Mục tiêu cần đạt * Giúp HS - Hiểu được mục đích yêu cầu của thao tác lập luận bác bỏ - Biết cách bác bỏ trong bài văn nghị luận - Bước đầu rèn luyện bác bỏ trong văn nghị luận II.
Trang 1Tiết 59 THAO TÁC LẬP LUẬN BÁC BỎ
I Mục tiêu cần đạt
* Giúp HS
- Hiểu được mục đích yêu cầu của thao tác lập luận bác bỏ
- Biết cách bác bỏ trong bài văn nghị luận
- Bước đầu rèn luyện bác bỏ trong văn nghị luận
II Phương tiện dạy học
SGK , SGV , Thiết kế bài học
II Tiến trình lên lớp
Ổn định lớp
● Bài cũ : Đọc thuộc lòng bài thơ vội vàng của nhà thơ Xuân Diệu và phân tích tâm trạng của nhà thơ ?
● Bài mới :
HĐ1 : Cho HS tìm hiểu
mục đích – yêu cầu của thao
tác lập luận so sánh
TT1 : HD HS tìm hiểu mục
đích
tác lập luận bác bỏ
I Mục đích – Yêu cầu của thao tác lập luận bác bỏ
Trang 2† Nêu mục đích của thao tác
lập luận bác bỏ ?
TT2 : HD HS tìm hiểu yêu
cầu
† Nêu Yêu cầu của thao tác
lập luận bác bỏ ?
HĐ2 : HD HS tìm hiểu
cách bác bỏ
TT1 : Cho HS tìm hiểu
đoạn văn 1 ở SGK
† Luận điểm nào cần bác bỏ
?
† Hãy đưa ra những dẫn
chứng cho việc bác bỏ ?
1 Mục đích
Bác bỏ gạt đi , không chấp nhận ý kiến chưa đúng ( Bác bỏ luận điểm , ý kiến không đúng …)
2 Yêu cầu
- Nắm chắc những sai lầm quan điểm , ý kiến cần bác bỏ
- Đưa ra các lí lẽ và bằng chứng thuyết phục
- Thái độ thẳng thắn nhưng cẩn trọng , có chừng mực phù hợp hoàn cảnh và đối tượng tranh luận
II Cách bác bỏ
1 Ví dụ :
a Đoạn văn 1 : Viết về Nguyễn Du
* Luận điểm : Nguyễn Du là một con bệnh thần kinh cần bị bác bỏ
+ Tác giả đưa ra những lí lẽ và dẫn chứng xác đáng để bác bỏ luận điểm trên là
không có cơ sở Về chứng ngôn của người đồng thời với ND thì không có , còn
“Những di bút của thi sĩ ” thì chỉ căn cứ
vào mấy câu , mấy bài của ND nói về ma quỷ , về âm hồn thì không có cơ sở để kết
Trang 3TT2 : Cho HS tìm hiểu
đoạn văn 2 ở SGK
† Luận điểm nào cần bác bỏ
?
† Hãy đưa ra những dẫn
chứng cho việc bác bỏ ?
TT3 : Cho HS tìm hiểu
đoạn văn 3 ở SGK
† Luận điểm nào cần bác bỏ
?
† Hãy đưa ra những dẫn
chứng cho việc bác bỏ ?
luận + Để bác bỏ có sức thuyết phục , tác giả bài viết còn dẫn ra các dẫn chứng để đối sánh như Paxcan , những thi sĩ Anh Cát Lợi …
+ Cơ sở cuối cùng để bác bỏ là : “Kẻ tạo
ra truyện Kiều” không thể là “Một con bệnh thần kinh ”
b Đoạn văn 2 :
“Tiếng nước mình nghèo nàn” luận
điểm cần bác bỏ
† Người viết đã chỉ ra nguyên nhân và tác hại của luận cứ trên :
- Là do thiếu hiểu biết về tiếng mẹ đẻ , vốn từ còn nghèo hơn cả những người phụ
nữ nông dân
- Tác hại của việc từ bỏ tiếng mẹ đẻ là không có tinh thần dân tộc …
c Đoạn văn 3 :
Tôi hút thuốc tôi bị bệnh mặc tôi Lập
luận cần được bác bỏ
† Người viết xuất phát từ thực tế và kết
luận khoa học để bác bỏ : Hút thuốc
Trang 4HĐ3 : HD HS tìm hiểu
cách thức bác bỏ
† Hãy rút ra kết luận về
cách thức bác bỏ từ việc
phân tích các ví dụ trên ?
HĐ4 : Cho HS luyện tập
TT1 : Cho HS làm BT 1 /
26
GV tổ chức HS lần lượt đưa
ra những lí do để bác bỏ
● Củng cố: Nội dung bài
học
● Dặn dò: Làm các BT còn
lại , học bài và soạn bài mới
: Tràng giang
không chỉ làm hại bản thân mà còn đầu độc những người xung quanh
2 Cách thức bác bỏ
- Có thể bác bỏ một luận điểm , luận cứ hoặc cách lập luận bằng cách nêu tác hại , chỉ ra nguên nhân , hoặc phân tích từng khía cạnh sai lệch , thiếu chính xác của luận điểm , luận cứ ấy
- Khi bác bỏ cần diễn đạt rành mạch , sáng sủa , uyển chuyển để người có quan điểm ,
ý kiến sai lệch và người nghe dễ chấp nhận tin theo
III Luyện tập
Bài Tập 1 :
† Luận điểm cần bác bỏ : + Cứng quá thì gãy
+ Thơ là những lời đẹp + Thơ là những đề tài đẹp