Giáo án Ngữ văn 8 bài 24: Ôn tập về luận điểm

- Nắm vững hơn nữa khái niệm luận điểm, tránh được những sự hiểu lầm mà các em thường mắc phải như lẫn lộn luận điểm với vấn đề cần nghị luận hoặc coi luận điểm là bộ phận của vấn đề cần

Tiết 99

TLV

ÔN TẬP LUẬN ĐIỂM

I MỤC TIÊU CẦN ĐẠT:

Học xong bài này học sinh nắm được

1 Kiến thức

- Nắm vững hơn nữa khái niệm luận điểm, tránh được những sự hiểu lầm mà các em thường mắc phải (như lẫn lộn luận điểm với vấn đề cần nghị luận hoặc coi luận điểm là bộ phận của vấn đề cần nghị luận…)

- Thấy rõ hơn mối quan hệ giữa luận điểm với vấn đề nghị luận và giữa các luận điểm với nhau trong một bài văn nghị luận

2 Kĩ năng

3 Thái độ

CHUẨN BỊ:

1 Giáo viên: - Đọc và nghiên cứu sgk, sgv, thiết kế bài giảng

- Soạn giáo án

2 Học sinh:- Trả lời câu hỏi tìm hiểu bài.

II CÁC BƯỚC LÊN LỚP:

1 Ổn định lớp: Tổng số 39 Vắng

2 Kiểm tra bài cũ:

Kiểm tra sự chuẩn bị bài của HS

3 Bài mới:

H động của thầy và trò Nội dung càn đạt

(H) Lập luận là gì? Lập luận

như thế nào?

- Hs trả lời

(H) Luận điểm là gì?

Hs trả lời

I Khái niệm luận điểm:

- Lập luận là đưa ra những luận cứ nhằm dẫn dắt người nghe, người đọc đến một kết luận, mà kết luận

đó là tư tưởng (quan điểm, ý định) của người nói, người viết

Trong lập luận, lý lẽ và dẫn chứng (luận cứ) phải phù hợp với luận điềm Người ta có thể lập luận theo cách suy lý từ cái chúng đến cái riêng, từ cụ thể đến khái quát, từ nguyên nhân đến két quả, từ quá khứ đến hiện tại… nhằm thuyết phục người đọc chấp nhận kết quả của mình

- Luận điểm trong văn ghị luận là tư tưởng, quan điểm, chủ trương mà người nói (viết) nêu ra ở trong bài

Do luận điểm có tầm quan trong nên phương pháp lập luận trong văn nghị luận đòi hỏi phải khoa học

và chặt chẽ Nó trả lời các câu hỏi sau: Vì sao mà

nêu ra luận điểm đó? Luận điểm đó có những nôi dung gì? Luận điểm đó có cơ sở thực tế không? Luận điểm đó sẽ có tác dụng gì? … Muốn trả lời các

câu hỏi đó thì phải lựa chọn luận cứ thích hợp, sắp xếp chặt chẽ

(H)Xác định những luận điểm - Nhân dân ta có truyền thống nồng nàn yêu nước

trong bài Tinh thần yêu nước

của nhân dân ta?

GV Gọi HS đọc mục I.2, sgk/

73

Hs đọc

(H) Em có nhận xét gì về hai

luận điểm đó?

- Sức mạnh yêu nước trong những cuộc kháng chiến chống ngoại xâm

- Tấm gương yêu nứoc của cá anh hùng dân tộc

- Những biểu hiện thực tại của tinh thần yêu nước của dân ta

- Khơi gợi và kích thích tinh thần yêu nước của nhân dân ta

- Đó chưa phải là luận điểm mà chỉ là hai khía cạnh khác nhau của vấn đề Nó chưa thể hiện rõ ý kiến, tư tưởng, tình cảm, quan điểm

(H) Vấn đề nêu ra trong bài

Tinh thần yêu nước của nhân

dân ta là gì?

II Mối quạn hệ giữa luận điểm với vấn đề cần giải quyết trong bài văn nghị luận:

- Tinh thần yêu nước của nhân dân Việt Nam  Nói

rõ hơn tinh thần yêu nước của nhân dân Việt Nam trong lịch sử dựng nước và giữ nước

Hs trả lời

(H) Có thể làm sáng tỏ vấn đề

nếu tác giả chỉ nêu luận điểm

Đồng bào ta ngày nay có lòng

yêu nước nồng nàn không?

- Hs trả lời

GV rút ra kết luận

(H) Nếu trong bài Chiếu dời

đô, Lí Công Uẩn chỉ đưa ra

luận điểm Các triều đại trước

đây đã nhiều lần thay đổi

kinh đô thì mục đích của nhà

vua khi ban chiếu có đạt được

không? Vì sao?

(H) Từ đó rút ra yêu cầu gì về

quan hệ giữa luận điểm với

vấn đề

- Không Vì nếu chỉ có luận điểm này thì chưa đủ chứng minh một cách toàn diện truyền thống yêu nước của đồng bào ta

KL: Luận điểm có quan hệ chặt chẽ với vấn đề Luận điểm thể hiện, giải quyết từng khía cạnh của vấn đề Luận điểm phải thành hệ thống mới giải quyết vấn đề một cách đầy đủ, trọn vẹn

- Luận điểm chưa làm sáng tỏ vấn đề nên vấn đề không có tính thuyết phục, người nghe sẽ khó lòng chấp nhận

- Luận điểm cần phải phù hợp với yêu cầu giải quyết

vấn đề.

- Luận điểm cần phải đủ làm sáng tỏ toàn bộ vấn đề

GV Gọi HS đọc hai bảng hệ

thống luận điểm, sgk/74

Hs đọc

(H) Trong hai hệ thống luận

điểm trên, em chọn hệ thống

nào, vì sao?

- Hs trả lời

(H)Chúng ta có thể rút ra kết

luận gì về mối quan hệ giữa

các luận điểm trong bài văn

nghị luận?

III Mối quan hệ giữa các luận điểm trong bài văn nghị luận:

- Trong hai hệ thống trên, chọn hệ thông 1 Vì: các luận điểm chính xác, vừa đủ, phù hợp với yêu cầu giải quyết vấn đề, trình bày mạch lạc Từng luận điểm đều có vị trí riêng nhưng lại liên kết chặt chẽ với nhau, hô ứng với nhau, cùng đi tới làm sáng tỏ vấn đề một cách tập trung, toàn diện và đủ sức thuyết phục

- Hệ thông luận điểm cần đảm bảo các yêu cầu sau:

- Hệ thống, mạch lạc, không trùng lặp, không chồng chéo…

- Có luận điểm chính và các luận điểm phụ

Hs trả lời - Các luận điểm vừa phải đảm bảo phân biệt với

nhau vừa phải liên kết tương hỗ và phát triển hợp lí chặt chẽ…

* Ghi nhớ( SGKT75)

IV Luyện tập

BT 1

BT2

4 Hướng dẫn các hoạt động tiếp nối.

Củng cố:

1 Gọi HS đọc ghi nhớ, sgk/75

2 Hướng dẫn HS làm bài tập luyện tập

Dặn dò:

1 Học bài, làm bài tập.

2 Chuẩn bị bài Viết đoạn văn trình bày luận điểm.

*******************************************************