Giáo dục đạo đức hồ chí minh cho sinh viên đại học thái nguyên hiện nay (tt)

Trong những năm qua, cùng với sự phát triển giáo dục, đào tạo của đất nước, Đại học Thái Nguyên luôn coi trọng nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện cho sinh viên, trong đó có giáo dục

LƯƠNG THỊ THÚY NGA

GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC HỒ CHÍ MINH CHO SINH VIÊN

ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN HIỆN NAY

TÓM TẮT LUẬN ÁN TIẾN SĨ CHUYÊN NGÀNH HỒ CHÍ MINH HỌC

Mã số: 62 31 02 04

HÀ NỘI - 2019

Công trình được hoàn thành tại Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh

Người hướng dẫn khoa học: 1 PGS,TS Nguyễn Thị Kim Dung 2 TS Đặng Văn Thái Phản biện 1:

Phản biện 2:

Phản biện 3:

Luận án sẽ được bảo vệ trước Hội đồng chấm luận án cấp học viện

họp tại Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh

vào hồi giờ ngày tháng năm 2019

Có thể tìm hiểu luận án tại: Thư viện Quốc gia

và Thư viện Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh

MỞ ĐẦU

1 Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu

Chủ tịch Hồ Chí Minh để lại cho Đảng và dân tộc Việt Nam một di sản tinh thần vô cùng to lớn và quý giá, đó là một hệ thống quan điểm toàn diện và sâu sắc về những vấn đề cơ bản của cách mạng Việt Nam, trong đó có tư tưởng về đạo đức Tư tưởng Hồ Chí Minh về đạo đức xuất phát từ truyền thống đạo đức tốt đẹp của dân tộc, tiếp thu có chọn lọc tinh hoa đạo đức của nhân loại, vận dụng và phát triển sáng tạo tư tưởng đạo đức cách mạng của chủ nghĩa Mác - Lênin vào thực tiễn Việt Nam Tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh với những chuẩn mực giá trị đúng đắn đã góp phần giữ vững ổn định chính trị, xã hội, thúc đẩy sự phát triển của đất nước Bên cạnh tư tưởng về đạo đức, Hồ Chí Minh còn là tấm gương mẫu mực về thực hành đạo đức cách mạng Tư tưởng đạo đức và tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh mãi mãi soi đường cho các thế hệ người Việt Nam học tập và noi theo

Chủ tịch Hồ Chí Minh đã đi xa nhưng tư tưởng và sự nghiệp của Người còn mãi với thời gian, còn mãi với dân tộc Việt Nam và nhân loại tiến bộ trên thế giới Đối với dân tộc Việt Nam, tư tưởng, tấm gương đạo đức của Hồ Chí Minh có giá trị to lớn trong tiến trình phát triển của đất nước Trong thời kì đổi mới, Đảng đã có những Chỉ thị, Nghị quyết về nghiên cứu học tập, làm theo tư tưởng đạo đức và tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh Việc nghiên cứu, học tập

tư tưởng, đạo đức của Người chính là trở về với truyền thống văn hoá quý báu, trở về với những giá trị tinh thần tốt đẹp của dân tộc Việt Nam

Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh rất quan tâm đến việc giáo dục, rèn luyện, bồi dưỡng thế hệ trẻ Người luôn đánh giá cao vị trí, vai trò của thế hệ trẻ đối với sự nghiệp cách mạng của Đảng và dân tộc Chính vì thế, trong “Di chúc”, Người không quên căn dặn Đảng ta “bồi dưỡng thế hệ cách mạng cho đời sau là một việc rất quan trọng và rất cần thiết” Đối với thế hệ trẻ, lực lượng thanh niên sinh viên đóng một vai trò rất quan trọng Đó là lực lượng có sức khỏe, có tri thức, có hoài bão, luôn khát khao vươn tới cái đẹp, dám nghĩ, dám làm, là lực lượng tiếp sức cho thế hệ đi trước, dìu dắt thế hệ đi sau Việc

giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho thanh niên sinh viên để họ trở thành những người vừa “hồng” vừa “chuyên”, kế thừa trung thành sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội có ý nghĩa vô cùng quan trọng và cấp thiết

Trong những năm qua, cùng với sự phát triển giáo dục, đào tạo của đất nước, Đại học Thái Nguyên luôn coi trọng nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện cho sinh viên, trong đó có giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh nhằm tạo ra nguồn nhân lực có chất lượng cao, đáp ứng sự phát triển kinh tế, xã hội của đất nước nói chung, của các tỉnh trung du, miền núi phía Bắc nói riêng Bên cạnh những thành quả đạt được thì đạo đức sinh viên Đại học Thái Nguyên còn bộc lộ những hạn chế như: sống thực dụng, coi trọng vật chất hơn tinh thần, cá nhân chủ nghĩa, chỉ biết mình không quan tâm đến mọi người, ăn chơi, đua đòi, sa vào các tệ nạn xã hội… Việc giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cũng còn nhiều bất cập, thể hiện qua chủ thể giáo dục, nội dung giáo dục, môi trường giáo dục Điều đó đã ảnh hưởng đến chất lượng đào tạo Thực tế đó đặt

ra yêu cầu cấp thiết cần phải nghiên cứu, đánh giá một cách đầy đủ và khách quan thực trạng đạo đức và giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho sinh viên, qua

đó tìm ra những giải pháp nhằm nâng cao chất lượng giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho sinh viên Đại học Thái Nguyên hiện nay

Xuất phát từ ý nghĩa, tầm quan trọng của việc giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho sinh viên nói chung và sinh viên Đại học Thái Nguyên nói riêng, tác

giả chọn vấn đề: “Giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho sinh viên Đại học

Thái Nguyên hiện nay” làm đề tài Luận án Tiến sĩ Khoa học chính trị, chuyên

2.2 Nhiệm vụ nghiên cứu

Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài luận án Hệ thống hóa, khái quát hóa nội dung đạo đức Hồ Chí Minh Làm rõ nội dung giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho sinh viên Vận dụng nội dung giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho sinh viên vào đánh giá thực trạng và đề xuất yêu cầu, giải pháp nhằm nâng cao chất lượng giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho sinh viên Đại

học Thái Nguyên hiện nay

3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

3.1 Đối tượng nghiên cứu

Nội dung giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho sinh viên; Thực trạng, giải pháp giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho sinh viên Đại học Thái Nguyên

3.2 Phạm vi nghiên cứu

- Về nội dung: luận án tập trung nghiên cứu nội dung giáo dục đạo đức

Hồ Chí Minh cho sinh viên nói chung và vận dụng vào giáo dục đạo đức Hồ

Chí Minh cho sinh viên Đại học Thái Nguyên nói riêng

- Về không gian: Đề tài nghiên cứu 07 trường đại học, thuộc Đại học

Thái Nguyên

- Về thời gian: Giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho sinh viên Đại học

Thái Nguyên từ năm 2007 đến năm 2018

4 Cơ sở lý luận và phương pháp nghiên cứu

4.1 Cơ sở lý luận

Dựa trên cơ sở lý luận của chủ nghĩa Mác - Lênin; tư tưởng Hồ Chí Minh; các quan điểm của Đảng về giáo dục đạo đức nói chung và giáo dục đạo đức

cho sinh viên nói riêng

4.2 Phương pháp nghiên cứu

Luận án tuân thủ phương pháp nghiên cứu của chủ nghĩa duy vật biện chứng và chủ nghĩa duy vật lịch sử Trong quá trình triển khai, luận án còn sử dụng các nhóm phương pháp nghiên cứu khoa học liên ngành và chuyên ngành như: Nhóm các phương pháp nghiên cứu lí luận; Nhóm các phương pháp nghiên cứu thực tiễn

5 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài

5.1 Ý nghĩa khoa học

Luận án góp phần làm rõ hơn đạo đức Hồ Chí Minh và nội dung giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho sinh viên; cung cấp các cứ liệu, luận chứng để các trường đại học nghiên cứu đề ra chủ trương và xây dựng kế hoạch trong công

tác giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho sinh viên

5.2 Ý nghĩa thực tiễn

Luận án là tài liệu tham khảo cho việc nghiên cứu, học tập đạo đức Hồ Chí Minh trong các trường đại học ở nước ta; đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao chất lượng giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho sinh viên ở Đại học Thái Nguyên nói riêng và các trường đại học trong cả nước nói chung, để đẩy mạnh

công tác giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho sinh viên

6 Những đóng góp mới của luận án

Nghiên cứu đạo đức Hồ Chí Minh cho thấy ý nghĩa, giá trị lý luận to lớn của tư tưởng Hồ Chí Minh nói chung và đạo đức Hồ Chí Minh nói riêng đối với xã hội Chỉ ra khái niệm và nội dung giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho sinh viên Đánh giá thực trạng và đề xuất yêu cầu, giải pháp nâng cao chất lượng giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho sinh viên Đại học Thái Nguyên hiện nay

7 Kết cấu của luận án

Ngoài phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục, luận án gồm 4 chương, 10 tiết

Chương 1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU

1.1 TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN ĐỀ TÀI

1.1.1 Nghiên cứu đạo đức Hồ Chí Minh

Đạo đức Hồ Chí Minh là một nội dung quan trọng trong tư tưởng, sự nghiệp của Hồ Chí Minh, có giá trị lý luận và thực tiễn to lớn Vì vậy, đã có rất nhiều nhà khoa học quan tâm tìm hiểu, đi sâu nghiên cứu về vấn đề này Trong đó, phải kể các công trình nghiên cứu của một số tác giả tiêu biểu như: Thành Duy, Nguyễn Thế Thắng, Phạm Văn Khánh, Hoàng Trung, Song Thành, Lê Quí Đức, Đinh Xuân Dũng, Bùi Đình Phong, Hoàng Anh, Hoàng Chí Bảo, Trần Văn Giàu, Vũ Khiêu, Mạch Quang Thắng, Phạm Ngọc Anh, Văn Thị Thanh Mai Bên cạnh đó, còn có nhiều bài viết được đăng trên các tạp chí chuyên ngành bàn về đạo đức Hồ Chí Minh Trong các công trình nghiên cứu, các bài viết, các tác giả đã làm rõ nội dung, giá trị, ý nghĩa của tư tưởng Hồ Chí Minh về đạo đức và khẳng định Hồ Chí Minh là tấm gương đạo đức mẫu mực

1.1.2 Nghiên cứu giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho thanh niên - sinh viên

Liên quan đến vấn đề giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho thanh niên - sinh viên có một số đề tài khoa học cấp Bộ của Thái Bình Dương, Phạm Hồng Chương, Trần Văn Hải; một số cuốn sách nghiên cứu tư tưởng Hồ Chí Minh về vai trò của thanh niên, nội dung giáo dục đạo đức cho thanh niên, sinh viên của các tác giả Văn Tùng, Đoàn Nam Đàn, Nguyễn Thị Kim Dung, Doãn Thị Chín ; một số luận án tiến sĩ của Trần Minh Đoàn, Lê Thị Vân Anh ; một số bài viết đăng trên tạp chí chuyên ngành Trong các công trình nghiên cứu về giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho thanh niên, sinh viên, các nhà nghiên cứu đều thống nhất rằng Hồ Chí Minh rất quan tâm đến công tác giáo dục đạo đức cho thanh niên, sinh viên; ý nghĩa của việc giáo dục đạo đức cho thanh niên, sinh viên trong bối cảnh hiện nay; nội dung giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho thanh niên, sinh viên còn có nhiều ý kiến khác nhau, nhưng những phẩm chất cần giáo dục trung với nước, hiếu với dân, cần kiệm liêm chính, chí công vô tư, yêu thương con người… về cơ bản là thống nhất

1.2 NHỮNG VẤN ĐỀ ĐÃ ĐƯỢC NGHIÊN CỨU VÀ NHỮNG VẤN ĐỀ LUẬN ÁN TIẾP TỤC NGHIÊN CỨU

1.2.1 Những vấn đề đã được nghiên cứu

Về nghiên cứu đạo đức Hồ Chí Minh

Thứ nhất, các tác giả đã chỉ ra nguồn gốc hình thành tư tưởng đạo đức Hồ Chí

Minh Phân tích làm rõ tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh với nội dung cơ bản thể hiện ở các phương diện đó là vị trí, vai trò của đạo đức; chuẩn mực đạo đức cần

xây dựng; nguyên tắc tu dưỡng, rèn luyện đạo đức theo Hồ Chí Minh Thứ hai,

bên cạnh tư tưởng về đạo đức, các tác giả khẳng định Hồ Chí Minh là tấm

gương mẫu mực trong việc thực hành đạo đức cách mạng Thứ ba, các tác giả

đã đề cập đến sức lan tỏa của đạo đức Hồ Chí Minh đến các tầng lớp nhân dân

Về nghiên cứu giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho thanh niên - sinh viên

Các tác giả đã tập trung làm rõ những vấn đề lý luận chung về tư tưởng đạo đức, tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh và sự vận dụng trong giai đoạn hiện nay Chỉ ra Hồ Chí Minh đánh giá cao vai trò của thanh niên - sinh viên và rất quan tâm đến công tác giáo dục đạo đức cho thanh niên - sinh viên Chỉ ra vai trò, ý nghĩa, sự cần thiết và nội dung giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho thanh niên - sinh viên Về nội dung giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho thanh niên - sinh viên bao gồm giáo dục phẩm chất trung với nước, hiếu với dân; cần, kiệm, liêm, chính, khiêm tốn, giản dị; thương yêu con người; tinh thần quốc tế trong sáng; giáo dục tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh Tùy từng đối tượng cụ thể của vấn

đề nghiên cứu, các tác giả đưa ra phương pháp giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh phù hợp

1.2.2 Những vấn đề đặt ra luận án tiếp tục đi sâu nghiên cứu

Một là, phân tích làm rõ sự cần thiết giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho

sinh viên; chỉ ra nội dung giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho sinh viên bao gồm: giáo dục những phẩm chất đạo đức, giáo dục tấm gương đạo đức Hồ Chí

Minh và phương pháp giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho sinh viên Hai là,

khảo sát, nêu lên những đặc điểm của sinh viên Đại học Thái Nguyên và đánh giá thực trạng giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho sinh viên Đại học Thái Nguyên; chỉ

ra những ưu điểm, hạn chế, nguyên nhân và những vấn đề đặt ra Ba là, nêu lên

những nhân tố ảnh hưởng và yêu cầu đặt ra trong giáo dục đạo đức Hồ Chí

Minh cho sinh viên Đại học Thái Nguyên hiện nay Bốn là, đề xuất một số giải

pháp nhằm nâng cao chất lượng giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho sinh viên Đại học Thái Nguyên hiện nay

Chương 2 GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC HỒ CHÍ MINH CHO SINH VIÊN

- NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN 2.1 MỘT SỐ KHÁI NIỆM CƠ BẢN LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN

2.1.1 Đạo đức

Đạo đức là một hình thái ý thức xã hội, bao gồm một hệ thống những quy tắc, chuẩn mực và thang giá trị được xã hội thừa nhận, có tác dụng chi phối, điều chỉnh hành vi của con người trong quan hệ với người khác, với cộng đồng và toàn xã hội cho phù hợp với lợi ích của con người và sự tiến bộ của xã hội

2.1.2 Giáo dục đạo đức

Giáo dục đạo đức được hiểu là sự tác động một cách tích cực của chủ thể đến đối tượng giáo dục để hình thành trong họ ý thức, tình cảm, niềm tin, lý tưởng đạo đức và thông qua sự tác động này, đối tượng giáo dục tự biến đổi bản thân mình, tự hoàn thiện những phẩm chất đạo đức, năng lực phù hợp yêu cầu

đề ra

2.1.3 Đạo đức Hồ Chí Minh

Đạo đức Hồ Chí Minh là hệ thống quan điểm toàn diện về đạo đức bao gồm

tư tưởng về đạo đức và tấm gương đạo đức Đạo đức Hồ Chí Minh là đạo đức mới, đạo đức cách mạng, tiêu biểu cho tinh hoa, khí phách của dân tộc và lương tâm của nhân loại

2.1.4 Giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho sinh viên

Giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho sinh viên là quá trình giáo dục thường xuyên, tích cực nội dung tư tưởng đạo đức và tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh cho sinh viên thông qua các chủ thể giáo dục trong nhà trường, nhằm trang bị cho sinh viên những tri thức, kỹ năng, thái độ, hành vi phù hợp với các giá trị đạo đức của cộng đồng và xã hội; đồng thời thông qua quá trình này sinh viên

tự hoàn thiện bản thân, từng bước hình thành nhân cách con người mới xã hội chủ nghĩa

2.2 ĐẠO ĐỨC HỒ CHÍ MINH

2.2.1 Bản chất, đặc điểm đạo đức Hồ Chí Minh

Bản chất đạo đức Hồ Chí Minh: là đạo đức mới, đạo đức cách mạng Đó là

đạo đức vĩ đại, không phải vì lợi ích cá nhân, mà vì lợi ích chung của Đảng, của dân tộc, của loài người, vì sự nghiệp giải dân tộc, giải phóng giai cấp và giải

phóng con người

Đặc điểm đạo đức Hồ Chí Minh:

Một là, đạo đức Hồ Chí Minh là đạo đức của một người yêu nước, một

chiến sĩ cộng sản mẫu mực, một con người suốt đời phấn đấu, hy sinh cho đất nước được độc lập, nhân dân được hưởng tự do, hạnh phúc

Hai là, đạo đức Hồ Chí Minh là sự kết tinh những giá trị truyền thống đạo

đức tốt đẹp của dân tộc Việt Nam, của tinh hoa đạo đức nhân loại mà đỉnh cao là đạo đức của chủ nghĩa Mác - Lênin

Ba là, đạo đức Hồ Chí Minh thể hiện tính thống nhất giữa tư tưởng Hồ Chí

Minh về đạo đức và thực tiễn đời sống đạo đức của Người

Bốn là, đạo đức Hồ Chí Minh thể hiện tính toàn diện và bao quát

2.2.2 Nội dung cơ bản của đạo đức Hồ Chí Minh

2.2.2.1 Tư tưởng đạo đức Hồ Chí Minh

Một là, quan niệm của Hồ Chí Minh về vị trí, vai trò của đạo đức

Hai là, những phẩm chất đạo đức cơ bản của con người Việt Nam: Trung với nước, hiếu với dân; Cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư; Yêu thương con người, sống có tình nghĩa; Tinh thần quốc tế trong sáng

Ba là, những nguyên tắc tu dưỡng, rèn luyện đạo đức mới: Nói đi đôi với làm, nêu gương đạo đức; Xây đi đôi với chống; Tu dưỡng đạo đức suốt đời

2.2.2.2 Tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh

Tấm gương trọn đời phấn đấu, hi sinh vì dân, vì nước; Tấm gương của ý chí

và nghị lực phi thường, vượt qua mọi khó khăn, thử thách để đạt mục tiêu cách mạng; Tấm gương tuyệt đối tin tưởng vào sức mạnh của nhân dân, hết lòng, hết sức phục vụ nhân dân, lấy dân làm gốc, luôn nhân ái, vị tha, khoan dung, hết mực vì con người; Tấm gương cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư, đời tư trong sáng, nếp sống giản dị

2.3 GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC HỒ CHÍ MINH CHO SINH VIÊN

2.3.1 Sự cần thiết phải giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho sinh viên

Thứ nhất, xuất phát từ vai trò, tầm quan trọng của đạo đức và đạo đức Hồ

Chí Minh

Thứ hai, xuất phát từ vị trí, vai trò của thanh niên sinh viên đối với sự phát

triển của đất nước

Thứ ba, xuất phát từ thực trạng đạo đức, lối sống của sinh viên hiện nay

2.3.2 Nội dung giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho sinh viên

2.3.2.1 Giáo dục tư tưởng Hồ Chí Minh về đạo đức cách mạng, đạo đức sinh viên

Một là, giáo dục cho sinh viên nhận thức được vai trò của đạo đức

Hồ Chí Minh yêu cầu sinh viên phải lấy đạo đức làm gốc, làm nền tảng Có đạo đức làm nền tảng, sinh viên mới hoàn thành được nhiệm vụ học tập, tu dưỡng nhân cách để chuẩn bị cho tương lai, để tham gia vào công cuộc xây dựng

và bảo vệ Tổ quốc

Hai là, giáo dục cho sinh viên những phẩm chất đạo đức cơ bản

Giáo dục lòng yêu nước, thương dân: Theo Hồ Chí Minh, với sinh viên yêu

nước là việc gì có lợi cho Tổ quốc phải làm, “cái gì trái với quyền lợi của Tổ quốc, chúng ta kiên quyết chống lại” Hồ Chí Minh căn dặn thanh niên, sinh viên phải yêu thương nhân dân, yêu thương con người

Giáo dục phẩm chất “Cần, kiệm, liêm, chính”: Giáo dục phẩm chất Cần cho

sinh viên trước hết là giáo dục tinh thần chăm chỉ trong học tập và rèn luyện,

nhưng chăm chỉ phải gắn phải gắn với siêng năng Kiệm đối với sinh viên là tiết kiệm mọi mặt trong đó có thời gian, tiền bạc và sức lực Liêm đối với sinh viên là

luôn có ý thức giữ gìn bảo vệ của công nơi mình học tập, luôn trong sáng, không

tham gì ngoài ham học hành, nâng cao trình độ để hoàn thiện bản thân Chính đối với sinh viên là ngay thẳng, trung thực, thật thà

Giáo dục phẩm chất “Đoàn kết, giúp đỡ nhau cùng tiến bộ”: Đối với sinh

viên, trong quá trình học tập cần nêu cao tinh thần đoàn kết với bạn bè, giúp đỡ nhau trong học tập, rèn luyện, giúp đỡ những bạn có hoàn cảnh khó khăn, cùng

nhau phấn đấu để đạt mục tiêu trở thành người chủ tương lai vừa có đức, vừa có tài Giáo dục phẩm chất “Yêu lao động, có ý thức tổ chức kỷ luật”: Tinh thần

yêu lao động của sinh viên là phải được thể hiện trong quá trình học tập, đó là sự chăm chỉ, say mê, tận tâm, tận lực, có tư duy độc lập, tự chủ, sáng tạo để trau dồi

kiến thức, kỹ năng tốt phục vụ cho quá trình lao động ngoài xã hội

2.3.2.2 Giáo dục tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh cho sinh viên

Chủ tịch Hồ Chí Minh viết rất nhiều bài biểu dương những gương người tốt, việc tốt trong sự nghiệp dựng nước và giữ nước, trong đấu tranh giành độc lập dân tộc, trong hai cuộc kháng chiến chống xâm lược và trong xây dựng chủ nghĩa xã hội, để mọi người học tập và noi theo, nhất là đối với thế hệ trẻ Bên

cạnh việc nêu các tấm gương để thanh niên, sinh viên noi theo, bản thân Hồ Chí Minh là tấm gương sáng ngời về thực hành đạo đức cách mạng Đối với sinh viên, Hồ Chí Minh còn là một tấm gương sáng về tinh thần tự học

2.3.3 Phương pháp giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho sinh viên

2.3.3.1 Kết hợp giữa học đi đôi với hành, nêu gương người tốt, việc tốt

Theo Hồ Chí Minh, học phải luôn gắn bó hữu cơ, không tách rời hành, học

để ứng dụng vào thực tiễn đa dạng và phong phú Để giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh trước hết cần gắn với hoạt động giảng dạy, thông qua việc giảng dạy môn học, trong đó môn Tư tưởng Hồ Chí Minh là nòng cốt Bên cạnh việc dạy học trên lớp, giảng viên cần tổ chức các hoạt động ngoại khóa, trải nghiệm để giáo dục sinh viên Giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho sinh viên là quá trình xây dựng đạo đức mới, do đó phải đấu tranh loại trừ những biểu hiện đạo đức giả ra khỏi xã hội, thay vào đó là những tấm gương đạo đức trong sáng của những con người mới xã hội chủ nghĩa Thực hiện giáo dục bằng việc nêu gương, bản thân mỗi thầy giáo, cô giáo phải là những tấm gương mẫu mực về tu dưỡng, rèn luyện theo đạo đức Hồ Chí Minh cho sinh viên noi theo

2.3.3.2 Kết hợp giữa xây dựng đạo đức mới và chống các biểu hiện phi đạo đức

Đối với sinh viên, “xây” là xây dựng, học tập, tu dưỡng, rèn luyện những phẩm chất đạo đức tốt đẹp, xây dựng tập thể tốt, xây dựng tinh thần yêu Tổ quốc, yêu nhân dân, xây dựng ý thức tổ chức, kỷ luật “Chống” là chống lại những biểu hiện trái với đạo đức như: lười biếng, giả dối, lãng phí, kiêu ngạo, vô tổ chức, vô kỷ luật, mất đoàn kết, chỉ lo cho lợi ích cá nhân làm ảnh hưởng đến lợi ích tập thể, các biểu hiện vi phạm nội quy của lớp, của trường, vi phạm pháp luật

2.3.3.3 Thông qua các phong trào thi đua do Đoàn thanh niên, Hội sinh viên tổ chức

Hồ Chí Minh cho rằng việc giáo dục sinh viên phải biết dựa vào tổ chức, tập thể Người chủ trương đưa thanh niên, sinh viên vào các tổ chức Đoàn, Hội, thông qua các tổ chức mà giáo dục Thông qua các phong trào thi đua, các cuộc vận động, các chương trình hành động do Đoàn, Hội tổ chức góp phần giáo dục

lý tưởng cách mạng, giáo dục đạo đức mới, lối sống mới cho sinh viên

2.3.3.4 Sinh viên tự giáo dục, tự rèn luyện, tu dưỡng đạo đức

Phương pháp quan trọng nhất để rèn luyện đạo đức đối với mỗi sinh viên là

“luôn luôn biết sửa lỗi mình”, thông qua “tự phê bình”, góp phần hình thành và phát triển nhân cách cho sinh viên Đối với mỗi sinh viên, việc tu dưỡng đạo

đức phải được thực hiện trong mọi hoạt động thực tiễn của bản thân: trong sinh hoạt, học tập, lao động, trong thi đua; trong mối quan hệ từ hẹp đến rộng, từ nhỏ đến lớn…

Chương 3 GIÁO DỤC ĐẠO ĐỨC HỒ CHÍ MINH CHO SINH VIÊN

ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN - THỰC TRẠNG VÀ VẤN ĐỀ ĐẶT RA 3.1 KHÁI QUÁT ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN VÀ ĐẶC ĐIỂM SINH VIÊN ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN

3.1.1 Khái quát về Đại học Thái Nguyên

Đại học Thái Nguyên nằm trên địa bàn tỉnh Thái Nguyên, là một trong 5 Đại

học của Việt Nam thực hiện theo mô hình Đại học hai cấp Sau 24 năm xây dựng

(1994 - 2018), Đại học Thái Nguyên không ngừng phát triển và hoàn thiện theo

mô hình của một đại học vùng, đa cấp, đa ngành bao gồm: các đơn vị quản lý,

các đơn vị đào tạo, các đơn vị nghiên cứu và các đơn vị phục vụ đào tạo

Đại học Thái Nguyên có nhiều thuận lợi trong công tác đào tạo như: có hệ thống các đơn vị đào tạo, đơn vị nghiên cứu và đơn vị phục vụ đa dạng, thuộc nhiều lĩnh vực khác nhau; đội ngũ cán bộ giảng viên đông, có trình độ cao, yêu nghề, hết lòng vì sự nghiệp giáo dục; được sự quan tâm, tạo điều kiện của Tỉnh Thái Nguyên và Bộ Giáo dục Bên cạnh những thuận lợi đó, Đại học Thái Nguyên còn có những khó khăn như: đời sống và làm việc của cán bộ, giảng viên còn nhiều khó khăn, nhất là giảng viên trẻ; kinh phí đầu tư cho xây dựng và trang thiết bị phục vụ đào tạo còn thiếu; sự tác động của mặt trái nền kinh tế thị trường, Các điều kiện trên là nhân tố tác động không nhỏ đến việc giáo dục đạo đức Hồ Chí Minh cho sinh viên Đại học Thái Nguyên

3.1.2 Đặc điểm sinh viên Đại học Thái Nguyên

Sinh viên Đại học Thái Nguyên mang đầy đủ những đặc điểm chung của sinh viên Việt Nam, là những người có trình độ học vấn nhất định, luôn có nhu cầu sáng tạo, tìm tòi cái mới, chinh phục, giàu trí tưởng tượng, nhiều ước mơ, hoài bão, luôn muốn tự khẳng định bản thân, luôn mong muốn nâng cao trình độ học vấn, có nhu cầu cao về tình bạn, tình yêu, thích giao lưu và tham gia các hoạt

động đoàn thể, xã hội, là lứa tuổi dồi dào thể lực Tuy nhiên, là lực lượng tuổi đời

còn trẻ, đang định hình về mặt nhân cách, chưa từng trải, thiếu kinh nghiệm