Nêu được đặc điểm hình thái của các loại rễ cây.. Phân loại được các loại cây thuốc thông dụng có bộ phận dùng là rễ dựa vào hình thái rễ cây.. Định nghĩa: Rễ là cơ quan sinh trưởng của
Trang 1Học viên: TRÌ KIM NGỌC
Bồi dưỡng nghiệp vụ sư phạm khóa 36 lớp 1
BÀI ĐÁNH GIÁ KẾT THÚC MÔN ĐÁNH GIÁ TRONG GIÁO DỤC ĐẠI HỌC Câu 1: Bài giảng và mục tiêu bài học.
BÀI 1: RỄ CÂY (3 tiết, thể hiện 1 tiết)
Sau khi học xong bài này sinh viên phải:
1 Nhận biết được các phần của rễ cây.
2 Nêu được đặc điểm hình thái của các loại rễ cây.
3 Phân loại được các loại cây thuốc thông dụng có bộ phận dùng là rễ dựa vào hình thái rễ cây.
II NỘI DUNG CHÍNH
1 Định nghĩa:
Rễ là cơ quan sinh trưởng của cây, thường mọc ở dưới mặt đất theo hướng từ trên xuống để giữ chặt cây xuống đất đồng thời có nhiệm vụ hấp thu nước và các chất khoáng hòa tan trong nước để nuôi cây.
Ngoài ra, một số rễ còn tích lũy chất dinh dưỡng.
Rễ không bao giờ mang lá, không có lục lạp trừ rễ ký sinh ở họ lan.
2 Hình thái:
2.1 Các thành phần của rễ cây:
Rễ cây thường có hình trụ nón, màu trắng hay màu nâu, gồm có 4 phần: miền trưởng thành, miền lông hút, miền sinh trưởng, chóp rễ.
2.1.1 Miền trưởng thành (miền hóa bần):
Trang 2Trên miền lông hút là miền trưởng thành Miền này được cấu tạo bởi những tế bào
có vách tẩm chất bần được bao bọc bởi lớp tế bào hóa bần, là nơi xuất phát ra các
rễ con bậc nhất, mang đầy đủ bộ phận như rễ cái Các rễ con bậc nhất này lại có thể sinh ra các rễ con bậc hai, các rễ con này lại có thể sinh ra các rễ con bậc ba… tất cả hợp lại thành búi rễ của cây.
Nhiệm vụ của miền trưởng thành là che chở cho rễ cây.
2.1.2 Miền lông hút:
Trên miền tăng trưởng là miền lông hút, mang nhiều lông nhỏ, mịn để hấp thu nước và muối khoáng cho cây Các lông này bắt đầu mọc từ phía dưới, càng lên trên càng mọc dài, rồi sẽ rụng đi, trong khi phía dưới lại có những lông hút mới bắt đầu mọc Vì vậy chiều dài của vùng lông hút không thay đồi đối với mỗi loài.
2.1.3 Miền tăng trưởng:
Trên chóp rễ có vùng dài khoảng vài mm và láng đó là vùng tăng trưởng, giúp rễ mọc dài ra Vùng này do các tế bào phân sinh ngọn ở phía đầu ngọn rễ tạo nên.
2.1.4 Chóp rễ:
Tận cùng của rễ là miền chóp rễ, gồm những tế bào có vách dày giúp che chở cho đầu rễ.
2.2 Các loại rễ cây:
2.2.1 Rễ trụ (rễ cọc):
Rễ trụ là rễ có rễ cái phát triển mạnh hơn rễ con nên mọc sâu xuống dưới đất, đặt trưng cho rễ cây hạt trần và lớp Ngọc lan Ví dụ: Cây bưởi, xoài,…
2.2.2 Rễ chùm:
Rễ chùm là rễ có rễ cái bị loại đi sớm, các rễ con gần bằng nhau mọc tua tủa thành
bó ở gốc thân, đặt trưng cho rễ lớp hành
Ví dụ; cây lúa, dừa…
2.2.3 Rễ củ:
Rễ củ là rễ cái hoặc rễ con phồng to lên vì tích lũy nhiều chất dinh dưỡng dự trữ.
Ví dụ: Cây khoai lang, cà rốt.
Trang 32.2.4 Rễ bất định:
Rễ bất định là rễ mọc từ thân hay lá Rễ có thể mọc trên thân ở vị trí mắt hay nách
lá hoặc ở dọc theo thân , ở vị trí không nhất định nên gọi là rễ bất định Rễ bất định thường gặp ở cây họ lúa và nhiều cây ở lớp hành.
- Rễ phụ: là rễ mọc từ cành ra và đâm xuống đất làm thành những cột chống
đỡ thân khi phần gốc cây bị tiêu hủy Ví dụ: cây Đa
- Rễ bám: là rễ mọc từ thân cây để cây bám chặt vào giàn
Ví dụ: Trầu không
2.2.5 Rễ mút:
Rễ mút còn gọi là rễ ký sinh, là rễ của các cây ký sinh tạo thành giác mút trên cây chủ Rễ mút không có lông hút
Ví dụ: Tầm gửi
2.2.6 Rễ khí sinh:
Rễ khí sinh là rễ mọc trong không khí nên có thể có diệp lục và có chức năng đồng hóa Một số rễ khí sinh giúp cây bám vào giàn Ví dụ: cây Lan
2.2.7 Rễ thủy sinh:
Rễ thủy sinh là rễ mọc trong nước.
Ví dụ: cây Bèo tây
2.2.8 Rễ hô hấp:
Rễ hô hấp là rễ mọc thẳng đứng lên khỏi mặt đất để cung cấp không khí cho các phần rễ ở dưới
Ví dụ: cây Bần.
Trang 4Câu 2a: 06 câu hỏi tự luận
Câu 1: Hãy nêu tóm tắt định nghĩa rễ cây?
Câu 2: Hãy nêu những phần chính trong rễ cây?
Câu 3: Hãy trình bày sự giống và khác nhau của rễ chùm và rễ hô hấp?
Câu 4: Hãy trình bày sự giống và khác nhau của rễ bất định và rễ khí sinh?
Câu 5: Dựa vào đặc điểm hình thái hãy mô tả và cho biết rễ cây Gừa thuộc loại rễ nào?
Câu 6: Hãy mô tả đặc điểm hình thái và dựa vào đó phân loại các rễ cây sau đây: Chuối, Xoài, Dừa, Tơ hồng, Lan hồ diệp, Mía, Bần, Mắm, Lục bình, Cà rốt?
Câu 3a: Thang điểm Rubric của câu hỏi 6
Mô tả đặc
điểm hình
thái và phân
loại rễ cây
Mô tả đúng đầy đủ hình thái và phân loại đúng tất
cả các loại rễ cây nêu trong câu hỏi
Mô tả đúng nhưng chưa đầy đủ hình thái và phân loại đúng tất
cả các loại rễ cây nêu trong câu hỏi
Hoặc mô tả đúng đầy đủ hình thái và phân loại đúng ít nhất 8/10 loại rễ cây nêu trong câu hỏi
Mô tả đúng đầy đủ hình thái và phân loại đúng ít nhất 6/10 loại
rễ cây nêu trong câu hỏi
Mô tả đúng đầy đủ hình thái và phân loại đúng ít nhất 4/10 loại
rễ cây nêu trong câu hỏi
Mô tả sai hình thái, không phân loại được rễ cây nêu trong câu hỏi
Câu 4: Bình luận một vấn đề liên quan đến chất lượng giáo dục
Trang 5Hơn nửa thế kỷ qua nền giáo dục Việt nam nói chung và giáo dục đại học nói riêng đã đạt được nhiều thành tích to lớn Với quan điểm “Đầu tư cho giáo dục là quốc sách”, Đảng và Nhà nước
đã đưa ra nhiều nghị quyết về phát triển giáo dục, đào tạo khoa học và công nghệ khẳng định tầm quan trọng, định hướng cũng như xác định mục tiêu, nhằm không ngừng nâng cao chất lượng đào tạo đại học Mặc dù như vậy, nhưng chất lượng giáo dục của Việt Nam vẫn chưa cao, chưa theo kịp với sự đổi mới của thế giới Như vậy những quan tâm và đầu tư của nhà nước
đã thật sự đúng cách và đúng chỗ? Hiện nay có khuynh hướng đề cao khái niệm “đại học quốc
tế chất lượng cao”, cơ bản xây dựng đại học tốt là điều kiện“cần có”, nhưng điều kiện “đủ” là chúng ta phải có bản thân sinh viên là những hạt giống tốt, nhân tố tốt Rõ ràng lâu nay giáo dục Việt Nam cũng chỉ lo đào tạo số lượng sinh viên đầu ra mà quên đi vấn đề quan trọng là thế hệ thanh niên thật sự đóng góp như thế nào vào sự nghiệp phát triển đất nước Hàng loạt kỹ sư, cử nhân Việt Nam ra trường nhưng thử hỏi có bao nhiêu người đạt được trình độ kỹ thuật của kỹ sư? Bao nhiêu người dùng được? Bao nhiêu người làm việc theo đúng ngành nghề mình đã học?
Đó là một sự lãng phí lớn! Thậm chí ngày nay học sinh, sinh viên chỉ lo đạt bằng TOEFL này, TOEIC kia nhưng chính tiếng Việt lại sử dụng không chuẩn Trong khi cha ông ta ngày xưa số lượng ông Cử đếm trên đầu ngón tay nhưng đào tạo người nào ra người nấy Họ không chỉ thông thạo ngoại ngữ mà còn giỏi thơ văn, rành văn hóa nước nhà Vì sao lại có nghịch lý như thế? Xây dựng trường đại học mang tầm quốc tế chỉ là điều kiện“cần” nhưng chưa “đủ” Trên thế giới người ta rất quan tâm đến những thợ giỏi, chuyên viên kỹ thuật cao Đất nước đang trong giai đoạn công nghiệp hóa – hiện đại hóa mà sinh viên không chịu học kỹ thuật, chỉ tập trung không cân bằng vào các ngành dễ được xã hội “chấp nhận” thì làm sao phát triển công nghiệp, làm sao hiện đại hoá đất nước? Việt Nam muốn phát triển nền khoa học kỹ thuật thì phải đào tạo khoa học kỹ thuật trên bình diện rộng