Có hai nguyên nhân dẫn đến hiện tượng này: +căng thẳng cuộc chiến tranh thương mại Mỹ- Trung, nên các đơn hàng của Mỹ và đồng minh của Mỹ cũng sẽ cân nhắc hơn khi đặt các đơn hàng từ Tru
Trang 1CƠ HỘI VÀ THÁCH THỨC
1 NGÀNH DỆT MAY
Cơ hội
- Cơ hội mở rộng thị trường từ các FTA mới
Hiệp định thương mại tự do CPTPP, EVFTA dự kiến được thông qua trong năm 2019
(Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) và Hiệp định Thương mại Tự do Việt Nam – EU (EVFTA)) là một động lực tăng trưởng đối với ngành
dệt may Việt Nam Các hiệp định thương mại sẽ đưa thuế suất nhập khẩu cho các sản phẩm may mặc của Việt Nam về mức 0% thay vì khoảng 7-17,5% Với Hiệp định Thương mại Tự do Việt Nam – EU (EVFTA), xuất khẩu dệt may Việt Nam tới các thị trường này
có thể duy trì tốc độ tăng trưởng 7- 8%/năm trong dài hạn – Hiệp hội Dệt may Việt Nam Các hiệp định khác như Hiệp định Thương mại Tự do Việt Nam – Nhật Bản (VJEPA) và Hiệp định Thương mại Tự do Việt Nam – Hàn Quốc (VKFTA) đã có hiệu lực từ năm
2009 và 2015 cũng đảm bảo cho sự tăng trưởng xuất khẩu hàng may mặc tới những thị trường lớn này
Các doanh nghiệp sản xuất sợi và doanh nghiệp dệt may sở hữu chuỗi cung ứng khép kín như Sợi Thế Kỷ (Mã: STK), Dệt may Thành Công (Mã: TCM), Tập đoàn Phong Phú (Mã: PPH)… sẽ hưởng lợi trực tiếp nhờ đáp ứng yêu cầu xuất xứ từ các hiệp định thương mại, việc cắt giảm thuế quan sẽ giúp các doanh nghiệp nâng cao năng lực cạnh tranh trên thị trường
Bên cạnh đó, những doanh nghiệp có tỷ trọng doanh thu lớn tại thị trường EU như May Sông Hồng (30%), May Sài Gòn (32%), TNG (58%), May 10 (36%) và Vinatex (17%) sẽ hưởng lợi gián tiếp nhờ sự tăng trưởng đơn hàng từ các đối tác thời trang lớn
- Nhu cầu tiêu dùng ở các thị trường ngoại có khả năng tăng cao
Cơ hội đầu tư Kinh tế Mỹ và EU được dự báo tăng trưởng ổn định giúp kích cầu tiêu dùng hàng may mặc Theo dự báo của quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), kinh tế Mỹ và EU trong năm 2019 sẽ giảm nhẹ tăng trưởng so với cùng kỳ tuy nhiên vẫn ở mức tích cực, lần lượt là 2,5% và 1,9%
CTCP Chứng khoán Rồng Việt (VDSC) cho biết, trong bối cảnh kinh tế thế giới tăng trưởng ổn định, đặc biệt từ hai thị trường xuất khẩu chính của Việt Nam là Mỹ và EU sẽ kích thích nhu cầu tiêu dùng hàng may mặc, giúp duy trì sản lượng nhập khẩu từ các nước
- Các đơn hàng từ Trung Quốc có thể chuyển sang các nước lân cận trong đó có doanh nghiệp Việt Nam
Có hai nguyên nhân dẫn đến hiện tượng này:
+căng thẳng cuộc chiến tranh thương mại Mỹ- Trung, nên các đơn hàng của Mỹ và đồng minh của Mỹ cũng sẽ cân nhắc hơn khi đặt các đơn hàng từ Trung Quốc
+hiện tại, chủ trương của Trung Quốc là chuyển dịch cơ cấu kinh tế sang tiêu dùng và sản xuất hàng công nghệ với giá trị gia tăng cao, hạn chế phát triển khâu hạ nguồn dệt may cần nhiều lao động, gây ra ô nhiễm môi trường
Đây sẽ là cơ hội cho các doanh nghiệp Việt Nam gia tăng thị phần xuất khẩu sang thịtrường Mỹ
Trang 2Thách thức
- Chi phí thấp không còn là điểm mạnh lớn của các doanh nghiệp dệt may Việt
Lợi thế cạnh tranh về nhân công giá rẻ suy giảm Kéo theo đơn hàng có thể dịch chuyển sang các thị trường lân cận như Bangladesh, Pakistan, Campuchia, Myanmar Bên cạnh đó, hàng loạt những khó khăn mà ngành dệt may phải đối diện ở phía trước cũng được Bộ Công thương nêu ra Điển hình là chi phí đầu vào tiếp tục có xu hướng tăng như lương tối thiểu, bảo hiểm xã hội, chi phí điện, nước Cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 diễn ra mạnh mẽ ở nhiều ngành nghề tác động đến các doanh nghiệp thuộc ngành dệt may Ngoài ra, tình hình nguyên phụ liệu biến động như giá bông có xu hướng tăng nhẹ do nhu cầu bông tăng cao tại Pakistan, Bangladesh và Việt Nam cũng gây thêm khó khăn cho toàn ngành
- Truy xuất nguồn gốc
rủi ro từ việc truy xuất nguồn gốc nguyên phụ liệu và áp thuế bổ sung Không loại trừ khả năng Mỹ sẽ tiến hành truy xuất nguồn gốc các sản phẩm dệt may sản xuất tại Việt Nam để hạn chế các sản phẩm có nguồn gốc nguyên phụ liệu từ Trung Quốc Do đó, bắt buộc các doanh nghiệp trong nước phải chủ động đa dạng hóa thị trường cung ứng nguyên phụ liệu may mặc thay vì phụ thuộc vào nguồn cung từ Trung Quốc như hiện nay (50% nguyên liệu vải nhập khẩu từ Trung Quốc)
- Ngành phụ trợ cho dệt may của Việt Nam còn yếu kém, khâu dệt nhuộm chưa đáp ứng nhu cầu thị trường
điểm “nghẽn” của ngành nằm ở khâu dệt nhuộm nên nếu không đầu tư đúng mức để phát triển chuỗi cung ứng hoàn chỉnh thì Việt Nam vẫn chưa có đủ nguồn lực để tận dụng tốt cơ hội này Lợi nhuận từ đó sẽ giảm sút dưới áp lực cạnh tranh
- Sự gia tăng hàng dệt may TQ
Hàng dệt may Trung Quốc không xuất được qua Mỹ vì thuế cao, sẽ tràn sang các nước lân cận, trong đó có Việt Nam Điều này cũng đã được TS Vũ Tiến Lộc, Chủ tịch VCCI cảnh báo khi ông cho rằng, xung đột thương mại Mỹ - Trung sẽ tạo ra nguy cơ Việt Nam nhập siêu mạnh hàng hóa từ Trung Quốc Khi đó, thị trường hàng hóa trong nước, trong đó có sản phẩm may mặc sẽ bị cạnh tranh gay gắt hơn
2 ĐỒ UỐNG, NƯỚC GIẢI KHÁT
Cơ hội : đối với các doanh nghiệp nội
- Thị trường còn nhiều tiềm năng phát triển
Việt Nam là một nước đang phát triển, dân số hơn 97 triệu người tính đến tháng
4/2019 Cơ cấu dân số hiện nay của Việt Nam đạt mức cơ cấu vàng với gần 70% người dân đang trong độ tuổi lao động
Theo Tổ chức giám định kinh doanh quốc tế (BMI), Việt Nam là một trong những thị trường có sức tiêu thụ thực phẩm - đồ uống tiềm năng Trong đó thực phẩm - đồ uống hiện chiếm tỷ lệ cao nhất trong cơ cấu chi tiêu hàng tháng của người tiêu dùng với mức 35%, chiếm khoảng 15% GDP và có xu hướng tăng lên trong thời gian tới
Giống như nhiều nước khác trên thế giới, mức tiêu thụ nước ngọt đang tăng nhanh tại Việt Nam Năm 2000, mức tiêu thụ đồ uống có đường bình quân đầu người ở Việt Nam là 6 lít, đến năm 2016 đã lên đến 44 lít Theo số liệu của Statista, quy mô thị
Trang 3trường nước giải khát của Việt Nam ước tính gần 3 tỷ USD vào năm 2018, với dự báo tăng trưởng bình quân 15,1% trong giai đoạn 2018-2021 Chỉ tính riêng nhóm sản phẩm trà đóng chai, theo Euromonitor, người Việt tiêu thụ hơn hai tỷ lít sản phẩm này trong năm gần nhất Còn Statista thì ước tính, doanh số ngành hàng này tại Việt Nam năm 2015 khoảng 1,69 tỷ USD và dự kiến tăng gần gấp đôi lên 3,37 tỷ USD vào năm 2020
Như vậy, có thể đánh giá thị trường đồ uống Việt Nam đang trên đà tăng trưởng và còn nhiều địa dư, là cơ hội cho các doanh nghiệp hiện có mở rộng quy mô và các doanh nghiệp mới gia nhập thị trường.
- Công nghệ kỹ thuật ngày càng phát triển đáp ứng nhu cầu của khách hàng Giúp khách hàng yên tâm hơn về chất lượng đối với nước ngọt
Do những sản phẩm có lợi, không ảnh hưởng đến sức khỏe đã có hiệu ứng lan tỏa đến chung cho ngành
- Hệ thống phân phối rộng khắp của các doanh nghiệp Việt
Theo nghiên cứu của Nielsen tháng 12/2017, về thị phần, các doanh nghiệp nội đang chiếm ưu thế trong ngành hàng thực phẩm và nước giải khát với tỷ lệ lần lượt là 69%
và 45% Và nhờ hệ thống phân phối rộng khắp và duy trì liên tục trong thời gian dài, sản phẩm của công ty trong nước luôn sẵn sàng đến tay người tiêu dùng không chỉ ở thành phố mà còn ở vùng sâu, vùng xa để thúc đẩy sự tăng trưởng
Thách thức
- Sự cạnh tranh gay gắt của các doanh nghiệp cả trong và ngoài nước
Năm 2018, Thống kê của ngành công thương cho thấy, hiện có hơn 1.800 doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực nước giải khát Việt Nam là thị trường hấp dẫn đối với các nhà đầu tư khi số liệu của BMI (một tập đoàn khảo sát thị trường Anh) dự báo doanh thu ngành hàng nước giải khát có tốc độ tăng bình quân 2 con số Thống kê của Hiệp hội Bia rượu - Nước giải khát Việt Nam, bình quân một người Việt tiêu thụ trên
23 lít nước giải khát mỗi năm và tiếp tục tăng trong những năm tới
Bên cạnh đó, Tổng giám đốc Công ty Suntory PepsiCo Việt Nam cho rằng, thị trường nước giải khát Việt Nam có sức hút đối với các nhà đầu tư đến từ Mỹ, Pháp, Nhật Bản
Ở một số nước châu Á, nhà đầu tư ngoại kỳ vọng mức tăng trưởng tại thị trường nội địa khoảng 2% nhưng ở Việt Nam những năm gần đây luôn duy trì ở mức 6 - 7%
- Doanh nghiệp ngoại liên tục đổi mới và tăng tốc
Tháng 3/2018 vừa qua, Coca-Cola Việt Nam đưa ra thị trường loại Coca-Cola thêm cà phê Bên cạnh việc đa dạng khẩu vị, Coca-Cola điều chỉnh và cải tiến công thức nhằm mang đến những thức uống có lợi cho sức khỏe người dùng Từ năm 2017, nắm bắt xu hướng tiêu dùng tại Việt Nam, Coca-Cola đã đa dạng danh mục sản phẩm với các loại thức uống hoa quả và trà đóng chai Fuzetea+, cà phê đóng lon Georgia
- Công nghệ kỹ thuật cao liên tục được các doanh nghiệp ngoại đưa ra để lấy thị phần Coca-Cola : nhà máy ứng dụng công nghệ số trong quản lý sản xuất, số hóa và đồng
bộ cơ sở dữ liệu cùng hệ thống cảm biến thông minh kiểm soát chỉ tiêu chất lượng, tạo quy trình sản xuất khép kín, ổn định để cho ra đời những sản phẩm chất lượng cao
Trang 4Toàn bộ dây chuyền sản xuất được tự động hóa và điều khiển bằng robot Hệ thống kho cũng ứng dụng công nghệ thông minh, xuất nhập hàng tự động cùng hệ thống quản lý vận tải tích hợp hệ thống định vị toàn cầu
Cách nay 10 năm, Suntory PepsiCo xây dựng được hệ thống phân phối với 25.000 tủ lạnh và nay đã tăng thành 65.000 tủ lạnh
- Hội nhập là mở rộng thị trường nhưng cũng đồng nghĩa với việc tăng áp lực cạnh tranh Đặc biệt là các nước trong ĐNA Việt Nam ko thể cạnh tranh bằng giá
Sau khi Việt Nam gia nhập Cộng đồng kinh tế chung ASEAN, lộ trình cắt giảm thuế nhập khẩu từ 30% đối với nước giải khát có gas giảm về mức 0%, điều này càng cho thấy cuộc chiến giành thị phần trong ngành hàng nước giải khát sẽ ngày càng khắc nghiệt hơn
3 NGÀNH DƯỢC
Cơ hội
- Tổ chức nghiên cứu thị trường Business Monitor International (BMI) dự báo, quy mô thị trường dược Việt Nam sẽ đạt 6,5 tỷ USD trong năm 2019 và mức tăng trưởng bình quân giai đoạn 2019 - 2022 là 10,6%/năm Trong đó, thị trường thuốc không kê đơn (OTC) dự kiến đạt quy mô 1,6 tỷ USD năm 2019, tăng trưởng bình quân giai đoạn
2019 - 2022 là 9,5%/năm
- Mức sống xã hội ngành càng tăng cao => người tiêu dùng ngày càng quan tâm đến sức khỏe
Năm 2018, Theo báo cáo của Bộ Tài chính, Bộ Kế hoạch và Đầu tư, hiện Việt Nam đang đứng thứ 16 trong số 22 nước có ngành công nghiệp dược đang phát triển dựa theo tiêu chí tổng giá trị tiêu thụ thuốc hàng năm Thống kê của Business Monitor International (BMI) dự đoán quy mô thị trường sẽ tăng lên mức 7,2 tỷ đô la Mỹ năm
2020 và tiếp tục giữ mức tăng trưởng ít nhất 10% trong 5-10 năm tới Chi tiêu tiền thuốc bình quân đầu người của Việt Nam đang là 33 USD/người/năm Dự báo tới năm
2021, con số này sẽ lên tới 55 USD/người/năm
- Ô nhiễm môi trường => nhu cầu phòng bệnh và chữa bệnh
- Nguồn nguyên liệu giảm dần sự phù thuộc vào nguyên liệu nhập khẩu do Việt Nam có điều kiện về đất và khí hậu tương đối thuận lợi
Thách thức:
- thách thức cạnh tranh đến từ các FTA , thuế suất giảm
Khi Việt Nam tham gia CPTPP thị trường dược phẩm sẽ cạnh tranh hơn khi thuế suất nhập khẩu giảm và thời gian bảo hộ đối với thuốc bản quyền dài, điều này đặc biệt tác động tới các công ty dược hàng đầu như Traphaco Tính tới cuối năm 2017, Việt Nam nhập khẩu 2,8 tỷ USD sản phẩm dược và khả năng sẽ tiếp tục gia tăng khi CPTPP được ký kết Trong 11 nước tham gia, Nhật Bản, Canada, Mexico là những quốc gia thuộc Top 20 nước sản xuất dược phẩm lớn nhất thế giới Bên cạnh đó còn có nguồn cung từ Hàn Quốc, Trung Quốc và Ấn Độ khi Việt Nam đã ký FTAs song phương và
đa phương
- sự cạnh tranh gay gắt trong thị trường
Trang 5Vài năm trở lại đây, thị trường dược phẩm được đã thu hút nhiều nhà đầu tư ngoại, các tập đoàn quốc gia trên thế giới, thậm chí cả những nhà đầu tư trong nước hoạt động ngoài ngành Đáng chú ý khi có nhiều “ông lớn” bất ngờ bẻ lái, đầu tư sang lĩnh vực này như Thế giới Di động, FPT Retail, Digiworld hay Nguyễn Kim Đặc biệt, sự gia nhập ồ ạt của các tập đoàn dược phẩm nước ngoài vào khâu sản xuất tại Việt Nam như Sanofi, Taisho, Abbott… cũng đang tạo ra áp lực khá lớn với các doanh nghiệp dược trong nước Hiện nay tỉ lệ Dược sĩ của nước ta chỉ đạt khoảng 1.19/10.000 dân – đây là con số rất thấp so với nhu cầu sử dụng Dược phẩm của người dân Để giải quyết định trạng này, Chính phủ Việt Nam đã đặt ra mục tiêu tăng gấp đôi số lượng dược sĩ trong khoảng 10 năm tới, đạt 2.5/10.000 dân
Việc mở cửa thị trường với sự thâm nhập của các công ty dược phẩm lớn trên thế giới khiến thị trường dược phẩm trong nước cạnh tranh gay gắt hơn Các doanh nghiệp không đáp ứng yêu cầu về chất lượng, giá thành dễ dàng bị thâu tóm và hất cẳng khỏi thị trường Ngược lại, các doanh nghiệp vượt trội tận dụng được lựoi thế cạnh tranh, công nghệ hiện đại có thể mở rộng kinh doanh ra khu vực và thế giới
- Hiện các công ty dược trong nước mới chỉ tập trung sản xuất các loại thuốc gốc
(generic) có giá trị thấp, khả năng cạnh tranh kém dẫn đến tình trạng vừa cạnh tranh nội bộ ngành, vừa phải cạnh tranh với các thuốc generic nhập khẩu từ nhiều quốc gia trên thế giới Trong năm 2018, 83% số doanh nghiệp tham gia khảo sát nhận định, nghiên cứu các sản phẩm thuốc mới sẽ là chiến lược ưu tiên đầu tiên Có 67% doanh nghiệp phản hồi sẽ phát triển, mở rộng kênh OTC trong năm tới, củng cố sức mạnh thông qua hệ thống phân phối bán lẻ
4 NGÀNH XÂY DỰNG
Cơ hội
● Mở cửa hội nhập kinh tế toàn cầu sẽ tạo ra cơ hội phát triển cho doanh nghiệp nói chung và Doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực xây lắp và bất động sản nói riêng
Bên cạnh đó, việc nâng cao cơ sở hạ tầng là một yếu tố vô cùng quan trọng khi hội nhập để tránh tụt hậu so với các nước, thu hút các nhà đầu tư nước ngoài => cơ hội cho ngành xây dựng phát triển
Không chỉ vậy, các FTA còn cho phép những doanh nghiệp xây dựng có năng lực vươn ra phát triển ở khu vực và thế giới
Năm 2018, Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt đề án phát triển đô thị thông minh bền vững hướng đến năm 2030 Điều này trở thành động lực mạnh mẽ cho nhóm ngành Xây dựng tại Việt Nam phát triển một cách chủ động, hội nhập hơn trong thời đại Công nghệ
Nhà nước có rất nhiều chính sách có lợi cho lĩnh vực xây dựng phát triển Tạo nên tiềm năng to lớn cho ngành xây dựng nói riêng và công ty cổ phần xây dựng
VINACONEX nói riêng Các chính sách như: Nghị định 15 số 188/2013/NĐ-CP của chính phủ về phát triển và quản lý xã hội, Luật nhà ở 2014 và Nghị định số 100/2015/NĐ-CP … => Đầu tư cơ sở hạ tầng được chú trọng hơn
Trang 6 Theo số liệu của Cục Quản lý đăng ký kinh doanh (Bộ Kế hoạch và Đầu tư), trong năm 2017 đã có hơn 4.000 doanh nghiệp BĐS được thành lập mới, tăng gần 63%
so với năm 2016 và số vốn đăng ký cũng chiếm nhiều nhất đạt khoảng gần 284.000
tỷ đồng Cho thấy lĩnh vực xây dựng BĐS hiện đang là ngành kinh doanh hấp dẫn
Kéo theo sự phát triển của ngành xây dựng
Cùng với đó, bảng xếp hạng Profit500 năm nay của Vietnam Report, ngành Xây dựng, vật liệu xây dựng, BĐS có số doanh nghiệp xuất hiện nhiều nhất, chiếm 17,4% tổng số doanh nghiệp có mặt trong bảng xếp hạng, tiếp sau đó là ngành tài chính và đồ uống
● Nhu cầu thị trường tăng: Với tốc độ phát triển nhanh, nhu cầu xây dựng cơ sở
hạ tầng và nhà ở tại các đô thị của Việt Nam là rất lớn Tăng trưởng của ngành xây dựng Việt Nam đạt trung bình 6,3%/năm trong giai đoạn 2016-2018 Nhu cầu xây dựng cho giao thông đường bộ ước khoảng 202.000 tỷ/năm và cho ngành điện là 125.000 tỷ/năm cho giai đoạn 2016 – 2020 Tạo điều kiện cho xây dựng hạ tầng và công nghiệp tăng trưởng tốt Bên cạnh đó, nhu cầu của thị trường trong các lĩnh vực đầu tư khác của Tổng công ty như giáo dục, thương mại du lịch, xuất nhập khẩu, sản xuất công nghiệp… cũng ngày một tăng cao
Theo Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Việt Nam đã dành 150.000 tỷ đồng cho phát triển cơ sở
hạ tầng giai đoạn 2016 đến năm 2020 và vẫn cần 480 tỷ USD để đầu tư cho các dự án vào năm 2020
Các dự án cơ sở hạ tầng then chốt bao gồm một tuyến đường cao tốc trị giá 13 tỷ USD, dài 1.800 km từ Hà Nội ở phía bắc đến thành phố Hồ Chí Minh ở phía Nam, là dự án đường lớn nhất từ trước đến nay của nước ta
Thách thức
● Giá cả nguyên vật liệu cũng như nhu cầu của thị trường Bất động sản biến động khó dự đoán đồng thời nhu cầu vốn dành cho hoạt động kinh doanh Bất động sản là rất lớn
Đơn cử, những tháng đầu năm 2019 biến động về giá vật liệu xây dựng tại các thành phố lớn Các vật liệu chủ chốt như: cát, sắt, thép, gạch tại các thành phố tăng ở biên độ 5-7% Sản lượng thép thô đã tăng đáng kể trong các tháng đầu năm Do mật độ xây dựng hiện nay đang tăng cao, thép cán đạt khoảng 430,000 tấn tăng khoảng 3,4% Thép góc đạt sản lượng khoảng hơn 390,000 tấn tăng khoảng 36,4% Trung bình các tháng đầu năm nay sản lượng sát thép đạt khoảng 3,3 triệu tấn tăng gần 76% so với cùng kỳ
Ngoài ra, giá NVL trong nước còn bị tác động bởi giá NVL của thị trường thế giới
Các công ty xây dựng của nhà nước thường được ưu tiên, cơ chế bỏ thầu thiếu minh bạch
Khó khăn trong việc chọn nhà thầu phù hợp nhất với dự án => chất lượng công trình có thể còn nhiều bất cập, bị ăn rút
Khan hiếm nguồn nhân lực có tay nghề, tình trạng thừa thầy, thiếu thợ
Trang 7theo số liệu thống kê của Học viện Cán bộ quản lý xây dựng và Đô thị (Bộ Xây dựng), toàn ngành xây dựng đang có hơn 204.000 công nhân lao động, trong đó có tới hơn 90.000 người là cán bộ, viên chức trong các doanh nghiệp, tức là số lượng công nhân chỉ gấp hơn 2 lần số lượng cán bộ, viên chức Mặt khác, năng lực và tính chuyên nghiệp của đội ngũ công nhân lao động cũng được đánh giá là còn nhiều hạn chế Cụ thể, số lao động có trình độ cao đẳng, trung cấp nghề chỉ chiếm
tỷ lệ 11,8%; số thợ bậc cao (bậc 6,7) chỉ chiếm khoảng 7% nhân lực ngành
Theo cơ cấu bình quân hiện nay ở Việt Nam giữa kỹ sư trung cấp chuyên nghiệp -công nhân học nghề là 1:1,3:0,5 trong khi ở các nước trên thế giới bình quân là 1:4:10
Bên cạnh đó, Ngày càng ít lao động muốn tham gia vào lĩnh vực này do đặc thù của công việc vất vả => khan hiếm nhân lực, đặc biệt là lao động có tay nghề
Sự cạnh tranh của các doanh nghiệp nước ngoài khi hội nhập cùng với năng lực hạn chế của các doanh nghiệp xây dựng trong nước đã bỏ qua nhiều cơ hội phát triển cho ngành xây dựng VN
Bên cạnh đó, Doanh nghiệp xây dựng nước ngoài có ưu thế kỹ thuật cao rõ rệt ở nhiều lĩnh vực, cơ chế sử dụng nhân tài hợp lý, đãi ngộ tiền lương cao, thu hút được nhiều nhân tài trong nước Điều này sẽ khiến cho các doanh nghiệp thi công xây dựng trong nước vốn đã thiếu nhân tài lại phải đứng trước thử thách; nạn cán
bộ kỹ thuạt giỏi bỏ đi làm cho doanh nghiệp nước ngoài
5 NGÀNH BÁN LẺ: SIÊU THỊ
Cơ hội
- Người tiêu dùng ngày nay luôn hướng về sản phẩm sạch, an toàn, đảm bảo sức khỏe, nguồn gốc xuất xứ rõ ràng
Cùng với đó là tình trạng thực phẩm bẩm, dịch bệnh…=> sự hoang mang của người tiêu dùng tăng cao => chọn những sản phẩm có thương hiệu để tiêu dùng
Đây là ưu điểm nổi trội của các siêu thị so với chợ truyền thống
- Việt Nam là 1 trong những thị trường bán lẻ tiềm năng được đánh giá cao do dân số đông và sức mua ngày càng cải thiện
Việt Nam là một nước đang phát triển, dân số hơn 97 triệu người tính đến tháng
4/2019 Cơ cấu dân số hiện nay của Việt Nam đạt mức cơ cấu vàng với gần 70% người dân đang trong độ tuổi lao động
Theo số liệu của Tổng cục Thống kê (Bộ Kế hoạch và Đầu tư), quy mô thị trường bán
lẻ Việt Nam những năm gần đây đang tăng nhanh chóng Nếu như năm 2010 là 88 tỷ USD thì đến năm 2017 là 130 tỷ USD, dự báo 2020 là 179 tỷ USD
- Ngành bán lẻ còn nhiều dự địa phát triển
so với tình hình thực tế phân bố dân cư ở Việt Nam thì mạng lưới bán lẻ còn thưa thớt, nhiều dư địa để phát triển Theo tính toán của Bộ Công Thương, trung bình cứ 100.000 dân thì cần có 1 đại siêu thị, 1 trung tâm thương mại; cứ 10.000 dân cần 1 siêu thị cỡ trung bình; còn 1.000 dân cần 1-3 cửa hàng tiện lợi Đây chính là khoảng trống để các doanh nghiệp bán lẻ Việt Nam mở rộng thị phần Cùng với nhiều lợi thế khác về
Trang 8nguồn hàng, sự am hiểu văn hóa tiêu dùng… doanh nghiệp bán lẻ Việt Nam có nhiều
cơ hội để phát triển
- Trước sự phát triển của CMCN 4.0 đã mang lại nhiều cơ hội cho ngành bán lẻ của Việt Nam nói chung và các doanh nghiệp bán lẻ nói riêng thông qua áp dụng những công nghệ mới, tích hợp kênh bán lẻ trực tuyến và cửa hàng, mang lại trải nghiệm mua sắm thú vị và độc đáo cho người tiêu dùng
Thách thức
- Sự lớn mạnh của thị trường thương mại điện tử
Theo số liệu của Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số (Bộ Công Thương), 65% người dùng internet đã thực hiện hành vi mua sắm trực tuyến với mức chi tiêu bình quân là 179USD/người trong năm 2016; doanh thu thương mại điện tử B2C đạt 5 tỷ USD, tăng 20% so với cùng kỳ, chiếm khoảng 3% doanh thu bán lẻ hàng hóa và dịch
vụ năm 2016
Chính nhờ thành tựu của công nghệ, người mua có thể đặt hàng từ bất cứ nhà cung cấp nào trong nước, thậm chí mua hàng ở các quốc gia khác Chính vì thế, lợi thế cạnh tranh về mặt địa lý hay giá cả của doanh nghiệp đều giảm vì khách hàng sẽ dễ tìm được nhà cung cấp giá rẻ hay chất lượng tốt hơn Trong khi đó, các tập đoàn bán lẻ nước ngoài lớn, trang bị công nghệ hiện đại theo xu hướng 4.0 sẽ khiến các doanh nghiệp trong nước đứng trước nguy cơ mất thị phần, nhân sự và lợi thế cạnh tranh
- Khó khăn trong cạnh tranh với các doanh nghiệp nước ngoài
+Việc kết thúc đàm phán và ký các hiệp định như Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến
bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP), Hiệp định Thương mại tự do với EU (EVFTA), hình thành Cộng đồng kinh tế ASEAN (AEC), cam kết mở cửa thị trường dịch vụ, đầu
tư, phân phối cũng là nguyên nhân khiến các doanh nghiệp nước ngoài lớn đẩy mạnh đầu tư vào ngành bán lẻ Việt Nam Trong khi đó, phần lớn các doanh nghiệp Việt Nam
là các doanh nghiệp nhỏ và vừa với nguồn lực hạn chế, chỉ có một số ít doanh nghiệp lớn của Việt Nam như Sài Gòn Co.op, Vingroup… mới đủ năng lực để cạnh tranh, khẳng định vị thế của mình trên thị trường bán lẻ Việt Nam
Các tập đoàn lớn kinh doanh bán lẻ lớn của nước ngoài như Lotte, Central Group, Aeon, Circle K, K Mart, Auchan, Family Mart… đã liên tục đẩy mạnh chiến lược thâm nhập và mở rộng thị trường bán lẻ tại Việt Nam
+Các doanh nghiệp Việt tham gia vào thị trường bán lẻ đa số là doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ
Các doanh nghiệp này gặp khó khăn trong lĩnh vực kinh doanh như khả năng tiếp cận nguồn vốn, mức thuế và phí cao; thủ tục hành chính và các chi phí khác để tiếp cận đất đai khi mở chuỗi siêu thị, chi phí xin cấp phép xây dựng, xin cấp phép dựng biển quảng cáo, thuê mặt bằng kinh doanh cao do giá bất động sản cao
- sự thiếu hụt về đội ngũ các nhà quản lý, điều hành chuyên nghiệp tại các cơ sở kinh doanh truyền thống và hiện đại
- sự cạnh tranh từ bán lẻ truyền thống
6 NGÀNH DU LỊCH
Cơ hội
Trang 9- Thương hiệu và hình ảnh Du lịch Việt Nam đang ngày càng có vị thế => cơ hội gia tăng khách quốc tế, quảng bá hình ảnh du lịch Việt
Theo đánh giá của Tổ chức Bloom Counsulting về xếp hạng thương hiệu du lịch và thương mại trên thế giới, năm 2017 Việt Nam được xếp hạng 47, tăng 10 bậc so với xếp hạng toàn cầu và tăng 2 bậc, xếp thứ 15 của châu Á Được đánh giá có sự vượt hạng khá ấn tượng, đứng sau một số quốc gia như Thái Lan (thứ 2 thế giới/dẫn đầu về thương hiệu tại châu Á), Singapore (thứ 5 thế giới/thứ 3 châu Á), Malaysia (thứ 23 thế giới/thứ 9 châu Á), Indonesia (thứ 35 thế giới/thứ 11 châu Á), Philipines (thứ 40 thế giới/thứ 12 châu Á) và đứng trước Campuchia, Lào, Myanmar nhưng thương hiệu du lịch Việt Nam vẫn xếp hạng khá khiêm tốn, còn cách khá xa so với một số quốc gia trong cùng khu vực
- Ngành du lịch nhận được sự quan tâm phát triển trong nền kinh tế
Du lịch phát triển góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế, bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa, tài nguyên; đẩy mạnh hợp tác và hội nhập… Nhận thấy tầm quan trọng của ngành Du lịch, năm 2017, Bộ Chính trị đã có nghị quyết 08 – NQ/TW về phát triển du lịch trở thành ngành kinh tế mũi nhọn Đó là định hướng quan trọng để phát triển kinh
tế đất nước Năm 2017 Luật Du lịch (sửa đổi) cũng đã chính thức được Quốc hội thông qua, tạo hành lang pháp lý thuận lợi cho du lịch Việt Nam phát triển trong thời kỳ mới
- Chính sách cấp thị thực cho khách quốc tế được cải thiện, đơn giản và thuận tiện hơn=> tạo sự thuận lợi cho du khách quốc tế đến Việt Nam
Chính sách cấp thị thực cho khách quốc tế đến Việt Nam được cải thiện, như việc gia hạn quy định miễn thị thực cho công dân 5 nước Tây Âu; miễn thị thực cho thành viên
tổ máy bay hãng hàng không nước ngoài; cấp visa điện tử … góp phần gia tăng lượng khách từ các quốc gia này đến Việt Nam, tạo đà thuận lợi thúc đẩy ngành Du lịch phát triển
- Ngành hàng không phát triển=> tạo thuận lợi cho việc đi lại, du lịch cho khách nội địa cũng như du khách quốc tế
Thị trường du lịch Việt Nam nhiều tiềm năng khai thác, đã thu hút được sự quan tâm của nhiều hãng hàng không quốc tế và Việt Nam, nhiều đường bay thẳng đến Việt Nam được mở, tiêu biểu như hãng New Air New Zealand kết nối Việt Nam – New Zealand; Thượng Hải – TP.HCM; Thổ Nhĩ Kỳ - Hà Nội, TP.HCM; Đà Nẵng – Hồng Kông; Sydney/Melbourne – TP.HCM; Đồng Hới – Chiang Mai… Ngoài ra, một số sân bay được nâng cấp, mở rộng: Sân bay quốc tế Tân Sơn Nhất, Cam Ranh, Đà Nẵng …, tạo điều kiện thuận lợi cho phát triển du lịch
- FDI cho du lịch gia tăng, tạo điều kiện cho đầu tư các khu nghỉ dưỡng, sinh thái
Việt Nam đã thu hút được nhiều nguồn vốn FDI vào các dự án du lịch, nhiều khu nghỉ dưỡng ven biển và khách sạn 5 sao đã được đầu tư Đến cuối năm 2017, cơ sở lưu trú
du lịch có tới hơn 25.000 cơ sở; trong đó có 116 khách sạn 5 sao, 259 khách sạn 4 sao
và 488 khách sạn 3 sao…
Thách thức
- Sản phẩm du lịch còn nghèo nàn, lạc hậu
Trang 10Việt Nam có tài nguyên thiên nhiên, bản sắc văn hóa dân tộc, đa dạng và phong phú, nhưng sản phẩm du lịch của ta còn nghèo, đơn điệu Các hoạt động nghiên cứu và phát triển sản phẩm chưa bài bản, chưa có tính đột phá, sáng tạo Chất lượng dịch vụ còn thấp, chưa đáp ứng yêu cầu đặt ra
- Năng lực doanh nghiệp còn hạn chế
Doanh nghiệp lữ hành Việt Nam còn yếu, chủ yếu là doanh nghiệp vừa và nhỏ chiếm tới 84%, bên cạnh đó là sự rời rạc, không có liên kết với nhau cũng như quan hệ giữa doanh nghiệp với chính quyền còn mang tính hình thức, do vậy sẽ rất khó để vươn ra thị trường du lịch quốc tế
Công tác quảng bá, xúc tiến còn bộc lộ nhiều hạn chế, chưa có sự dẫn dắt của cơ quan quản lý nhà nước, bên cạnh đó nguồn tài chính eo hẹp nên quảng bá, xúc tiến chưa căn
cứ vào thị trường, thiếu tính chuyên nghiệp, chưa có sự kết nối đồng bộ trong cả hệ thống cũng như chưa gắn kết du lịch với các sự kiện, hình ảnh mang tính quốc tế…
- Đội ngũ hướng dẫn viên thiếu và yếu
Đội ngũ hướng dẫn viên chuyên nghiệp của ta vừa thiếu, lại vừa yếu, trình độ ngoại ngữ các thị trường mục tiêu vẫn hạn chế Chính sách quốc gia để du lịch phát triển theo đúng nghĩa ngành kinh tế vận hành theo quy luật thị trường chưa rõ nét Cùng với
đó nguồn nhân lực của ta còn bộc lộ nhiều nguyên nhân tiêu cực, như: ngoại ngữ, chuyên môn văn hóa, lịch sử, kiến thức cuộc sống, cũng như khả năng đối ngoại còn hạn chế…Chúng ta còn thiếu đội ngũ doanh nhân lãnh đạo doanh nghiệp du lịch kiểu mẫu, có bản lĩnh, sáng tạo, tự tin Trên hết, du lịch Việt Nam còn thiếu vai trò của một
“nhạc trưởng” dẫn dắt toàn ngành đi vào thế giới hội nhập…
7 TÀI CHÍNH- NGÂN HÀNG
Cơ hội
- Chính phủ tạo điều kiện phát triển hệ thống NHTM thông qua đó định hướng các chính sách và chủ trương cho nền kinh tế
Hệ thống NHTM là "huyết mạch" quan trọng của nền kinh tế do đó luôn nhận được sự
hỗ trợ và quan tâm của Chính phủ, NHNN Việc Chính phủ thành lập Công ty mua bán
nợ VAMC nhằm giúp NHTM giải quyết nợ xấu năm 2015 - 2016 là một ví dụ điển hình
- Nhiều FTA thế hệ mới với những cam kết hợp tác toàn diện tạo cơ hội cho các ngân hàng vươn ra thế giới, tham gia vào sân chơi bình đẳng, chuyên nghiệp
Trước yêu cầu hội nhập quốc tế, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) cũng không ngừng nỗ lực, củng cố quan hệ hợp tác với các tổ chức tài chính tiền tệ quốc tế, tìm kiếm mở rộng quan hệ với các đối tác tiềm năng nhằm tăng cường huy động, hỗ trợ cả về tài chính và kỹ thuật cho Việt Nam
Với hàng loạt các Hiệp định tự do thương mại (FTA) mà Việt Nam đã tham gia trong thời gian vừa qua như CPTPP và EVFTA dự kiến có hiệu lực trong năm 2019, rõ ràng ngành ngân hàng Việt Nam sẽ có rất nhiều thuận lợi để phát triển kinh doanh trong Hiện tại, một số ngân hàng lớn của Việt Nam đã mở rộng đầu tư sang các nước
ASEAN, đặc biệt Lào, Campuchia, Myanmar Ngoài ra, cũng có nhiều NHTM đã mở chi nhánh, văn phòng đại diện và công ty con ở nước ngoài như Vietcombank có văn