TUẦN 6: CHỌN SỰ VIỆC, CHI TIẾT TIÊU BIỂU TRONGBÀI VĂN TỰ SỰ A-MỤC TIÊU BÀI HỌC 1.. Kiến thức: - Nhận biết thế nào là sự việc, chi tiết tiêu biểu trong văn bản tự sự.. Kĩ năng: - Bước đầ
Trang 1TUẦN 6: CHỌN SỰ VIỆC, CHI TIẾT TIÊU BIỂU TRONG
BÀI VĂN TỰ SỰ
A-MỤC TIÊU BÀI HỌC
1 Kiến thức:
- Nhận biết thế nào là sự việc, chi tiết tiêu biểu trong văn bản tự sự
2 Kĩ năng:
- Bước đầu chọn được sự việc, chi tiết tiêu biểu khi viết 1 bài văn tự sự đơn giản
3 Thái độ:
- Có ý thức và thái độ tích cực phát hiện, ghi nhận những sự việc, chi tiết xảy ra trong csống
và trong các tphẩm để viết 1 bài văn tự sự
B-CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH
GV: SGK, SGV Ngữ văn 10, Tài liệu tham khảo, Thiết kế bài giảng
HS: SGK, vở soạn, tài liệu tham khảo
C- PHƯƠNG PHÁP THỰC HIỆN
Gv kết hợp phương pháp đọc sáng tạo, đối thoại, trao đổi, nêu vấn đề, thảo luận, tích hợp
D- TIẾN TRÌNH DẠY HỌC:
1 Ổn định tổ chức lớp:
Lớp
Vắng
2 Kiểm tra bài cũ: Kiểm tra phần chuẩn bị bài của học sinh
? Nêu dàn ý chung của 1 bài văn tự sự?
3 Bài mới:
Hoạt động của GV và HS Nội dung cần đạt
- G yêu cầu hsinh qsát sgk(61)
? Phần khái niệm trình bày mấy nội dung ?
đó là những nội dung gì ?
? Kể tên 1 số vbản tự sự mà em đã được
A Lý thuyết.
I Khái niệm.
1 Tự sự
Trang 2? Văn tự sự có đặc điểm gì khác so với các
vbản bcảm, nghị luận…?
G dẫn dắt: Trong vbản tự sự, mỗi sự việc
lại được diễn tả bằng 1 số chi tiết
? Hãy xác định 1 số sự việc, chi tiết có
trong vbản Chiến thắng MtaoMxây?
- G lấy thêm vdụ khác: sự việc Tấm biến
hóa nhiều lần( Tấm Cám) được diễn tả
bằng các chi tiết: Tấm hóa thành chim vàng
anh, khung cửi, xoan đào…
? Từ vdụ hãy rút ra nxét? ( Đặc điểm, vai
trò của sự việc- chi tiết trong bài văn tự
sự?)
G : Chi tiết nhỏ làm nên nhà văn lớn( liên
hệ ý kiến đánh giá của tiến sĩ Đỗ Ngọc
Thống về nvật Nghị Quế.)
?Lấy thêm dẫn chứng minh họa qua các
vbản đã học?
? Điểm cần ghi nhớ?
G: Làm thế nào để có thể chọn sự việc, chi
tiết tiêu biểu
Yêu cầu hsinh xem lại vbản
? Tác giả dgian kể chuyện gì?
? Trong truyện có sự việc TT và MC chia
tay nhau, TT hỏi MC: … Ta lại tìm nàng,
lấy gì làm dấu?( chi tiết1) MC đáp : Thiếp
có áo gấm lông ngỗng…để làm dấu ( chi
*VD: Văn bản: Chiến thắng MtaoMxây,
Truyện ADV và MC-TT…
- > trình bày 1 chuỗi các sự việc, sự việc này dẫn đến sự việc kia, cuối cùng dẫn đến 1 kết thúc , thể hiện 1 ý nghĩa
2 Sự việc, chi tiết
Ví dụ : Văn bản Chiến thắng MtaoMxây
-> sự việc:
+,giao đấu giữa Đăm Săn- MtaoMxây( hiệp
1, hiệp 2)
+, Lễ ăn mừng chiến thắng( lời kêu gọi dân làng, cảnh ăn mừng, hình ảnh Đăm Săn )
- Mỗi sự việc có thể có nhiều chi tiết
- Chi tiết: tập trung thể hiện rõ nét sự việc =>Sự việc và chi tiết tiêu biểu có vai trò : dẫn dắt câu chuyện, tô đậm đặc điểm, tính cách nhân vật, tạo sức hấp dẫn, làm nổi bật ý nghĩa vbản
=> Chọn sự việc, chi tiết tiêu biểu là khâu quan trọng trong qtrình kể chuyện hoặc viết văn tự sự
II Cách chọn sự việc, chi tiết tiêu biểu.
1 Khảo sát ngữ liệu: SGK
* Văn bản 1: Truyện ADV và MC- TT
- Kể về công cuộc xây dựng và bảo vệ đất nước của cha ông ta xưa
- Sự việc: TT- MC chia tay
+, Chi tiết1: TT hỏi…
+, Chi tiết 2: MC đáp…
Trang 3tiết2) Theo em có thể coi sự việc và các
chi tiết trên là những sự việc, chi tiết tiêu
biểu trong truyện ADV và MC-TT được
ko ? Vì sao ?
? Nếu ko kể sự việc đó hoặc bỏ chi tiết MC
rắc lông ngỗng để làm dấu thì câu chuyện
có tiếp nối được ko, vì sao ?
? Sau sự việc MC-TT chia tay còn có sự
việc nào ?
? Mqhệ giữa các sự việc ?
H đọc đoạn văn Sgk(62)
? Hãy chọn 1 sự việc rồi kể lại với 1 số chi
tiết tiêu biểu
? Từ những việc làm trên , em hãy nêu cách
chọn sự việc, chi tiết tiêu biểu trong bài văn
tự sự
? Theo em cần ghi nhớ điều gì sau bài học ?
- Chia 2 nhóm làm BT 1-2
? Khi kể chuyện này có người định bỏ sự
việc hòn đá xấu xí… Theo em như thế có
được ko? Vì sao?
-> tiêu biểu Vì: dẫn dắt câu chuyện( lí giải nguyên nhân vì sao ADV bị đẩy đến bước đường cùng); diễn tả tình cảm gắn bó của 2 nvật; sự ngây thơ thật lòng của MC
- Nếu bỏ: truyện ko liền mạch, cốt truyện bị phá
vỡ, đặc điểm tính cách của 2 nvật sẽ ko được làm nổi bật
- Các sự việc: Theo dấu lông ngỗng…-> TT cùng quân lính đuổi theo 2 cha con ADV; Sự cùng đường của 2 cha con
-> sự việc nối tiếp bằng qhệ móc xích, nhân quả theo đúng cốt truyện
* Văn bản 2: Tưởng tượng phần sau truyện “ Lão Hạc” (Nam Cao)
- Anh con trai lão Hạc tìm gặp ông giáo… đi viếng mộ cha
- Anh gửi lại nhà cửa, di vật của cha rồi đi theo cách mạng…
2 Kết luận chung
- Chọn sự việc, chi tiết tiêu biểu cần : +, Xác định đề tài, chủ đề của bài văn
+, Dự kiến cốt truyện( gồm nhiều sự việc nối tiếp nhau)
+, Triển khai các sự việc bằng 1 số chi tiết
* Ghi nhớ.( Sgk-62)
B Luyện tập
BT1(63) Hòn đá xù xì
- Sự việc: hòn đá…
-> không bỏ được vì:
+, Nó có vai trò chuẩn bị cho phần kết thúc
Trang 4? Rút ra bài học gì?
? Tác giả kể chuyện gì?
? Sự việc tiêu biểu ở cuối đoạn trích ? được
kể bằng những chi tiết nào ?
truyện
+, Góp phần miêu tả diễn biến tâm trạng nhân vật
+, Làm sáng tỏ chủ đề
* Bài học: Chọn sự việc, chi tiết -> cần kĩ càng ,thận trọng sao cho sự việc, chi tiết góp phần dẫn dắt câu chuyện, tô đậm tính cách nvật, tập trung biểu hiện chủ đề,ý nghĩa
BT2(64)
- Tác giả kể lại cuộc đoàn viên kì lạ của 2 vợ chồng Uy lít xơ sau 20 năm xa cách
- Sự việc tiêu biểu:Pênêlốp thử chồng bằng những chi tiết đặc điểm của chiếc giường cưới
- Một số chi tiết: Pênêlốp nhờ nhũ mẫu khiêng giường, U giật mình hỏi lại, U nói rõ đặc điểm của chiếc giường
-> Tgiả đã thành công trong nghệ thuật kể chuyện lôi cuốn, hấp dẫn đồng thời khắc họa đậm nét phẩm chất ,tính cách của2 nvật
4 Củng cố:
- Ghi nhớ
5 Hư ớng dẫn học và chuẩn bị bài
- Học bài + hoàn thành BT
- Giờ sau: Viết bài số 2( Ôn lại những kiến thức về văn tự sự)
- Chuẩn bị : Tấm Cám
E RÚT KINH NGHIỆM