lao động Đó là điều kiện bảo đảm cho Đảng có sức mạnh và phát triển, là nhân tố cơ bản quyết định thắng lợi của sự nghiệp cách mạng

1 Sđd tr 428-429

2 Sđd tr.468

V.I.Lênin cho rằng: “Muốn trở thành một Đảng dân chủ - xã hội thì cần phải

đ-ợc sự ủng hộ của chính giai cấp”1

Mối liên hệ giữa Đảng với quần chúng không phải do số lợng đảng viên nhiều hay ít mà do chất lợng đội ngũ đảng viên quyết định: “Các tổ chức đảng của chúng ta bao gồm những ngời dân chủ - xã hội chân chính mà càng mạnh

mẽ bao nhiêu, và trong nội bộ Đảng càng ít có tình trạng dao động và không kiên định bao nhiêu, thì ảnh hởng của Đảng đối với những ngời trong quần chúng công nhân chung quanh Đảng và chịu sự lãnh đạo của Đảng sẽ càng rộng rãi, càng nhiều mặt, càng phong phú, càng hiệu quả bấy nhiêu”2

Để giữ vững và tăng cờng mối liên hệ giữa Đảng với quần chúng, V.I.Lênin chỉ

rõ : Đảng phải tuyên truyền, giác ngộ, tập hợp quần chúng; tổ chức vận động quần chúng, phát huy vai trò của quần chúng trong sự nghiệp cách mạng Ngời chỉ rõ :

“Đảng phải hết sức và sẽ hết sức làm cho tinh thần của mình thấm sâu vào các nghiệp đoàn và làm cho các tổ chức ấy chịu ảnh hởng của mình”3

Đảng phải đề phòng và khắc phục các khuynh hớng quan liêu xa rời quần chúng, vợt quá xa trình độ của quần chúng, hoặc hạ thấp mình ngang hàng với quần chúng, đồng thời cũng đề phòng khuynh hớng theo đuôi quần chúng V.I.Lênin dạy rằng: “Chúng ta sẽ chỉ tự lừa dối mình, nhắm mắt trớc những nhiệm vụ bao la của chúng ta, thu hẹp những nhiệm vụ đó lại nếu chúng ta quên mất sự khác nhau giữa đội tiên phong và tất cả số quần chúng hớng theo

đội tiên phong đó; Nếu chúng ta quên mất rằng đội tiên phong có nghĩa vụ th-ờng xuyên phải nâng các tầng lớp ngày càng đông đảo đó lên trình độ tiên tiến ấy” 4

* Tự phê bình và phê bình là quy luật phát triển của Đảng

Theo V.I.Lênin: Đảng phải thờng xuyên tự phê bình và phê bình, có nh vậy

Đảng mới phát triển, tiến bộ, mới đợc quần chúng tin tởng và tôn trọng V.I.Lênin đòi hỏi phải tự vạch ra sai lầm khuyết điểm, phân tích rõ nguyên nhân

và tìm ra hớng khắc phục Ngời dạy: “Nếu một chính Đảng nào không dám nói thật bệnh tật của mình ra, không dám chuẩn đoán bệnh một cách thẳng tay, và tìm phơng cứu chữa bệnh đó, thì Đảng đó sẽ không xứng đáng đợc ngời ta tôn

1 Sđd tr 293

2 Sđd tr 288- 289

3 Sđd tr 294

4 Sđd tr.289-290