MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT: - Hiểu các yêu cầu sử dụng từ đúng chuẩn mực.. Kiến thức: - Các yêu cầu của việc sử dụng từ đúng chuẩn mực.. Thái độ: - Trên cơ sở nhận thức được các yêu cầu đó ,tự
Trang 1Tiếng việt : CHUẨN MỰC SỬ DỤNG TỪ
I MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT:
- Hiểu các yêu cầu sử dụng từ đúng chuẩn mực.
- Có ý thức dùng từ đúng chuẩn mực.
II MỤC TIÊU:
1 Kiến thức:
- Các yêu cầu của việc sử dụng từ đúng chuẩn mực
2 Kĩ năng:
a Kĩ năng chuyên môn:
- Sử dụng từ đúng chuẩn mực
- Nhận biết cá từ ngữ được sử dụng vi phạm các chuẩn mực sử dụng từ
b.Kĩ năng sống:
- Ra quyết định : lựa chon cách sử dụng từ để giao tiếp có hiệu quả
- Giao tiếp : trình bày suy nghĩ , ý tưởng, thảo luận và chia sẻ quan điểm cá nhân về cách sử dụng từ
đúng chuẩn mực
3 Thái độ:
- Trên cơ sở nhận thức được các yêu cầu đó ,tự kiểm tra thấy được những nhược điểm của bản thân trong việc sử dụng từ ,có ý thức dùng từ đúng chuẩn mực ,tránh thái độ cẩu thả khi nói,khi viết
III.CHUẨN BỊ:
1 Giáo viên: Đọc tài liệu, soạn bài, chuẩn bị bảng phụ
Trang 2IV TIẾN TRÌNH DẠY HỌC:
1 Kiểm tra bài cũ :
2 Bài mới : GV giới thiệu bài
- Trong giao tiếp hàng ngày ,đôi khi chúng ta phát âm chưa chính xác hoặc sử dụng từ chưa
đúng nghĩa và chưa thể hiện đúng sắc thái biểu cảm Dễ gây hiểu lầm ,khó hiểu, vậy để sử dụng từ cho chính xác ,các em sẽ tìm hiểu qua bài: Chuẩn mực sử dụng từ.
Hoạt động của thầy Hoạt động của trò Nội dung cần đạt
Hoạt động 1: Sử dụng từ đúng âm, đúng chính tả I SỬ DỤNG TỪ ĐÚNG ÂM,
ĐÚNG CHÍNH TẢ
* Đọc to ví dụ
- Các từ in đậm trong các
câu sau dùng sai như thế
nào?
- Hãy chữa lại cho đúng
- HS đọc ví dụ
- HS chỉ ra lỗi sai và chữa lại
* Ví dụ:
- dùi đầu: sai âm đầu -> vùi đầu
- tập tẹ: sai âm đầu -> bập bẹ
- khoảng khắc: do liên tưởng sai -> khoảnh khắc
Hoạt động 2: Sử dụng từ đúng nghĩa II sử dụng từ đúng nghĩa
* Ví dụ
- Đọc ví dụ ở mục II
- Các từ in đâm trong
những câu sai đây dùng sai
như thế nào?
- Hãy thay thế những từ ấy
bằng các từ thích hợp
- HS đọc
- HS phát hiện lỗi sai
- HS sửa lại
- Đất nước ta ngày càng tươi đẹp
- Ông cha ta đã để lại cho chúng
ta những câu tục ngữ sâu sắc để chúng ta vận dụng trong thực tế
- Con người phải có lương tâm
* Kết luận: Dùng từ sai do dùng
không đúng nghĩa
Trang 3Hoạt động 3: Sử dụng từ đúng tính chất ngữ
pháp của từ
III SỬ DỤNG TỪ ĐÚNG TÍNH CHẤT NGỮ PHÁP CỦA TỪ
* Đọc to ví dụ:
- Từ "hào quang" thuộc từ
loại gì? Giữ chức vụ gì
trong câu văn trên? Như
vậy có đúng không?
- Theo em từ "ăn mặc" đảo
lên đầu câu có đúng
không? Cần sửa lại như
thế nào?
- Cụm từ "nhiều thảm hoạ"
dùng có đúng không? Vì
sao?
- Nói "sự giả tạo phồn
vinh" sai ở chỗ nào?
- HS đọc ví dụ
- Hào quang là danh
từ không thể trực tiếp làm vị ngữ ->
hào nhoáng
- Ăn mặc là động
từ, thảm hại là tính
từ không thể dùng như danh từ
- Sai: trái với quy tắc trật tự từ tiếng Việt
* Ví dụ:
- Nước sơn làm cho đồ vật thêm hào nhoáng
- Chị ăn mặc thật là giản dị
- Bọn giặc đã chết rất thảm hại
…
- Đất nước ta phải giàu mạnh thực sự chứ không phải phồn vinh giả tạo
Hoạt động 4: Sử dụng từ đúng sắc thái biểu cảm,
hợp phong cách
IV sử dụng từ đúng sắc thái biểu cảm, hợp phong cảnh
- Đọc vị dụ ở mục II
- Các từ in đậm trong
những câu sau đây dùng
sai như thế nào? Hãy tìm
những từ thích hợp để thay
thế?
- HS đọc
- HS phát hiện lỗi sai: lãnh đạo -> sắc thái tôn trọng, chú
-> thái độ yêu quý
- HS sửa lại
Hai trường hợp sử dụng không đúng sắc thái biểu cảm
Thay bằng: cầm đầu
Nó
Hoạt động 5: Không lạm dụng từ địa phương, từ
Hán Việt
V KHÔNG LẠM DỤNG TỪ ĐỊA PHƯƠNG, TỪ HÁN VIỆT
Trang 4- Trong trường hợp nào thì
không nên dùng từ địa
phương?
- Tại sao không nên lạm
dụng từ Hán Việt?
- HS suy nghĩ và trả lời
- Không nên lạm dụng từ địa phương trong các tình huống giao tiếp trang trọng, trong các văn bản hành chính, chính luận
- Để giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt, từ nào tiếng Việt có thì không nên dùng từ Hán Việt
- Bài học hôm nay giúp
các em những chuẩn mực
gì khi sử dụng từ?
- HS khái quát lại
và đọc phần ghi nhớ
3.củng cố - dặn dò:
- Học bài , soạn bài : ôn tập văn biểu cảm
- Về nhà yêu cầu HS sửa lỗi ở các bài văn TLV đã làm
_