Tích hợp hoạt động sản xuất kinh doanh vào trong quá trình dạy và học môn hóa học lớp 10

Cho nên mỗi thầy cô giáo chúng ta cần nhận thức được tầm quan trọngcủa công tác giáo dục gắn hoạt động sản xuất kinh doanh vào trong quá trìnhgiảng dạy cho học sinh đặc biệt là qua những

3 Thực trạng của vấn đề.

Như chúng ta đã biết: Mô hình trường học gắn liền với thực tiễn sản xuấtđời sống địa phương mang lại hiệu quả tích cực đối với cả người dạy lẫn ngườihọc Khi tham gia học tập trong môi trường này, học sinh thường đóng một vai

cụ thể, từ đó kích thích hứng thú trong việc tiếp thu kiến thức và hình thành kĩnăng của học sinh Cùng đó thông qua việc thường xuyên được tiếp cận với cáchoạt động thực tiễn sản xuất, giúp học sinh có nhiều cơ hội hơn trong việc gắn lýthuyết với thực hành, tư duy và hành động, nhà trường và xã hội Giúp việc họctập trong nhà trường giống hơn với việc học tập trong thế giới thật

Tuy nhiên, một trong những vấn đề dạy học hiện nay đó là đa số giáo viêntrong quá trình dạy học chỉ chú trọng đến việc truyền đạt lý thuyết suông mà ítchú trọng đến việc áp dụng kiến thức vào thực tế, gắn liến với hoạt động sảnxuất kinh doanh, việc "học đi đôi với thực hành" còn mờ nhạt chưa có chiều sâu

Do đó học sinh cảm thấy việc học không giống với thực tế cuộc sống làm chocác em ít hứng thú với việc học kiến thức trên lớp Vì thế mà đa số học sinh saukhi học xong bậc THPT mà hầu như vẫn không thể áp dụng được kiến thức đãhọc vào thực tế, không hiểu được những kiến thức được học dùng để làm gì

Cho nên mỗi thầy cô giáo chúng ta cần nhận thức được tầm quan trọngcủa công tác giáo dục gắn hoạt động sản xuất kinh doanh vào trong quá trìnhgiảng dạy cho học sinh đặc biệt là qua những bài giảng hóa học

4 Tổng quan những thông tin về vấn đề cần nghiên cứu.

Các thành tố của hoạt động sản xuất, kinh doanh liên quan đến nội dungkiến thức các môn khoa học đều có thể sử dụng trong quá trình giáo dục/dạy họcdưới hình thức tạo môi trường, tạo công cụ hoặc là nguồn cung cấp chất liệu đểxây dựng nội dung dạy học/giáo dục

Trước đây, thực hiện nguyên lý “Học đi đôi với hành, lý luận gắn liền vớithực tiễn, nhà trường gắn liền với gia đình và xã hội”, đã có một số mô hìnhtrường vừa học vừa làm; tuy nhiên việc tổ chức dạy học gắn với sản xuất, kinhdoanh chưa được nhìn nhận trên góc độ lý luận dạy học nên không đem lại hiệuquả giáo dục cao Đề cập đến các điều kiện giáo dục, dạy học, nhìn chung các tài

liệu về lý luận dạy học, giáo dục chung, đại cương và tài liệu về lý luận dạy học

bộ môn ít đề cậpđến điều kiện, phương tiện dạy học là các thành tố của hoạtđộng sản xuất, kinh doanh Gần đây trong mô hình trường học mới, một trongnhững hoạt động được đặt ra là tổ chức cho học sinhvận dụng và mở rộng kiếnthức, kỹ năng trong nhà trường vào thực tế sản xuất, kinh doanh của địa phương.Việc khai thác các thành tố của hoạt động sản xuất, kinh doanhở địa bàn nhàtrường đóng như là nguồn tri thức, là phương tiện dạy học, giáo dục rất ít khiđược quan tâm hoặc nếu có thường mang tính tự phát Vì vậy vai trò, thế mạnhcủa những hoạt động sản xuất, kinh doanhđa dạng, muôn hình muôn vẻ ở địaphương gần như chưa được các nhà trường biết đến và tận dụng

Dưới dạng công cụ, thiết bị dạy học, các thành tố của hoạt động sản xuất,kinh doanh giúp cho quá trình học tập của học sinh trở nên hấp dẫn hơn, họcsinh hứng thú học tập và hiểu bài sâu sắc hơn, phát triển tư duy độc lập sáng tạo,giáo dục tư tưởng, đạo đức cho học sinh

Trong những năm gần đây, việc tích hợp gắn hoạt động sản xuất kinhdoanh trong dạy học đi đôi với bảo vệ môi trường trong quá trình dạy học đã vàđang được nhà nước ta đặc biệt quan tâm, đặc biệt, công tác chỉ đạo dạy học gắnvới thực tiễn cuộc sống được nghành giáo dục, ban lãnh đạo trường THPT hết sức quan tâm, chỉ đạo tới tổ chuyên môn, khuyến khích các giáo viên tíchhợp dạy học gắn liền với hoạt động sản xuất kinh doanh để tạo cho các em họcsinh tiếp cận kiến thức một cách sinh động, gần gũi với cuộc sống giúp các emcảm thấy yêu thích môn Hóa học hơn

Ngành giáo dục nước ta hiện nay đang trên đà hội nhập, thế hệ trẻ nói riêng

và học sinh cấp THPT nói chung đang ngày càng được tiếp cận với nhiều kênhthông tin, giúp cho việc học tập của các em được phong phú, dễ dàng hơn,nhưng bên cạnh đó hầu hết các em đều cảm thấy việc học quá nhiều áp lực,nhiều căng thẳng, học lý thuyết xa rời với thực thế

Việc giúp các em có được kiến thức cơ bản, có thể áp dụng luôn vào trongthực tế hoạt động sản xuất kinh doanh tại gia đình các em là điều cực kì quantrọng Và, từ những kiến thức cơ bản đó có thể giúp các em hình thành đượcnăng lực, kĩ năng của bản thân một cách hữu ích góp phần hình thành kiến thứcvững chắc cho các em, giúp các em có những kĩ năng vận dụng kiến thức vàochính thực tế trong quá trình sản xuất kinh doanh

II Lý do chọn giải pháp

Khi tham gia các hoạt động thực tiễn người học có cơ hội để thử tháchnăng lực khác nhau của bản thân; học sinh được rèn khả năng tư duy, suy nghĩsâu sắc khi gặp những vấn đề phức tạp; học sinh có điều kiện để khám phá, đánhgiá, giải thích và tổng hợp thông tin từ các tình huống thực tiễn của địa phương;

Có cơ hội để vận dụng và phát triển kiến thức lý thuyết đã học và đặc biệt rènluyện cho học sinh phát triển năng lực giải quyết các vấn đề phức tạp gặp phảitrong khi tham gia các hoạt động thực tiễn

Khi tham gia vào hoạt động thực tiễn, mỗi học sinh phải đảm nhận mộtvai trò cụ thể Vì vậy, học sinh được đặt trong tình huống buộc phải thăng tínhchủ động trong việc xây dựng kế hoạch, thực hiện nhiệm vụ, giải quyết các vấn

đề phát sinh một cách tốt nhất Nhờ đó phát huy tích cực, tự lực, tính trách

nhiệm, năng lực giải quyết vấn đề của học sinh

Thực tế cũng khẳng định, khi tham gia mô hình trường học gắn với thựctiễn sản xuất sinh không chỉ phải giao tiếp với thầy cô, bạn bè mà còn phảithường xuyên giao tiếp với rất nhiều các tầng lớp khác nhau trong xã hội Có thể

là với người nông dân, cô chú công nhân, kĩ sư, bác sĩ… thông qua đó học sinh

sẽ có cơ hội để rèn luyện nâng cao năng lực hợp tác, khả năng giao tiếp và tươngtác với cộng đồng

Bên cạnh đó khi thực hiện một nội dung chủ đề theo mô hình trường họcgắn với thực tiễn sản xuất và đời sống xã hội, giáo viên và học sinh thay vìgiảng dạy, học tập trong không gian lớp học, phòng thí nghiệm thì sẽ có cơ hộilàm việc với những điều kiện trong đời sống thực tế Vì vậy, cùng là một nộidung, giáo viên và học sinh có thể lựa chọn nhiều cách tiếp cận khác nhau tùythuộc vào từng trường hợp cụ thể, thông qua đó kích thích giáo viên và học sinh

tư

duy sáng tạo và hiểu sâu sắc hơn nội dung bài học

Mô hình trường học gắn với thực tiễn sản xuất, kinh doanh đã tạo ra môitrường học tập thân thiện; giúp các em hiểu giá trị của lao động, chia sẻ vớinhững khó nhọc của bà con nông dân; tạo được không khí học tập thoải mái,phát huy được tính sáng tạo, tích cực của học sinh, gắn những lý thuyết đã họcvới thực tiễn lao động, sản xuất; giúp học sinh phát triển toàn diện, nâng caokiến thức ký năng sống, bổ sung kiến thức thực tế, vốn sống cho học sinh

Thông qua hoạt động mô hình trường học gắn với thực tiễn sản xuất, kinhdoanh, các em học sinh còn được phát triển khả năng sáng tạo của mỗi cá nhântrong tập thể, phát triển khả năng hợp tác, làm việc nhóm, làm việc với cộngđồng Qua đó cũng đồng thời phát huy năng lực chuyên môn, nghiệp vụ củađội ngũ cán bộ quản lí và giáo viên, góp phần thực hiện thành công việc đổi mớicăn bản, toàn diện giáo dục và đào tạo theo tinh thần Nghị quyết số 29-NQ/TW.Ngoài nhứng lí do trên thì chúng ta đã biết , Với mảnh đất xinh đẹp, nơimiền Tây Bắc của Tổ quốc, có nhiều tiềm năng, lợi thế về đất đai, lao động vàkhí hậu với diện tích tự nhiên lớn Tuy nhiên, đa số người dân trên địa bàn đều

là bà con dân tộc thiểu số, trình độ nhận thức, kĩ thuật canh tác còn nhiều hạnchế do đó tỉ lệ hộ nghèo trên địa bàn vẫn còn cao so với các tỉnh trong cả nước.Đặc biệt, là một huyện mới thành lập, tuổi đời mới được hơn 10 năm, làmột trong những huyện khó khăn nhất của cả nước và là huyện vùng sâu, vùng

xa của tỉnh, học sinh chủ yếu là con em các dân tộc ít người, điều kiện sống,điều kiện học tập, đi lại còn nhiều khó khăn, đường đến với kiến thức, tương laicủa các em còn do nhiều yếu tố tri phối Do vậy, đây cũng là một phần làm choquá trình đến trường của các em bị gián đoạn, đôi khi các em còn bỏ học giữachừng, bởi đôi khi các em cho rằng kiến thức mà các em được học trên lớp chỉ

là kiến thức lý thuyết suông mà các em vẫn chưa có kĩ năng vận dụng kiến thứcđược học vào hoạt động sản xuất kinh doanh tại gia đình, địa phương Chính vìthế mà các em không hào hứng với việc học, các em học chỉ để đối phó, chỉ để

đủ điểm lên lớp

Do vậy, việc giáo dục kiến thức về hoạt động sản xuất kinh doanh vàotrong quá trình giảng dạy, đặc biệt là đối với bộ môn Hóa học vì Hóa học là mộtmôn khoa học tự nhiên gắn liền với đời sống thực tiễn và hoạt động sản xuấtkinh doanh góp phần thúc đẩy sự phát triển kinh tế của gia đình, địa phương vàtoàn xã hội Do đó dạy học Hóa học không chỉ đơn thuần là dạy kiến thức lýthuyết mà còn hướng dẫn học sinh biết vận dụng kiến thức lý thuyết vào hoạtđộng sản xuất kinh doanh trong các bài học Hóa học đối với học sinh trườngTHPT với mong muốn để các em thêm yêu thích bộ môn, nhớ kiến thức mộtcách logic chứ không phải máy móc, giáo điều và góp phần thúc đẩy sự pháttriển kinh tế cho chính bản thân, gia đình các em giúp cho quê hương củamình ngày càng phát triển hơn

Chính vì thế mà tôi từng bước đổi mới phương pháp dạy học theo hướnggắn hoạt động sản xuất kinh doanh vào trong quá ttrình giảng dạy của mình Do

đó tôi đã chọn nội dung "Tích hợp hoạt động sản xuất kinh doanh vào trong quá trình dạy và học môn Hóa học lớp 10" để làm sáng kiến của mình.

III Phạm vi và đối tượng nghiên cứu.

1 Phạm vi nghiên cứu.

Các nội dung kiến thức trong bộ môn Hóa học 10 có rất nhiều ứng dụngquan trọng trong thực tế có thể áp dụng trực tiếp vào trong các hoạt động sảnxuất kinh doanh Tuy nhiên những nội dung kiến thức này mới chỉ được sáchgiáo khoa đề cập qua trong các phần ứng dụng và cũng có ít tài liệu viết chi tiết

về những kiến thức này

Trong những năm trước đây giáo viên cũng có tích hợp các hoạt động sảnxuất kinh doanh trong quá trình giảng dạy nhưng đơn thuần chỉ nó qua để bổtrợ cho bài học và phần nội dung kiến thức này cũng chưa có trong phân phốichương trình do đó học sinh hầu như không có được những kiến thức, kĩ năng

để áp dụng vào trong thực tế hoạt động sản xuất kinh doanh

Từ những kinh nghiệm, kiến thức của bản thân và tìm tòi nghiên cứu trêncác phương tiện thông tin đại chúng, đặc biệt là sau những chuyến tìm hiểu,thăm gia đình học sinh tôi đã nghiên cứu kĩ về các nội dung tích hợp gắn hoạtđộng sản xuất kinh doanh vào trong quá trình giảng dạy của mình cho phù hợpvới điều kiện kinh tế, địa hình, phong tục tập quá canh tác của địa phương đểcho mỗi học sinh đều có thể vận dụng được kiến thức đã học vào chính thực tiễncuộc sống của mình góp phần thúc đẩy sự phát triển kinh tế của địa phương, làmcho đất nước ngày càng phát triển

2 Đối tượng nghiên cứu.

Kiến thức về hoạt động sản xuất kinh doanh trong quá trình giảng dạy môn

Hóa học lớp 10.

Sáng kiến tập trung nghiên cứu các giải pháp thiết thực về việc áp dụngkiến thức được học vào hoạt động sản xuất kinh doanh để tích hợp dạy và họcmôn Hóa học đối với học sinh trường THPT

IV Mục đích nghiên cứu.

- Xây dựng tiến trình, tổ chức hoạt động dạy học gắn liền với sản xuấtkinh doanh tại địa phương theo chủ đề Thực hiện kế hoạch dạy học theo địnhhướng phát triển năng lực học sinh

- Giúp cho học sinh thấy được ý nghĩa của môn học, góp phần phânluồng, hướng nghiệp cho học sinh

- Giáo dục cho học sinh biết yêu quý, tự hào về ngành nghề, đặc biệt làcác nghề truyền thống ở địa phương

- Hình thành và phát triển một số kĩ năng mềm cho học sinh

PHẦN NỘI DUNG

I Thực trạng của giải pháp đã biết.

Hiện nay, giáo dục nước ta đang hướng tới việc tiếp cận và phát huy nănglực sáng tạo của học sinh, đặt học sinh vào tình huống có vấn đề đòi hỏi các emcần phải có giải pháp của riêng mình để giải quyết Việc học và hiểu các nộidung kiến thức khoa học trở thành một trọng trách để các em c'ó cơ sở phát huyđược năng lực của bản thân, những năm gần đây, việc đổi mới phương pháp dạyhọc trong tất cả các môn học và đặc biệt là những bộ môn khoa học tự nhiên nhưmôn Hóa học đã và đang được tỉnh , trường THPT và giáo viên áp dụngngày càng nhiều, giáo viên bộ môn chú trọng đầu tư cho chuyên môn, sử dụngcác phương pháp tích cực hơn để học sinh nắm được kiến thức sâu hơn như: yêucầu các em tìm hiểu các thông tin kiến thức khoa học áp dụng vào thực tế có liênquan đến nội dung bài học ở bất cứ địa phương nào trên cả nước Điều đó đãgiải quyết được phần nào những hạn chế theo phương pháp truyền thụ kiến thứcmột chiều trước đây, góp phần nâng cao chất lượng giáo dục của nhà trường Tuy nhiên, đối với đặc thù học sinh dân tộc thiểu số, vùng sâu, vùng xa như , khả năng tiếp thu kiến thức của các em còn hạn chế, điều kiện đi học lại rấtkhó khăn, có những em phải dậy từ 4h sáng, đi bộ đến trường nên ít có thời gian

ôn lại bài Từ đó xuất hiện tâm lí e dè, không còn hứng thú với môn học, ngạihọc bài cũ và đọc bài mới trước khi đến lớp Và, lúc này các em sẽ thấy ngạihọc, học không hiểu bản chất thật sự của các kiến thức khoa học, không thấyđược tầm quan trọng và ý nghĩa của các kiến thức đó

Một trong những hạn chế của thời đại công nghệ hiện nay là các em đượctiếp cận với công nghệ thông tin muộn hơn so với những vùng phát triển khác,

vì là mới nên không tránh khỏi việc xao nhãng học tập, đa số thời gian của các

em dùng để online, hoặc khi giáo viên yêu cầu các em về tìm hiểu thông tin trênmạng để phục vụ cho bài học thì các em không biết chắt lọc những kiến thức, dovậy đa số các em chưa phát huy được hết năng lực của bản thân, các biện phápgiao nhiệm vụ học tập cho các em theo hoạt động nhóm, đa phần các em phóthác hết cho nhóm trưởng, thu thập tư liệu hay báo cáo sản phẩm chỉ do số ítthành viên tích cực trong nhóm hoạt động

Việc tích hợp gắn hoạt động sản xuất kinh doanh trong quá trình giảng dạychủ yếu thông qua các kênh hình có trong sách giáo khoa, học sinh được tiếpcận chủ yếu thông qua giới thiệu qua của giáo viên Các em hầu như chưa biết

áp dụng kiến thức này vào trong thực tế cuộc sống Đôi khi giáo viên yêu cầucác em tìm hiểu các kiến thức liên quan có thể áp dụng vào hoạt động sản xuấtkinh doanh chỉ mang tính chung chung, hình thức, chủ yếu dưới dạng câu hỏi

về nhà, không đánh giá, không cho điểm, điều đó khiến cho việc tìm hiểu củacác em bị hạn chế và mang tính hình thức, chống đối, quan trọng hơn là các emkhông hiểu sâu về những giá trị của các kiến thức liên quan đến cuộc sống do đó

sẽ dẫn đến hiểu biết của các em chỉ mờ nhạt, khó có thể áp dụng sâu vào thực tiễn cuộc sống

1 Ví dụ

Khi dạy bài 22 - Tiết 40 theo PPCT của môn Hóa học 10, ở lớp 10B1,10B2: "Clo" Mục IV: " Ứng dụng" Sau khi GV cho HS nắm được những kiếnthức về ứng dụng của nguyên tố Clo, GV sử dụng PP thuyết trình, đàm thoại:

- Bước 1 Chuyển giao nhiệm vụ: GV đặt câu hỏi cho học sinh, yêu cầu HStheo dõi SGK, trả lời câu hỏi: Nêu ứng dụng của Clo trong dời sống, trong côngnghiệp?

- Bước 2 Thực hiện nhiệm vụ: HS theo dõi SGK, suy nghĩ để tìm ra câu trảlời

- Bước 3 Báo cáo kết quả và thảo luận: HS suy nghĩ, trả lời câu hỏi theohình thức cá nhân

- Bước 4 Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ: GV yêu cầu các học sinhkhác bổ sung câu trả lời, sau đó chốt câu trả lời của học sinh

2 Đánh giá ưu, nhược điểm, thuận lợi, khó khăn của phương pháp đã thực hiện.

* Ưu điểm, thuận lợi:

- GV ít mất thời gian tìm kiếm thông tin, chuẩn bị bài dạy

- HS được GV cung cấp sẵn thông tin, ít phải tự tìm hiểu

- Góp phần đẩy mạnh, hướng dẫn hoạt động nhận thức cho học sinh

- Giúp học sinh phát triển kỹ năng học tập, tự chiếm lĩnh kiến thức

- Kích thích hứng thú nhận thức của học sinh

- Phát triển trí tuệ của học sinh

- Giáo dục nhân cách học sinh

- Góp phần phát triển một số kỹ năng mềm ở học sinh

+ Kỹ năng giao tiếp

+ Kỹ năng quản lí thời gian

+ Kỹ năng tìm kiếm và xử lí thông tin

Tạo điều kiện tổ chức quá trình hoạt động của giáo viên và học sinh mộtcách hợp lý: Khi làm việc với/tại cơ sở sản xuất, kinh doanh, giáo viênvà học

sinh phải gia tăng cường độ làm việc giáo viên không thuyết trình về các hiệntượng, sự vật cần tìm hiểu mà cần hướng dẫn học sinh tự quan sát, thu thậpthông tin, trao đổi trong nhóm để xử lý các thông tin, tìm hiểu về quá trình sảnxuất, kinh doanh, để tìm cách trình bày lại những hiểu biết của cá nhân hoặcnhóm Đôi khi học sinh có thể được yêu cầu tổ chức triển lãm những hiện vật,bài viết giới thiệu về quá trình sản xuất, kinh do các em thu thập được Môitrường làm việc thay đổi đòi hỏi giáo viên phải có phương pháp dạy học, cáchthức tổ chức dạy học phù hợp, sao cho tập thể học sinh được lôi cuốn vào côngviệc tìm hiểu, nghiên cứu quá trình sản xuất, kinh doanh; đòi hỏi từng học sinhphải làm việc thực sự và phải biết hợp tác với bạn để cùng hoàn thành nhiệm vụđược giao.

* Nhược điểm, khó khăn:

- Mặc dù học sinh có đọc sách giáo khoa nhưng các em sẽ tiếp nhận kiếnthức một cách mờ nhạt, không có chiều sâu Thường thì sau đó, các em sẽ chỉdựa duy nhất vào sách giáo khoa, trả lời một cách chung chung về ứng dụng củaClo để diệt trùng nước sinh hoạt mà không hiểu rõ tại sao lại dùng Clo để diệttrùng nước sinh hoạt, không biết được quy trình xử lí nước sạch, biện pháp xử línước ngay tại chính gia đình của mình

Vì vậy, nếu kết hợp giữa giảng dạy kiến thức với cho các em nghiên cứu,tìm hiểu quy trình sản xuất nước sạch ngay tại nhà máy nước sạch thì các em

sẽ cảm thấy hứng thú hơn và có thể áp dụng phần nào quy trình này để xử lýnước ngay tại gia đình

- Giáo viên đôi lúc còn quen sử dụng các phương pháp dạy học truyềnthống và có tâm lí cho rằng việc gắn hoạt động sản xuất kinh doanh vào trongquá trình dạy học sẽ khó khả thi, tốn nhiều thời gian, công sức chuẩn bị trongkhi thời lượng tiết học lại hạn hẹp

- Đôi lúc, giáo viên mới chỉ đưa ra một số ứng dụng của các chất, cácnguyên tố để minh chứng cho bài học, nhưng chỉ mang tính chất nêu cho có chứchưa thực sự nêu để hiểu

- Nhiều học sinh vẫn còn tâm lý ỷ lại không chị tìm tòi nội dung kiến thứcthực tế liên quan, chưa chịu khó học hỏi

3 Nguyên nhân.

- Do điều kiện kinh tế, địa lí, quá trình đi lại còn khó khăn, việc cho các emhọc sinh được tiếp xúc một cách trực tiếp với các cơ sở sản xuất, các nhà máycòn nhiều hạn chế

- Giáo viên đôi lúc còn ngại mở rộng kiến thức cho các em vì tâm lí bài họcrất dài, cung cấp kiến thức cơ bản trong SGK đã là nhiều

- Học sinh nhiều lúc chưa thực sự chú tâm với môn học, xuất phát từ tâm lí Hóa học là một trong những môn tự nhiên khó, khô khan

II Nội dung sáng kiến.

1 Bản chất của giải pháp mới.

1.1 Điểm mới cơ bản của sáng kiến, tính ưu việt, tính sáng tạo của sáng kiến.

1.1.1 Điểm mới cơ bản của sáng kiến

Việc gắn hoạt động sản xuất kinh doanh trong quá trình giảng dạy hiện nayđang là vấn đề được Bộ giáo dục và đào tạo, Bộ khoa học kĩ thuật, Bộ nôngnghiệp hết sức quan tâm, đẩy mạnh Tuy nhiên đây lại là một nôi dung khámới và mới được Sở giáo dục và đào tạo tỉnh tổ chức tập huấn cho giáo viênvào đầu tháng 8 năm học 2018 - 2019 và nội dung kiến thức này chưa đưa vàophân phối chương trình và chưa được giáo viên nào nghiên cứu áp dụng vàotrong quá trình giảng dạy từ trước đến nay tại trường THPT nhưng tôi nhậnthấy đây là một nôi dung kiến thức rất quan trọng và phù hợp với mục tiêu giáodục hiện nay do đó tôi đã mạnh dạn đưa luôn nội dung kiến thức mới này vàotrong quá trình giảng dạy của mình trong năm học 2018-2019 để thử nghiệm

Do vậy, tôi mong muốn những kết quả đạt được trong sáng kiến này sẽ góp mộtphần nhỏ trong việc nâng cao chất lượng dạy và học, hoàn thiện hơn nữa về cáchthức sáng tạo trong phương pháp giảng dạy môn Hóa học

Từ những ý nghĩa thiết thực của việc gắn hoạt động sản xuất kinh doanhvào quá trình dạy và học, cá nhân tôi mạnh dạn đưa hoạt động sản xuất kinhdoanh có trên địa bàn tỉnh , và một số tỉnh khác lồng ghép vào các tiết dạytrong chương trình Hóa học lớp 10 với mong muốn các em sẽ thêm yêu thíchmôn Hóa học, có những kĩ năng vận dụng các tri thức khoa học vào trong thực

tế cuộc sống góp phần phát triển kinh tế gia đình, địa phương và toàn xã hội.`

1.1.2 Tính ưu việt, tính sáng tạo của sáng kiến.

So với những phương pháp dạy học truyền thống đã có trước đó, việc yêucầu các em chủ động tìm hiểu và áp dụng những kiến thức khoa học vào thực tếcuộc sống có liên quan đến bài học, bắt buộc từng cá nhân học sinh phải tự mìnhtìm tòi, khám phá sẽ phát huy được khả năng tư duy độc lập, tính sáng tạo trongviệc tiếp thu kiến thức của các em hơn và có thể áp dụng để góp phần phát triểnkinh tế gia đình

Qua quá trình nghiên cứu và thực tế giảng dạy, tôi nhận thấy có thể có cáchình thức lồng ghép dạy học hoạt động sản xuất kinh doanh cho các em học sinhnhư: Tiến hành tìm hiểu tại các nhà máy, cơ sở sản xuất ngành nghề truyềnthống, tại các hộ kinh doanh gia đình, hay tại chính hoạt động sản xuất trong giađình các em, tổ chức cho các em tự tay làm các món ăn, sữa chua, các loại nướcuống để mang bán cho các thầy cô giáo các bạn học sinh trong nhà trường sốtiền kiếm được có thể dùng vào quỹ lớp, dùng để ủng hộ các bạn học sinh cóhoàn cảnh khó khăn trong lớp, trong trường từ đó góp phần hình thành cho các

em những nhân cách tốt biết yêu thích lao động, biết sáng tạo và biết chia sẻ,giúp đỡ mọi người

Qua thực tế giảng dạy đã thực hiện ở trường THPT năm học 2018 - 2019tôi nhận thấy hình thức: Tích hợp gắn hoạt động sản xuất kinh trong trong quátrình dạy học trong nhà trường rất khả thi Đây có thể được coi là phương pháp

dễ dàng nhất, dễ thực hiện, dễ tiếp cận, dễ liên hệ, nhớ lâu Là phương pháp cánhân tôi đã áp dụng trên thực tế giảng dạy ở nhà trường

Phương pháp này sẽ giúp các em liên hệ kiến thức liền mạch giữa kiến thứcvừa được tiếp cận qua bài giảng của kiến thức trong sách giáo khoa vừa liên hệluôn được với kiến thức gắn với hoạt động sản xuất kinh doanh của địa phương,của đất nước bồi dưỡng ở các em tinh thần nghiên cứu khoa học, biết yêu laođộng và đặc biệt là biết trân trọng những giá trị của cuộc sống

Áp dụng phương pháp này, để phát huy được năng lực của các em , giáoviên cần giao nhiệm vụ rõ ràng, đòi hỏi tất cả các em phải thể hiện năng lực củabản thân, kĩ năng tư duy, kĩ năng nghiên cứu, kĩ năng vận dụng, kĩ năng trìnhbày, kĩ năng thuyết trình và đặc biệt là kĩ năng quảng bá sản phẩm, sử dụngngôn ngữ, quan điểm của cá nhân khi nhìn nhận vấn đề cần giải quyết

1.2 Các bước/qui trình thực hiện giải pháp:

1.2.1 Các bước thực hiện giải pháp.

Trước khi đi vào tiến hành các bước cụ thể trong mỗi tiết học, tôi đã thựchiện theo quy trình sau:

+ Bước 1: Rà soát lại nội dung chương trình trong bài học, phân phối thời

gian hợp lí giữa các mục học, giành một thời lượng nhất định để tích hợp hoạtđộng sản xuất kinh doanh vào trong các bài dạy có liên quan đến thực tế cuộcsống Giao nhiệm vụ cho học sinh, tùy theo từng bài mà hình thức tích hợp được

áp dụng một cách linh hoạt, phù hợp với đặc thù về học lực, khả năng của họcsinh

Một số bài học có thể tích hợp hoạt động sản xuất kinh doanh như:

TT

Tên bài dạy

Tích hợp hoạt động sản xuất kinh doanh

xạ trong nông nghiệp, trong yhọc, trong nghiên cứu khoa học, bảo

vệ phóng xạ

- Viện nghiên cứu hạt nhân

- Giúp HS nắm được những ứng dụng quan trọng của đồng vị phóng xạ và năng lượng hạt nhân

- Giáo dục cho các em biết được việc sử dụng các nguồn năng lượng hạt nhân vì mục đích hòa bình

- Tích hợp

bộ phận

- Giao bài tập về nhà, thông qua hoạt động tìm tòi, mở rộng

thành phố Đà Lạt tỉnh Lâm Đồng.

2 Bài 22 Clo - Quy trình xử

lí nước sạch tạinhà máy nước sạch

- Cung cấp thêm cho học sinh cách xử lí nước sinh hoạt lấy từ suối tại gia đình bằng

bể lọc

- Quy trình sản xuất Clo trong công nghiệp tạinhà máy hóa chất Việt Trì, thành phố Việt Trì, Phú Thọ

- Học sinh hiểu được vìsao lại dùng khí Clo để diệt trùng nước sinh hoạt, quy trình sản xuấtnước sạch, vận dụng được kiến thức đã học

để phục vụ cho cuộc sống

- Rèn luyện kĩ năng tìmtòi, nghiên cứu, kĩ năngvận dụng

- Tích hợp

bộ phận

- Cho học sinh tìm hiểutrước quy trình sản xuất nước sạch tại nhà máy nước sạch

- Vận dụng

để xây dựng

bể lọc tại mỗi gia đình

- Công ty cổ phần Đông Á đặt tại thị trấn Phong Châu huyện Phù Ninh tỉnh Phú Thọ với nhà máy rộng hơn 10.000m2

- HS nắm được quy trình sản xuất axit Clohidric, nghiên cứu các nhân tố ảnh hưởng đến quá trình sản xuất

và biện pháp nâng cao hiệt suất của quá trình

- Khơi dậy niềm đam

mê nghiên cứu và biết vận dụng kiến thức vàochính hoạt động sản xuất để mang lại hiệu quả kinh tế cao nhất

Hình ảnh, tư liệu, dạy lồng ghép trong bài học(Mục: sản xuất axit HCl trong công nghiệp)

4 Bài 29 Oxi

-Ozon.

Cho học sinh quan sát cách

- HS hiểu được vì sao trong y học ozon được

- Tích hợp

bộ phận

chữa sâu răng bằng khí ozon tại phòng khámNha khoa Thái Bảo tại ngã tư bệnh viện huyện

dùng để chữa sâu răng

- Phát huy được năng lực chủ động, sáng tạo, giải quyết vấn đề đối với từng cá nhân học sinh

- Học sinh tham quan, tìm hiểu trước

5 Bài 33 Axit

sunfuric

Muối sufat.

- Quy trình sản xuất axit

sufuric

- Quy trình sản xuất phân bón

từ axit sufuric, cách bón phân hợp lí

- Giao cho mỗi lớp nhận trồng

và chăm sóc 1 bồn hoa trong nhà trường

- Học sinh biết được các hoạt động sản xuất tại các nhà máy

- Bồi dưỡng cho học sinh cách lao động, biếtyêu lao động, tìm tòi vận dụng kiến thức được học vào thực tế, biết trân trọng giá trị của sức lao động

- Tích hợp

bộ phận

- Hình ảnh, video tư liệu,chuẩn bị ở nhà, báo cáo trước lớp

6 Tốc độ phản

ứng.

Giao cho các tổlàm sữa chua

và mang tiếp thị cho các thầy cô, các bạn trong trường, số tiền thu được cho vào quỹ lớp và ủng hộ các bạn học sinh trong lớp, trong trường có hoàncảnh khó khăn

- HS biết vận dụng kiến thức được học vàothực tế

- Rèn luyện kĩ năng sáng tạo, kĩ năng marketinh

- Biết trân trọng giá trị lao động và hình thành nhân cách tốt cho mỗi học sinh, biết chia sẻ, giúp đỡ, cảm thông vớicác bạn có hoàn cảnh khó khăn

- Giao cho học sinh chuẩn bị ở nhà và báo cáo trên lớp

+ Bước 2: Tìm hiểu, tham khảo tư liệu, sắp xếp các nội dung kiến thức về

hoạt động sản xuất kinh doanh gắn liền với nội dung bài học

Tôi đã tiến hành tìm hiểu về các nội dung kiến thức, các hoạt động sản xuấtkinh doanh có liên quan đến nội dung bài học, hình ảnh, tư liệu…

+ Bước 3: Chọn lọc các nội dung kiến thức về hoạt động sản xuất kinh

doanh tiêu biểu, gắn liền với nội dung trọng tâm của bài

+ Bước 4: Tích hợp hoạt động sản xuất kinh doanh cụ thể trong từng bài

học, thông qua bảng minh họa

1.2.2 Một số bài học minh họa tích hợp hoạt động sản xuất kinh doanh trong quá trình dạy và học môn Hóa học 10.

1 Bài 2 Hạt nhân nguyên tử Nguyên tố hóa học Đồng vị

III Đồng vị.

Khi giảng dạy phần III Đồng vị sau khi học xong kiến thức về đồng vị tôi tiến hành tích hợp hoạt động sản xuất kinh doanh có liên quan đến kiến thức củabài học

* Tiến trình thực hiện:

- Bước 1: Giao nhiệm vụ:

GV: Chia lớp thành 4 nhóm, yêu cầu học sinh tìm hiểu các`về nội dungkiến thức sau:

Nhóm 1: Ứng dụng của đồng vị phóng xạ trong nghiên cứu sinh học, trong

nông nghiệp, trong y học?

- Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ.

- HS tìm hiểu nội dung kiến thức liên quan ở nhà trên cơ sở nhiệm vụ GV

đã giao

Bước 3: Thảo luận, báo cáo

- Học sinh trên cơ sở chuẩn bị bài trước, thảo luận, báo cáo

1 Ứng dụng của đồng vị phóng xạ.

Nhóm 1:

Năm 1896, hiện tượng phóng xạ được nhà bác học người Pháp Bec-cơ-ren(Becquerel) phát hiện, nhưng các đồng vị phóng xạ đã nhanh chóng đóng vai tròđáng kể trong lịch sử phát triển của thế kỉ XX và thế kỉ chúng ta đang sống:

* Ứng dụng tia phóng xạ trong nghiên cứu sinh học và trong nông nghiệp:

- Trong những thành tựu rực rỡ gần đây của nghiên cứu di truyền học, giải

mã gen, tìm hiểu sự vận chuyển các axitamin trong cơ thể sinh vật…., vai tròcủa nguyên tử đánh dấu là rất quan trọng

- Các tia phóng xạ có năng lượng lớn gây ra đột biến gen tạo thành cácgiống mới có nhiều tính ưu việt, đây là cơ sở của cách mạng xanh trên thế giới.Tia (gama) của đồng vị 60Co là tác nhân diệt trùng, chống nấm mốc hữu hiệutrong bảo quản lương thực, thực phẩm và các loại hạt giống Ví dụ: DT10 -giống lúa ra đời từ kỹ thuật này - được tạo ra từ việc xử lý hạt khô giống C46-3bằng tia gamma nguồn cobalt 60 (Co60) Ưu điểm của nó là cứng cây, chịu lạnhtốt, năng suất cao 5,5-6 tấn/ha, so với 3,3 tấn/ha ở các giống cùng thời điểm

1990 DT10 được công nhận là giống lúa quốc gia năm 1990 và hiện vẫn được

sử dụng tại một số tỉnh như Bắc Giang, Bắc Ninh

Các hạt đậu tương màu vàng của Viện Giống lúa DT10(bên phải)

Di truyền nông nghiệp sau khi chiếu xạ

và chọn lọc giống sẽ thu được hạt giống

tốt nhất màu đen

Tia gamma được tạo ra từ đồng vị coban 60, 60Co được tạo ra bởi 59Co Tia này chứa một lượng năng lượng rất cao (1, 1 MeV) và có khả năng xâm nhập vào thực phẩm sâu đến 20 cm Các loại tia ion có khả năng tiêu diệt vi sinh vật rất cao Vì vậy chúng được dùng để bảo quản thực hoa quả, thực phẩm