Tuần 12 Tiết 47 PHƯƠNG PHÁP THUYẾT MINH A-M ỤC TIÊU CẦN ĐẠT: Giúp hs: 1.Kiến thức: nhận rõ yêu cầu của phương pháp thuyết minh.. Các câu này có vị trí ntn trong bài văn thuyết minh?. ?
Trang 1Tuần 12 Tiết 47
PHƯƠNG PHÁP THUYẾT MINH
A-M ỤC TIÊU CẦN ĐẠT: Giúp hs:
1.Kiến thức: nhận rõ yêu cầu của phương pháp thuyết minh 2.Rèn luyện kĩ năng xây dựng văn bản thuyết minh 3.Thái độ: giáo dục ý thức nghiêm túc trong học tập.
B- CHUẨN BỊ:
1.Thầy: Sgk, sgv, giáo án, thiết kế ngữ văn 8
2 Trò: Sgk, vở ghi, chuẩn bị bài theo câu hỏi sgk
C- TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC:
Hoạt động 1: ÔĐTC:
Hoạt động 2:Kiểm tra sự chuẩn bị của hs:
? Thế nào là văn bản thuyết minh? Đặc điểm của văn bản thuyết minh?
Hoạt động 3: Tổ chức dạy - học bài mới:
Hoạt động của thầy và trò Yêu cầu cần đạt
-Đọc lại các văn bản “Cây dừa Bình
Định”, “Tại sao lá cây có màu xanh
lục”, “Huế”, “Khởi nghĩa Nông Văn
Vân”, “Con giun đất”, em hãy cho biết
I-Tìm hiểu các phương pháp thuyết minh:
1.Quan sát, học tập, tích lũy tri thức để
Trang 2những văn bản ấy sử dụng các tri thức
gì?
? Làm thế nào để có những tri thức ấy?
? Bằng tưởng tượng, suy luận có thể có
văn bản thuyết minh không?
-Đọc sgkT125
? Trong các câu văn trên, ta thường gặp
từ gì? Sau từ ấy người ta cung cấp một
kiến thức ntn?
? Các câu này có vị trí ntn trong bài văn
thuyết minh?
? Phương pháp định nghĩa, giải thích có
yêu cầu gì và diễn đạt ntn?
-Đọc các câu văn T127
? Phương pháp liệt kê được sử dụng
ntn?
?Phương pháp liệt kê có td đối với việc
trình bày tính chất của sự vật ntn?
làm bài văn thuyết minh:
-Các tri thức về sự vật (cây dừa), khoa học (lá cây, con giun đất), lịch sử (khởi nghĩa), văn hóa (Huế)
*Muốn có tri thức thì phải:
-Quan sát (nhìn sự vật có những đặc trưng gì, có mấy bộ phận)
-Đọc sách báo, học tập, tra cứu -Tham quan, quan sát để có tri thức
*Ghi nhớ: SgkT128
2.Phương pháp thuyết minh:
a.Phương pháp nêu định nghĩa, giải thích:
-Thường gặp từ “là”
-Phần lớn ở vị trí đầu bài, đầu đoạn, giữ vai trò giới thiệu
-Quy sự vật được định nghĩa vào loại của nó và chỉ ra đặc điểm, công dụng riêng
b.Phương pháp liệt kê:
-Kể ra lần lượt các đặc điểm, tính chất… của sự vật theo 1 trật tự
=> Giúp người đọc hiểu sâu sắc, toàn diện và có ấn tượng về đối tượng được thuyết minh
Trang 3? Chỉ ra các ví dụ trong đoạn văn và nêu
td của nó đối với việc trình bày cách xử
phạt người hút thuốc lá nơi công cộng
? Đoạn văn sau cung cấp những số liệu
nào? Nêu cách làm và td?
? Td?
? Cách làm?
? Td?
? Tác giả bài “Ôn dịch thuốc lá” đã
nghiên cứu, tìm hiểu rất nhiều để nêu
c.Phương pháp nêu ví dụ:
-Cách làm: dẫn ra các ví dụ cụ thể để người đọc tin vào nd thuyết minh
=> Các ví dụ cụ thể có td thuyết phục người đọc
d.Phương pháp dùng số liệu:
-Cách làm: dùng các số liệu chính xác
để khẳng định độ tin cậy cao của các tri thức được cung cấp -> Nếu không có thì
có thể người đọc chưa tin
d.Phương pháp so sánh:
-Tăng sức thuyết phục và độ tin cậy cho
nd được thuyết minh
g.Phương pháp phân loại, phân tích:
-Chia đối tượng ra từng mặt, từng vấn đề…để lần lượt chứng minh
-> Giúp người đọc hiểu dần từng mặt của đối tượng
*Ghi nhớ: SgkT128 II-Luyện tập:
BT1:
a.Kiến thức về khoa học: tác hại của khói thuốc lá đối với sức khỏe và cơ chế
di truyền giống loài của con người b.Kiến thức về xã hội: tâm lí lệch lạc của 1 số người coi hút thuốc lá là lịch
Trang 4lên những yêu cầu chống nạn hút thuốc
lá Em hãy chỉ ra phạm vi tìm hiểu vấn
đề thể hiện trong bài viết?
? Bài viết đã sử dụng phương pháp
thuyết minh nào để nêu bật tác hại của
việc hút thuốc lá?
? Đọc văn bản “Ngã ba Đồng Lộc” và
cho biết thuyết minh đòi hỏi những kiến
thức ntn?
? Văn bản này sử dụng những phương
pháp thuyết minh nào?
sự
BT2:
-Phương pháp so sánh: so sánh với AIDS và giặc ngoại xâm
-Phương pháp phân tích: tác hại của ni-cô-tin, khí các bon
-Phương pháp nêu số liệu: số tiền mua một bao 3 sô, số tiền phạt ở Bỉ
BT3:
a.Kiến thức:
-Về lịch sử, về cuộc kháng chiến chống Mĩ
-Về quân sự:
-Về cs của các thanh niên xung phong b.Phương pháp dùng số liệu và các sự kiện
Hoạt động 4.Củng cố:
-Muốn có tri thức thì phải làm gì?
-Kể tên các phương pháp thuyết minh?
Hoạt động 5 DHVN:
-Nắm chắc nd bài học
Trang 5-Tiết sau trả bài kiểm tra văn và bài viết số 2.