Nghiên cứu các nhân tố ảnh h ưởng đế n cấu trúc tài chính của các công ty ngành công nghệ viễn thông đượ c niêm y ết trên thị tr ường chứng khoán việt nam

QUY TRÌNH NGHIÊN CU CÁC NHÂN T NH HƯ#NG N CµU TRÚC TÀI CHÍNH C$A CÁC CÔNG TY NGÀNH CÔNG NGHVI*N THÔNG Ư+C NIÊM YT TRÊN TH, TRƯ-NG CHNG KHOÁN VIT NAM...292.1.1... hiu qu kinh doanh, ri ro

A CÁC CÔNG TY NGÀNH CÔNG NGH

VI

N THÔNG ¤C NIÊM YT TRÊN TH TR NG

CHNG KHOÁN VI

T NAM

à N§ng - Năm 2014

A CÁC CÔNG TY NGÀNH CÔNG NGH

VI

N THÔNG ¤C NIÊM YT TRÊN TH TR NG

CHNG KHOÁN VI

T NAM

Chuyên ngành: K toán

Mã s: 60.34.30

Ng i h ng dn khoa hc: GS TS TRƯƠNG BÁ THANH

à N§ng - Năm 2014

c ai công b trong b

t k ỳ công trình nào khác.

Tác gi

PHAN LÊ ANH THƯ

i t

A CÁC DOANH NGH

P 8

1.1 NHNG VµN § CƠ BN V§ CµU TRÚC TÀI CHÍNH 8

1.1.1 Khái nim tài chính doanh nghip 8

1.1.2 Khái nim cu trúc tài chính doanh nghip 11

1.1.3 Các ch tiêu phn ánh cu trúc tài chính 12

1.2 M T S LÝ THUYT V§ CµU TRÚC TÀI CHÍNH DOANH NGHIP 13 1.2.1 Theo quan im truy n th

ng 131.2.2 Lý thuyt c

a Modigliani và Miller (MM) 131.2.3 Lý thuyt ¤i din 171.2.4 Mô hình cân b-ng tĩnh 191.2.5 Lý thuyt thông tin bt cân x

ng 201.2.6 Lý thuyt tr t t! phân h¤ng 221.3 CÁC NHÂN T NH H #NG N CµU TRÚC TÀI CHÍNH

C$A DOANH NGHIP 231.3.1 Quy mô c

a doanh nghip 23

1.3.2 Cu trúc tài sn c

a doanh nghip 241.3.3 Hiu qu ho¤t %ng kinh doanh 241.3.4 R

i ro kinh doanh 251.3.5 S! tăng tr 'ng c

A CÁC CÔNG TY NGÀNH CÔNG NGH VI

N THÔNG ¤C NIÊM YT TRÊN

TH TR NG CHNG KHOÁN VI

T NAM 29

2.1 QUY TRÌNH NGHIÊN C)U CÁC NHÂN T NH HƯ#NG N

CµU TRÚC TÀI CHÍNH C$A CÁC CÔNG TY NGÀNH CÔNG NGHVI*N THÔNG Ư+C NIÊM YT TRÊN TH, TRƯ-NG CH)NG

KHOÁN VIT NAM 292.1.1 Sơ gi/i thiu quy trình nghiên c

u 292.1.2 Gi thuyt nghiên c

u 322.1.3 Mô hình phân tích 332.2 § XUµT CÁC NHÂN T NH HƯ#NG N CµU TRÚC TÀI

CHÍNH C$A CÁC CÔNG TY NGÀNH CÔNG NGH VI*N THÔNGƯ+C NIÊM YT TRÊN TH, TRƯ-NG CH)NG KHOÁN VIT

NAM. 342.2.1 Nhân t

quy mô doanh nghip 342.2.2 Nhân t

cu trúc tài sn 362.2.3 Nhân t

hiu qu kinh doanh 382.2.4 Nhân t

r

i ro kinh doanh 402.2.5 Nhân t

t

c % tăng tr 'ng tài sn 44

KT LU(N CHƯƠNG 2 46

CH ƯƠNG 3 KT QU NGHIÊN CU CÁC NHÂN T NH

H Ư NG N C

U TRÚC TÀI CHÍNH C

A CÁC CÔNG TY NGÀNH CÔNG NGH VI

N THÔNG ¤C NIÊM YT TRÊN

TH TR NG CHNG KHOÁN VI

T NAM 47

3.1 TH0C TRNG CµU TRÚC TÀI CHÍNH C$A CÁC CÔNG TY

NGÀNH CÔNG NGH VI*N THÔNG Ư+C NIÊM YT TRÊN TH,

TRƯ-NG CH)NG KHOÁN VIT NAM. 473.1.1 1c im cu trúc tài chính c

a các công ty ngành công ngh vi2n

thông

c niêm yt trên th3 tr 4ng Ch

ng Khoán Vit Nam. 473.1.2 Cơ cu các khon n

493.2 PHÂN TÍCH D LIU VÀ XÂY D0NG MÔ HÌNH 513.2.1 Phân tích h s

tương quan 513.2.2 Phân tích h.i quy tuyn tính n gi5a t6 sut n

và các nhân t

nh

h 'ng 553.2.3 L!a ch7n bin a vào mô hình h.i quy tuyn tính b%i 553.2.4 Phân tích h.i quy b%i gi5a t6 sut n

và các nhân t

nh h 'ng 56

3.2.5 Phân tích % phù h

p c

a mô hình 573.2.6 Các thông s

th

ng kê trong mô hình 593.2.7 Kim 3nh gi 3nh liên h tuyn tính 603.2.8 Kim 3nh gi 3nh phương sai không ng nht 613.2.9 Kim 3nh gi 3nh phân ph

i chu8n c

a ph8n dư 623.2.10 Kim 3nh gi 3nh v tính %c l p c

a sai s

633.2.11 Kim 3nh gi 3nh không xy ra hin t

ng a c%ng tuyn 643.2.12 Nh n xét kt qu nghiên c

u 64

KT LU(N CHƯƠNG 3 67

CH ƯƠNG 4 HÀM Ý CHÍNH SÁCH VÀ KIN NGH 68

4.1 HÀM Ý CHÍNH SÁCH 684.2 KIN NGH, 75

DANH MC CÁC CH $ VIT T%T

DANH MC CÁC BNG

b#ng

2.2 1c im cu trúc tài chính theo quy mô doanh nghip 352.3 1c im cu trúc tài chính theo cu trúc tài sn 372.4 1c im cu trúc tài chính theo hiu qu kinh doanh 392.5 1c im cu trúc tài chính theo nhân t r

h 'ng c

a các nhân t trong mô hình n cu trúc tàichính

S hi&u Tên b#ng Trang b#ng

4.2 Phân lo¤i các Cty theo ch tiêu Tc % tăng tr 'ng tài 70

sn

4.3 S! kt hp các ch tiêu tin hành phân lo¤i các Cty 71

DANH MC CÁC ( TH, HÌNH V)

S hi&u *+ Tên *+ th,, hình v- Trang th,, hình v-

th3 1.1 Mnh I trong môi tr 4ng không có thu 14

1 Tính c.p thit c/a *0 tài

Như chúng ta ã bit n n kinh t Vit Nam chuyn i theo h /ng kinh t th3 tr4ng, m' c<a và h%i nh p kinh t khu v!c cũng như toàn c;u Vic gia nh p t ch

c Thương M¤i Th Gi/i ngày 07/11/2006 ã t¤o nhi u cơ h%i và thu n l

i cho các doanh nghip Vit Nam, nhưng cũng mang l¤i không ít khó

c H th

ng doanh nghip không ng:ng

c i m/i và phát trin theo h /ng a d¤ng hóa các lo¤i hình doanh nghip và

c s' h5u T: ó 1t ra yêu c;u cp thit

i v/i các nhà qun lý, qun tr3 doanh nghip, 1t bit là qun tr3 tài chínhdoanh nghip c;n trang b3 ;y

ng ch tiêu kinh t tài chính phù h

p, sát th!c v/i m7i doanh nghip.

Cu trúc tài chính là m%t trong nh5ng ch

quan tr7ng trong phân tích tài chính c

a doanh nghip Lý thuyt v cu trúc tài chính kh'i ;u t: nh5ng năm 1958 b'ihai giáo sư Franco Modigliani và Merton Miller và tip tc phát trin b'i Myers,Jensen và Mecking M>i ngành kinh doanh trên th3 tr 4ng u có nh5ng 1ctrưng riêng L!a ch7n cu trúc tài chính h

p lý hay cơ cu tài tr

gi5a v

n ch

s' h5u và v

n vay t

i ưu luôn là ch

thu hút s! quan tâm c

a các nhà qun lý kinh t

Trong nh5ng năm qua, cùng v/i quá trình phát trin c

a t n /c, ngành Thông tin và Truy n thông Vit Nam ã có

c t

c % tăng tr 'ng cao c v quy mô, doanh s

, th3 tr 4ng và ang tr' thành m%t ngành kinh t mũi nh7n c

a t n /c Vit Nam là n /c có s! ci thin rt áng k v v3 th trên bng

CNTT - VT th gi/i Năm 2009 l;n ;u tiên Vit Nam có m1t trong Top 10 qu

c gia hp d?n nht trong s

50 qu

c gia v gia công ph;n m m và có tên

2trong xp h¤ng toàn c;u V ch s

phát trin CNTT, Vit Nam xp h¤ng th 92/154 tăng 15 b c so v/i 5 năm tr /c V vi2n thông Vit Nam l7t vào Top 30

th gi/i

S

l

ng doanh nghip tham gia vào th3 tr 4ng ngày càng tăng, CNTT là m%t trong nh5ng ngành ¤t t

c % tăng tr 'ng cao nht trong n n kinh t Vit Nam Trong năm

2008-2009, trong i u kin kh

ng hon kinh t toàn c;u ngành CNTT Vit Nam v?n duy trì t

c % tăng tr 'ng xp x 20% Tuy nhiên, s! phát trin c

a th3 tr 4ng này còn nhi u bt c p và khó khăn vì nhu c;u v v

n V/i 1c im là m%t ngành luôn òi h@i nhu c;u v

n l/n không ng:ng i m/i sn ph8m v m?u mã, cht l

ng và d3ch v khách hàng Trong khi tín dng ngày m%t th9t ch1t do nh h'ng tình hình kinh t không my kh quan hin nay, m1t b-ng lãi sut cho vay cao, các công ty ngành Công ngh vi2n thông c;n tìm ra m%t cu trúc tài chính t

i ưu sao cho t

i a hóa l

i nhu n và gia tăng giá tr3 doanh nghip Có như v y các công ty ngành Công ngh vi2n thông m/i tip c n

c ngu.n v

n khác trên th3 tr 4ng.

u cu trúc tài chính và a ra các nhân t

nh h 'ng n cu trúc tài chính giúp cho các doanh nghip xây d!ng

c m%t chính sách tài tr

h

p lý, góp ph;n nâng cao

c hiu qu ho¤t %ng kinh doanh cũng như giúp cho các t ch

c, cá nhân có th nh n din úng v tình hình tài chính c

a doanh nghip

V/i nh5ng lý do ó mà tôi ch7n tài nghiên c

u : "Nghiên c1u các nhân t #nh hư2ng *n c.u trúc tài chính c/a các

công ty ngành công ngh& vi3n thông *ư4c niêm yt trên th, trưng ch1ng khoán Vi&t Nam"

2 M5c tiêu nghiên c1u

- ánh giá th!c tr¤ng chung v cu trúc tài chính c

a các công ty ngành Công ngh vi2n thông

3ch7n và phân tích các nhân t

tác %ng n cu trúc tài chính c

a các công ty ngành Công ngh vi2n thông

c niêm yt trên th3 tr 4ng ch

ng khoán Vit Nam thy

c s! tác %ng c

a các nhân t

này

i v/i cu trúc tài chính c

a các công ty

- Kim 3nh s! tác %ng c

a các nhân t

n cu trúc tài chính c

a các công ty và rút ra các kt lu n có cơ s' khoa h7c

ng dng vào vic i u chnh cu trúc tài chính giúp các nhà qun tr3 doanh nghip d2dàng hơn trong quá trình ho¤ch 3nh chính sách tài tr

h

p lý nh-m nâng cao hiu qu kinh doanh c

a doanh nghip

3 i tư4ng và ph6m vi nghiên c1u

i t

ng nghiên c

u : Cu trúc tài chính c

a các công ty ngành Công ngh vi2n thông

liu t: Báo cáo tài chính c

a 25 công ty ngành Công ngh vi2n thông

c niêm yt trên th3 tr 4ng Ch

ng khoán Vit Nam trong vòng 5 năm 2009, 2010, 2011, 2012, 2013

+ Ph¤m vi v n%i dung : Lu n văn t p trung nghiên c

u v th!c tr¤ng cu trúc tài chính và xác 3nh các nhân t

nh h 'ng n cu trúc tài chính c

a các công ty ngành Công ngh vi2n thông

c niêm yt trên th3 tr 4ng Ch

ng khoán Vit Nam

+ Ph¤m vi v không gian : Lu n văn ch gi/i h¤n nh5ng công ty

c niêm yt trên trên th3 tr 4ng Ch

ng khoán Vit Nam có ;y

nh5ng thông tin phc v cho quá trình nghiên c

u có 25 công ty ngành Công ngh vi2n thông

c niêm yt trên th3 tr 4ng Ch

ng khoán, nh5ng công ty này có ;y

s

liu c;n thit cho vic nghiên c

u Vì v y tài ch7n ht 25 công ty này làm

i t

ng nghiên cu.

4 Phương pháp nghiên c1u

tài ph

i h

p nhi u phương pháp nghiên c

u như :

- Phương pháp 3nh tính : Qua vic thu th p thông tin, tài s< dng phươngpháp th

ng kê mô t, so sánh phân tích, ánh giá th!c tr¤ng vu trúc tài chính c

a các công ty ngành Công ngh vi2n thông

- Phương pháp 3nh l

ng : T: d5 liu thu th p

c các các công ty ngành Công ngh vi2n thông tác gi s< dng ph;n m mSPSS 16.0 xác

3nh s

h.i quy, trên cơ s' ó xây d!ng phương trình v các nhân t

tác %ng n cu trúc tài chính T: ó, kim 3nh s! tác %ng c

a các nhân t

n cu trúc tài chính c

a các công ty

c nghiên c

u Khi tin trình kim 3nh hoàn tt, tài tin hành phân tích kt qu và a ra m%t s

kin ngh3 phù h

p v/i hin tr¤ng c

a ngành Công ngh vi2n thông

- Tài liu s< dng trong lu n văn g.m ngu.n d5 liu th

cp (thu th p t: báo cáo tài chính c

a 25 công ty ngành Công ngh vi2n thông

c niêm yt trên trên th3 tr 4ng Ch

ng khoán Vit Nam trên website httt://www.cophieu68.com), ngu.n d5 liu sơ cp

c thu th p qua các giáo trình và các nghiên c

u ã

c công b

trên các phương tin thông tin ¤i chúng.

5 B c5c *0 tài

Ngoài ph;n m' ;u và kt lu n, lu n văn g.m 4 chương :

Chương 1: Tng quan v cu trúc tài chính và các nhân t

nh h 'ng n cu trúc tài chính c

a các doanh nghip

u các nhân t

nh h 'ng n cu trúc tài chính c

a các công ty ngành công ngh vi2n thông

c niêm yt trên th3 tr 4ng Ch

ng Khoán Vit Nam

u các nhân t

nh h 'ng n cu trúc tài chính c

a các công ty ngành công ngh vi2n thông

c niêm yt trên th3 tr 4ng Ch

ng Khoán Vit Nam

6 T8ng quan tài li&u nghiên c1u

Có rt nhi u quan im khác nhau v cu trúc tài chính cũng như các nhân t

tác %ng n cu trúc tài chính:

- Modigliani, F.; Miller, M (1958) ''The Cost of Capital, Corporation Finance and the Theory of Investment" American Economic Review Và Myers, S.C and N.S Maluf (1984), " Coporate and investment decisions when firms have information that invester do not have", Journal of Financial Economics Sau công trình nghiên c

u ;u tiên c

a Modigliani và Miller (1958), khuyn khích các doanh nghip s< dng n

b'i giá tr3 doanh nghip sA tăng lên và chi phí s< dng v

n trung bình sA gim xu

ng khi doanh nghip gia tăng t6 s

n

Tuy nhiên l

ng n

sA b3 h¤n ch do s! cân

i gi5a l

i ích và r

i ro do n

mang l¤i, ây là quan im lý thuyt cân

i (1976) và sau là lý thuyt tr t t! phân h¤ng c

a Myers ra 4i (1984) gii thích s! l!a ch7n cu trúc tài chính

- Huang, G.H Samuel, Frank Song M (2002), "The Determinants of the Capital Structure: Evidence from China", Working paper, School of

Economics and Finance and Centrer for China Financial Research (CCFR),

u c

a Huang và Song v các nhân t

nh h 'ng n cu trúc tài chính c

a các công ty trên cơ s' d5 liu th3 tr 4ng và d5 liu k toán c

a hơn 1000 công ty Trung Qu

c

c niêm yt trên th3 tr 4ng Ch

ng Khoán ã lôi cu

n nhi u s! chú ý Căn c vào các lý thuyt, các nhân t

c a ra nghiên c

u là kh năng sinh l4i, tính xác th!c c

a tài sn, thu, quy mô, rào cn v thu không liên quan n n

, cơ h%i tăng tr 'ng, r

i ro kinh doanh và cu trúc s' h5u Kt qu ã ch ra r-ng t6 l n

t¤i các công ty Trung Qu

c có quan h cùng chi u v/i quy mô, cơ h%i tăng tr 'ng, rào ch9n thukhông liên quan n n

, tài sn c

3nh, kh năng sinh l4i, có quan h ng

c chi u v/i

cu trúc tài chính Ngoài ra nhân t

hiu qu kinh doanh, r

i ro kinh doanh và cu trúc tài sn tác %ng t6 l ngh3ch n CTTC, trong khiquy mô c

a doanh nghip có tác %ng t6 l thu n n CTTC

- # Vit Nam, nghiên c

u c

a PGS.TS Tr;n ình Khôi Nguyên (2006),

"Phân tích các nhân t

nh h ng n c

u trúc tài chính ti các doanh nghip trên a bàn Thành Ph µà N§ng" nghiên c

u các doanh nghip v:a và nh@ trong khong th4i gian 1999 - 2001, ã ch ra r-ng hiu

qu kinh doanh có m

i quan h t l ngh3ch v/i t sut n

nhưng không có ý nghĩa th

ng kê, CTTC c

a các doanh nghip v:a và nh@ t¤i Vit Nam quan h cùng chi u v/i tăng tr 'ng kinh doanh, quy mô doanh nghip và lãi sut ngân hàng, l

i nhu n d 4ng như không có tác %ng áng k n CTTC c

a các doanh nghip v:a và nh@ Vit Nam.

- Trương ông L%c, Võ Ki u Trang (2008), "Nghiên cu các yu t

nh

h ng n c

u trúc vn ca các công ty c phn niêm yt trên th tr ng chng khoán Vit Nam", kt qu phân tích h.i quy cho thy cu trúc v

n c

a các công ty niêm yt có tương quan thu n v/i quy mô công ty, ngành ngh

chính c

a công ty, t

c % tăng tr 'ng c

a doanh thu và tương quan ngh3ch v/i tình tr¤ng l

i nhu n c

a công ty

- Nguy2n Th3 Thúy H-ng (2013), Phân tích các nhân t

nh h ng ti c

u trúc tài chính ca các công ty may ti thành ph µà N§ng, kt qu phân

tích h.i quy cho thy cu trúc tài chính c

a các công ty có quan h thu n chi u v/i quy mô doanh nghip, th4i gianho¤t %ng c

a doanh nghip và quan h ngh3ch chi u v/i hiu qu ho¤t %ng c

a doanh nghip

- Lưu Văn Th¤ch (2013), Phân tích các nhân t

nh h ng n c

u trúc tài chính ca các doanh nghip kinh doanh ngành du lch trên

a bàn tnh

Qu

ng Nam, kt qu phân tích h.i quy cho thy cu trúc v

n c

a các công ty có tương quan thu n v/i quy mô công ty, r

i ro kinh doanh, nhân t

u trúc

vn ca các công ty c phn ngành B

t ng s

n niêm yt trên s giao dch Chng khoán TP H Chí Minh, kt qu phân tích

cho thy cu trúc v

n c

a các công ty có tương quan h thu n chi u v/i s! tăng tr 'ng c

a DN và có quan h ngh3ch chi u v/i quy mô doanh nghip, hiu qu ho¤t %ng, r

i ro kinh doanh, 1c im riêng c

a tài sn doanh nghip

- Huỳnh Th3 Trang (2008), Phân tích các nhân t

nh h ng n c

trúc vn trong các doanh nghip v

a và nh trên a bàn Thành ph µà N§ng,

kt qu phân tích h.i quy cho thy cu trúc v

n c

a các công ty có tương quan h thu n chi u v/i quy mô doanh nghip, kh năngsinh l4i, và có quan h ngh3ch chi u v/i r

i ro kinh doanh, kh năng sinh l4i doanh nghip

- Nguy2n Th3 Ki u H¤nh (2008), Phân tích các nhân t

nh h ng n

c

u trúc tài chính ti các doanh nghip xây lp trên a bàn Thành ph µà

N §ng, kt qu phân tích h.i quy cho thy cu trúc tài chính c

a các công ty có tương quan h thu n chi u v/i quy mô doanh nghip, t6 sut lãi

vay, và có quan h ngh3ch chi u v/i r

u trúc tài chính ca các doanh nghip thy s

n trên a bàn Thành ph µà N§ng, kt qu phân tích h.i quy cho thy cu trúc tài

chính c

a các công ty có tương quan h thu n chi u v/i h s

bin thiên l

i nhu n c

a doanh nghip, và có quan h ngh3ch chi u v/i hiu qu kinh doanh c

a doanh nghip (ROA, ROE)

A CÁC DOANH NGH

P

N%i dung chương này trình bày tng quan nh5ng vn cơ bn c

a v cu trúc tài chính doanh nghip và lý thuyt các nhân t

nh h 'ng n cu trúc tài chính doanh nghip.

1.1 NH$NG V

N " CƠ BN V" C

U TRÚC TÀI CHÍNH

1.1.1 Khái ni&m tài chính doanh nghi&p

Tài chính doanh nghip là m%t b% ph n c

a h th

ng tài chính Tài chính doanh nghip là m%t h th

ng các quan h kinh t phát sinh trong quá trình ho¤t %ng sn xut kinh doanh,t: ó làm hình thành và bin i các lo¤i tài sn ng9n h¤n và TSC nh-m phc v choho¤t %ng sn xut kinh doanh ó.

Hay tài chính doanh nghip là toàn b% các quan h tài chính biu hin quaquá trình "huy %ng và s< dng v

n t

i a hóa giá tr3 c

a doanh nghip"3 Hai yu t