- Cảm nhận được quan niệm của nhân vật trữ tình về tình yêu: tình yêu là sự hiểu biết, hòa điiệu giữa hai con người, là sự hiến dưng và tự nguyện.. Thái độ - Thấy được sự cao quý của một
Trang 1GIÁO ÁN NGỮ VĂN LỚP 11 Đọc thêm:
Bài thơ số 28 ( R Ta-go)
A MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT.
- Cảm nhận được quan niệm của nhân vật trữ tình về tình yêu: tình yêu là sự hiểu biết, hòa điiệu giữa hai con người, là sự hiến dưng và tự nguyện
- Thấy được kiểu cấu trúc của câu thơ sóng đôi
B TRỌNG TÂM KIẾN THỨC, KĨ NĂNG, THÁI ĐỘ
1 Kiến thức
- Tình yêu là sự hiểu biết hòa điệu giữa hai người, là sự hiến dưng tự nguyện
- Cấu trúc câu thơ sóng đôi và sữ dụng hình ảnh
2 Kĩ năng
Đọc hiểu bài thơ theo đặc trưng thể loại
3 Thái độ
- Thấy được sự cao quý của một tình yêu chân thực
C PHƯƠNG PHÁP
- Nêu vấn đề , gợi mở , thuyết giảng, thảo luận, phát huy tính tích cực của học sinh
D TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY- HỌC:
1 Ổn định tổ chức lớp:
2 Kiểm tra bài cũ: không.
3 Giới thiệu bài học tạo tâm thế:
Trang 2Có thể nói từ khi xuất hiện chàng A đam và nàng Eva trên trái đất này đã có biết bao nhiêu mối tình nồng thắm Vậy mà dường như chưa có đôi lứa nào hiểu, cắt nghĩa trọn vẹn về tình yêu Bằng tâm hồn nghệ sĩ đa cảm, Tago đã góp thêm một cách nói,
cách nhìn nhận tình yêu thật độc đáo, chân thực và sâu sắc qua bài thơ Bài thơ số 28.
4 Giảng bài mới:
HOẠT ĐỘNG CỦA
GV-HS
NỘI DUNG KIẾN THỨC CẦN ĐẠT
(khoảng 10 phút)
- Căn cứ vào phần “Tiểu dẫn”
trong SGK, trình bày những
nét cơ bản về cuộc đời và sự
nghiệp sáng tác của Tago?
I GIỚI THIỆU CHUNG
1 Tác giả:
Ra-bin-đra-nát Tago (1861-1941).
- Sinh tại Cancuta, bang Ben gan, Ấn Độ, xuất thân trong gia đình quý tộc Bàlamôn yêu nước
- Tago là một thiên tài đa dạng về các hoạt động sáng tạo :thơ ca, tiểu thuyết, truyện ngắn, sân khấu, âm nhạc, hội hoạ Ở Bengan- quê hương ông người ta gọi ông là Gurudeva (bậc thánh sư)
- Tago là đỉnh cao của nền văn hoá Ấn Độ, là biểu tượng cao quý của văn hoá nhân loại
- Năm 1913 ông được giải thưởng Noben về văn
chương với tập “Thơ Dâng” - gồm103 bài Ở Ấn Độ người ta coi “Thơ Dâng như là “kì công thứ hai trong
lịch sử Ấn Độ
- Từ đó tên tuổi của ông lừng danh khắp thế giới, trở
thành thiên tài của thế kỉ XX
2 Tập thơ :Người làm vườn.
- Là một trong những tập thơ nổi tiếng của Tago, gồm
85 bài thơ, được Tago viết bằng tiếng Bengan, sau tự
Trang 3- Giới thiệu vài nét về tập thơ
“Người làm vườn”?
- Nêu xuất xứ của “bài thơ
số 28 Theo em bài thơ có gì
đặc biệt?
dịch ra tiếng Anh và xuất bản năm 1914
- Tên tác phẩm gợi ra hình tượng nhà thơ nguyện làm người chăm sóc vườn hoa cuộc đời Với Tago vườn đời thật tươi đẹp, được sống ở trên đời thực sự là niềm vui khi ở đó chứa chan tình yêu thương giữa con người với con người, giữa con người với thiên nhiên
Và thi sĩ chính là người hát ca, người vun xới cho những bông hoa tình yêu ấy
3 Bài thơ số 28
-Tago làm thơ tình vào lúc đã ngoài 50 tuổi, sau khi bà Mirnalini Đêvi- vợ ông qua đời Ông viết nhiều bài thơ tặng vợ được trích trong tập “Người làm vườn” và
“Tặng phẩm của người yêu”
- Thơ tình của Tago có sức ảnh hưởng lớn đến tầng lớp
thanh niên Ấn Độ Ilya Erenbua- nhà văn Nga Thanh niên Ấn Độ khi yêu nhau hay đọc thơ ông, bởi ông viết về tình yêu rất hay Ông hiểu tất cả những gì mới mẻ, tất cả những gì thuộc về con người và xếp ông vào 10 nhà thơ lớn của thế kỉ.
- Trong các bài thơ tình của Tago, “Bài thơ số 28 trong tập “Người làm vườn (1914) là hay hơn cả,
được nhiều người ưa thích Bài thơ được chọn in vào nhiều tập thơ tình hay nhất trên thế giới
- Bài thơ không có nhan đề mà chỉ đánh số thứ tự
- Trong nguyên bản tiếng Anh do Tago dịch, bài thơ số
28 cũng như các bài thơ khác đều theo thể văn xuôi,
gồm 11 câu Bài thơ dịch sau đây theo thể thơ tự do
II HƯỚNG DẪN ĐỌC THÊM VĂN BẢN
Trang 4- Gv hướng dẫn học sinh đọc
tác phẩm (chú ý đến đoạn,
mạch, nhịp điệu của bài thơ
để đọc diễn cảm, giọng thiết
tha, trìu mến, chân thành)
Câu hỏi 1 (nhóm1):
- Khát vọng tình yêu trong
câu 1- 6 được thể hiện như
thế nào?
1 Đọc- diễn cảm bài thơ
2.Tìm hiểu văn bản.
a Câu 1-6:
- Hình ảnh đôi mắt” (Sd với tần số cao trong tập thơ
“Người làm vườn” 30 lần/ 35 bài)
+ Đôi mắt” là nơi tập trung để nhận biết tình cảm nhiều nhất Tago dùng h/ả đôi mắt” để diễn tả tâm
trạng băn khoăn, muốn tìm hiểu của người yêu Đây không phải là cái nhìn từ bề ngoài mà là cái nhìn của
“tâm tưởng”.
+ H/ả so sánh: ( mắt= trăng, tâm= biển) rất sống động,
hình tượng đến tuyệt vời: “như trăng kia” hình ảnh
lung linh huyền ảo của ánh trăng hay chính tâm hồn
em đang muốn đi sâu vào, hoà làm một với tâm hồn anh như trăng kia sẽ hoà tan vào lòng biển cả Đó phải chăng là biểu hiện của sự khát khao hoà hợp tâm hồn Tago ví sự tìm kiếm trong tình yêu là cao đẹp càng đi sâu tìm hiểu càng nhận thấy cái hay ở nó
- Để bày tỏ khát khao của mình, chàng trai bày tỏ hết lòng mình không giấu điều gì trước mắt người yêu nhưng lại rơi vào nghịch lý: chính vì thế mà người yêu
“không biết gì tất cả về anh
Sự phơi bày trần trụi đời anh chưa hẳn là những gì anh
Trang 5Câu hỏi 2(nhóm 2)
- Để bày tỏ tình cảm của
chàng trai trong những câu
tiếp theo, Tago đã sử dụng
những biện pháp nghệ thuật
nào?
có, sự tiếp xúc có khi là thoảng qua, bề ngoài của cuộc đời anh Điều mà người yêu đòi hỏi còn cao quý và thánh thiện hơn nhiều
b Những câu tiếp
- Nếu như trong 6 câu đầu T/c của chàng trai được giãi bày một cách chân thực thì đến đây tình cảm của chàng trai phát triển ở mức cao hơn:
Nếu đời anh chỉ là viên ngọc.
Nếu đời anh chỉ là đoá hoa.
- Đoạn thơ như lời ước nguyện của chàng trai Tago đã
sử dụng lối cấu trúc đưa ra những giả định rồi phủ định, phép so sánh, đối lập thật điêu luyện nhuần
nhuyền, lặp lại những từ như: “nếu’, “chỉ”, “nhưng”
để khẳng định ước nguyện đó
“Viên ngọc, đoá hoa” là những vật vừa quý giá, vừa
đẹp đẽ của tạo hoá ban cho con người Đời anh cũng đẹp và quý giá như vậy, nhưng nếu cần làm cho em xinh đẹp hơn, quý giá hơn anh cũng nguyện hiến dâng cuộc đời mình cho em Đó là tinh thần hi sinh, tấm lòng hiến dâng cao cả của chàng trai cho tình yêu
- Chàng trai hiến dâng trái tim:
Vẫn là các từ “nếu”,” “chỉ”để tiếp tục khẳng định, lý
giải những đòi hỏi tưởng như nghịch lý là ngẫm ra lại rất có lý
Tago sử dụng biện pháp nghệ thuật so sánh, ví von
để khám phá “chiều sâu” và “bến bờ” của trái tim Vì
khoảng cách đó, tình yêu đòi hỏi cần có sự rút ngắn lại bằng sự đồng cảm, hoà hợp để khi chàng trai có được
Trang 6GV dẫn : Chàng trai có thể
hi sinh và hiến dâng đến vậy
nhưng vẫn chưa đủ sức hấp
dẫn đối với những đòi hỏi
của người yêu Điều mà
người yêu cần có lẽ là thứ
khác.
(Trái tim con người là một
thế giới bí ẩn , không dễ dàng
đo được độ nông sâu, rộng,
hẹp của nó Có thể nó sâu
như biển cả, cũng có thể vô
biên như vũ trụ, nhưng có lúc
nhỏ bé như một vương quốc
mà nữ hoàng trị vì nó không
biết được biên giới của nó xa
hay gần, rộng hẹp tới đâu)
Câu hỏi 3 (nhóm 3)
- Trong 2 câu cuối Tago
muốn khẳng định quy luật gì
trong tình yêu?
“phút giây lạc thú” thì người yêu sẽ chia vui bằng “nụ cười nhẹ nhõm”, còn khi trái tim của chàng “khổ đau”
người yêu sẽ sẻ chia bằng “lệ trong”.
Nhưng chàng trai lại nhận ra “trái tim anh lại là
tình yêu” nên nó không hề đơn giản: hình như nó có gì
đó đặc biệt (trong đó tiềm ẩn sự đối lập, mâu thuẫn:
vừa sung sướng, vừa khổ đau, vừa thiếu thốn, vừa giàu
sang) Sự đối lập này mãi mãi tồn tại trong T/y, do đó
tình yêu đòi hỏi phải có sự thống nhất sự đối lập đó lại
c 2 câu cuối
- Khẳng định quy luật của tình yêu
Tình yêu giữa anh và em khăng khít như chung cuộc đời, gắn bó với nhau như máu thịt, nhưng thật kì lạ là
em vẫn không biết được anh một cách trọn vẹn Đó là quy luật trong t/y chăng? Tago muốn k/đ rằng : Sự trọn vẹn trong t/y là vô hạn Dù biết quy luật là như vậy nhưng tình yêu vẫn luôn khao khát biết trọn nó
Bài thơ của Tago mang một tầm triết lý: Nếu mỗi người luôn biết hướng đến cái trọn vẹn để nắm bắt, để khám phá sáng tạo thì đó mới là hạnh phúc Muốn có hạnh phúc trong t/y thì không gì bằng luôn thường trực nhân lên trong mình lòng tin yêu, sự hiểu biết, hoà hợp trong t/y
III :TỔNG KẾT
a Nội dung
- Bài thơ số 28 đòi hỏi người yêu phải hướng về một
Trang 7Câu hỏi 4 (nhóm 4)
- Đánh giá giá trị nội dung và
nghệ thuật của tác phẩm?
tình yêu trường cửu, vô biên Tình yêu không bao giờ
có giới hạn Muốn có hạnh phúc trong tình yêu, muốn
có tình yêu trọn vẹn chỉ có một cách là luôn khám phá cái bí ẩn, cái sâu xa của tình yêu
b Nghệ thuật
-Tago đã vận dụng bút pháp hướng nội, thực hiện lối cấu trúc theo tầng bậc- nghĩa là từ thấp lên cao hoặc ngược lại từ ngoài vào trong
- Nghệ thuật miêu tả thế giới nội tâm: dùng h/ả “đôi mắt”
- Thủ pháp so sánh, tượng trưng, ẩn dụ
- Chất suy tư triết lý: Các từ được lặp đi lặp lại:nếu; chỉ; nhưng; giả định rồi khẳng định, nhiều câu tưởng như nghịch lý mà lại rất có lý (câu 3,4,5 hoặc 2 câu cuối)
- Giọng điệu vừa bóng bẩy, trữ tình nhưng đồng thời cũng đầy chất triết lý
IV HƯỚNG DẪN TỰ HỌC.
- Nắm được chủ đề của bài thơ
- Soạn trước bài “ người trong bao”