- Thấy được nghệ thuật tả người anh hùng theo khuynh hướng lý tưởng hóa của tác giả.. Hoạt động 2: Tìm hiểu đoạn trích * Tìm hiểu h/a của Từ Hải trong 4 câu đầu: HS thảo luận nhóm 5’ - T
Trang 1GIÁO ÁN NGỮ VĂN LỚP 10 CHÍ KHÍ ANH HÙNG (TRÍCH TRUYỆN KIỀU)
NGUYỄN DU
A MỤC TIÊU BÀI HỌC : GIÚP HS:
- Hiểu được lý tưởng anh hùng của nhân vật Từ Hải
- Thấy được nghệ thuật tả người anh hùng theo khuynh hướng lý tưởng hóa của tác giả (Một bút pháp miêu tả NVAH khá quen thuộc của VHTĐ)
B PHƯƠNG PHÁP:
Kết hợp phát vấn, diễn giảng, thảo luận nhóm
C TIẾN TRÌNH DẠY HỌC :
1 Ổn định lớp:
2 Kiểm tra bài cũ: Kiểm tra vở soạn 3HS.
Đọc đoạn trích “Nỗi thương mình” Giá trị nội dung và nghệ thuật của đoạn trích?
Suy nghĩ của em về nỗi niềm, tự thương tự đau của Kiều qua đoạn trích?
3 Bài mới:
Hoạt động 1: Tìm hiểu chung
HS đọc đoạn trích - xác định vị trí
đoạn trích trong TP
Chia bố cục – tìm ý chính từng
I ĐỌC ĐOẠN TRÍCH:
1/ Đọc đoạn trích:
Tìm hiểu 1 số chú giải/113
2/ Vị trí đoạn trích:
Trang 2Khái quát nội dung đoạn trích?
Hoạt động 2: Tìm hiểu đoạn
trích
* Tìm hiểu h/a của Từ Hải trong
4 câu đầu: HS thảo luận nhóm
(5’)
- Trong bốn câu đầu h/a Từ Hải
được miêu tả qua những từ ngữ,
chi tiết nào? Phân tích hàm nghĩa
của các từ ngữ chi tiết đó? Qua tìm
hiểu em thấy Từ Hải hiện lên là
người ntn?
- Đại diện nhóm trình bày ý kiến,
bổ sung …GV gợi ý, uốn nắn, chốt
ý chung
- GV diễn giảng thêm về NT tả
người anh hùng của ND và thái độ
của ông đối với nv qua cách dùng
từ ngữ
* Tìm hiểu h/a Từ Hải trong
cuộc chia tay với Thúy Kiều :
phát vấn
- Trong cảnh chia tay giữa Kiều và
SGK/ 112
Trích từ câu 2213 -> 2230 trong tác phẩm Truyện Kiều
II TÌM HIỂU ĐOẠN TRÍCH:
1 Hình ảnh Từ Hải trong bốn câu đầu:
“ Trượng phu thoắt đã động lòng bốn phương”
- Trượng phu : người đàn ông có chí khí lớn
- Thoắt: ý chỉ quyết định mau lẹ, dứt phoát
- Động lòng bốn phương: lòng náo nức cái chí khí tung hoành khắp đất trời, thiên hạ
“Thanh gươm yên ngựa lên đường thẳng dong”
Cho thấy Từ Hải đã sẵn sàng tư thế lên đường
(một mình – một ngựa – một gươm)
=> Với những từ ngữ, hình ảnh ước lệ gợi không gian vũ trụ kì vĩ, hoành tráng tác giả đã khắc họa rõ nét hình ảnh Từ Hải, một trang anh hùng mang chí khí, lý tưởng phi thường
2 Hình ảnh Từ Hải trong cuộc chia tay với Thúy Kiều :
Từ rằng … Sao chưa thoát khỏi nữ nhi thường tình
Bao giờ : mười vạn tinh binh
tiếng chiêng dậy đất -> làm rõ mặt phi thường
Trang 3Từ Hải , Kiều có thái độ ntn? Từ
Hải có thái độ ra sao?
- Qua lời nói với Kiều, Từ Hải đã
bộc lộ rõ những nét tính cách nào?
- Suy nghĩ của em về nét tính cách
đó?
- Liên hệ với các cuộc chia tay
giữa Kiều và Thúc Sinh / Kim
Trọng, em rút ra nhận xét gì về
nghệ thuật miêu tả nv Từ Hải của
Nguyễn Du? ( hiện thực / lý
tưởng)
HS trình bày ý kiến, bổ sung …
GV gợi mở, uốn nắn hướng HS
đến vấn đề cần đạt
bóng tinh rợp đường
Bấy giờ: ta sẽ rước nàng nghi gia.
-> Từ Hải khuyên Kiều phải vượt lên tình cảm thường tình để làm vợ một anh hùng
Chầy chăng là một năm sau vội gì
-> Lời ước hẹn chắc gọn, dứt khoát
=>Với những hình ảnh thuộc phạm trù KG, ngôn từ khẩu khí:gợi khát vọng sự nghiệp phi thường, lớn lao - khẳng định quyết tâm, sự tự tin tất yếu sẽ thành công của người anh hùng đầy bản lĩnh.
Quyết lời dứt áo ra đi
-> Hành động dứt khoát không bịn rịn, lưu luyến
=> Từ Hải vượt lên những tình cảm, đam mê thông thường , quyết tâm thực hiện lý tưởng cao đẹp
(Vì đó là lẽ sống và là điều kiện để chàng thực hiện những ao ước mà kiều gởi gắm, trông cậy ở chàng)
Gió mây bằng đã đến kì dặm khơi (cánh chim bằng - Từ Hải)
-> Ý nói đã đến lúc tung hoành cùng đất trời, mây gió, thực hiện lý tưởng của người anh hùng khát khao làm nên sự nghiệp lớn
<=> Khẳng định cốt cách phi thường của Từ Hải – nhân vật được lý tưởng hóa.
III TỔNG KẾT: GHI NHỚ/ 108
Trang 4Hoạt động 3: Củng cố bài học
Tóm lại em có nhận xét gì về
thành công nghệ thuật và giá trị
nội dung của đoạn trích giảng?
- Người anh hùng Từ Hải là một sáng tạo tạo đặc sắc của ND về phương diện cảm hứng sáng tạo và nghệ thuật miêu tả
- Nguyễn Du miêu tả Từ Hải – một trang anh hùng có chí khí phi thường, lý tưởng anh hùng với những tình cảm mến phục không che giấu
4 Dặn dò:
- Học thuộc đoạn trích và nắm chắc giá trị nội dung, nghệ thuật của đoạn trích
- Đọc VB “ Thề nguyền” và tìm hiểu giá trị nội dung, nghệ thuật của VB theo gợi ý trong SGK