Bài 20-Tiết 3 Tập làm văn: BỐ CỤC VÀ PHƯƠNG PHÁP LẬP LUẬN TRONG BÀI VĂN NGHỊ LUẬN A-Mục tiêu bài học: -Biết cách lập bố cục và lập luận và lập luận trong bài văn nghị luận.. -Nắm được m
Trang 1Bài 20-Tiết 3 Tập làm văn: BỐ CỤC VÀ PHƯƠNG PHÁP LẬP LUẬN TRONG BÀI
VĂN NGHỊ LUẬN
A-Mục tiêu bài học:
-Biết cách lập bố cục và lập luận và lập luận trong bài văn nghị luận
-Nắm được mối quan hệ giữa bố cục và p.pháp lập luận của bài văn nghị luận
B-Chuẩn bị:
-Đồ dùng: Bảng phụ
-Những điều cần lưu ý: Khái niệm lập luận là mới, cần được gv lưu ý
C-Tiến trình tổ chức dạy – học:
I-ổn định tổ chức:
II-Kiểm tra:
Em hãy trình bày cách lập ý của bài văn nghị luận ?
III-Bài mới:
Không biết lập luận thì không làm được bài văn nghị luận Bài hôm nay sẽ giúp chúng ta biết cách lập bố cục và lập luận trong văn nghị luận
Hoạt động của thầy-trò Nội dung kiến thức
-Hs đọc bài văn “Tinh thần yêu ”
-Bài văn gồm mấy phần ? ND của mỗi
phần là gì ?
-Phần MB gồm mấy câu ? Nhiệm vụ
I-Mối quan hệ giữa bố cục và lập luận:
1-B.văn “Tinh thần yêu ”:gồm 3
phần
Trang 2của từng câu là gì ?
-Phần TB có n.vụ gì ? Gồm mấy câu ?
Chia làm mấy đoạn ? Mỗi đoạn nêu
gì?
Mối đoạn gồm mấy câu ? Nhiệm vụ
của từng câu trong đoạn ?
-Phần KB gồm mấy câu ? Nhiệm vụ
của từng câu trong đoạn ?
a-MB (ĐVĐ): 3 câu
-Câu 1: nêu v.đề tr.tiếp
-Câu 2: k.định g.trị của v.đề
-Câu 3: s.sánh mở rộng và xđ phạm vi biểu hiện nổi bật của v.đề trong các cuộc k.c chống ngoại xâm bảo vệ đ.nc
b-TB (GQVĐ): CM truyền thống yêu nướcAH trong LS DT ta (8 câu)
*Trong quá khứ: 3 câu
-Câu 1: g.thiệu k.q và chuyển ý
-Câu 2: liệt kê d.c, xđ tình cảm, thái độ
-Câu 3: xđ tình cảm, thái độ và ghi nhớ công ơn
*Trong cuộc k.c chống Pháp hiện tại: 5 câu
-Câu 1: k.q và chuyển ý
-Câu 2,3,4: liệt kê d.c theo các bình diện, các mặt khác nhau Kết nối d.c bằng cặp qht: từ đến
-Câu 5: kq nhận định đánh giá
c-KB (KTVĐ): 5 câu
-Câu 1: S.sánh, kq g.trị của t.thần yêu nước
-Câu 2,3: Hai biểu hiện khác nhau của lòng yêu nước
-Câu 4,5: xđ trách nhiệm và bổn phận
Trang 3-Gv: B.văn gồm 16 câu PT 1 cách
tổng thể và chặt chẽ, ta thấy: Để xđ
được n.v mọi ng trên cơ sở hiểu sâu
sắc và tự nguyện, tác giả đã dùng tới
16 câu: trong đó có 1 câu nêu v.đề và
15 câu là n cách làm rõ v.đề Đó chính
là bố cục và lập luận
-Bố cục của b.văn nghị luận gồm mấy
phần ?
-Dựa vào sơ đồ sgk, hãy cho biết các
p.pháp lập luận được sd trong b.văn ?
-Để xđ luận điểm trong từng phần và
mối quan hệ giữa các phần, ng ta
thường sd các p.pháp lập luận nào ?
của chúng ta
=>Bố cục của b.văn nghị luận: sgk (31)
2-các p.pháp lập luận trong b.văn:
-Hàng ngang 1,2: lập luận theo qh nhân quả
-Hàng ngang 3: lập luạn theo qh tổng-phân-hợp (đưa nhận định chung, rồi d.c bằng các trường hợp cụ thể, cuối c
là KL mội ng đều có lòng yêu nước)
-Hàng ngang 4: là suy luận tương đồng (từ truyền thống suy ra bổn phận của chúng ta là phát huy lòng yêu nước đây là mục đích của b.văn nghị luận)
-Hàng dọc 1: suy luận tương đồng theo th.gian (có lòng nồng nàn yêu nước-trong quá khứ-đến hiện tại-bổn phận của chúng ta)
=>Phương pháp lập luận: sgk (31 )
Trang 4-Gv: Có thể nói mối quan hệ giữa bố
cục và lập luận đã tạo thành 1 mạng
lưới LK trong VăN BảN nghị luận,
trong đó p.pháp lập luận là chất keo
gắn bó các phần, các ý của bố cục
-Hs đọc ghi nhớ
-Hs đọc b.văn”Học cơ bản ”
-Bài văn nêu t.tưởng gì ?
-T.tưởng ấy được thể hiện bằng n luận
điểm nào ?
-Tìm n câu mang luận điểm ?
-Bài văn có bố cục mấy phần ?
*Ghi nhớ: sgk (31 )
II-Luyện tập:
Bài văn “Học cơ bản ”
a-Bài văn nêu lên 1 t.tưởng: Muốn thành tài thì trong h.tập phải chú ý đến học cơ bản
-Luận điểm: Học cơ bản mí có thể trở thành tài lớn ->Luận điểm chính
-Những câu mang luận điểm (luận điểm phụ):
+ở đời có nhiều ng đi học, nhưng ít ai biết học thành tài
+Nếu không cố công luyện tập thì không vẽ đúng được đâu
+Chỉ có thầy giỏi mới đào tạo được trò giỏi
b*Bố cục: 3 phần
-MB: đoạn 1
Trang 5-Hãy cho biết cách lập luận được sd ở
trong bài ?
-Câu mở đầu đối lập nhiều người và ít
ai, là dùng phép lập luận gì ? (suy luận
tương phản)
-Câu chuyện Đờ vanh xi vẽ trứng đóng
vai trò gì trong bài ? (là d.c để lập
luận)
-Hãy chỉ ra đâu là ng nhân, đâu là
k.quả ở đoạn kết ? (thầy giỏi là
ng.nhân, trò giỏi là k.quả)
-TB: đoạn 2
-KB: đoạn 3
*Cách lập luận được sd trong bài là: Câu chuyện vẽ trứng của Đờ vanh xi, tập trung vào vào câu: Người xưa nói, chỉ có thầy giỏi mới đào tạo được trò giỏi, quả không sai
Để lập luận CM cho luận điểm nêu ở nhan đề và phần MB, tác giả kể ra 1 câu chuyện, từ đó mà rút ra KL
V-Hướng dẫn học bài:
-Học thuộc lòng ghi nhớ, làm tiếp phần luyện tập
-Đọc bài: Luyện tập về p.pháp lập luận trong văn nghị luận
D-Rút kinh nghiệm: