NHỮNG ĐỨA TRẺTrích “Thời thơ ấu”- Mac-xim Gorki I – MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT - Có hiểu biết bước đầu về nhà văn M.Go-rơ-ki và tác phẩm của ông.. - Vận dụng kiến thức về thể loại và sự kết hợp các
Trang 1NHỮNG ĐỨA TRẺ
(Trích “Thời thơ ấu”- Mac-xim Gorki)
I – MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT
- Có hiểu biết bước đầu về nhà văn M.Go-rơ-ki và tác phẩm của ông
- Hiểu, cảm nhận được giá trị nội dung và nghệ thuật của đoạn trích Những đứa trẻ.
II – TRỌNG TÂM KIẾN THỨC, KỸ NĂNG
1 Kiến thức
- Những đóng góp của M.Go-rơ-ki đối với văn học Nga và văn học nhân loại
- Mối đồng cảm chân thành của nhà văn với những đứa trẻ bất hạnh
- Lời văn tự sự giàu hình ảnh, đan xen giữa chuyện đời thường với truyện cổ tích
2 Kỹ năng:
- Đọc – hiểu văn bản truyện hiện đại nước ngoài
- Vận dụng kiến thức về thể loại và sự kết hợp các phương thức biểu đạt trong tác phẩm tự
sự để cảm nhận một văn bản truyện hiện đại
- Kể và tóm tắt được đoạn truyện
III.CHUẨN BỊ
1 GV Bảng phụ và hệ thống câu hỏi trắc nghiệm
2 HS: Chuẩn bị bài ở nhà
IV TIẾN TRÌNH DẠY – HỌC
1 Ổn đinh
2 Kiểm tra bài cũ
Phân tích tâm trạng của nhân vật “Tôi” trong những ngày ở cố hương
3 Bài mới: Hoạt động 1: Giới thiệu bài mới
Các em đã từng học những bài văn học Nga ở các lớp dưới của các tác giả: Puskin,Ilia Ê ren bua, ->Những đứa trẻ (M.Go rơ ki)
Hoạt động của thầy và trò Nội dung cần đạt
Hoạt động 2: Đọc, tìm hiểu chung
* Kỹ thuật: Khăn phủ bàn
? Nêu những hiểu biết của em về tác giả
I Đọc và tìm hiểu chung
1.T
á c giả:
- M.G (1868 - 1936) là nh à v ă n Nga xuất
Trang 2M Go rơ ki.
- Gv: Bổ sung kiến thức về tác giả cho học
sinh
? Nêu hiểu biết về tác phẩm
* Giáo viên hướng dẫn cách đọc
Hỏi: Hãy lược thuật những sự việc được kể
trong đoạn trích này?
Hỏi: Văn bản được chia làm mấy đoạn?
? Nhân vật chính của văn bản “Những đứa
trẻ” là ài? Vì sao em xác định như thế?
? Nhận xét đặc điểm kể chuyện trong văn
bản trên?
sắc, người có công đầu tạo lập nền văn học
Xô Viết, và là một nhà văn lớn của nhân loại thế kỉ XX
- Cuộc đời gặp nhiều gian truân, có tuổi thơ cay đắng, thiếu tình thương
- Ông vừa lao động, vừa sáng tác rất nhiều
- Tác phẩm của G có giá trị nhân văn lớn lao
2 T
á c phẩm:
- Trích trong “Thời thơ ấu” là cuốn đầu trong bộ ba tiểu thuyết tự truyện
- Viết trong những năm 1913 - 1914, năm ông ngoài 40 tuổi
* Bốn đứa trẻ hàng xóm sàn tuổi nhau cùng chơi và kể chuyện cho nhau nghe Ông bố của gia đình ba đứa ngăn cấm chúng
Nhưng chúng vẫn bí mật tìm cách gặp nhau
3 Ph â n đ oạn
3 đoạn:
- đoạn 1: ấn em nó cúi xuống: Những đứa trẻ gặp nhau -> tình bạn trong trắng
- Đoạn 2: không được đến nhà tao!:
Những đứa trẻ bị cấm đoán
- Đoạn 3: Còn lại : những đứa trẻ gặp nhau-> tình bạn lại tiếp diễn
- Là nhân vật kể chuyện xưng “tôi”
- Vì nhân vật “tôi” xuất hiện trong mọi sự việc được kể
- Tự sự kết hợp với miêu tả
- Ngôn ngữ đối thoại của nhân vật
- Đan xen chi tiết thật của đời thường với chi tiết hư ảo của cổ tích
- Có
- Vì văn bản này nằm trong tác phẩm tự
Trang 3? Có thể hiểu con người nhà văn Mác-xim
Gorki từ nhân vật “tôi” trong văn bản được
không? Vì sao?
Hoạt động 3: Tìm hiểu chi tiết
? Đọc chú thích 1 và 2 trong sgk Cho biết
vì sao những đứa trẻ con ông đại tá lại chơi
thân với Aliôsa, bất chấp sự cấm đoán của
bố?
? Điều này cho thấy tình cảm của bọn trẻ
như thế nào?
? Hành động “A li ô sa trèo cây” tìm bạn
và cả bọn chúng cùng “trèo lên cái xe trượt
tuyết cũ, ngắm nghía nhau” cho thấy tình
cảm bọn trẻ dành cho nhau như thế nào?
? Vì sao lời đầu tiên A li ô sa nói với bạn là
: “Các cậu có bị đánh đòn không?
? Vì sao A li ô sa lại “khó mà tin được
rằng” những đứa trẻ này cũng bị đánh đòn
truyenj của M, ở đó, nhà văn tự kể về quãng đời của mình mấy chục năm về trước từ năm lên ba đến năm lên mười
Chuyện “những đứa trẻ” xảy ra lúc Aliôsa (tên gọi thân mật của G trong gia đình) khoảng lên 9, 10 tuổi
II Đọc và tìm hiểu chi tiết
1 Những đ ứa trẻ gặp nhau
- Chúng đều thiếu tình thương của bố mẹ:
+ Aliôsa: bố mất sớm, mẹ đi lấy chồng khác, ở với bà ngoại (người lao động bình thường), ông ngoại hay đánh đòn
+ 3 đứa trẻ con đại tá: tuy sống trong cảnh giầu sang (quý tộc) nhưng mẹ mất, sống với bố và dì ghẻ, bị bố cấm đoán, đánh đòn
- Chúng là hàng xóm của nhau
-Quen nhau tình cờ do một lần A li ô sa cứu thằng em thoát nạn ngã xuống giếng
=> là tình bạn gắn bó theo nhu cầu chia sẻ tình cảm, đồng cảm, không có khoảng cách
=> trong sáng, hồn nhiên
- Chúng luôn hướng về nhau (cho dù bị người lớn cấm đoán)
- Chúng luôn đoàn kết vì hiểu nhau
- Chúng luôn quan tâm đến nhau
- Bọn bạn bên đó đã để em ngã xuống giếng khó mà tránh được đòn
- Bản thân cậu ta cũng thường bị ăn đòn
- Vì những đứa trẻ này mất mẹ nhưng còn
Trang 4như mình” và “cảm thấy tức thay cho
chúng”?
? A li ô sa đã trèo cây bắt chim nhưng cũng
nhanh chóng từ bỏ ý định này khi đứa bạn
nhỏ nhất phản đối, cậu ta sẵn sàng bắt một
con chim bạch yến theo ý muốn của bạn
Em nghĩ gì về tình bạn của Ô li ô sa?
? Hình ảnh bọn trẻ con ông đại tá “ngồi sát
vào nhau giống như những chú gà con” khi
nói đến gì ghẻ, gợi cho em cảm nghĩ gì?
? Vì sao khi đó, A li ô sa lại kể chuyện cổ
tích về người chết sẽ sống lại?
? Nếu em cũng là bạn của bọn trẻ, lúc này
em sẽ làm gì cho bạn của mình?
(HS tự bộc lộ)
? Những biểu hiện của bọn trẻ khi nghe
truyện cổ tích?
? Cách kể của tác giả trong đoạn truyện
này có gì đặc biệt?
? Hình ảnh những đứa trẻ hiện lên như thế
nào? Tình bạn của chúng ra sao
? Nhân vật A li ô sa hiện lên như thế nào
trong tình bạn của cậu?
bố, chúng lại hiền lành và yếu ớt -> A li ô sa muốn bênh vực bạn nhưng bất lực
- A li ô sa biết sống cho bạn, hết lòng yêu quý bạn
- Những đứa trẻ mồ côi mẹ thật cô độc, yếu
ớt, đáng thương Chúng rất cần được người lớn che chở, đùm bọc
- Cậu muốn an ủi những người bạn mồ côi, muốn nhen lên hy vọng nơi chúng (Sự cảm thông của A với nỗi bất hạnh của các bạn nhỏ)
- Những truyện cổ tích thật kì diệu vì nó đã khơi dậy trong trẻ em lòng tin về những điều tốt đẹp ở đời
- Những đứa trẻ đó thật đáng yêu và đáng thương
* Cách kể của tác giả trong đoạn truyện này:
+ Chủ yếu bằng ngôn ngữ đối thoại của nhân vật
+ Kết hợp nhuần nhuyễn chuyện đời thường với cổ tích
*Những đứa trẻ hiện lên sinh động và chân thực Chúng gắn bó sâu sắc từ những mất mát và hy vọng
- A li ô sa luôn yêu quý, đồng cảm, chia sẻ mọi vui buồn của bạn
Trang 54 Củng cố: Giáo viên củng cố nội dung
bài học ( tiết 88)
5 Hướng dẫn học bài: Học sinh học bài cũ
và chuẩn bị bài mới ( tiết 89)
======================================
Trang 6NHỮNG ĐỨA TRẺ (TT)
(Trích “Thời thơ ấu”- Mac-xim Gorki)
I – MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT
- Có hiểu biết bước đầu về nhà văn M.Go-rơ-ki và tác phẩm của ông
- Hiểu, cảm nhận được giá trị nội dung và nghệ thuật của đoạn trích Những đứa trẻ.
II – TRỌNG TÂM KIẾN THỨC, KỸ NĂNG
1 Kiến thức
- Những đóng góp của M.Go-rơ-ki đối với văn học Nga và văn học nhân loại
- Mối đồng cảm chân thành của nhà văn với những đứa trẻ bất hạnh
- Lời văn tự sự giàu hình ảnh, đan xen giữa chuyện đời thường với truyện cổ tích
2 Kỹ năng:
- Đọc – hiểu văn bản truyện hiện đại nước ngoài
- Vận dụng kiến thức về thể loại và sự kết hợp các phương thức biểu đạt trong tác phẩm tự
sự để cảm nhận một văn bản truyện hiện đại
- Kể và tóm tắt được đoạn truyện
III.CHUẨN BỊ
1 GV Bảng phụ và hệ thống câu hỏi trắc nghiệm
2 HS: Chuẩn bị bài ở nhà
IV TIẾN TRÌNH DẠY – HỌC
1 Ổn đinh
2 Kiểm tra bài cũ
Phân tích tâm trạng của nhân vật “Tôi” trong những ngày ở cố hương
3 Bài mới: Hoạt động 1: Giới thiệu bài mới
Các em đã từng học những bài văn học Nga ở các lớp dưới của các tác giả: Puskin,Ilia Ê ren bua, ->Những đứa trẻ (M.Go rơ ki)
Hoạt động 2.
Đ
ọc đ oạn 2:
- Khi bố lũ trẻ xuất hiện, em có nhận
2 Những đ ứa trẻ bị cấm đ o á n
- Bố lũ trẻ:
+ Một người hách dịch và thô lỗ
Trang 7xét gì về con người này từ cách ông
quát bọn trẻ: “Đứa nào đây?”, “đứa
nào gọi nó sang?”, “Cấm không được
đến nhà tao!”?
- Khi bố lũ trẻ xuất hiện, bọn trẻ con
như thế nào? Em hiểu gì về bọn trẻ
qua chi tiết này?
-Ông già đã đối xử với A li ô sa như
thế nào? Tại sao A li ô sa “sợ đến
phát khóc?
- Vì sẽ bị ông ta đánh hoặc mách ông
ngoại đánh
- vì ông già này là kể lạnh lùng
không có tình thương con trẻ
- vì ông ta là một người lớn thô bạo
Đ
ọc phần cuối c ù ng
? Cái cách “tiếp tục chơi” của bọn trẻ
diễn ra như thế nào?
“Nấp sau bụi cây bắt gặp chúng
tôi”
? Nhận xét của em về việc này?
? Bọn trẻ đã kể cho A li ô sa về “cuộc
sống buồn tẻ về gì ghẻ” Em nghĩ
gì về cuộc sống của bọn trẻ?
- âm thầm cô độc
- Thiếu vắng niềm vui
- Thiếu vắng tình thương của người
ruột thịt
? Thái độ của A li ô sa?
? A li ô sa “luôn muốn làm cho
chúng vui thích” Em hiểu tình bạn
của A li ô sa như thế nào từ suy nghĩ
đó?
? Nhận xét về nghệ thuật tự sự trong
đoạn này?
+ Lạnh lùng và tàn nhẫn
- Khi bố lũ trẻ xuất hiện thì:
+ Bọn trẻ lặng lẽ về nhà như những con ngỗng
=> bọn trẻ ngoan ngoãn nhưng cam chịu và thật đáng thương
3 Những đ ứa trẻ lại gặp nhau
- Nấp sau bụi cây bắt gặp chúng tôi
- Một cuộc chơi đoàn kết, có tổ chức
- Nhưng đó là một cuộc chơi không bình thường: không đáng bí mật mà phải bí mật, không đáng trốn tránh mà phải trốn tránh
- A li ô sa luôn đồng cảm, chia sẻ và nâng đỡ
- Một tình bạn xuất phát từ nhu cầu được tin
Trang 8? Từ đó, em hiểu như thế nào về
cuộc sống của bọn trẻ, về tình bạn
của chúng và về người bạn có tên là
A li ô sa?
Hoạt động 3 : Tổng kết
-Học sinh đọc ghi nhớ trong sgk/234
? Những vẻ đẹp và sức mạnh nào của
tình bạn?
? Tình bạn của A - li ô sa giúp em
hiểu gì về tấm lòng của Mác xim góc
ki đối với những con người cô độc,
đau khổ?
yêu, chia sẻ
* Nghệ thuật tự sự kết hợp với miêu tả và biểu cảm
- Chúng đơn độc, sợ hãi, thiếu tình thương yêu của cha mẹ đó là một cuộc sống bất hạnh
- Yêu quý găn bó, thuỷ chung đó là một tình bạn trong sáng,ấm áp
- Hiểu biết, chân thành, giàu nhân ái Đó là một tình bạn sâu sắc và cao cả
III.Tổng kết Ghi nhớ: (SGK)
1.Nội dung 2.Nghệ thuật IV.Luyện tập
- Gắn bó, tthuỷ chung, chân thành
- Bù đắp tình yêu thương, bớt đi nỗi bất hạnh
- Con người, dù là đứa trẻ, sẽ cao cả lên trong tình bạn của mình
- Tấm lòng nhân ái, đồng cảm, nâng đỡ, chia
sẻ bất hạnh của con người, nhất là trẻ em
4.Củng cố: Giáo viên củng cố nội dung tiết 89 và nội dung cả bài
5 Hướng dẫn học bài
==========================