THỰC TRẠNG tảo hôn và GIÁO dục PHÒNG CHỐNG tảo hôn CHO CỘNG ĐỒNG NGƯỜI MÔNG ở VÙNG KHÓ KHĂN TRÊN địa bàn HUYỆN SA PA, TỈNH lào CAI

- Khái quát chung về khảo sát thực trạng - Mục đích khảo sát Việc khảo sát nhằm thu nhập các số liệu thực tế về thựctrạng tảo hôn và công tác tuyên truyền, giáo dục phòng ngừanạn tảo hôn

THỰC TRẠNG TẢO HÔN VÀ GIÁO DỤC PHÒNG CHỐNG TẢO HÔN CHO CỘNG ĐỒNG NGƯỜI MÔNG Ở VÙNG KHÓ KHĂN TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN

SA PA, TỈNH LÀO CAI

- Khái quát về địa bàn nghiên cứu

Tả Giàng Phìn là xã có vị trí địa lí cao nhất tại huyện Sa

Pa tỉnh Lào Cai, nơi tọa lạc của ngọn núi Ngũ Chỉ Sơn với độcao 3.090m chỉ đứng sau đỉnh Phan Xi Păng hùng vĩ, cáchtrung tâm huyện Sa Pa 30km Tả Giàng Phìn là xã đầu nguồncủa huyện Sa Pa nên vào mùa mưa thường hay xảy ra lũ ống,

lũ quét, sạt nở đất đá, về mùa khô lại thiếu nước canh tác,cùng với địa hình đồi núi dốc, đất đai kém màu mỡ, giaothông không thuận lợi nên việc canh tác gặp nhiều khó khăn.Đồng bào nơi đây 100% các gia đình đều làm nông nghiệpnên với điều kiện tự nhiên khắc nghiệt, kinh tế của đồng bàocòn rất khó khăn, dẫn đến xã có trên 65% đồng bào thuộc diện

hộ nghèo Vì vậy, Tả Giàng Phìn được xem là xã khó khănnhất của huyện Sa Pa

Về dân số: xã Tả Giàng Phìn hiện có 3.385 người, mật

độ 140 người/km2 với 98,6% là người dân tộc Mông còn lại1,4% là người Kinh đến định cư để làm ăn, buôn bán Xã có 7thôn với 635 hộ dân

Về kinh tế: Tả Giàng Phìn là một xã nông nghiệp thuầntúy với hơn 98% người dân sống bằng sản xuất nông nghiệp,

còn lại hơn 1% sống bằng buôn bán Nền sản xuất chủ yếu lànền sản xuất nông nghiệp nhỏ như trồng lúa, ngô, khoai, sắn,thảo quả, địa lan với khoa học kỹ thuật đưa vào áp dụng sảnxuất nông nghiệp ở đây hết sức hạn chế Do xa trung tâm,phương tiện đi lại khó khăn và ảnh hưởng của kinh tế thịtrường chưa nhiều nên đồng bào ở đây an phận và bằng lòngvới cuộc sống hiện tại.

Về văn hóa xã hội: Đặc điểm địa lý, dân cư và cơ sở vậtchất của xã đã quyết định đời sống tinh thần của người dânnơi đây Người dân sống ở xã đại đa số là người dân tộcMông, cư trú lâu đời ở đây, chủ yếu là đi theo đạo Phật, một

số theo đạo Thiên chúa, số ít theo đạo Tin lành

Phong tục tập quán ở đây còn lạc hậu, họ cho rằng phải

có nhiều con để có người làm việc, quan niệm lạc hậu đó đã

ăn sâu vào trong ý thức xã hội của người dân nơi đây

Trình độ văn hóa của người dân ở đây còn thấp Số họcsinh bỏ học đang có nguy cơ tăng lên Học sinh chủ yếu họchết cấp trung học cơ sở, số học sinh theo trung học phổ thông

và cao hơn không đáng kể, hàng năm chỉ có khoảng 30% học

sinh tốt nghiệp trung học sơ sở tiếp tục học lên Trung học phổthông và học nghề, số còn lại ở nhà làm việc và lập gia đình.

Mặt khác, do ở xa trung tâm thị trấn nên việc giao lưuvới đời sống văn hóa văn minh của xã hội còn ít nên đời sốngvăn hóa tinh thần của người dân nơi đây còn rất lạc hậu.Những thông tin văn hóa - khoa học kỹ thuật, thông tin về dân

số đối với đồng bào nơi đây còn rất hạn chế Hoạt động củaĐoàn thanh niên, của Hội phụ nữ, của cán bộ văn hóa, cán bộlao động đối với vấn đề dân số còn rời rạc và gần như lắngxuống

Tóm lại, những đặc điểm về địa lý, dân số, kinh tế, vănhóa xã hội trên của xã Tả Giàng Phìn đã ảnh hưởng khôngnhỏ đến hiện tượng tảo hôn của đồng bào dân tộc nơi đây

- Khái quát chung về khảo sát thực trạng

- Mục đích khảo sát

Việc khảo sát nhằm thu nhập các số liệu thực tế về thựctrạng tảo hôn và công tác tuyên truyền, giáo dục phòng ngừanạn tảo hôn cho cộng đồng người dân tộc Mông tại xã TảGiàng Phìn, huyện Sa Pa, tỉnh Lào Cai (xã thuộc vùng khókhăn trên địa bàn huyện Sa Pa, tỉnh Lào Cai)

- Nội dung khảo sát

Khảo sát về thực trạng tảo hôn của người dân tại xã TảGiàng Phìn, huyện Sa Pa, tỉnh Lào Cai

Khảo sát về các yếu tố ảnh hưởng đến nạn tảo hôn củangười dân tại xã Tả Giàng Phìn, huyện Sa Pa, tỉnh Lào Cai

Khảo sát về nhận thức của cán bộ và người dân xã TảGiàng Phìn đối với vấn đề tảo hôn

Khảo sát về nội dung chương trình, phương pháp, hìnhthức tổ chức và hiệu quả của công tác tuyên truyền, giáo dụcphòng ngừa nạn tảo hôn cho cộng đồng người dân tộc Mông tại

xã Tả Giàng Phìn, huyện Sa Pa, tỉnh Lào Cai

- Khách thể khảo sát

Đề tài đã tiến hành khảo sát trên hai nhóm đối tượngchính, bao gồm những đối tượng tảo hôn và đối tượng có liênquan

+ Đối tượng tảo hôn: đề tài đã điều tra, khảo sát trong 3năm từ 2015-2017 tại xã Tả Giàng Phìn, huyện Sa Pa, tỉnhLào Cai có 198 cặp kết hôn thì có tới 92 cặp (156 người) tảohôn chiếm tỷ lệ 46,5%

+ Đối tượng có liên quan:

Đề tài đã tiến hành điều tra, khảo sát 310 đối tượng cóliên quan Họ là những cán bộ công chức, viên chức, các thầy

cô giáo công tác tại xã và người dân sinh sống trong xã TảGiàng Phìn nhằm tìm hiểu nhận thức và thái độ của họ đối vớihiện tượng tảo hôn đã và đang diễn ra tại địa phương Trong

đó đề tài tiến hành khảo sát:

- Thanh niên, vị thành niên là người dân tộc Mông tại xã

Tả Giàng Phìn chưa kết hôn: khảo sát 100 người (50 nam và

50 nữ)

- Phụ huynh học sinh, cha mẹ của thanh niên đồng bàodân tộc Mông đang trong độ tuổi vị thành niên, cha mẹ củangười tảo hôn: 120 người (80 nam và 40 nữ)

- Cán bộ công chức, viên chức, các thầy cô giáo công táctại xã Tả Giàng Phìn: 70 người (40 nam và 30 nữ)

- Trưởng thôn, bí thư chi bộ thôn, người lớn tuổi có uytín trong cộng đồng người dân tộc Mông tại xã Tả GiàngPhìn: 20 người ( 15 nam và 5 nữ)

- Phương pháp khảo sát

Đề tài sử dụng phương pháp điều tra, khảo sát bằng bảnghỏi, kết hợp với phỏng vấn, ghi chép, quan sát và nghiên cứubáo cáo của địa phương.

Chúng tôi đã đến liên hệ với lãnh đạo Đảng ủy, HĐND,UBND xã Tả Giàng Phìn, cán bộ phụ trách hội phụ nữ, Đoànthanh niên để nhờ họ giới thiệu cho những đối tượng tảo hôn,cùng họ đến thăm và trao đổi trực tiếp với từng gia đình thanhniên tảo hôn nhằm tìm hiểu thực trạng tảo hôn hiện nay của xã

Tả Giàng Phìn, huyện Sa Pa, tỉnh Lào Cai, từ đó tìm ranguyên nhân chủ yếu dẫn đến tảo hôn

Đồng thời, chúng tôi cũng tìm hiểu nội dung chươngtrình, phương pháp, hình thức tổ chức và hiệu quả của côngtác tuyên truyền, giáo dục phòng ngừa nạn tảo hôn cho cộngđồng người dân tộc Mông tại xã Tả Giàng Phìn mà địaphương đã và đang thực hiện

- Công cụ khảo sát

Để tiến hành điều tra, khảo sát thực trạng về vấn đề tảohôn và biện pháp giáo dục phòng chống tảo hôn tại xã TảGiàng Phìn, đề tài đã sử dụng các loại phiếu trưng cầu ý kiến,

câu hỏi phỏng vấn dành cho đối tượng tảo hôn và những đốitượng có liên quan.

- Địa bàn và thời gian khảo sát

Địa điểm khảo sát: Đề tài nghiên cứu nạn tảo hôn và cácbiện pháp phòng chống nạn tảo hôn vùng đồng bào dân tộcMông trên địa bàn toàn bộ xã Tả Giàng Phìn, huyện Sa Pa,tỉnh Lào Cai

Thời gian khảo sát: đề tài tiến hành khảo sát trong 3 năm từnăm 2015-2017

- Thực trạng tảo hôn tại xã Tả Giàng Phìn, huyện Sa Pa, tỉnh Lào Cai

Tỷ lệ tảo hôn ở tỉnh Lao Cai được đánh giá là khá cao sovới các tỉnh khác trong những năm gần đây Theo số liệuthống kê của Ủy ban Dân tộc và Tổng cục Thống kê, Lào Cai

là một trong 10 tỉnh có tỷ lệ tảo hôn, hôn nhân cận huyếtthống cao trong cả nước

Tình trạng tảo hôn trong cộng đồng người Mông ởhuyện Sa Pa tỉnh Lào Cai có những diễn biến khá phức tạp.Theo báo cáo của Trung tâm Dân số-Kế hoạch hóa gia đình

huyện Sa Pa, từ năm 2015 đến 6 tháng đầu năm 2017 trên địabàn huyện có 217 cặp tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống,trong đó có 205 cặp tảo hôn Các xã có tỷ lệ tảo hôn cao như:

Tả Giàng Phìn, Trung Chải, Hầu Thào Độ tuổi tảo hôn phổbiến đối với nam là từ 16 – 19 tuổi, đối với nữ từ 15 -17 tuổi,

cá biệt có trường hợp tảo hôn 14 tuổi, tảo hôn xảy ra chủ yếutrong dân tộc Mông

- Thực trạng về các đối tượng tảo hôn tại xã Tả Giàng Phìn, huyện Sa Pa, tỉnh Lào Cai

Kết quả khảo sát của chúng tôi cho thấy, trong 3 năm từ2015-2017 tại xã Tả Giàng Phìn, huyện Sa Pa, tỉnh Lào Cai có

198 cặp kết hôn thì có tới 92 cặp (với 156 người) tảo hôn (tỷ

lệ 46,5%), tất cả đều là người dân tộc Mông, trong đó có 64cặp tảo hôn ở cả nam và nữ, 10 cặp tảo hôn ở nam, 18 cặp tảohôn ở nữ, cụ thể:

- Tỷ lệ tảo hôn trong cộng đồng người dân tộc Mông trên

địa bàn xã Tả Giàng Phìn từ năm 2015-2017

Năm Số cặp kết

hôn

Số cặp tảo hôn Tỷ lệ tảo hôn

- Độ tuổi tảo hôn trong cộng đồng người Mông ở xã Tả

Giàng Phìn (2015-2017)

Giới

tính

Độ tuổi tảo hôn

14 tuổi 15 tuổi 16 tuổi 17 tuổi 18 tuổi 19 tuổi

Nữ 1 1,2

2

16

19,51

37

45,1

2 28

34,15

Bảng cho thấy, độ tuổi tảo hôn chủ yếu của nam giới

trong cộng đồng người Mông ở Xã Tả Giàng Phìn là 17-19

tuổi, chủ yếu là 18 – 19 tuổi Trong khi đó, độ tuổi tảo hôn

của nữ giới trong cộng đồng này là 15 – 17 tuổi, chủ yếu là 16

– 17 tuổi Tỷ lệ tảo hôn ở nữ giới cao hơn hơn so với nam

giới, trong cộng đồng người Mông ở địa phương này

Trình độ học vấn phản ánh trình độ văn minh của một

dân tộc Ở miền núi nói chung và xã Tả Giàng Phìn nói riêng,

trình độ học vấn của người dân còn rất thấp, kinh tế còn khó

khăn, cho nên tình trạng bỏ học ngày càng nhiều và bao giờ

cũng vậy: Học vấn thấp, văn hóa nghèo nàn thì con người sẽ

lạc hậu Tình trạng lấy vợ chồng sớm trước độ tuổi quy định

của pháp luật sẽ xảy ra Kết quả khảo sát trình độ học vấn của

156 người tảo hôn trong giai đoạn 2015-2017 được trình bàytrong bảng 3

-Trình độ học vấn của người tảo hôn trong cộng đồng

người Mông ở xã Tả Giàng Phìn (2015-2017)

Trình độ học vấn Số người tảo hôn Tỷ lệ %

Tảo hôn là kết hôn khi chưa trưởng thành, điều này cũngđồng nghĩa với khả năng tự lập hạn chế Trong tổng số 92 cặp

tảo hôn từ 2015-2017, hoàn cảnh gia đình được khảo sát với

kết quả như sau:

- Hoàn cảnh gia đình của người tảo hôn trên địa bàn xã Tả

Giàng Phìn từ năm 2015-2017

Hoàn cảnh gia đình người tảo hôn Số lượng Tỷ lệ

%

Qua kết quả khảo sát chúng tôi thấy: Hầu hết các cặp tảo

hôn sau khi lập gia đình đều ở cùng bố mẹ do điều kiện kinh

tế còn gặp nhiều khó khăn nên không đủ điều kiện ra ở riêng

Qua điều tra bằng phiếu cũng như qua trò chuyện trực

tiếp với đối tượng tảo hôn, chúng tôi thu được kết quả như

sau:

- Các hình thức tảo hôn diễn ra tại xã Tả Giàng Phìn từ năm

2015-2017

Các hình thức tảo hôn Số

lượng Tỷ lệ %

Công khai (có sự tham dự của cán bộ chính

quyền địa phương)

Không công khai (không có sự tham dự của

cán bộ chính quyền địa phương)

Qua điều tra khảo sát thấy rằng, đa số các đám cưới tảo

hôn đều được tổ chức công khai như mọi đám cưới khác, đều

có tổ chức cưới xin, có sự chứng kiến của hai họ, của bạn bè

làng xã Đám cưới không công khai ở đây không có nghĩa là

phải lén lút giấu giếm che đậy, mà không công khai chỉ là

đoàn thể, chính quyền không đứng ra tổ chức mà thôi Các

nhà chức trách cố tình lờ đi không biết Đến khi việc đã xong,

cán bộ xã đến phạt để hợp pháp hóa cưới xin, khi đến tuổiđăng ký kết hôn sẽ làm giấy đăng ký Có nhiều cặp tảo hôn doquen biết, cha mẹ viết giấy khai sinh tăng tuổi cho con lên với

lý do "tuổi khai đi học của cháu là chưa đủ tuổi đăng ký kếthôn vì cháu học kém nên gia đình phải khai rút tuổi lại, còntuổi thực của cháy là đủ tuổi để đăng ký kết hôn" Đó là thựctrạng rất đau lòng mà chúng ta không thể bỏ qua được Chínhquyền xã làm ngơ trước việc tảo hôn, dư luận xã hội đồng tìnhbàng quang trước việc làm còn hơn là tỏ thái độ phản đối Cácđoàn thể quần chúng bất lực trước các vụ tảo hôn Đây cũng

là một thực tráng đáng lo ngại hơn chính hiện tượng tảo hôn

Nó là nguyên nhân kiến tảo hôn tăng rất nhanh, khó mà ngănchặn nổi

- Thực trạng nhận thức và thái độ đối với tảo hôn của cộng đồng người Mông ở xã Tả Giàng Phìn, huyện Sa Pa, tỉnh Lào Cai

Để tìm hiểu thái độ và nhận thức của quần chúng nhân dân

và cán bộ địa phương đối với hiện tượng tảo hôn Chúng tôi đãkhảo sát các đối tượng bao gồm: cán bộ xã, thôn bản, các thầy

cô giáo, cha mẹ thanh niên tảo hôn, một số thanh niên, học sinh

và quần chúng nhân dân Kết quả khảo sát như sau:

- Quan niệm của cộng đồng người dân tộc Mông tại xã Tả

Giàng Phìn về tảo hôn

lượng Tỷ lệ %

Tảo hôn là kết hôn theo truyền thống,

Tảo hôn là kết hôn khi chưa đủ tuổi theo

luật định (nam từ đủ 20 tuổi trở lên, nữ

từ đủ 18 tuổi trở lên)

Tảo hôn là hành vi sai trái với đạo đức,

Bảng cho thấy, còn nhiều người dân trong cộng đồngnhận thức chưa đúng khi cho rằng tảo hôn là kiểu hôn nhânbình thường, được pháp luật thừa nhận, hoặc cho rằng tảo hôn

là hành vi sai trái với đạo đức chứ không phải vi phạm phápluật Đáng ngại là con số này chiếm tới 41,7% số người được

khảo sát Đây cũng là nguyên nhân cơ bản khiến cho nạn tảohôn của đồng bào người dân tộc Mông tại xã Tả Giàng Phìn,huyện Sa Pa, tỉnh Lào Cai đã và đang diễn ra với tỷ lệ cao vàngày càng có xu hướng gia tăng.

- Nhận thức của cộng đồng người Mông ở xã Tả Giàng

Phìn về tác hại của tảo hôn

Tác hại của tảo hôn Số

Ảnh hưởng đến sức khỏe đứa trẻ 70 58,3

Hạn chế hoạt động của thanh niên 54 45,0

Ảnh hưởng đến kinh tế gia đình 80 66,7

Ảnh hưởng đến hạnh phúc gia đình 57 47,5

Ảnh hưởng đến sự gia tăng dân số 58 48,3

Qua điều tra có thể nhận thấy nhiều người trong cộngđồng người dân tộc Mông tại xã Tả Giàng Phìn đã nhận thứcđược tác hại của tảo hôn đối với các mặt của đời sống xã hội

và gia đình ở các mức độ khác nhau như:

Họ thừa nhận tác hại lớn nhất là ảnh hưởng đến sức khỏecủa đứa trẻ

Vì trong thực tế có nhiều thanh niên tảo hôn có con sớm,đông con, những đứa trẻ sinh ra còi cọc, suy dinh dưỡng pháttriển không bình thường về mặt tâm lý và trí tuệ

Tuy nhiên qua bảng kết qủa khảo sát cũng cho thấy cònkhoảng 50% số người trong cộng đồng được khảo sát chưanhận thức được tác hại của tảo hôn đối với các mặt của đờisống xã hội và gia đình Điều này là nguyên nhân chính khiếnnạn tảo hôn vẫn tiếp tục gia tăng trong thời gian qua

- Thái độ của thanh niên người dân tộc Mông tại xã Tả

Giàng Phìn đối với nạn tảo hôn

Ý kiến

về tảo

Số lượng

Tỷ lệ

%

Thái độ về tác hại của tảo hôn

Số lượng

Tỷ lệ

%

Không có

Có ảnh hưởngxấu đến xã hội 78 78,0

Qua kết quả khảo sát, đa số ý kiến của thanh niên và họcsinh phản đối nạn tảo hôn và đã nhận thức được tác hại củanạn tảo hôn như có ảnh hưởng xấu đến tình hình xã hội Tuynhiên vẫn còn một số thanh niên và học sinh đồng tình hoặckhông có ý kiến phản đối tảo hôn và chưa nhận thức được táchại của nạn tảo hôn Nhận thức không đúng này sẽ là mầmmống của hiện tượng tảo hôn

- Nhận thức của cán bộ công chức, viên chức, thôn bản và người có uy tín tại xã Tả Giàng Phìn về tác hại của tảo hôn

Tác hại của tảo hôn Số lượng Tỷ lệ %

Gây ra các căn bệnh quái thai, dị

Vi phạm các quy định của pháp luật 62 68,9

Suy giảm chất lượng dân số, giống

Tảo hôn làm trẻ bị sinh non, thai

Các hậu quả khác (chậm phát triển

Như vậy, cơ bản các cán bộ xã, thôn bản, giáo viên vàngười có uy tín tại xã Tả Giàng Phìn nhận thức được vềnhững hậu quả do tảo hôn mang lại Những hậu như tảo hôn

là sự vi phạm các chuẩn mực đạo đức và quy định của phápluật, suy giảm chất lượng dân số đều được các cán bộ xã, thônbản, giáo viên và người có uy tín tại xã Tả Giàng Phìn nhận

thức khá cao cho đến những hậu quả dễ thấy như suy giảmgiống nòi, làm trẻ bị sinh non, dị tật, chậm phát triển trí tuệ

- Những nguyên nhân dẫn đến nạn tảo hôn tại xã Tả Giàng Phìn.

Qua phỏng vấn cán bộ và người dân tại xã Tả GiàngPhìn, huyện Sa Pa, tỉnh Lào Cai, đề tài xác định có nhiềunguyên nhân dẫn đến nạn tảo hôn của đồng bào dân tộc Môngtại xã Tả Giàng Phìn, huyện Sa Pa, tỉnh Lào Cai, trong đó baogồm cả nguyên nhân chủ quan và nguyên nhân khách quan

- Nguyên nhân chủ quan

+ Trình độ dân trí và ý thức pháp luật của người dân cònhạn chế dẫn đến nhận thức của đồng bào người dân tộc Môngtại xã Tả Giàng Phìn về những hệ quả và các vấn đề liên quanđến tảo hôn còn rất hạn chế:

Trình độ văn hóa của người dân ở đây còn thấp Số họcsinh bỏ học đang có nguy cơ tăng lên Học sinh chủ yếu họchết cấp trung học cơ sở, số học sinh theo trung học phổ thông

và cao hơn không đáng kể, hàng năm chỉ có khoảng 30% học

sinh tốt nghiệp trung học sơ sở tiếp tục học lên Trung học phổthông và học nghề, số còn lại ở nhà làm việc và lập gia đình.

Trình độ dân trí là nguyên nhân được đánh giá ảnhhưởng nhiều nhất tới thực trạng tảo hôn của đồng bào ngườiMông tại xã Tả Giàng Phìn Do điều kiện kinh tế gia đình khókhăn, bố mẹ chưa nhận thức được tầm quan trọng của giáodục, nâng cao dân trí, không khuyến khích con em họ đếntrường mà muốn con cái ở nhà làm việc giúp đỡ gia đình; mặtkhác, rào càn về ngôn ngữ là một trong những yếu tố khókhăn gây cản trở khả năng học tập của học sinh dân tộc Môngdẫn đến tình trạng không thích học và bỏ học

Đồng bào người dân tộc Mông tại xã Tả Giàng Phìn dotrình độ dân trí thấp, nhận thức và ý thức pháp luật còn nhiềuhạn chế đã tác động làm gia tăng tình trạng tảo hôn, nhất là đốivới các trẻ em gái Thường các em chỉ học hết lớp 8, lớp 9 làgia đình cho nghỉ học ở nhà làm việc và sau đó lấy chồng sớm

Do trình độ dân trí của đồng bào người dân tộc Mông tại

xã Tả Giàng Phìn còn thấp nên họ không nhận thức được hậuquả nguy hại mà tảo hôn mang lại như: các bà mẹ trẻ em cónhiều nguy cơ tử vong do những biến chứng thai sản và trong

quá trình sinh con Con cái của các bà mẹ trẻ con thường bịchết lưu hoặc chết trong những tháng đầu đời Do mang thaikhi cơ thể chưa phát triển đầy đủ về thể chất sinh lý, tâm lýnên sẽ sinh ra những đứa con còi cọc, khả năng chống cácbệnh tật rất kém cho nên dễ mắc bệnh, nhất là các bệnh hiểmnghèo, rất khó chữa, đồng thời người mẹ cũng có thể gặpnguy hiểm đến tính mạng khi sinh con ở tuổi vị thành niên.Như vậy, gia đình phải chăm lo sức khỏe cho con nhiều hơn,tốn kém nhiều tiền của hơn và sẽ rất khó thoát khỏi đói nghèo,dòng dõi ngày càng bị suy thoái Tảo hôn sẽ sinh ra nhữngđứa con kém phát triển trí tuệ, khả năng học tập kém, không

có khả năng tiếp thu các tiến bộ khoa học, công nghệ mới, sẽkhông thể phát triển được sản xuất và không thể thoát đượcđói nghèo Trẻ em gái kết hôn trước tuổi 18 thường phải bỏhọc và có nhiều nguy cơ bị bạo lực gia đình, bản thân ngườitảo hôn sẽ không có điều kiện học tập, rèn luyện, phấn đấu đểtrưởng thành, mặt khác chưa phát triển đầy đủ về cả sinh lý vàtâm lý, chưa đủ khả năng để chăm sóc con phát triển một cáchbình thường, khỏe mạnh, toàn diện, do đó những đứa con đólớn lên sẽ rất khó khăn về nhiều mặt như sức khỏe, học hành,tìm việc làm