MỤC TIÊU CẦN ĐẠT Giúp HS: - Có những hiểu biết bước đầu về mạch lạc trong văn bản và sự cần thiết phải làm cho văn bản có mạch lạc, không đứt đoạn hoặc quẩn quanh.. Vậy làm thế nào đế cá
Trang 1Tuần 2 – bài 2 – tiết 8
Mạch lạc trong văn bản
I MỤC TIÊU CẦN ĐẠT
Giúp HS:
- Có những hiểu biết bước đầu về mạch lạc trong văn bản và sự cần thiết phải làm cho văn bản có mạch lạc, không đứt đoạn hoặc quẩn quanh
- Chú ý đến sự mạch lạc trong các bài tập làm văn
II CHUẨN BỊ – PHƯƠNG PHÁP:
1 Chuẩn bị:
- Thầy: Đọc SGK, sách giáo viên, sách tham khảo
- Trò: Đọc văn bản, trả lời câu hỏi trong SGK
2 Phương pháp:
Thảo luận, quy nạp
III TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG:
1 ỔN định lớp
2 kiểm tra bài cũ
- Thế nào là bố cục trong văn bản?
- Vai trò của bố cục là gì?
- Bố cục trong văn bản gồm có mấy phần?
3 Giới thiệu bài mới:
Nói đến bố cục là nói đến sự sắp đặt phân chia Không những thế, văn bản phải có tính liên kết Vậy làm thế nào đế các phần, các đoạn đã được phân rõ ràng rành mạch vẫn bảo đảm sự liên kết chặt chẽ với nhau
Hôm nay chúng ta sẽ học về một yêu cầu quan trọng trong văn bản nữa, đó là “ mạch lạc trong văn bản”
4 Hoạt động giảng dạy:
Hoạt động của
giáo viên Hoạt động củahọc sinh Ghi bảng
Hoạt động 1: Tìm
hiểu khái niệm
mạch lạc trong
văn bản
- GV yêu cầu HS
đọc phần 1a/ tr.31 - Mạch lạc:
I Tìm Hiểu Bài 1) Mạch lạc trong văn bản:
- Mạch lạc: Là sự
Trang 2Em thử giải
nghĩa từ “mạch
lạc” ?
Em hãy xác
định mạch lạc
trong văn bản
có những tính
chất gì trong số
các tính chất
đã được kể?
Em có đồng ý
với ý kiến đã
được nêu ở
mục 1b SGK
không?
Vai trò của
mạch lạc trong
văn bản là gì?
Hoạt động 2:
Điều kiện để
văn bản có
tính mạch lạc
- GV cho HS đọc
mục 2a/ tr 31
Em hãy cho
biết toàn bộ
sự việc trong
văn bản xoay
quanh sự kiện
chính nào?
´sự chia tay” và
“ những con
búp bê” đóng
+ Theo đông y: Là mạch máu chảy suốt qua các bộ phận trong cơ thể
+ Trong văn bản:
Mạch lạc là cái gì đó trôi chảy thành dòng, mạch,
đi qua khắp các phần, đoạn thông suốt liên lục
- có đầy đủ 3 tính chất
- Hoàn toàn chính xác
- Văn bản rõ ràng, hiệu quả giao tiếp cao
- Cuộc chia tay của hai anh em
- Mối tương quan Hai con búp bê = Hai anh em (ngây thơ, vô tội, phải chia tay nhau dù rất yêu thương và
tiếp nối các câu, các ý theo một trình tự hợp lý
2) Điều kiện để một văn bản có tính mạch lạc:
- Thể hiện một chủ để chung xuyên suốt
- Theo một trình tự rõ ràng hợp lý
Trang 3Hai anh em
Thành và Thuỷ
đóng vai trò gì
trong truyện?
Sự lặp lại
những từ “đồ
chơi”, “chia xa”,
“xa nhau” … có
ý nghĩa gì?
Như vậy, điều
kiện để có
mạch lạc trong
văn bản là gì?
( GV cho HS đọc ghi
nhớ/ tr 32)
Tìm mối liên
hệ giữa các
“cuộc chia tay
những con búp
bê” ?
Em hãy cho
biết tác dụng
của những mối
liên hệ đó?
Điều kiện nữa
của mạch lạc
trong văn bản
là gì?
chính làm nổi bật nội dung của truyện
- Đó là những vấn đề chủ yếu liên kết các sự việc thành một thể thống nhất
- Thể hiện chủ đề chung xuyên suốt
- Liên hệ về thời gian: Đêm qua; giờ đây; gần trưa
- Liên hệ về không gian:
Nhà – Trường
- Liên hệ tâm lý (nhớ lại): hồi tưởng vể ngày xua, cái ngày mà gia đình còn khá giả, yêu thương nhau
- Liên hệ về ý nghĩa
- Làm cho chủ đề liền mạch, gợi hứng thú
- Trình tự rõ ràng, hợp lý, trước sau hô ứng nhau
II Bài học: (Ghi nhớ SGK/tr32)
Trang 4 Hoạt động 3:
Luyện tập
Bài tập 1:
a) “ Mẹ tôi”
Ca ngợi tình cảm
thiêng liêng của
người mẹ và
thái độ nghiêm
khắc, tình yêu
thương con sâu
sắc của bố
b) “Lão nông và
các con”
Lao động là vàng
- Đoạn văn của
Tô Hoài: Sắc
vàng của làng
quê
=> Trình tự nối
tiếp của các
phần, các câu,
các đoạn giúp
cho chủ đề được
thể hiện một
cách thông suốt,
hấp dẫn
Bài tập 2:
như vậy không
làm cho tác
phẩm thiếu mạch
lạc vì nếu thuật
lại tỷ mỉ nguyên
nhân dẫn đến sự
chia tay của người
lớn thì sẽ làm
cho văn bản
không cô đọng,
không tập trung
vào một chủ đề
chính là cuộc chia
Trang 5 Hoạt động 4 :
Cũng cố - Dặn
dò
- Hs đọc lại phần
ghi nhớ
- Dặn dò
+ Học ghi nhớ
SGK/ tr 32
+ Hoàn tất các
bài tập SGK/tr
32,33,34
+ Soạn:
Ca dao dân ca –
những câu hát
tình cảm gia
2,3,4,5/tr 36)
Những câu
hát về tình
yêu quê hương,
đất nước, con
2,4,6/tr 39-40)
- Trả bài: Cuộc
chia tay
của những con
búp bê.