Xác định kiểu câu bị động trong đoạn trích?. Xác định câu bị động và phân tích tác dụng?. GV: CCĐ là câu có chủ ngữ chỉ người, vật thực hiện một hoạt động hướng vào người vật khác chủ t
Trang 1TUẦN 16 - TIẾT 64:
THỰC HÀNH VỀ SỬ DỤNG MỘT SỐ KIỂU CÂU TRONG
VĂN BẢN.
A Mục tiêu cần đạt:
Thống nhất SGK + SGV
B Phương tiện thực hiện:
SGK + SGV, thiết kế bài học, bảng phụ
C Cách thức tiến hành:
Trao đổi, thảo luận
D Tiến trình lên lớp:
1 Ổn định
2 Bài cũ:
3 Bài mới: GV giới thiệu vào bài:
Hướng dẫn học sinh làm bài tập1
Xác định kiểu câu bị động trong đoạn
trích?
Chuyển sang câu chủ đông?
Nhận xét về sự thay đổi đó?
Xác định câu bị động và phân tích tác
dụng?
Vậy thế nào là câu chủ động?
GV: CCĐ là câu có chủ ngữ chỉ người,
vật thực hiện một hoạt động hướng vào
người vật khác ( chủ thể của hành động)
Thế nào là câu bị động?
I Dùng kiểu câu bị động
1.a Câu bị động: Hắn chưa được một người đàn bà nào yêu cả.
b.Chuyển sang chủ động: Chưa một người đàn nào yêu hắn cả.
c Nhận xét: Chuyển sang chủ động câu không sai nhưng không nối tiếp ý triển khai của câu trước, không tiếp tục đề tài về “hắn” mà về một người đàn
bà nào đó
2 Câu bị động: Đời hắn chưa đàn bà.
Tác dụng: Tạo sự liên kết, nối ý với câu trước đó, tức tiếp đề tài nói về “ hắn”
Trang 2GV: CBĐlà câu có chủ ngữ chỉ người,
vật được hoạt động của người, vật khác
hướng vào ( chỉ đối tượng của hoạt động)
Xác định khởi ngữ và câu có khởi ngữ?
Chuyển khởi ngữ?
So sánh tác dụng trong văn bản của kiểu
câu có khởi ngữ với kiểu câu không có
khởi ngữ?
Chọn đáp àn nào cho phù hợp?
Xác định khởi ngữ và phân tích đặc
điểm?
Vị trí?
Dấu hiệu?
Tác dụng?
Xác định khởi ngữ ở câu b?
Vị trí?
Dấu hiệu?
Tác dụng?
Thế nào là khởi ngữ?
GV: là thành phần đứng trước chủ
ngữ(đứng đầu), nêu lên đề tài của câu (có
thể thêm quan hệ từ để phân biệt nó với
chủ ngữ hoặc thêm thì, là vào sau nó.)
Đặc điểm: Đứng đầu câu; tách biệt với
phần còn lại của câu bằng thì, là hoặc dấu
phẩy; trước khởi ngữ còn có thể có hư từ:
còn, về, đối với
Phần in đậm nằm ở vị trí nào trong câu?
II Dùng kiểu câu khởi ngữ:
1 a - Khởi ngữ: Hành
- Câu có khởi ngữ: Hành thì nhà Thị may lại còn
b Chuyển khởi ngữ: Nhà Thị may lại còn có hành
Câu này không phải là khởi ngữ mà là bổ ngữ
=> Câu có khởi ngữ tạo được sử dụng liên kết với ý câu đi trước - khác gạo và hành
2 Đáp án C
3 a Câu có khởi ngữ: Tự tôi
- Vị trí: đầu câu, trước chủ ngữ
- Dấu hiệu: Dấu phẩy sau khởi ngữ
- Tác dụng: Nêu đề tài có quan hệ liên tưởng với điều đã nói trong câu trước
b Câu có khởi ngữ: Cảm giác, tình tự, đời sống cảm xúc
- Vị trí: Ở đầu câu trước chủ ngữ (ấy)
- Dấu hiệu:Dấu phẩy sau khởi ngữ
- Tác dụng: Nêu vấn đề có quan hệ với điều đã nói trong câu trước: tình yêu ghét, niềm vui buồn, ý đẹp xấu( câu trước)-> cảm giác xúc.( khởi ngữ ở câu sau)
Trang 3Nó có cầu tạo như thế nào?
Chuyển phần in đậm về sau chủ ngữ và
nhận xét sự giống, khác nhau về nội dung
của câu?
Chọn đáp án mà em cho là đúng nhất
Xác định trạng ngữ chỉ tình huống?
Tác dụng?
Nhắc lại khái niệm chỉ tình huống?
GV: Đưa vào thêm để xác định thời gian,
nơi chốn, nguyên nhân,mục đích, phương
tiện, cách thức diễn ra sự việc nêu trong
câu Có thể đứng đầu, giữa hoặc cuối câu
Tất cả những kiểu câu trên đều có chung
những đặc điểm gì?
III Dùng kiểu câu có trạng ngữ chỉ tình huống
1 a Nằm ở vị trí đầu câu
b Có cấu tạo là cụm động từ
c Chuyển: Bà già kia thấy Thị hỏi, bật cười.
Nhận xét: Sau khi chuyển,câu có hai vị ngữ và cùng
có chung cấu tạo là một cụm động từ, cùng có chung một chủ thể: Bà già kia Nhưng viết theo Nam Cao thì nó rõ ràng về ý của câu
2 Đáp án C
3 a Trạng ngữ: Nhận được phiến trát… đường.
b Đây là câu đầu văn bản nên tác dụng của trạng ngữ này không phải là liên kết với văn bản, cũng không phải là để thực hiện thông tin đã biết mà là
để phân biệt tin tức thứ yếu( thể hiện ở phần phụ đứng ở đầu câu) với tin tức quan trọng ( thể hiện ở phần vị ngữ chính của câu : quay lại giúp việc)
IV Tổng kết về phần sử dụng 3 kiểu câu trong văn bản
- Đều đưng đầu câu
- Đúng
- Nhờ tác dụng liên kết ý, tạo sự mạch lạc cho văn bản
4 Củng cố: Nêu lại định nghĩa ba kiểu câu mà chúng ta vừa học.
5 Dặn dò: Học bài cũ, soạn bài mới