TIẾT: 96, 97 BÀI : TIẾNG NÓI CỦA VĂN NGHỆ Nguyễn Đình Thi I-MỤC TIÊU CẦN ĐẠT: Hiểu được nội dung của văn nghệ và sức mạnh kì diệu của nó đối với đời sống con người.. -Kiến Thức: Nội du
Trang 1TIẾT: 96, 97 BÀI : TIẾNG NÓI CỦA VĂN NGHỆ
(Nguyễn Đình Thi)
I-MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:
Hiểu được nội dung của văn nghệ và sức mạnh kì diệu của nó đối với đời sống con người
Biết cách tiếp cận một văn bản nghị luậnvề lĩnh vực văn học nghệ thuật
-Kiến Thức:
Nội dung, sức mạnh của nghệ thuật trong đời sống con người
Học sinh hiểu thêm cách viết bài văn nghị luận qua tác phẩm nghị luận ngắn gọn, chặt chẽ, giàu hình ảnh của Nguyển Đình Thi
-Kĩ Năng: Đọc, phân tích bố cục, kĩ năng viết văn nghị luận.
Thể hiện những suy nghĩ, tình cảm về một tác phẩm văn nghệ
-Thái độ: Nhận thức đúng đắn về tác dụng của văn nghệ đối với đời sống của con
người
II-CHUẨN BỊ:
-Giáo viên:Nội dung soạn giảng những dẫn chứng văn nghệ, các mẫu chuyện
chứng minh
-Học Sinh: Đọc kĩ văn bản soạn câu hỏi sgk.
III Phương pháp: Thuyết giảng, phân tích, nêu và giả quyết vấn đề, thảo luận nhóm.
IV TIẾN TRÌNH TIẾT DẠY:
1-Ổn định: (1’)
2-Kiểm tra bài cũ:(3’)
-Kiểm tra vở soạn bài của 3 em
Trang 2GV đánh giá nhận xét ghi điểm.
3-Bài mới:HĐ1: PP: Thuyết trình
Mục tiêu: Tạo ấn tượng cho HS
Thời lượng:1 Giới thiệu (1’)
Nghệ thuật là tiếng nói của tình cảm.Tác phẩm văn nghệ chứa tình yêu, ghét, niềm vui nỗi buồn của con người và của chúng ta trong đời sống thường ngày Tư tưởng của văn nghệ không khô khan, thần tượng mà lắng sâu, thấm vào từng những cảm xúc , những nỗi niềm để rồi đó làm ra tác phẩm văn nghệ lay động cảm xúc, đi vào nhận thức, tâm hồn con người qua tình cảm Để hiểu rõ điều đó, Nguyễn Đình Thi đã phân tích một cách sâu sắc qua bài văn nghị luận “Tiếng nói của văn nghệ” mà hôm nay chúng ta sẽ tìm hiểu
HOẠT ĐỘNG CỦA
*HOẠT ĐỘNG2:
TL: 15P
Mục tiêu: Hướng dẫn tìm hiểu chung.
PP: Vấn đáp, Đọc sáng tạo -HD học sinh đọc – tìm hiểu
chú thích
GV đọc mẫu 1 đoạn -Gọi HS
đọc
GV :nhận xét cách đọc của
HS
Định hướng để HS đọc tốt
hơn
GV :Gọi HS đọc chú thích
-HS lắng nghe hướng dẫn đọc
-3 em đọc, mỗi em đọc 1 đoạn
-HS khác nhận xét cách đọc của bạn mình
-HS đọc chú thích sgk trang 16
I-Đọc –tìm hiểu chú thích 1-Đọc:
2- Chú thích:
Trang 3*HOẠT ĐỘNG 2:
TL:
50 p
MT: - HD phân tích:
PP: Vấn đáp, thuyết giảng
GV hướng dẫn cho HS tìm
hiểu chung về văn bản ,
tóm tắt hệ thống luận
điểm và nhận xét về bố
cục văn bản
GV Hướng dẫn HS phân
tích nội dung phản ảnh
Thể hiện của văn nghệ
Gọi HS đọc đoạn văn từ
đầu
-> xung quanh
H1-Bài nghị luận “Tiếng
nói của văn nghệ nêu lên
và phân tích nội dung quan
trọng gì?
H2-Nêu cảm nhận của em
về nhan đề của bài viết?
HS tìm hiểu chung văn bản
-HS đọc
-HS nêu những ý phân tích của văn bản
-Các nhóm thảo luận –
cử đại diện trả lời
+Tác phẩm
VN là thông
II -Phân tích:
Hệ thống luận điểm -Nội dung của văn nghệ
-Sức tác động từ kì diệu của văn nghệ
-Văn nghệ có năng cảm hóa, lôi cuốn, kì diệu
1- Văn nghệ phản ảnh thể hiện cuộc sống:
-Văn nghệ phản ảnh thực tại nhưng không tô điểm, sao chép cái đã có mà mong muốn nói điều gì đó thật mới mẻ
+ Câu thơ Kiều làm cho ta rung động với cảnh thiên nhiên mỗi mùa như lại tái sinh , tươi, trẻ mãi
-Văn nghệ đem đến cho con người “một cách sống của tâm hồn”.Văn nghệ không những giúp
ta hiểu được thế giới xung quanh mà hiểu cả chính bản thân mình, làm cho tâm hồn con người thêm phong phú
-Mỗi một tác phẩm rọi vào bên trong chúng ta một ánh sáng riêng rất kì diệu, nó làm thay đỗi hẳn mắt ta nhìn, óc ta nghĩ
-Sáng tạo ra cái đẹp là thiên tài của nghệ thuật
Trang 4Nâng cao:
H3-Nếu như đem so sánh
văn nghệ với các môn
khoa học khác em thấy nó
có nét riêng nào?
*GV chốt nội dung tiết 1
chuyển sang tiết 2
điệp nghệ thuật
-*HS so sánh nhận xét
-Cái đẹp đó là đặc trưng của văn nghệ
+Cái đẹp của thơ văn
+Cái đẹp của con người
+Cái đẹp của cuộc sống
-Giống: Hướng tới khám phá chân lý đời sống -Khác:
* Các bộ môn khoa học
Khái quát hiện tượng đời sống thông qua các chiều sâu bí ẩn của pham trù, số liệu…
*Văn nghệ: Tập trung khám phá chiều sâu bí ẩn của tâm hồn, quan hệ tình cảm phong phú của con người
-HD phân tích phần 2
GV gọi HS đọc đoạn “Chúng ta
nhận rõ … trang giấy”
H4- Tại sao con người cần tiếng
nói của văn nghệ?
GV chốt lại những ý cơ bản
H5- Theo em, nhà văn Nguyễn
Đình Thi phân tích và cho biết
tiếng nói của văn nghệ đến với
người đọc bằng cách nào mà có
khả năng kì diệu như vậy?
Gợi ý: Tư tưởng, nội dung văn
.-HS đọc đoạn văn
-HS thảo luận nhóm
và cử đại diện trả lời trả lời
HS đọc và trả lời theo những hiểu
2- Tiếng nói củavăn nghệ.
-Là tiếng nói của tâm hồn, tình cảm.giúp cho đời sống tâm hồn thêm phong phú, giúp chúng ta nhận thấy xung quanh, và nhận thấy chính bản thân mình
+Nó đem lại niềm khát khao sống, khát khao tự do…Khi con người bị ngăn cách với cuộc sống thì văn nghệ là sợi dây nối họ với bên ngoài
“Lời nhắn gửi văn nghệ là sự sống” +Chỗ đứng của văn nghệ là chỗ giao nhau giữa tâm hồn và cuộc sống
Trang 5nghệ được thể hiện bằng hình thức
nào?
-Tác phẩm nghệ thuật tác động
đến người đọc qua con đường
nào? Bằng cái gì?
-GV giảng: Đối với 1 tác phẩm
văn nghệ, chúng ta được sống
cùng cuộc sống miểu tả trong đó,
được yêu, ghét, vui, buồn cùng
các nhân vật và người nghệ sĩ
-Nghệ thuật không đứng ngoài để
trỏ vẻ cho ta đường đi, nghệ thuật
vào đốt lửa trong lòng chúng ta
khiến chúng ta tự phải bước lên
đường ấy
H6- Em hãy trình bày những cảm
nhận của mình khi đọc bài tiểu
luận của Nguyễn Đình Thi
*GV Gợi ý:
- Về bố cục bài viết
- Về cách viết dẫn chứng dẫn dắt
GV Liên hệ thực tế,
Tích hợp với TLV phân tích và
tổng hợp
biết của mình
-HS thảo luận nhóm
và cử đại diện trả lời
-Là tiếng nói của tư tưởng
Nghệ thuật không thể thiếu tư tưởng
Tư tưởng nảy sinh từ cuộc sống thấm trong tất cả cuộc sống Tư tưởng văn nghệ không khô khan
*VD: Truyện Lục Vân Tiên đã lấy được cuộc đời của Lục Vân Tiên và Kiều Nguyệt Nga để nói về trung, tiết, nghĩa
-Bố cục: chặt cẽ hợp lí, diễn đạt tự nhiên
-Cách viết giàu tình cảm, dẫn chứng thơ văn, về đời sống thực tế, khẳng định và thuyết phục các ý kiến, nhận định, tăng sức hấp dẫn cho tác phẩm
- Giọng văn toát lên chân thành, niềm say sưa, nhiệt tình của tác giả
Khái quát cao – phân tích tinh tế
-Tăng cường tính lí luận, phải là thứ lí luận không được khô khan, xa vời thực tiễn
-Lựa chọn cách thức giọng điệu phù
Trang 6nhợp.