NGƯỜI GIÀ cô đơn không nơi nương tựa

LỜI CẢM ƠN 1 PHẦN 1: GIỚI THIỆU VỀ NGƯỜI GIÀ CÔ ĐƠN, KHÔNG NƠI NƯƠNG TỰA. 2 I. Tình huống về bà Lương Thị Phương. 2 1. Mô tả về bà Lương Thị Phương. 2 2. Tiểu sử về bà Lương Thị Phương. 2 PHẦN 2: TIẾN TRÌNH CAN THIỆP VỚI BÀ LƯƠNG THỊ PHƯƠNG. 7 1. Tiếp cận thân chủ. 7 2. Thu thập thông tin: 17 3. Đánh giá và xác định vấn đề. 19 4. Lập kế hoạch can thiệphỗ trợ. 31 5. Triển khai kế hoạch can thiệp: 34 6.Lượng giá: 37 Tài liệu tham khảo 39

LỜI CẢM ƠN

Sau khi hoàn thành môn lý thuyết công tác xã hội với cá nhân ,nhóm tạitrường.Chúng em được các thầy cô liên hệ tới Huyện con cuông –Tỉnh Nghệ An

để thực hành môn học nhằm tạo điều kiện vận dụng lý thuyết vào thực tế

Giúp sinh viên chúng em nâng cao tính thực hành của môn học, tích lũykinh nghiệm thực tế, thực hiện đúng tiến độ và chương trình đào tạo của nhàtrường, tăng cường tính chủ động sáng tạo của sinh viên trong việc, xây dựng kếhoạch giải quyết vấn đề, tiếp cận thân chủ, tìm hiểu nhu cầu và xây dựng kếhoạch trở giúp than chủ

Cùng với sự giúp đỡ tận tình của UBND xã Môn Sơn-bản Thái sơn Huyện con cuông-Tỉnh Nghệ An, thôn trưởng cùng với chính quyền địa phương

1-đã tạo điều kiện cho nhóm sinh viên chúng em trong đợt thực hành tại xã Mônsơn - Bản Thái sơn 1 đạt được kết quả như mong đợi

Đi cùng chúng em trên cả chẳng đường dài không thể thiếu đi sự chỉ dẫntận tình của các thầy cô

1, Giảng viên: Thầy Phùng Văn Nam (hướng dẫn và quản lý sinh viên)

2, Giảng viên: Cô Phạm Thị Oanh (hướng dẫn và quản lý sinh viên)

3, Giảng viên: Cô Võ Thị Cẩm ly (hướng dẫn và quản lý sinh viên)

Em cùng các bạn xin chân thành cảm ơn nhà trường,UBND xã Môn Sơn,chính quyền địa phương bản Thái Sơn 1 cùng toàn thể các thầy cô đã tận tìnhgiúp đỡ chúng em hoàn thành tốt đợt thực hành này

PHẦN 1: GIỚI THIỆU VỀ NGƯỜI GIÀ CÔ ĐƠN,

KHÔNG NƠI NƯƠNG TỰA.

I Tình huống về bà Lương Thị Phương.

1 Mô tả về bà Lương Thị Phương.

Họ và tên (bà): Lương Thị Phương Tuổi: 52

Thành phần gia đình:

Họ và tên (chồng): Lương Văn Tiểu Tuổi: 57 Giới tính: Nam

Con đầu: Lương Thị Tuất Tuổi: 35 Giới tính: Nữ Con thứ 2: Lương Thị Hởi Tuổi: 29 Giới tính: Nữ

Con thứ 3: Lương Văn Sửu Tuổi: 25 Giới tính: Nam

2 Tiểu sử về bà Lương Thị Phương.

Bà sinh ra trong một gia đình khá giả, bà Là con thứ 3 trong gia đình khi bà

16 tuổi thì bà lấy chồng c ông Lương Văn Tiểu.Hai vợ chồng lấy nhau đượckhông lâu thì hai vợ chồng sinh được 3 con.Hai đứa con gái đầu và một con traiút

Chị thứ nhất Lương thị Tuất hiện nay 35 tuổi.Chị đã lấy chồng, chồng chịtên là Vi văn Dậu, hiện dừ hai anh chị đã có 3 con, một con trai đầu và hai congái cuối và dừ bà Phương đang ăn và sống nhờ gia đình chị Tuất.Nghề nghiệpcủa hai vợ chồng là nghề ruộng nhưng chị được 3 sầu mà phải nuôi cả gia đìnhchị và bà Phương nữa Hằng ngày anh Dậu phải đi rừng để kiếm ăn, kiếmsống.Tất cả gia đình chỉ trong chờ vào anh Dậu.Cuộc sống của anh chị rất khókhăn,vất vả

Chị thứ hai là Lương Thị Hợi hiện nay 29 tuổi, chị cũng đã lấy chồng và

dừ hai vợ chồng đang sống ở trong khê,thỉnh thoảng hai anh chị cũng có ra thăm

bà Phương Hai anh chị cũng đã có con cái nhưng đang còn nhỏ.Nghề nghiệpcủa hai anh chị là nông nghiệp và đi rừng để săn bán hái lượn phục vụ cho cuộcsống của mình là chính.

Anh thứ ba là Lương Văn Sửu, hiện nay 25 tuổi Anh cũng đã lấy vợ và cócon cháu,hai vợ chồng anh Sửu đang sống ở trong khê

Trong thời gian hai ông bà chung sống với nhau để nuôi con khôn lớn làhai ông bà sông rất hạnh phúc vì có chồng ở bên nên chồng lo hết một phầncông việc nặng nhọc trong gia đình giúp bà nên bà Phương chỉ làm những việcnhẹ trong gia đình như trồng rau, chăm nuôi, chăm sóc con cái ở trong nhà màthôi còn công việc kiếm tiền các thứ là chồng lo hết Cuộc sống của hai ông bà

cứ tiếp diễn như vậy không lâu thì chồng của bà Phương đi bộ đội.Trong quátrình ông Lương Văn Tiểu đi bộ đội thì bà Phương phải ở lại một mình trong nhà

để nuôi sống ba con cái của hai vợ chồng ông bà Ngày xưa vì đất nước đang cóchiến tranh nên ít khi ông được nghỉ phép để về nhà thăm gia đình và bà đi cũngkhó khăn Lúc đó Đất nước đang còn lạc hậu, chưa phát triển như bây giờ phảiđối mặt với chiến tranh nên không có thời gian để khôi phục tất cả mọi mặt nhưphương tiện đi lại Chưa có thông tin liên lạc, internet hiện đại như bây giờ nênmột năm ông Tiểu thỉnh thoảng chỉ đươc về nhà một hai lần để thăm gia đình bàPhương mà thôi Còn gia đình thì không thể đi thăm chồng được bởi vì đường đilại còn nhiều khó khăn bất cập và phải lo cho gia đình nữa nên chị cũng không

ra thăm chồng được lần nào trong năm cả chỉ biết ở nhà để chăm con và chờ dợiông Tiểu má thôi

Hai vợ chồng ông bà phải chịu cảnh sống xa nhau thiếu tình cảm để nuôicon, làm việc của mình để cho hoàn thành nhiệm vụ của mỗi bên

Với sự nỗ lực của hai vợ chồng, cuối cùng hai vợ chồng cũng đã hoànthành nhiệm vụ của mỗi bên Đó bà Phương cũng đã nuôi con khôn lớn trưởngthành và lập gia đình cho con cái hết và ông Tiểu cũng đã hoàn thành nhiệm vụ

được giao của nhà nước và trở về quê hương cùng bà Phương chung sống nhữnggiai đoạn còn lại.

Sau 30 năm ông Tiểu đi lính trở về nhà thì con cái của ông cũng đã khônlớn và trưởng thành không vi phạm gì phát luật của nhà nước Đó là một điềurất vui mừng đối với hai vợ chồng ông bà Tuy nhiên thì các con cái của ông làkhông có nghề nghiệp ổn định, cuộc sống các con của hai ông bà hoàn toàn phụthuộc vào tự nhiên Do không có nghề nghiệp ổn định nên cuộc sống của họ còn

có rất nhiều khó khăn, vất vả nhưng cuối cùng cũng chỉ đủ ăn đủ mặc mà thôi.Khi ông hoàn thành nhiệm vụ được giao của nhà nước trở về quê hươngthì ông vẫn được nhận lương bình thường để nuôi sống cho hai vợ chồng ông bà

và con cháu Cuộc sống của hai vợ chồng ông bà lúc này chủ yếu là phụ thuộcvào đồng tiền nho nhỏ mà ông Tiểu kiếm được này mà thôi

Tuy nhiên, điều đó diễn ra không được lâu thì lại xảy ra một điều khôngmay đến với hai vợ chồng ông Tiểu và Bà Phương

Đó là ông Tiểu đã mắc căn bệnh ung thư Bệnh ung thư là căn bệnh khôngthể tránh khỏi của ông Tiểu, ông mắc bệnh này không lâu sau thì ông Tiểu đãqua đời và để lại bà ở một mình cô đơn không có nơi nương tựa Bà phải chịusống một mình cô đơn, không có con cháu, phải sống một mình trong nhà Bởi

vì con cái của bà đã lập gia đình hết và đi ở riêng hết khi ông chưa qua đời Chonên bà phải sống một mình cô đơn, thiếu tình cảm rất nhiều từ chồng bà và concháu của bà Sau khi ông Tiểu chết gia đình bà Phương không được nhận mộtchế độ gì của nhà nước cả Khi ông Tiểu chết Nhà nước chỉ đưa được 8 triệucho gia đình bà Phương xong là không được nhận thêm gì nữa Lương hưu củaông Tiểu cũng bị cắt từ đây Đến đây bà Phương phải chịu sống cảnh khổ mấtchồng lẫn thiếu tình cảm cả về vật chất lẫn tinh thần Cuộc sống của bà trở nênnghèo khổ, khó khăn, vất vả hơn cho bà và có nhiều thay đổi lớn Bà trở nên côđơn không có nơi nương tựa

* Chế độ của Nhà nước mà bà Phương được hưởng:

Trở cấp cho người già 180 nghìn đồng/1 tháng.

* Chế độ Nhà nước mà bà Phương không được hưởng:

Hộ nghèo, bảo hiểm y tế.

Lương hưu của ông bị xóa không được hưởng nữa

Ông Tiểu mất được 3 năm thì gia đình chị Tuất lại chuyển đến ở xã MônSơn-bản Thái Sơn 1 để sinh sống.Vì ở trong khê không có gì để kiếm sống chogia đình

Trong quá trình di cư đến ở bản Thái Sơn 1- xã Môn Sơn thì do bà Phương

ở một mình cô đơn không có nơi nương tựa nên bà Phương cũng đã chuyện đến

ở Thái Sơn 1 cùng với gia đình vợ chồng chị Tuất con gái đầu của bà Để đượcsống gần con cháu của mình hơn

Sau khi chuyển đến ở bản Thái Sơn 1 thì bà vẫn ở một mình trong một ngôinhà nhỏ, gần sông Giang và gần gia đình vợ chồng chị Tuất.Sau khi chuyển đếnđây thì bà vẫn không có ruộng đất gì cả để nuôi sống bản thân bà Cuộc sốngcủa bà hoàn toàn phụ thuộc vào gia đình chị Tuất, mặc dù bà có một ngôi nhàriêng nhưng bà vẫn ăn, ở, sinh hoạt cùng gia đình chị Tuất Bà không có con trâuhay con bò gì cả và gia đình chỉ Tuất cũng không có nhưng may gia đình chịTuất có một ruộng nho nhỏ nên cả gia đình vợ chồng chi Tuất và bà Phương chỉtrong chờ vao cái ruộng nho nhỏ này thôi Tuổi già sức yếu nên bà Phương cũngchẳng làm được việc gì nặng giúp gia đình chị Tuất Bà chỉ ở nhà trông con giúp

vợ chồng chị Tuất là chủ yếu Bà Phương năm nay 52 tuổi, hiện nay bà Phươngđang mắc căn bệnh thần kinh, 3 ngày là bà ốm một lần nhiều lúc căn bệnh của

bà tái phát bà lại ngất xỉu va mồm ra nhiều nước bọt Đây là căn bệnh nguy hiểmnhất của bà và đang ảnh hưởng đến sức khỏe cũng như tính mặt của bà Phương.Hiện nay, bà Phương vẫn có một ngôi nhà riêng và trong nhà bà vẫn có bànthờ, cho bà thờ cúng tổ tiên Phần lớn bà Phương là bà sống dựa vào gia Đình

chị Tuất, từ cái ăn, cái mặc và sinh hoạt mọi thứ Tất cả là nhờ vào gia đình chịTuất Bà Phương chỉ trông con caí của chị Tuất và giúp một số việc nhẹnhư:quyết nhà, rửa bát, cho gà và vịt, lợn ăn Còn lại là vợ chồng chị Tuất lo hếtmọi thứ trong gia đình Nhờ có gia đình vợ chồng chị Tuất con gái đầu của bà

mà bà mới có được cái ăn, cái mặc mà bà mới sống được đến ngày hôm nay

PHẦN 2: TIẾN TRÌNH CAN THIỆP VỚI BÀ LƯƠNG THỊ PHƯƠNG.

Tiến trình em căn thiệp và tiếp cận đến đối tượng như sau:

PHÚC TRÌNH TIẾN TRÌNH CÔNG TÁC XÃ HỘI VỚI BÀ LƯƠNG THỊ PHƯƠNG

Họ và tên: Lương Thị Phương Tuổi: 53

Lần thứ : 1 Ngày: 20/12/2014

Địa điểm: xã Môn Sơn- bản Thái Sơn 1- Huyện Con Cuông-Tỉnh Nghệ An Mục tiêu: Để tạo lập mối quan hệ,sự tin tưởng và thu thập những thông tin liên quan đến vấn đề lủa chọn.

Mô tả vấn đàm

Cảm xúc hành vi của

Bà Phương khi tiếp xúc với nhân viên công tác xã hội(NVXH)

Tự đánh gia về cảm xúc,suy nghĩ, lo lắng, hiểu biết,bài học được của NVXH khi tiếp xúc với thân chủ.

• Tiếp cận với thân

-Chàu hỏi với sự thânthiện: Cười và nhìnthẳng vào mắt bàPhương khi hỏi

trong nhà của bà rồi hỏi.

Bà ơi hôm nay bà ở nhà

-Không tỏ thái độ khóchịu với thân chủ, sửdụng nhiều câu hỏi bằngngôn ngữ để hỏi thânchủ

-Tạo lập mối quan hệthân thiện với thân chủ

không có con cháu à?

Bà Phương: Bà nói bà có

nhưng con cháu đi ở

riêng hết rồi còn lại bà

một mình nữa thôi

NVXH: Vâng

Sau đó NVXH cùng bà

nhặc mấy cay rác lung

tung xong bỏ vào thùng

NVXH: Bà ơi năm nay

bà bao nhiêu tuổi rồi bà?

-Khi NVXH hỏi thỉnhthoảng bà có đứng dậy

và nhìn thẳng vào mắtcủa NVXH

- Khi trả lời vẫn thể hiện

sự nhẹ nhàng va cườinhẹ mới trả lời NVXH

-Tiếp tục trò chuyện và

sử dụng các kỹ năng đặtcâu hỏi để tìm hiểu vềhoàn cảnh tạo sử cưởi

mở cho bà để tạo lậpmối quan hệ thân thiết.-Mắt nhìn thẳng vào bàkhi hỏi Khi hỏi thể hiện

sự triều mến,yêu quý đốivới bà

NVXH: Thế ông tên gig

-KHi hỏi đến vẫn đề của

bà thì khuôn mặt của bàtrở nên buồn và trả lời từtừ

Mặc dù trả lời nhưngmắt không nhìn thẳngvào NVX

-trả lời nhưng nước mắtvẫn rơi

-Khi thấy bà khócNVXH cảm thấy thươngyêu bà

xong và NVXH nói cháu

mời bà uống nước à

Bà Phương: Ừ Cháu cứ

uống đi bà không khát

nước nhưng bà vẫn ngồi

đó

-Lắng nghe NVXH nói,gập đầu và nhìn thẳng

ạ.Hiện cháu đang là sinh

viên của trường Đại học

hiểu xem cuộc sống của

người dân họ sống như

thế nào?Để từ đó mình

định hướng cho họ khác

phuc cuộc sống của họ

thôi bà ạ

Bà Phương: Ù Kiểu rữa

cũng được để sau này về

người dân làm ăn,ở trên

này khổ lắm và còn ít

người đi học lắm cháu

ạ.Cháu phải cô gắng học

để sau này lên đây giúp

vao mắt NVXH

-Thể hiện sự tin tưởng ở

bà với NVXH và ngượclại

-Thương xót cho bà,đồng cảm với hoàn cảnhcủa bà.Sử dụng nhiềucâu hỏi cho bà để nhằmkhai tháp thông tin chínhxác

cho người dân ở trên

môn lý thuyết vào thực

tiễn nên cháu.Do vậy,

Cháu rất mong được sự

giúp đỡ của bà đối với

chúa nên bà có thể chia

- Sử dụng nhiều kỹ năngnhư: quan sát thái độ,hành vi,ánh của bà

- Chú ý lắng nghe vàghi thông tin

xem cuộc sống cô đơn,

không nơi nương tựa của

bà xem như thế nào thôi

chữ không ảnh hưởng gì

đến bà cả Vì vậy, bà

cứ yên tâm mà chia sẻ

cho cháu Với lại vấn đề

của bà cũng là một vấn

đề bình thường mà thôi

bà cứ yên tâm để chia sể

với cháu để một phần

nào đó tâm trạng của bà

được thoại mái

NVXH:Khi này cháu

nghe bà nói là ông mất

rồi nhưng cháu không

biết lý do tại sao ông lại

mất à bà?

Bà Phương: Ông bị bệnh

ung thư cháu ạ

NVXH: Vâng Thế ông

bị ung thư được mấy

năm rồi ông mới mất à

bà?

Bà Phương: Ông bị được

2 năm rồi

NVXH: Bà Ơi chắc là

ông mất bà buồn và coo

đơn lắm nhì?Bà ơi bà có

muốn đi ở cùng với con

cay của bà khoong?

có con gái đầu nên con

gái hay quan tâm và

chăm sóc bà

NVXH: Vâng

Bà Phương: Bà nhà ở

đây nhưng bà đi ăn,ngủ

với con gái đầu của bà

thôi Nếu không có chị

Tuất con gái đầu của bà

chắc bà chết từ lâu rồi

NVXH: Vâng Bà ơi do

bà không ở cùng con cái

nên bà cảm thấy thế thôi

cháu nghĩ cho dù không

nay cháu đến tâm sự với

bà như thế này thôi buổi

sau rồi cháu lại đến thăm

và thu được một số thông tin về Bà Trong quá trình giao tiếp với Bà đã vậndụng được nhiều kỹ năng khác nhau để thu hút sự tham gia trả lời của Bà đối vớiNVXh, tạo lập được mối quan hệ cũng như sự tin tưởng, cưởi mở chia sẻ thôngtin giữa hai bên.

- Những tồn tại, hạn chế: Tuy đã đạt được nhiều kết quả, thu thập đượcmột số thông tin về Bà nhưng vẫn chưa khai tháp sâu để hiểu được tâm lý bêntrong của Bà cũng như cảm xuc của Bà, chưa vận dụng hết các kỹ năng trong lýthuyết vào thực hành Do buổi tiếp xúc đầu tiên nên việc tạo lập mối quan hệ, sửtin tưởng vẫn chưa cao lắm

2 Thu thập thông tin:

a Thu thập thông tin.

Trên cơ sở sự gới thiệu của thôn trưởng, em tìm đến bà Phương em, đã tiếnhành thu thập các thông tin có liên quan đến bà Phương Chính là từ bà Phương

Nguồn thu thập thông tin chủ yếu mà em thu thập được: Chính là từ

Chị Tuất con gái đầu của bà, thôn trưởng, ông bà Điệp người mà em đến ở tạmthời cho hoạt động của mình Hai ông bà này cũng là anh em thân thiết của bàPhương

Hai ông bà Điệp này và thôn trưởng có nói nằng chồng của bà Phươngcũng là người có công với cách mạng nhưng do bệnh ung thư nên chồng của bàPhương mới chết Bà Phương là người thật sự cô đơn, không nơi nương tựa nào.

Cô đơn về cả tinh thần lẫn vật chất từ chồng Bà bị bệnh thần kinh 3 ngày ốmmột lần nên tuổi già sức yếu, có nhiều lúc bệnh của bà tái phát không có tiềnmua thuốc để mà chữa bệnh Chị Tuất nói “ Khi bệnh thần kinh của mẹ tái phátnước bọt ra nhiều, ngất xiểu”, “ 3 ngày ốm một lần” Nên không làm được việcnặng chỉ ở nhà trông con của chị và cho gà, lợn ăn Bà chỉ được hưởng trở cấpngười già 180 nghìn đồng/ 1 tháng, bà không có ruộng con trâu hay con bò gì cả

b Phương pháp thu thập thông tin:

Để thu thập được thông tin về bà Phương ,em đã sử dụng nhiều phươngpháp và kỹ năng các khác nhau như:

- Vãng gia: Đây là phương pháp quan trọng nhất mà em đã sử dụng để đithăm gia đình bà Phương về tất cả mọi cái như: nhà ở, cái ăn, cái mặc và cáchsinh hoạt mọi thứ trong nhà mà co thể nhìn thấy

- Quan sát: Đây cũng là một kỹ năng rất quan trọng mà không thể thiếuđược cho NVXH trong quá trình thu thập thông tin Đây là kỹ năng nhằm giúpcho NVXH quan sát tất cả mọi cay từ trong nhà đến thái độ, cử chỉ, hành độngcủa bà Phương trong suốt quá trình làm việc với bà

- Lắng nghe tích cực, có chọn lọc: Đây là kỹ năng mà em được sử dụng choquá trình tâm sự với bà Phương Bởi vì trong quá trình làm việc với bà chúngcháu chia sẻ đến rất nhiều vấn đề nên cần lắng nghe có chọn lọc những thông tinchính xác và cần thu thập về bà

Đây là 3 kỹ năng mà em đã sử dụng cho suốt quá trình làm việc với bàngay tù đầu cho đến cuối Ngoài ra, để thu thập được thông tin em còn dùng các

kỹ năng đặt câu hỏi và tạo lập mối quan hệ Trong kỹ năng đặt câu hỏi em còn

dùng nhiều dạng câu hỏi khác nhau như đặt câu hỏi đóng mở cho bà Phương chủyếu là để cho bà hiểu và trả lời câu hỏi của em nhằm thu thập thông tin.

Nhờ sử dụng kỹ năng đặt câu hỏi đóng, mở này mà em cũng đã thu thậpđược nhiều thông tin về bà, hiểu được vấn đề của bà một cách chình xác hơnsâu hơn Kỹ năng tạo lập mối quan hệ: Đây là một trong những kỹ năng được sửdụng xuyên suốt trong quá trình hỗ trợ bà Phương Qua cử chỉ, hành động , thái

độ, lời nói, ánh mắt…Tất cả đều thể hiện sự tôn trọng và mong muốn được giúp

đỡ bà dù kết quả chỉ là một cải thiện nho nhỏ

Địa điểm: Bản thái Sơn 1

Mục tiêu: Thu thập thông tin và xác định vấn đề của bà Phương.

Mô tả vấn đàm

Cảm xúc hành vi của

bà Phương khi tiếp xúc với Nhân viên xã hội(NVXH)

Tự đánh giá về cảm xúc, suy nghĩ, lo lắng, bài học được của NVXH khi tiếp xúc với thân chủ(TC)

Khi trả lời câu hỏi củaNVXH vẫn cười và mặt

-Khi tiếp xúc với bàPhương NVXH vẫn tiếptục giữ mối quan hệ thânthiết với bà, tạo cảm giácthoại mái cho hai bên.-Sử dụng nhiều kỹ năng

Bà Phương: Có Bà

khỏe.Hôm nay bà ở nhà

trong con cho chi Tuất

Cháu ngồi đi

NVXH: Thế à Thế hôm

nay chị Tuất đi làm rồi à

bà?

Bà Phương: Không Chị

Tuất đi chợ thôi

NVXH: Vâng.Chị đi lâu

Bà phương vẫn chú ýlắng nghe NVXH và đáplại kịp thời thể hiện sựvui tươi,thoại mái

khác nhau để làm cho bàPhương hiếu câu hỏi vàtrả lời đúng.Sử dụngnhiều kỹ năng đặt câuhỏi cũng như gửi mở chothân chủ

- Khi bà Phương trả lờiNVXH đã thể hiện được

sự tôn trọng,lắng nghe

có chọn lọc và đáp lạikịp thời vời bà Phương