Kiến thức : - Hiểu được thế nào là điệp ngữ và tác dụng của điệp ngữ.. - Biết cách vận dụng phép điệp ngữ vào thực tiễn nói và viết.. - Sử dụng được phép điệp ngữ phù hợp với ngữ cảnh..
Trang 1BÀI 13 - TIẾT 55- TV: ĐIỆP NGỮ
A Mục tiêu cần đạt:
1 Kiến thức :
- Hiểu được thế nào là điệp ngữ và tác dụng của điệp ngữ
- Biết cách vận dụng phép điệp ngữ vào thực tiễn nói và viết
2 Kĩ năng :
- Nhận biết phép điệp ngữ Phân tích tác dụng của điệp ngữ
- Sử dụng được phép điệp ngữ phù hợp với ngữ cảnh
3 Thái độ :
- Có ý thức sử dụng điệp ngữ trong khi nói và viết
B Chuẩn bị:
- Gv: Nghiên cứu SGK,SGV, soạn giáo án
- Hs: Tìm hiểu biện pháp điệp ngữ đã học ở tiểu học, soạn bài
C Tiến trình lên lớp
1 ổn định tổ chức
2 Kiểm tra bài cũ:
? Thế nào là thành ngữ? Sử dụng thành ngữ có tác dụng gì? Lấy ví dụ 2 thành ngữ và giải thích ý nghã?
3 Tổ chức các hoạt động dạy và học:
Hoạt động 1:* Giới thiệu bài: Trong cuộc sống, để nhấn mạnh một ý nào đó người ta
thường nhắc đi nhắc lại ý mình nói Đó chính là điệp ngữ.
Trang 2Hoạt động 2: Tìm hiểu kiến thức
mới.
G: Gọi HS đọc khổ thơ đầu và khổ thơ
cuối
G? ở khổ thơ đầu và khổ thơ cuối của
bài thơ “Tiếng gà trưa” có từ ngữ nào
được lặp đi lặp lại?
H: nghe, vì
G? Sự lặp đi,lặp lại đó có tác dụng gì?
GV chốt
G? Thế nào là điệp ngữ?
G? Em hãy tìm những ví dụ về điệp
ngữ mà em đã đọc, đã học hoặc tự em
nghĩ ra?
VD: Bài thơ Rằm tháng giêng
G: Gọi Hs đọc ghi nhớ
G: Gọi HS đọc khổ thơ đầu bài: Tiếng
gà trưa
H: Đọc 2 VD trong SGK
G? Nhận xét vị trí các điệp từ “nghe”
trong bài thơ?
H: điệp ngữ nối cách quãng
G? Nhận xét vị trí các từ “rất lâu”,
I Điệp ngữ và tác dụng của điệp ngữ.
1 Ví dụ: Bài thơ: Tiếng gà trưa
2 Nhận xét:
- Nghe: tác động liên tiếp của tiếng gà vào tâm hồn người chiến sĩ
- Vì: Làm nỗi bật tình cảm của tác giả, từ tình yêu cái nhỏ nhất đến tình yêu Tổ quốc
- Tiếng gà trưa: (câu) -> Được lặp đi lặp lại nhiều lần để khẳng định lí do người cháu hăng say chiến đấu -> Là biện pháp lặp đi lặp lại những từ ngữ hoặc cả câu để làm nổi bật ý và gây cảm giác mạnh
* Ghi nhớ (SGK)
II Các dạng điệp ngữ:
1 Ví dụ: (SGK)
2 Nhận xét:
a Điệp ngữ ở đầu câu thơ: “ Nghe ”
-> Điệp ngữ cách quãng
b Điệp ngữ xuất hiện liền nhau trong một câu thơ
“ Anh đã tìm em,rất lâu,rất lâu Khăn xanh,khăn xanh ”
Trang 3“khăn xanh”, “thương em”trong bài
thơ?
H: điệp ngữ nối tiếp
G? Nhận xét vị trí các từ “thấy”, “ngàn
dâu”?
H: điệp ngữ chuyển tiếp( điệp ngữ
vòng)
GV chốt
G? Có mấy dạng điệp ngữ?
H: 3 dạng
Hoạt động 3: Luyện tập
- Y/ c HS đọc kỹ đề bài
- HS làm bài độc lập
- HS chữa bài
- GV nhận xét, bổ sung
Bài tập bổ sung: Tìm điệp ngữ trong
bài “Cảnh khuya” Phân tích
- Lồng: điệp ngữ cách quãng: sự hoà
-> Điệp ngữ nối tiếp
c Điệp ngữ ở cuối câu trên và đầu câu cuối
“ Cùng trông thấy Thấy xanh xanh ngàn dâu Ngàn dâu ”
-> Điệp ngữ chuyển tiếp
=> Có 3 dạng điệp ngữ:
*Ghi nhớ: SGK III Luyện tập Bài tập 1: Các điệp ngữ:
a) một dân tộc đã gan góc, dân tộc đó phải được
-> nhấn mạnh sự đoàn kết, quyết tâm, anh dũng của nhân dân ta chống Pháp.Khẳng định chủ quyền của đất nước, nhất định dân tộc ta sẽ giành được độc lập, tự do
b) Trông: thể hiện sự cần cù, chăm chỉ của người nông dân rất lo lắng cho việc đồng áng mưa thuận gió hòa
Bài tập 2:- Xa nhau: điệp ngữ cách quãng
- Một giấc mơ:điệp ngữ nối tiếp
Bài tập 3: Việc lặp từ ngữ trong đoạn văn
có tác dụng biểu cảm không?
- Đoạn văn không sử dụng điệp ngữ mà mắc lỗi lặp từ khiến câu văn rườm rà, không
Trang 4hợp, quấn quýt của cảnh vật, bức tranh
- Chưa ngủ: điệp ngữ chuyển tiếp mở
ra hai phía tâm trạng của Bác
trong sáng, không có giá trị biểu cảm
- Chữa lỗi bằng cách bỏ bớt những từ ngữ lặp không cần thiết
Hoạt động 4 Củng cố:- GV cùng Hs khái quát ND bài học
- Hoàn thành bài tập vào vở
Hoạt động 5 Dặn dò- Hưỡng dẫn tự học:
- Làm bài tập 3,4
- Tiết sau: Luyện nói: Phát biểu cảm nghĩ về tác phẩm văn học
Rút kinh nghiệm: