PHÂN TÍCH ĐỀ, LẬP DÀN Ý BÀI VĂN NGHỊ LUẬNA.. Mục tiêu bài học: Giúp học sinh - Nắm vững cách phân tích và xác định yêu cầu của đề bài, cách lập dàn ý cho bài viết.. - Có ý thức và thói q
Trang 1PHÂN TÍCH ĐỀ, LẬP DÀN Ý BÀI VĂN NGHỊ LUẬN
A Mục tiêu bài học: Giúp học sinh
- Nắm vững cách phân tích và xác định yêu cầu của đề bài, cách lập dàn ý cho bài viết
- Có ý thức và thói quen phân tích đề và lập dàn ý trước khi làm bài
B Phương pháp thực hiện: Quy nạp, thảo luận, thực hành.
C Các bước tiến hành:
1 Ổn định lớp
2 Kiểm tra bài cũ Cảm nhận của em về vẻ đẹp bài thơ “Thu điếu”?
3 Bài mới.
Hoạt động của thầy và
trò
Nội dung cần đạt
Hoạt động 1:
- Chia nhóm thảo luận:
+ Nhóm 1,2:
Chọn 1 trong 3 đề của
SGK thảo luận các nội
dung phân tích, cử 1 đại
diện lên trình bày cụ thể
& sơ kết tóm tắt kĩ năng
cơ bản của phân tích đề
Đề 1: Để có định
hướng
I Phân tích đề
* Tìm hiểu 1 trong 3 đề SGK
Ví dụ: Đoạn 1: Có định hướng cụ thể
- Vấn đề nghị luận: Việc chuẩn bị hành trang vào thế kỉ mới
-Yêu cầu nôị dung: Từ ý kiến đó=>:
+ Người Việt Nam có nhiều điểm mạnh: thông minh, nhạy bén
+ Người Việt Nam không ít điểm yếu: thiếu hụt kiến thức cơ bản, khả năng thực hành, sáng tạo hạn chế
=>Phát huy điểm mạnh, khắc phục điểm yếu=> thiết
Trang 2Đề 2,3: Đề “mở”.
Rút ra kết luận về việc
phân tích đề văn?
Nêu khái niệm?
Yêu cầu của việc phân
tích đề văn?
Nêu khái niệm lập dàn
ý?
thực nhất cho việc chuẩn bị hành trang vào tk XXi
- Phương pháp:
+ Lập luận, bình luận, chứng minh, giải thích
+ Dẫn chứng: thực tế xã hội (chủ yếu)
* Kết luận:
- Đề nghị luận có 2 dạng: định hướng cụ thể & tự do sáng tạo (nổi – chìm, đóng – mở)
- Phân tích đề, xác lập yêu cầu đề là bứơc đầu tiên quan trọng trong quá trình viết văn
+ Khái niệm: Phân tích đề văn là chỉ ra những yêu cầu
về nội dung, thao tác chính và phạm vi dẫn chứng của
đề
+ Yêu cầu:
- Đọc kĩ đề
- Gạch chân những từ quan trọng
- Ngăn vế (nếu có)
- Xác định được đề: có định hướng hay không có định hướng
II Lập dàn ý :
* Khái niệm:
Lập dàn ý là sắp xếp các ý theo trình tự lôgic nhằm thiết
kế bố cục văn bản
Trang 3Bố cục dàn ý gồm mấy
phần?
Nêu nội dung từng
phần
Vai trò của việc lập dàn
ý?
Những lưu ý khi lập
dàn ý?
Nhóm 3,4: Lập dàn ý:
Nhóm 3: Đề 1
Nhóm 4: Đề 2
(Xem gợi ý SGK)
Căn cứ vào kết quả phân
Bố cục: 3 phần
1 Mở bài (Đvđ) Giới thiệu khái quát đối tượng mà đề bài yêu cầu, đồng thời sơ bộ nêu khái quát nhận định cơ bản về đối tượng
2 Thân bài ( Gqvđ) Khẳng định vấn đề, mở rộng vấn đề, nêu ý nghĩa
Sử dụng thao tác: Chứng minh, giải thích, so sánh, bình luận…
3 Kết bài: ( Ktvđ) Nhìn lại quy trình đã làm tổng kết, đáng giá, nêu bài học…
* Vai trò: Quan trọng quyết định tính khoa học & sự thành công của bài viết
* Khi Lập dàn ý cần:
- Xác định luận điểm, xác định luận cứ & sắp xếp chúng (đọc ghi nhớ Sgk)
III Luyện tập
1.Bài tập 1:
- Phân tích đề: định hướng rõ nội dung: giá trị hiện thực sâu sắc
- Lập dàn ý:
+ Mở bài: Giới thiệu tác giả, tác phẩm & giá trị hiện thực sâu sắc…
+ Thân bài:
Trang 4tích của nhóm 1,2
(Lưu ý: nhóm 1,3 và 2,4
phối hợp giúp đỡ nhau
trong quá trình thảo
luận)
=> Cử đại diện trình
bày Rút ra vai trò và
cách lập dàn ý bài văn
nghị luận
* Hoạt động 2: HS
trình bày kết quả
* Hoạt động 3: GV
tổng kết, bổ sung & đọc
ghi nhớ
* Hoạt động 4: Luyện
tập Cô - Trò cùng thảo
luận BT1, BT2 SGK
- Bức tranh hiện thực sống động cuộc sống xa hoa…
- Thái độ phê phán nhẹ nhàng, dự cảm về sự suy tàn của
Lê – Trịnh thế kỉ XViii
+ Kết bài: Khái quát tổng hợp và cảm nghĩ của bản thân
2 Bài tập 2:
Về nhà hoàn thành
IV Hướng dẫn học bài:
- Làm bài tập củng cố, ý thức rõ các vấn đề được học