Kiến thức: - Cảm nhận tình yêu thiên nhiên và bút pháp nghệ thuật độc đáo của tác giả Lý Bạch trong bài thơ.. - Sơ giản về Lí Bạch, vẻ đẹp độc đáo, hùng vĩ, tráng lệ của thác núi lư qua
Trang 1TUẦN 9- BÀI 9
TIẾT 33- HD ĐT VB: XA NGẮM THÁC NÚI LƯ
( Vọng lư sơn bộc bố )
Lý Bạch
-A Mục tiêu cần đạt:
1 Kiến thức:
- Cảm nhận tình yêu thiên nhiên và bút pháp nghệ thuật độc đáo của tác giả Lý Bạch trong bài thơ Bước đầu biết nhận xét về mối quan hệ giữa tình và cảnh trong thơ cổ
- Sơ giản về Lí Bạch, vẻ đẹp độc đáo, hùng vĩ, tráng lệ của thác núi lư qua cảm nhận đầy hứa hẹn của lí Bạch, đặc điểm nghệ thuật độc đáo của bài thơ
2 Kĩ năng:
Đọc hiểu văn bản thơ đường qua bản dịch tiếng việt, học sinh đọc nhiều
3 Thái độ:
- Biết yêu quý và giữ gìn thiên nhiên
B Chuẩn bị:
- Gv: Nghiên cứu, soạn giáo án, TLTK, Máy chiếu
- Hs: Đọc, tìm hiểu, soạn bài
C Tiến trình lên lớp.
1 ổn định tổ chức.
2 Kiểm tra bài cũ:
? Đọc thuộc bài thơ “Bạn đến chơi nhà” của Nguyễn Khuyến và phân tích tâm trạng nhà thơ.
3 Tổ chức các hoạt động dạy và học:
Trang 2Hoạt động 1: * Giới thiệu bài:Văn học Trung Quốc cùng với thơ Đường là một mảng ,
một thể loại đem lại cho nền văn học Trung Quốc những thành tựu rực rỡ nhất Để hiểu
rõ hơn về những bài thơ Đường luật và đời sống thơ ca thời nhà Đường, chúng ta sẽ tìm hiểu bài thơ : “ Vọng Lư sơn bộc bố ”của Lý Bạch
Hoạt động 2: Hướng dẫn học sinh
đọc, tìm hiểu chú thích.
G: Nêu đôi nét về T/G, tác phẩm?
H: Nêu
G:Hướng dẫn học sinh đọc bài thơ
giọng phán chấn, hùng tráng, ngợi ca,
nhịp 4/3 hoặc 2/2/3; đọc phần dịch
nghĩa một cách chậm rãi, rõ ràng.
G: Đọc mẫu, gọi Hs đọc, nhận xét
G? Bài thơ sáng tác theo thể thơ gì?
H: Chú ý một số từ: vọng, bộc bố
G:- Nhan đề bài thơ: Nhìn từ xa, núi
Lư trông giống như thác nước từ trên
núi chảy xuống, trông xa như một tấm
vải treo dọc, buông rủ xuống.
I HD Tìm hiểu chung.
1.Tác giả:
- Lý Bạch (701-762), nhà thơ nổi tiếng của
TQ đời Đường, tự Thái Bạch, hiệu Thanh Liên cư sĩ, quê ở Cam Túc
- Ông được mệnh danh là “tiên thơ”
- Đề tài sáng tác: chủ yếu viết về chiến tranh, thiên nhiên, tình yêu và bè bạn Thơ ông biểu hiện một tâm hồn tự do hào phóng
2 Tác phẩm:
- Là bài thơ tiêu biểu viết về thiên nhiên
3 Thể thơ: Thất ngôn tứ tuyệt Đường luật.
- Ngắt nhịp: 4/3
4.Chú thích: Sgk
Trang 3Hoạt động 3: Hướng dãn học sinh tìm
hiểu nội dung văn bản.
G? Hãy xác định vị trí đứng ngắm thác
nước cuả tác giả? Những từ nào cho ta
biết rõ điều đó?
H: TL
G? Vị trí này có thuận lợi gì trong việc
miêu tả?
H: NX
G? Câu thơ thứ nhất tả cái gì và tả như
thế nào?
H: XĐ
G? Cái mới của Lý Bạch trong cách tả
cảnh là ở đâu?
H: Suy nghĩ, phát biểu.
GV: Điểm mới của làm bài là ở động
từ sinh bụi nước + ánh sáng mặt trời
-> sinh khói tím > khung cảnh sống
động, thấp thoáng như tiên cảnh.
Không phải Lý bạch là người đầu tiên
phát hiện và tái hiện nét đặc trưng đó.
Trước Lý Bạch trên 300 năm, sư Tuệ
Viễn(334-417) trong Lư Sơn kí đã viết:
Khí bao trùm trên đỉnh Hương Lô mịt
mù như hương khói.
II HD Phân tích văn bản:
1 Cảnh thác nước núi Hương Lô.
- Vị trí đứng ngắm: tác giả ngắm từ xa ( qua
từ vọng, dao ) -> vị trí này không cho phép
khắc họa cảnh vật một cách chi tiết, cụ thể, tỉ
mỉ nhưng lại có lợi thế dễ phát hiện được vẻ đẹp của toàn cảnh
-> Để làm nổi bật sắc thái hùng vĩ của thác nước Lư Sơn
-Câu 1:Nhật chiếu Hương Lô sinh tử yên + Nắng rọi-> khói tía( phản quang)
Với động từ“sinh”dường như khi ánh sáng mặt trời xuất hiện thì mọi vật mới sinh sôi,nảy nở, trở nên sống động
–> Phông nền của bức tranh toàn cảnh: vừa rực rỡ vừa kỳ ảo, sinh động.
Trang 4Ngay câu mở đầu không chỉ cho ta
thấy cái nền đẹp huyền ảo của cảnh vật
mà còn đem tới cái mới thú vị cho
người đọc qua cảm nhận của nhà thơ.
G? Câu thơ thứ hai có nội dung là gì?
H: Suy nghĩ, phát biểu.vẽ ra được ấn
tượng ban đầu của nhà thơ đối với thác
nước Vì ở xa ngắm nên dưới mắt nhà
thơ, thác nước vốn tuôn trào đổ ầm ầm
xuống núi đã biến thành một dải lụa
trắng rũ xuống yên ắng và bất động
được treo lên giữa khoảng vách núi và
dòng sông.
Từ “ quải” -> làm động thành tĩnh,
biểu hiện một cách hết sức sát hợp cảm
nhận nhìn từ xa về dòng thác.Đỉnh núi
khói tía mịt mù, Dưới chân núi thì dòng
sông đang chảy, khoảng trước là thác
nước treo như dải lụa
G? Câu thơ thứ ba có nội dung là gì?
H: Suy nghĩ, phát biểu.
- Câu 2 :Dao khan bộc bố quải tiền xuyên
+ Nhìn từ xa dòng nước như dải lụa trắng treo rủ giữa vách núi và sông
-> Chữ “quải”: (treo) đã biến cái động thành tĩnh ->tạo thành một bức danh họa tráng lệ
- Câu ba: Phi lưu trực há tam thiên xích
Cảnh chuyển từ tĩnh sang động “nước
phi’-> người đọc có thể hình dung được thế núi cao và sườn núi dốc đứng
- Câu cuối: Nghi thị Ngân hà lạc cửa thiên
+ Nghi thị: ngỡ là-> biết ko phải vậy mà vẫn tin là thật
- Phép so sánh: tưởng dải Ngân Hà lối nói phóng đại nhưng người đọc vẫn cảm thấy thực, tự nhiên-> dòng thác huyền ảo
2 Tâm hồn và tính cách nhà thơ.
- Tình yêu danh lam thắng cảnh, yêu quê hương, yêu đất nước
- Tính cách vừa đằm thắm, vừa hào phóng, vừa mạnh mẽ
Trang 5G? Qua cách miêu tả về cảnh thác nước
em có nhận xét gì về tình cảm và tâm
hồn của nhà thơ?
H: Suy nghĩ, phát biểu.
G: Gọi Hs đọc
G: Khái quát cá biện pháp NT qua đó
nhằm toát lên ND gì?
H: KL
III HD tổng kết
1 Nghệ thuật
- Kết hợp khéo léo giữa cái thực và cái ảo
- Sử dụng biện pháp nghệ thuật phóng đại, liên tưởng giàu hình ảnh
2.Ghi nhớ: ( SGK )
Hoạt động 4 Củng cố:
- Hướng dẫn học sinh trả lời câu hỏi 5 của bài thơ Đọc diễn cảm bài thơ
Hoạt động 5 Dặn dò- Hướng dẫn tự học:
-Đọc thuộc bài thơ, nắm ý nghĩa.Soạn bài : Chữa lỗi về quan hệ từ
Rút kinh nghiệm:
*************************