MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT: - Nhận biết các yếu tố cơ bản của bài văn nghị luận và mối quan hệ của chúng với nhau.. Kiến thức: - Đặc điểm của văn bản nghị luận với các yếu tố luận điểm, luận cứ v
Trang 1ĐẶC ĐIỂM CỦA VĂN BẢN NGHỊ LUẬN
I MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT:
- Nhận biết các yếu tố cơ bản của bài văn nghị luận và mối quan hệ của chúng với nhau.
- Biết vận dụng những kiến thức về văn nghị luận vào đọc – hiểu văn bản
II TRỌNG TÂM KIẾN THỨC, KĨ NĂNG, THÁI ĐỘ:
1 Kiến thức:
- Đặc điểm của văn bản nghị luận với các yếu tố luận điểm, luận cứ và lập luận gắn bó mật thiết với nhau
2 Kĩ năng:
a Kỹ năng chuyên môn:
- Biết xác định luận điểm, luận cứ và lập luận trong một văn bản nghị luận
- Bước đầu biết xác định luận điểm, xây dựng hệ thống luận điểm, luận cứ và lập luận cho một đề văn cụ thể
a Kỹ năng chuyên môn:
b Kỹ năng sống:
- Suy nghĩ phê phán, sáng tạo: phân tích bình luận và đưa ra ý kiến cá nhân về đặc điểm
bố cục, phương
pháp làm bài văn nghị luận
Trang 2- Ra quyết định lựa chọn : lựa chọ cách lập luận, lấy dẫn chứng khi tạo lập và giao tiếp hiệu quả bằng văn
nghị luận
3 Thái độ:
- Vận dụng văn biểu cảm để tập viết bài văn
III CÁC PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC TÍCH CỰC CÓ THỂ SỬ DỤNG:
- Phân tích tình huống giao tiếp để hiểu vai trò và cách tạo lập văn nghị luận đạt hiệu
quả giao tiếp
- Thảo luận trao đổi, xác định đặc điểm, cách làm bài văn nghị luận
- Thự hành viết tích cực tạo lập bài văn nghị luận xét về cách viết bài văn nghị luận đảm bảo tính chuẩn
xác, hấp dẫn
IV PHƯƠNG PHÁP:
- Vấn đáp kết hợp thực hành, thảo luận nhóm
V TIẾN TRÌNH DẠY HỌC:
1 Ổn định :
2 Kiểm tra bài cũ
Câu 1 ; ? Trong cuộc sống chúng ta thường gặp văn nghị luận dưới dạng nào ?
Câu 2 ? Văn nghị luận là gì ? Hãy lấy vd minh hoạ
Trang 3Đáp án và biểu điểm.
Câu 1
Các ý kiến nêu trong cuộc họp , các bài xã luận , bình luận các bài phát biểu trên báo chí
5đ
Câu 2
VNLuận là văn được viết ra nhằm xác lập cho người đọc , người nghe một tư tưởng, quan điểm nào đó 3đ
Vì sao em thích đọc sách ?Vì sao em thích xem phim?Làm thế nào
để học giỏi môn ngữ văn ? 2 đ
3 Bài mới : GV giới thiệu bài
- Ở tiết trước chúng ta đã đi tìm hiểu được khái niệm văn nghị luận Vậy văn nghị
luận có những đặc điểm gì thì tiết học này sẽ giải đáp vấn đề đó
*HOẠT ĐỘNG 1: Luận điểm, luận
cứ và lập luận
- HS : Đọc vb “Chống nạn thất học “
( bài 18 )
? Luận điểm chính của bài viết là gì ?
? Luận điểm đó được nêu ra dưới
dạng nào và cụ thể hoá thành những
câu văn ntn?
I TÌM HIỂU CHUNG:
1 Luận điểm, luận cứ và lập luận :
a Luận điểm:
- Là ý kiến thể hiện tư tưởng , quan điểm của bài văn được nêu ra dưới hình thức câu khẳng định ( hay phủ định )
b Luận cứ :
Trang 4- GV : Hướng dẫn.
- HS : Thảo luận nhóm 2p.
? Muốn có sức thuyết phục thì luận
điểm phải đạt yêu cầu gì ?
- HS : Phải đúng đắn, chân thật, đáp
ứng nhu cầu thực tế
? Vậy luận điểm là gì ?
? Em hãy tìm ra những luận cứ trong
vb chống nạn thất học và cho biết
những luận cứ ấy đóng vai trò gì ?
Muốn có sức thuyết phục thì luận cứ
phải đạt yêu cầu gì ? ( HSTLN)
- HS : + Những luận cứ đóng vai trò
làm sáng tỏ thêm cho luận điểm, làm
cơ sở cho luận điểm
+ Muốn có sức thuyết phục luận
cứ phải chân thật , đúng đắn, tiêu
biểu, được minh hoạ bằng các dẫn
chứng xứng đáng
? Luận điểm và luận cứ thường được
diễn đạt dưới hình thức nào và có
tính chất gì ?
? Vai trò của những cách diễn đạt ấy
trong vb nghị luận ấy ntn?
- HS : Lập luận có vai trò cụ thể hoá
luận điểm, luận cứ thành các câu văn,
đoạn văn có tính chất liên kết về hình
- Là lí lẽ, dẫn chứng đưa ra làm cơ sở cho luận điểm
3 Lập luận :
- Là cách lựa chọn, sắp xếp, trình bày luận cứ sao cho chúng làm cơ sở vững chắc cho luận điểm
* Ghi nhớ : sgk
Trang 5thức, nội dung
? Em hãy chỉ ra trình tự lập luận của
vb “ Chống nạn thất học”
- Trước hết tác giả nêu lí do vì sao
phải chống nạn thất học, chống nạn
thất học để làm gì ?
- HS : Lập luận như vậy là chặt chẽ
? Vậy lập luận là gì ? Gọi hs đọc ghi
nhớ
*HOẠT ĐỘNG 2: Hướng dẫn
luyện tập
? Em hãy nêu yêu cầu của phần luyện
tập
II LUYỆN TẬP:
- Luận điểm :
- Cần tạo ra thói quen tốt trong đời sống
xã hội
- Luận cứ :
+ Có thói quen tốt và thói quen xấu + Có người biết phân biệt tốt xấu, như vì
đã thành thói quen rất khó bỏ, khó sửa + Tạo được thói quan tốt là rất khó, nhưng nhiễm thói quen xấu thì dễ
- Lập luận :
+ Luôn dậy sớm …là thói quen tốt + Hút thuốc lá… là thói quen xấu + Một thói quen xấu ta thường gặp hàng ngày …
+ Có nên xem lại mình ngay từ mỗi người
VI CỦNG CỐ, DẶN DÒ,HƯỚNG DẪN TỰ HỌC :
- Thế nào là luận điểm , luận cứ, lập luận ?
- Làm bài đọc thêm, tìm luận điểm, luận cứ, lập luận
Trang 6- Soạn bài tiếp theo” Đề văn nghị luận và việc lập ý cho bài văn nghị luận”
VII RÚT KINH NGHIỆM
………
………
………
………
………
****************************************************