Kiến thức - Nắm được một số phát minh chủ yếu về kĩ thuật và quá trình công nghiệp hóa ở các nước Âu- Mĩ từ giữa TK XVIII đến giữa TK XIX.. - HS nhận thức được cách mạng công nghiệp khởi
Trang 1Tiết 5 - Bài 3
CHỦ NGHĨA TƯ BẢN XÁC LẬP TRÊN PHẠM VI THẾ GIỚI
I Mục tiêu bài học
1 Kiến thức
- Nắm được một số phát minh chủ yếu về kĩ thuật và quá trình công nghiệp hóa ở các nước Âu- Mĩ từ giữa TK XVIII đến giữa TK XIX
- HS nhận thức được cách mạng công nghiệp khởi đầu ở Anh: nội dung , hệ quả ( đã đưa nước Anh từ nước nông nghiệp trở thành nước công nghiệp)
-Đánh giá được hệ quả kinh tế ,xã hội của CM công nghiệp
2 Kĩ năng
- HS có kĩ năng so sánh, nhận xét, sử dụng tư liệu
3.Tư tưởng, thái độ, tình cảm
- HS nhận thức được sự áp bức bóc lột của CNTB đã gây nên bao đau khổ cho nhân dân lao động thế giới
II Phương tiện dạy học và sự chuẩn bị của GV-HS
- GV: tài liệu ; phiếu học tập
- HS: sưu tầm tư liệu
III Phương pháp
- Sử dụng đồ dùng trực quan, phân tích, trao đổi đàm thoại
IV.Tổ chức giờ học
1 Ổn định tổ chức
2 Kiểm tra bài cũ:
- Nêu những sự kiện chủ yếu qua các giai đoạn để chứng tỏ sự phát triển của cách mạng tư sản Pháp?
- Ý nghĩa lịch sử của cách mạng tư sản Pháp
3 Bài mới
* Giới thiệu bài:
GV nêu vấn đề "đẩy mạnh sự phát triển của sx là con đường tất yếu để các nước tiến lên chủ nghĩa tư bản nhưng phát triển bằng cách nào? tiến hành cách mạng công nghiệp có giải quyết được vấn đề đó không?
Hoạt động của thầy và trò
Hoạt động 1: hs nhận thức được 1 số
phát minh lớn trong CM công nghiệp ở
Anh
- hs có kĩ năng quan sát, so sánh
Nội dung chuẩn kiến thức
I Cách mạng công nghiệp.
1 Cách mạng công nghiệp ở Anh.
- Từ những năm 60 của thế kỉ XVIII,
Trang 2- GV giới thiệu: Sau khi cách mạng thành
công đã đưa nước Anh lên C.N.T.B, sản
xuất phát triển, máy móc thô sơ đòi hỏi
phải có sự phát minh cải tiến Ngành dệt là
ngành sản xuất chủ yếu nên được cải tiến
đầu tiên
- HS quan sát hình 12-13và cho biết việc
kéo sợi đã thay đổi như thế nào?
- hs quan sát so sánh GV k/luận:
(+ H12, nhiều phụ nữ kéo sợi để cung cấp
cho chủ bao mua
+ H13, sản xuất hiện đại hơn, sản phẩm
làm ra gấp 8 lần, ít tốn lao động hơn Máy
từ 1 cột sợi -> 16 cột
- H: Theo em điều gì sẽ xảy ra trong ngành
dệt của Anh khi máy kéo sợi Gien-ni được
sử dụng rộng rãi?
( máy kéo sợi Gien-ni được sử dụng rộng
rãi sẽ không chỉ giải quyết được tình trạng
"đói" sợi trước đây mà còn dẫn đến tình
trạng thừa sợi Sợi kéo ra nhiều đòi hỏi
phải cải tiến máy móc.)
- GV kể cho HS nghe về phát minh của
Giêm -Oát
- GV nêu vấn đề: Tại sao phát minh ra máy
hơi nước là bước chuyển biến trong công
nghiệp Anh?
( Nhờ có phát minh đó, lao động bằng máy
móc đã thắng lao động bằng chân tay, tốc
độ và năng suất l/động tăng lên; các công
xưởng , nhà máy được xây dựng không còn
phụ thuộc vào thiên nhiên nữa gv tích
hợp gd bvmt: những nơi nào đặt nhà máy
chạy bằng sức nước sẽ ảnh hưởng đến sức
khỏe con người và môi trường sinh sống.)
- GV cung cấp thông tin ảnh hưởng của
máy móc tới các lĩnh vực khác
- GV cho hướng dẫn HS quan sát h15 gv
tường thuật buổi lễ khánh thành đường sắt
đầu tiên ở Anh
máy móc được phát minh và sử dụng trong sản xuất ở Anh ( ngành dệt )
+ máy kéo sợi Gien-ni
+ 1769: máy kéo sợi chạy bằng sức nước
+ 1875: máy dệt bằng sức nước
+ 1784: máy hơi nước
- Máy móc được sử dụng trong nhiều ngành khác (tiêu biểu là ngành giao thông vận tải)
Trang 3- GV tổ chức cho HS thảo luận nhóm bàn
vì sao vào giữa TK XIX, Anh đẩy mạnh
s/xuất gang thép và than đá?
- các nhóm thảo luận đại diện nhóm báo
cáo k/quả
- GV k/luận
- GV cung cấp thông tin về hệ quả cách
mạng công nghiệp
- hs giải thích khái niệm" cách mạng công
nghiệp"
- gv nêu câu hỏi tiểu kết: Em nhận xét gì về
những phát minh của người Anh?
(Có giá trị quan trọng đối với nhân loại Nó
mở ra một thời kì mới “thời kì công
nghiệp”, sử dụng máy móc phục vụ con
người.)
Hoạt động 1: HS nắm được sự phát triển
của CMCN ở Pháp, Đức
- GV cho HS đọc thầm nội dung mục 2 và
cho biết: Sự phát triển của cách mạng công
nghiệp ở Pháp, Đức được thể hiện ở những
mặt nào?
- hs theo dõi trả lời
- gv kết luận
-H: em có nhận xét gì về cách mạng công
nghiệp diễn ra ở Pháp, Đức?
Hoạt động 3: HS nắm được hệ quả của
cuộc CM
- GV yêu cầu HS quan sát lược đồ h17,18
và phát phiếu học tập : Em hãy nêu những
biến đổi ở nước Anh sau khi hoàn thành
cách mạng công nghiệp.
- hs điền vào phiếu học tập và báo cáo
k/quả
- gv treo bảng phụ so sánh nước Anh giữa
thế kỉ XVIII - nửa đầu thế kỉ XIX và kết
luận:
Nước Anh giữa Nước Anh giữa
- Nước Anh từ sản xuất nhỏ thủ công sang sản xuất lớn bằng máy móc Từ một nước nông nghiệp lạc hậu trở thành một nước công nghiệp phát triển
2 Cách mạng công nghiệp ở Pháp, Đức.
a Pháp.
- Bắt đầu từ 1830, các ngành sản xuất tăng lên nhiều
- Nhờ cách mạng công nghiệp ( khi hoàn thành) nươc Pháp có nền kinh tế đứng thứ hai thế giới
b Đức
- Bắt đầu từ những năm 40 của thế kỉ XIX
- Kinh tế phát triển nhanh và đạt nhiều kết quả
3 Hệ quả của cách mạng công nghiệp.
Trang 4thế kỉ XVIII thế kỉ XIX
- Chỉ có một số TT
sản xuất thủ công
- Xuất hiện vùng CN mới bao trùm hầu hết nước Anh.
- Có 4 thành phố
trên 50 000 dân
- Có 14 thành phố trên 50 000 dân.
- Chưa có đường
sắt
- Có hệ thống ĐS nối liền các khu CN, các thành phố, hải cảng.
- H: Quan sát bảng so sánh em hãy nêu hệ
quả của cách mạng công nghiệp?
- hs trả lời GV kết luận
- Cách mạng công nghiệp làm thay đổi
bộ mặt kinh tế các nước TB
- Xã hội: hình thành hai giai cấp TS và VS
4 Củng cố:
- GV khái quát nội dung bài học
5 H ướng dẫn học bài:
- Bài cũ: + Trả lời các câu hỏi cuối bài; lập bảng thống kê các cải tiến phát minh quan trọng trong ngành dệt ở Anh theo thứ tự thời gian và ý nghĩa của nó
- Bài mới: Đọc và nghiên cứu SGK phần II
+ Lập bảng thống kê các quốc gia tư bản ở Mĩ la tinh theo thứ tự niên đại thành lập
+ Vì sao các nước tư bản phương tây đẩy mạnh việc xâm lược thuộc địa?
Tiết 6- Bài 3
CHỦ NGHĨA TƯ BẢN ĐƯỢC XÁC LẬP
TRÊN PHẠM VI THẾ GIỚI.
I Mục tiêu bài học
1.Kiến thức
- HS nhận thức được : cuộc CMTS nổ ra ở một số nước với những hình thức khác nhau : thống nhất Đức,thống nhất I-ta-li-a,Minh Trị Duy Tân ở Nhật,nội chiến ở Mĩ,cải cách nông nô ở Nga
- Trình bày được quá trình xâm lược thuộc địa và sự hình thành hệ thống thuộc địa
Trang 5- Hiểu đụi nột về quỏ trỡnh đấu tranh giữa CNTB và chế độ PK trờn phạm vi toàn
thế giới
2 Kĩ năng
- HS cú kĩ năng miờu tả phõn tớch tranh ảnh lịch sử
3 Tư tưởng, thỏi độ, tỡnh cảm
- HS nhận thức được sự ỏp bức búc lột là bản chất của CNTB đó gõy nờn đau khổ
cho nhõn dõn LĐ trờn thế giới
II Phương tiện dạy học và sự chuẩn bị của GV-HS
- GV: phúng to lược đồ khu vực Mĩ la-tinh đầu thế kỉ XIX; LĐ cỏch mạng
1848-1849 ở chõu Âu; tài liệu tham khảo
- HS: sưu tầm tư liệu
III Phư ơng phỏp
- Sử dụng đồ dựng trực quan, phõn tớch, kĩ thuật dạy học " khăn trải bàn"
IV.Tổ chức giờ học
1 Ổn định tổ chức
2 Kiểm tra bài cũ:
- Trỡnh bày cuộc cỏch mạng cụng nghiệp ở Anh
- í nghĩa, hệ quả của cỏch mạng cụng nghiệp
3 Bài mới
* Giới thiệu bài:
- Giới thiệu về sự tiếp tục của CMCN, từ đú dẫn đến sự xỏc lập quyền thống trị của
CNTB trờn thế giới
Hoạt động của thầy và trò Nội dung chuẩn kiến thức
Hoạt động1: Hoàn cảnh diễn ra
các cuộc c/m t sản TK XIX
- GV cho HS theo dõi SGK đoạn "
sang thế kỉ t sản mới" và cho
biết vì sao sang thế kỉ XIX
phong trào đấu tranh giành độc
lập ở châu Âu và châu Mĩ ngày
càng dâng cao?
- hs theo dõi trả lời
- gv kết luận
Hoạt động 2: Diễn biến c/m
II Chủ nghĩa t bản xác lập trên phạm vi thế giới
1 Các cuộc cách mạng t sản thế kỉ XIX
a Hoàn cảnh:
- sự phỏt triển mạnh mẽ của kinh tế TBCN
- tỏc động của chiến tranh giành độc lập ở Bắc Mĩ và cỏch mạng tư sản Phỏp
- thực dõn Tõy Ban Nha và Bồ Đào Nha suy yếu
b Diễn biến
* ở Mĩ La- Tinh
- thuộc địa của TBN và BĐN nổi dậy đấu tranh giành độc lập-> cỏc quốc gia TS
Trang 6- GV treo bản đồ giới thiệu khái
quát và cung cấp thông tin
- HS quan sát lợc đồ và thống kê
các quốc gia t sản ở khu vực Mĩ La
Tinh theo thứ tự niên đại thành
lập
- GV nhấn mạnh: sự ra đời của các
quốc gia t sản mới đã thúc đẩy
cách mạng ở châu Âu tiếp tục phát
triển
- GV sử dụng lợc đồ: cách mạng
1848-1849 ở châu Âu, chỉ cho HS
thấy đợc các cuộc cách mạng TS
tiếp tục phát triển mạnh mẽ ở
châu Âu
- GV cho HS quan sát h21 và tờng
thuật khởi nghĩa tháng 2-1848 ở
Pa-ri
- HS đọc “ Mời năm sau cách
mạng” hết và cho biết các cuộc
đấu tranh ở Italia, Nga, Đức diễn
ra dới hình thức nào?
* GV kể cho HS nghe về đoàn
quân áo đỏ của Ga-ri-ban-đi
( h22)
* GV khắc họa h/ảnh Bi-xmác với
chính sách "sắt và máu"
* GV giới thiệu quang cảnh buổi lễ
thống nhất Đức tại cung điện
Véc-xai sau cuộc chiến Pháp -Phổ kết
thúc
- GVH: em có nhận xét gì về các
cuộc cách mạng t sản cuối thế kỉ
XIX?
mới ra đời
*ở chõu Âu
- 1848-1849, cỏc mạng ở chõu Âu diễn ra quyết liệt tấn cụng vào chế độ PK nhưng
bị đàn ỏp dó man
- I-ta-li-a (1859-1870), quần chỳng nổi lờn đấu tranh dới sự lónh đạo của tư sản
- Đức ( 1864-1871), cỏc cuộc chiến tranh
do quý tộc quõn phiệt Phổ đứng đầu
- Nga( 1861), hỡnh thức cải cỏch chế dộ nụng nụ
-> Là cỏc cuộc CMTS mở đường cho CNTB phỏt triển
2 Sự xõm l ược cỏc n ước TB phư ơng Tõy đối với cỏc nư ớc ỏ, Phi.
a Nguyờn nhõn
- Do nhu cầu về thị trường
- muốn cỏc nước phải lệ thuộc vào CNTB
- Mặt khỏc đõy là những khu vực giàu tài nguyờn
b Hệ quả
Cuối thế kỉ XIX, hầu hết cỏc nước chõu
ỏ, chõu Phi lần lượt trở thành thuộc địa của thực dõn phương Tõy
Trang 7Hoạt động 1: Nguyên nhân các
nớc t bản xâm lợc các nớc á, Phi
- Vì sao các nớc TB phơng Tây
đẩy mạnh xâm lợc thuộc địa?
- HS thảo luận, nhóm trởng báo
cáo k/quả
Hoạt động 2: Hệ quả của sự
xâm lợc
-GV treo bản đồ và yêu cầu HS
xác định các nớc ở châu á, châu
Phi đã trở thành thuộc địa của
những thực dân nào?
- hs thực hành
- gv nhận xét,kết luận.:
( Cuối thế kỉ XIX CNTB đã thắng
lợi trên phạm vi toàn thế giới
4 Củng cố:
- GV phỏt phiếu học tập cho HS)
Hóy xỏc định hỡnh thức của cỏc cuộc cỏch mạng tư sản
1 cỏch mạng TS Hà Lan 1 - b a Nội chiến
2 Cách mạng TS Anh 2 - a b Giải phóng dân tộc
3 cách mạng TS Mĩ 3 - c c Chiến tranh giành độc lập
4 Cỏch mạng TS Phỏp 4 - a d Thống nhất bằng chiến tranh xõm lược
5 ở Nga 5 - đ e Vận động thống nhất
6 ở I-ta-li-a 6 - e đ Cải cỏch chế độ nụng nụ
5 H ớng dẫn học bài:
- Bài cũ: Trả lời các câu hỏi và bài tập cuối bài
- Bài mới: Đọc và nghiên cứu sgk bài 4 phần I
+ Miêu tả h24, trả lời các câu hỏi trong các mục
+ Tìm hiểu quyền trẻ em hôm nay