b Tìm góc hợp giữa hai lực này khi hợp lực của chúng có độ lớn 20 N... Bài 16: Cho vật nặng khối lượng m = 8 kg được treo trên các đoạn dây như hình vẽ.. Hãy tìm độ lớn của hợp lực khi h
Trang 1CHUYÊN ĐỀ: TỔNG HỢP VÀ PHÂN TÍCH LỰC
CHUYÊN ĐỀ 1: TỔNG HỢP VÀ PHÂN TÍCH LỰC
Bài 1: Cho hai lực đồng quy có độ lớn F1= 40N, F2= 30N Hãy tìm độ lớn của hai lực khi chúng hợp nhau một góc 00; 600 ;900 ;1200 ;1800 Vẽ hình biểu diễn cho mỗi trường hợp Nhận xét ảnh hưởng của góc đối với độ lớn của lực
Hướng dẫn
Ta có F F = 1+ F2
Trường hợp 1: = 0
2 1
(F ; F ) 0
= F F1+ F2 = F 40 30 70N + =
Trường hợp 2: = 0
2 1
(F ; F ) 60
F 40 30 2.40.30 cos 60
= F 10 37N
Trường hợp 3: = 0
2 1
(F ; F ) 90
2 = 2 + 2
=F 50N
Trường hợp 4: = 0
2 1
(F ; F ) 120
F 2 = 40 2 + 30 2 + 2.40.30 cos120 0
= F 10 13N
Trường hợp 5: = 0
2 1
(F ; F ) 180
= F F1− F2 = F 40 30 − = 10N
Ta nhận thấy càng lớn thì F càng nhỏ đi
Bài 2: Cho 3 lực đồng quy, đồng phẳng F1,F2,F3
lần lượt hợp với trục Ox những góc 00, 600,
1200;F1=F3=2F2=30N Tìm hợp lực của ba lực trên
Hướng dẫn
Theo bài ra = 0 =
3
(F ; F ) 120 ; F F nên theo quy tắc tổng hợp hình bình hành và tính
chất hình thoi
13
(F ; F ) 60 ; F F F 30N
1
Vậy F F = 13+ F2= 30 15 45N + =
Bài 3: Hai lực 10N và 14N đặt tại một điểm có thể cho một hợp lực bằng 2N, 4N, 10N,
24N, 30N được không?
Hướng dẫn
Ta có lực tổng hợp thỏa mãn tính chất
Trang 2hanhatsi@gmail.com – ĐT,FB,ZL: 0973.055.725 [2]
Vậy lực tổng hợp có thể cho bằng 4N;10N;24N
Bài 4: Hai lực đồng quy có độ lớn 4N và 5N hợp với nhau góc Tính biết rằng hợp lực của hai lực trên
có độ lớn 7,8N
Hướng dẫn
Ta có 2 = 2 + 2 +
Bài 5: Cho hai lực đồng qui có độ lớn F1 = 3N, F2 = 4N
a Hợp lực của chúng có thể có độ lớn 5N hay 0,5N không?
b.Cho biết độ lớn của hợp lực là 5N Hãy tìm góc giữa hai lực F1 và F2
Hướng dẫn
a.Ta có lực tổng hợp thỏa mãn tính chất
Vậy hợp lực của chúng có thể là 5N
b Ta có 2 = 2 + 2 + 2 = 2 + 2 + = 0
Bài 6: Cho hai lực F1 = F2 = 40 N biết góc hợp bởi hai lực là 0
60
=
Hợp lực của 2
1, F
F
là bao nhiêu ? vẽ hợp lực đó
Hướng dẫn
Vẽ hợp lực
1 2 2 os1 2
F =F +F + F F c F = 40 3 N
Bài 7: Hãy dùng quy tắc hình bình hành để tìm hợp lực của ba lực F1 = F2 = F2 = 60 N nằm trong cùng một mặt phẳng Biết rằng lực F
2 làm thành với hai lực F
1 và F
3 những góc đều là 60o
Hướng dẫn
Theo bài ra = 0 =
3
(F ; F ) 120 ; F F nên theo quy tắc tổng hợp hình bình
hành và tính chất hình thoi
13
(F ; F ) 60 ; F F F 60N
1
Vậy F F= 13+F2=60 60 120N+ =
Bài 8: Cho ba lưc đồng quy cùng nằm trong một mặt phẳng, có độ lớn bằng nhau bằng 80N và từng đôi một
làm thành góc 1200 Tìm hợp lực của chúng
Hướng dẫn
Theo bài ra = 0 =
2
(F ; F ) 120 ; F F nên theo quy tắc tổng hợp hình bình hành
và tính chất hình thoi
12
(F ; F ) 60 ; F F F 80N
12
Vậy F F = 12− F3= 80 80 0N − =
Bài 9: Theo bài ra ta có lực tổng hợp F =F1+F2 và độ lớn của hai lực
thành phần F1=F2 =50 3( )N và góc giữa lực tổng hợp F và F bằng 1
0
30
= Độ lớn của hợp lực F và góc giữa F với 1 F2 bằng bao nhiêu?
Trang 3CHUYÊN ĐỀ: TỔNG HỢP VÀ PHÂN TÍCH LỰC
Hướng dẫn
Vì F1 = F2 mà F F1; 2 tạo thành hình bình hành với đường chéo là F nên
= = 2 2.30 0 = 60 0
Ta có: 2 1 os
2
F F c
=
2
Bài 10: Cho hai lực đồng quy có độ lớn F1 = F2 = 100 N Hãy tìm góc hợp lực của hai lực khi chúng hợp nhau một góc = 00, 600, 900, 1200 , 1800 Vẽ hình biểu diễn mỗi trường hợp của hợp lực
Hướng dẫn
Ta có F F = 1 + F 2
Trường hợp 1: = 0
2 1
(F ; F ) 0
= F F1+ F2 = F 100 100 200N + =
Trường hợp 2: = 0
2 1
(F ; F ) 60
=F 2.F cos1 =2.100.cos600
=F 2.100. 3 =100 3(N)
2
Trường hợp 3: = 0
2 1
(F ; F ) 90
2 = 2 + 2
F 2 = 100 2 + 100 2
= F 100 2(N)
Trường hợp 4: = 0
2 1
(F ; F ) 120
F 2 = 100 2 + 100 2 + 2.100.100 cos120 0
= F 100(N)
Trường hợp 5: = 0
2 1
(F ; F ) 180
= F F1− F2 = F 100 100 − = 0(N)
Bài 11: Một vật có khối lượng 6kg được treo như hình vẽ và được giữ yên bằng dây OA và OB Biết OA và
OB hợp với nhau một góc 450 Tìm lực căng của dây OA và OB
Hướng dẫn Ta có P = mg = 6.10=60 (N)
Cách 1: Biểu diễn các lực như hình vẽ
Theo điều kiện cân bằng T OB + T OA + = + P 0 F T OA = 0
=
OA
OA
Góc là góc giữa OA và OB: = 450
Trang 4hanhatsi@gmail.com – ĐT,FB,ZL: 0973.055.725 [4]
0
0
60
45
OB OB
P
2
OA
Cách 2: Chọn hệ quy chiếu Oxy như hình vẽ Phân tích T OBthành hai lực T xOB ,T yOB như hình vẽ Theo điều kiện cân bằng
TxOB+TyOB+TOA+ =P 0
Chiếu theo Ox:
0
P
Sin45
Thay vào ( 1 ) ta có : = 2 =
OA 2
T 60 2 60(N)
Bài 12: Cho một vật có khối lượng 3kg được treo như hình vẽ với day treo hợp với
phương thẳng đứng một góc 30 0 Xác định lực căng của dây và lực tác dụng của vật lên
tường biết g 10m / s = 2
Hướng dẫn
Ta có P = mg = 3.10=30 (N)
Cách 1: Biểu diễn các lực như hình vẽ
Theo điều kiện cân bằng T N P 0 + + = + = F T 0
=
F T
=
0
0
2
T 20 3(N)
Cách 2: Chọn hệ quy chiếu Oxy như hình vẽ
Trang 5CHUYÊN ĐỀ: TỔNG HỢP VÀ PHÂN TÍCH LỰC
Phân tích T OBthành hai lực T ,T x y như hình vẽ
Theo điều kiện cân bằng
Chiếu theo Ox:
x
Chiếu theo Oy:
0 y
0
P
Cos30
Thay vào ( 1 ) ta có: N 20 3 = 1= 10 3(N)
Bài 13: Đặt thanh AB có khối lượng không đáng kể nằm ngang, đầu A gắn vào tường
nhừ một bản lề, đàu B nối với tường bằng dây BC Treo vào B một vật có khối lượng
3kg, cho AB=40cm, AC= 30cm Tính lực căng trên dây BC và lực nén lên thanh
AB
Lấy g=10m/s2
Hướng dẫn
Ta có P = mg = 3.10=30 (N)
Cách 1: Biểu diễn các lực như hình vẽ
Theo điều kiện cân bằng
BC
=
F N
Xét tam giác ABC ta có
Sin
Cos
Theo hình biểu diễn
30 50( ) 3
5
BC BC
P
T
4
5
BC
Bài 14: Cho hai lực đồng quy có độ lớn F1 = 16 N; F2 = 12 N
a) Tìm độ lớn của hợp lực của hai lực này khi chúng hợp với nhau một góc = 00; 600; 1200; 1800 b) Tìm góc hợp giữa hai lực này khi hợp lực của chúng có độ lớn 20 N
Trang 6
hanhatsi@gmail.com – ĐT,FB,ZL: 0973.055.725 [6]
Hướng dẫn
a) Hợp lực của hai lực hợp với nhau góc :
F = F12+F22+2F1F2cos Khi = 00; cos = 1; F = F12+F22+2 F F1 2 = F1 + F2 = 28 N
Khi = 600; cos =
2
1
; F = F12+F22+F1F2 = 24,3 N
Khi = 1200; cos =
-2
1
; F = F12+F22−F1F2 = 14,4 N
Khi = 1800; cos = -1 ; F = F12+F22−2 F F1 2 = F1 - F2 = 4 N
Bài 15: Cho ba lực đồng qui cùng nằm trong một mặt phẵng có độ lớn bằng nhau và bằng 20 N Tìm hợp lực
của chúng biết rằng lực làm thành với hai lực và
→ 3
F những góc đều là 600
Hướng dẫn
Lực tổng hợp của và
→ 2
F :
F12 = F12+F22+2F1F2cos60 = 20 3 N ;
→ 12
F hợp với
→ 2
F góc 300 tức là vuông góc với
→ 3
F
Do đó: F123 = F +122 F32 = 40 N
Bài 16: Cho vật nặng khối lượng m = 8 kg được treo trên các đoạn dây như hình vẽ
Tính lực căng của các đoạn dây AC và BC Lấy g = 10 m/s2
Hướng dẫn
Điểm A chịu tác dụng của 3 lực: Trọng lực →P, lực căng
→
AC
T của sợi dây AC, lực căng T→AB của sợi dây AB Điều kiện cân bằng:
→
P+
→
AC
T +
→
AB
T = 0
→ Chọn hệ trục tọa độ Oxy như hình vẽ
Chiếu lên trục Oy ta có:
TACcos300 – P = 0 TAC = 0
30 cos
P
= 93,4 N
Chiếu lên trục Ox ta có: - TACcos600 + TAB = 0
→ 2
F
→ 1
F
→ 1
F
Trang 7CHUYÊN ĐỀ: TỔNG HỢP VÀ PHÂN TÍCH LỰC
TAB = TACcos600 = 46,2 N
Bài 17: Một vật có trọng lượng P = 20 N được treo vào một vòng nhẫn O (coi là chất điểm) Vòng nhẫn được
giữ yên bằng hai dây OA và OB Biết dây OA nằm ngang và hợp với dây OB một góc 1200 Tìm lực căng của hai dây OA và OB
Hướng dẫn
Khi vật cân bằng ta có:
1 2
1 2
0
F F P
Theo đề bài ta có: 0
OA C
2
2
Trang 8hanhatsi@gmail.com – ĐT,FB,ZL: 0973.055.725 [8]
BÀI TẬP CÓ ĐÁP ÁN
Bài 1: Cho hai lực đồng qui có độ lớn Hãy tìm độ lớn của hợp lực khi hai lực hợp với
Bài 2: Cho hai lực đồng quy có độ lớn và
a/ Hợp lực của chúng có thể có độ lớn hoặc được không ?
b/ Cho biết độ lớn của hợp lực là Hãy tìm góc giữa hai lực và ?
ĐÁP SỐ: a/ Không b/
Bài 3: Cho ba lực đồng qui (tại điểm O), đồng phẳng
lần lượt hợp với trục Ox những góc
và có độ lớn tương ứng là
như trên hình vẽ 1 Tìm hợp lực của ba lực
trên ?
ĐÁP SỐ: 15 N
Bài 4: Tìm hợp lực của bốn lực đồng quy
trong hình vẽ 2 Biết rằng:
ĐÁP SỐ:
Bài 5: Biết và và góc giữa và bằng Độ lớn của hợp lực
và góc giữa với bằng bao nhiêu ?
ĐÁP SỐ: và
Bài 6: Cho hai lực đồng quy có độ lớn và hợp với nhau một góc α Tính góc α ? Biết rằng
hợp lực của hai lực trên có độ lớn bằng
ĐÁP SỐ:
Bài 7: Cho ba lực đồng quy cùng nằm trong một mặt phẳng, có độ lớn bằng nhau và từng đôi một làm
thành góc Tìm hợp lực của chúng ?
ĐÁP SỐ: 0 N
0 , 30 , 60 , 90 , 120 , 180
40
1
o 90
1 2 3
F , F , F
0 , 60 , 120
F 5 N , F 3 N ,
F 7 N , F 1 N
2 2 N
1
15 N 60o
7, 8 N o
60 15 '
o 120
O
Hình 1
Hình 2
Trang 9CHUYÊN ĐỀ: TỔNG HỢP VÀ PHÂN TÍCH LỰC
Bài 8: Một vật có khối lượng đang đứng yên thì chịu tác dụng của hai lực vuông góc nhau
và có độ lớn lần lượt là và tác dụng
a/ Xác định độ lớn của hợp lực ?
b/ Sau bao lâu vận tốc của vật đạt đến gia trị ?
ĐÁP SỐ: và
Bài 9: Một vật chịu tác dụng của hai lực và như hình vẽ 3 Cho Tìm lực
để vật cân bằng ? Biết khối lượng của vật không đáng kể
Bài 10: Một vật có khối lượng m chịu tác dụng của hai lực lực và như
bởi với phương thẳng đứng Tìm m để vật cân bằng ?
Bài 11: Một vật chịu tác dụng của ba lực như hình vẽ 5 thì cân bằng Biết rằng
độ lớn của lực Hãy tính độ lớn của lực F1 và F2 ?
Bài 12: Một chiếc đèn được treo vào tường nhờ một dây AB Muốn cho đèn ở xa
tường, người ta dùng một thanh chống nằm ngang, một đầu tì vào tường,
còn đầu kia tì vào điểm B của dây như hình vẽ 6 Cho biết đèn nặng
và dây hợp với tường một góc Tính lực căng của dây và phản lực của thanh Cho biết phản lực của thanh có phương dọc theo thanh và
Bài 13: Một chiếc đèn được treo vào tường nhờ một dây AB có không dãn có khối
lượng không đáng kể Muốn cho xa tường, người ta dùng một thanh chống, một đầu tì vào tường, còn đầu kia tì vào điểm B của sợi dây Biết đèn nặng 40 N và dây hợp với tường một góc Tính lực căng của dây và phản lực của thanh ?
/
30 m s
1
3
F
o
13 N ; 67 23 '
1
o
1
F
3
/ 2
15 N ; 10 N
o 45
Hình 3
A
B Hình 6
α Hình 4
Hình 5
Trang 10hanhatsi@gmail.com – ĐT,FB,ZL: 0973.055.725 [10]
Bài 14: Đặt thanh AB có khối lượng không đáng kể nằm ngang, đầu A gắn vào tường nhờ một bản lề, đầu
B nối với tường bằng dây BC Treo vào B một vật có khối lượng và cho biết
Tính lực căng trên dây BC và lực nén lên thanh ? Lấy
Bài 15: Một vật có khối lượng được treo vào cơ cấu như
hình vẽ 7 Hãy xác định lực do vật nặng m làm căng các dây
AC, AB ?
Bài 16: Một vật có khối lượng treo vào điểm chính giữa
của dây thép AB có khối lượng không đáng kể như hình vẽ 8
sợi dây ?
Bài 17: Một đèn tín hiệu giao thông ba màu giao thông ba màu được treo ở một ngã tư đường nhờ một dây
cáp có trọng lượng không đáng kể Hai dây cáp được giữ bằng hai cột đèn cách nhau Đèn nặng được treo vào điểm giữa O của dây cáp, làm dây cáp võng xuống một đoạn Tính lực căng của dây ?
Bài 18: Tìm hợp lực của các lực trong các trường hợp sau:
(Các lực được vẽ theo thứ tự chiều quay của kim đồng hồ)
a F1 = 10N, F2 = 10N, (F F1, 2
→ → ) =300
b F1 = 20N, F2 = 10N, F3 = 10N,(F F1, 2
→ → ) =900 (F F2, 3
→ → ) =300 (F F1, 3
→ → ) =2400
c F1 = 20N, F2 = 10N, F3 = 10N, F4 = 10N, (F F1, 2
→ → ) =900 (F F2, 3
→ → ) =900 (F F4, 3
→ → ) =900 (F F4, 1
→ → ) =900
d F1 = 20N, F2 = 10N, F3 = 10N, F4 = 10N, (F F1, 2
→ → ) =300 (F F2, 3
→ → ) =600 (F F4, 3
→ → ) =900 (F F4, 1
→ → ) =1800
Bài 19: Một chất điểm chịu tác dụng đồng thời của 2 lực có độ lớn 20N và 30N, xác định góc hợp bởi phương
của 2 lực nếu hợp lực có giá trị:
5 kg
AC 40 cm ; AC 60 cm
/ 2
m 5 kg
57,7 N ; 28, 87 N
m 3 kg
AB 4 m ; CD 10 cm
300, 374 N
AB, CD
0,5 m
C
Hình 7
C
D
B
A
Hình 8
Trang 11CHUYÊN ĐỀ: TỔNG HỢP VÀ PHÂN TÍCH LỰC
Bài 20: Một chất điểm chịu tác dụng đồng thời của 3 lực: F1 = 20N, F2 = 20N và F3 Biết góc giữa các lực là bằng nhau và đều bằng 1200 Tìm F3 để hợp lực tác dụng lên chất điểm bằng 0?
Đáp số: F3 = 20 N
Bài 21: Vật m = 5kg được đặt nằm yên trên mặt phẳng nghiêng góc 300 so với phương
ngang như hình vẽ Xác định các lực tác dụng lên vật? Biết trọng lực được xác định bằng
công thức P = mg, với g = 10m/s2
Đáp số: P = 50N; N = 25 3N; Fms = 25 N
Bài 22: Vật m = 3kg được giữ nằm yên trên mặt phẳng nghiêng góc 450 so với phương
ngang bằng một sợi dây mảnh và nhẹ, bỏ qua ma sát Tìm lực căng của sợi dây( lực mà
vật tác dụng lên sợi dây làm cho sợi dây bị căng ra)
Đáp số: T = 15 2N
m
m