Đối thoại, độc thoại và độc thoại nội tâm trong văn bản tự sự.. 1.Kiến thức: - Hiểu thế nào là đối thoại, độc thoại và độc thoại nội tâm, đồng thời thấy được tác dụng của chúng trong vă
Trang 1Đối thoại, độc thoại và độc thoại nội tâm
trong văn bản tự sự.
I.Mục tiêu cần đạt: Giúp học sinh
1.Kiến thức:
- Hiểu thế nào là đối thoại, độc thoại và độc thoại nội tâm, đồng thời thấy được tác dụng của chúng trong văn bản tự sự
2.Kĩ năng:
- Rèn kĩ năng nhận diện và tập kết được các yếu tố này trong khi đọc cũng như khi viết văn tự sự
3.Thái độ:
Nghiêm túc học tập
B Chuẩn bị:
Thầy- trò: Soạn bài
C Tiến trình dạy học:
1.ổn định: (1').
2.Kiểm tra:
3.Bài mới (40')
?Đọc đoạn trích SGK?
?Trong ba câu đầu đoạn trích, ai nói
với ai? Tham gia câu chuyện có ít
nhất mấy người? Dấu hiệu nào cho
ta thấy đó là một cuộc trò chuyện
trao đổi qua lại?
?Câu "Hà, nắng gớm, về nào" ông
Hai nói với ai" Đây có phải là một
đối thoại không? Vì sao? Trong đoạn
trích có còn câu nào kiểu này không?
I Đối thoại, độc thoại và độc thoại nội tâm trong văn bản tự sự.
1.Ví dụ- nhận xét:
Học sinh đọc đoạn trích SGK
a-Mấy câu mở đầu: ít nhất 2 người tản cư nói chuyện với nhau vì:
+ Nội dung: Hướng tới người tiếp chuyện
+Hình thức: Hai lượt người qua lại (2 gạch đầu dòng)
b-Đây không phải là cuộc đối thoại vì nội dung ông nói không hướng tới một người tiếp chuyện
cụ thể nào, cũng không liên quan đến chủ đề hai người tản cư trao đổi
Trang 2Hãy dẫn ra các câu đó?
?Những câu như: "Chúng nó cũng là
trẻ con làng Việt gian đấy ư?" bằng
ấy tuổi đầu" Là những câu ai hỏi ai?
Tại sao trước những câu này không
có gạch đầu dòng như những câu đã
nêu ở (a) và (b)?
?Các hình thức diễn đạt trên có tác
dụng như thế nào trong việc thể hiện
không khí của câu chuyện và thái độ
của những người tản cư trong buổi
trưa ông Hai gặp họ? Giúp nhà văn
thể hiện thành công những diễn biến
tâm lí của ông Hai như thế nào?
?Phân biệt đối thoại, độc thoại và
độc thoại nội tâm trong văn bản tự
sự?
?Đọc đoạn đối thoại trong sách giáo
khoa?
?Phân tích tác dụng của hình thức
đối thoại trong đoạn trích đó?
Lời thoại 1?
Lời thoại 2?
Lời thoại 3?
-> Tìm cách rút lui-> một lời độc thoại
-VD: "Chúng bay ăn miếng cơm- thế này".
c.Ông Hai hỏi chính mình
Những câu hỏi này không phát ra thành tiếng mà chỉ âm thầm diễn ra trong suy nghĩ và tình cảm của ông Hai
->Tâm trạng dằn vặt, đớn đau
-> Độc thoại nội tâm
d.Các hình thức đối thoại tạo cho câu chuyện có không khí như cuộc sống thật, thể hiện thái độ căm giận của những người tản cư đối với người dân làng Chợ Dầu
->Khắc hoạ sâu sắc nội tâm ông Hai: Dằn vặt, đau đớn
2.Ghi nhớ : SGK.
II Luyện tập:
-Đây là một cuộc đối thoại không bình thường giữa vợ chồng ông Hai Có 3 lượt lời trao nhưng chỉ có 2 lời đáp
+ Lời thoại đầu của bà -> "Nằm rũ ra ở trên
giường không nói gì"
+Câu hỏi thứ 2 -> ông "Khẽ nhúc nhích" và đáp lại bằng một từ "gì?".
+Lời thoại thứ ba: Một câu cụt lủn, giọng gắt
Trang 3?Những lời thoại đó có tác dụng như
thế nào trong việc thể hiện tâm trạng
ông Hai?
lên: "Biết rồi !"
=>Tâm trạng chán chường, buồn bã đau khổ, thất vọng của ông Hai trong 1 đêm sau khi nghe tin làng mình theo giặc
4.Hướng dẫn- củng cố (4')
- Nắm nội dung bài, về nhà làm bài tập 2 (SGK)
- Chuẩn bị ở nhà: Phần I ( trang 179) lập đề cương
+Tổ 1: Đề 1; Tổ 2: Đề 2; Tổ 3+ 4: đề 3