Tiết 61: CHUẨN MỰC SỬ DỤNG TỪ A.Mục tiêu cần đạt : - HS hiểu được các chuẩn mực về ngữ âm, ngữ gnhĩa, phong cách khi dùng từ.. - Luyện kỹ năng sử dụng từ khi nói và khi viết.. ?Rút ra NX
Trang 1BÀI 15 - TUẦN 16 VĂN BẢN: MÙA XUÂN CỦA TÔI
Kết quả cần đạt : SGK.
Tiết 61: CHUẨN MỰC SỬ DỤNG TỪ
A.Mục tiêu cần đạt :
- HS hiểu được các chuẩn mực về ngữ âm, ngữ gnhĩa, phong cách khi dùng từ
- Tích luỹ với phần văn và TLV
- Luyện kỹ năng sử dụng từ khi nói và khi viết
B Chuẩn bị.
- Thầy soạn bài và có một số tình huống có vấn đề
- Trò soạn bài và trả lời theo yêu cầu SGK
C.Các hoạt động dạy và học:
1.Ổn định
2 Kiểm tra
Thế nào là chơi chữ? Có những kiểu chơi chữ nào? cho Vd
3 Bài mới:
Hoạt động 1 I Sử dụng từ đúng âm,
đúng chính tả
? Các từ in đậm trong những
câu trêu dùng sai ở chỗ nào?
- Phát âm sai, viết sai chính tả
Theo dõi bảng phụ VD1/166
dùi đầu vùi đầu ; sai
phụ âm đầu d – v (cách
Trang 2?Rút ra NX khi SD từ
nói Nam Bộ)
tập tẹ Tập toẹ (bập
bẹ): Nói không chính
xác
Khoảng khắc
khoảnh khắc:
Từ gần âm nhầm lẫm
Hoạt động 2
? Chỉ ra lỗi ,cho biết nguyên
nhân mắt lỗi ở VD và sửa lỗi
Theo dõi bảng phụ VD2/166
+ Sáng sủa : nhận biết
bằng thị giác
+ Tươi đẹp : nhận bằng
tư duy trí tuệ, CX liên tưởng
+ Cao cả : lời nói (việc
làm) có t/c tuyệt đối (cao quý đến mức ko còn có thể hơn)
+ Sâu sắc : Nhận thức,
thẩm định bằng tư duy chính xác, liên tưởng( có tính chiều sâu và thuộc bản chất)
II Sử dụng từ đúng nghĩa
Trang 3+ Biết : nhận thức được,
hiểu được 1 cái đó
+ Có : tồn tại 1 cái gì đó.
Hoạt động 3 4- Theo dõi bảng phụ
3/167
II.Sử dụng từ đúng tính chất NP của từ
?Các từ in đậm ở VD trên
dùng sai ntn?
Tìm cách chữa lại cho đúng
? Xác định vai trò NP của
những từ in nghiêng
?Rút ra NX3
- Hào quang hào nhoáng:
+ Hào quang: DT không
thể sử dụng làm V như TT
- Chị ăn mặc thật là giải
dị
Ăn mặc là ĐT không thể
là CN
- Rất thảm hại.
Thảm hại là TT không
thể dùng như DT
- Phồn vinh giả tạo.
Nói ngược lại là trái với quy tắc trật tự từ trong ngữ pháp TV
hoặc - Việc ăn mặc của chị
thật giản dị
Hoạt động 4 H- theo dõi bảng phụ
4/167
IV- SD đúng đắn thái biểu cảm, hợp phong cách.
?Tìm hiểu cách dùng từ sai ở
VD
-Lãnh đạo: Đứng đầu
các tổ chức hợp pháp,
Trang 4Tìm từ thích hợp để thay thế
sắc thái trang trọng
+ Cầm đầu: …phi
nghĩa, coi thường
- Chú hổ: đặt trước D
chỉ động vật mang sắc thái đáng yêu
Hoạt động 5 V Không lạm dụng từ địa
phương, từ HV
G- Đưa ra một số có sử dụng
1.Ngái ngôi chi mà anh nỏ
đến thăm
- Xa xôi gì mà anh
không đến thăm
2 Rứa thì chú đưa tôi về lộ
cộ
- Thế thì chú đưa tôi về chỗ cũ
3 Đi ra đàng, bấp cái đòn
tiến, bổ vô vũng nác
- Đi ra đường, vấp cái đòn gánh, ngã vào vũng
nước
(Sơn Tây)
? NX về câu có sử dụng từ
địa phương?
?Theo em trong trường hợp
nào không sử dụng từ địa
phương?
- Rất khó hiểu
- Tình huống gián tiếp trang trọng và trong các
Trang 5(Trong TPVH có thể dùng vì
mục đích NT))
VB chuẩn mực
? Có lưu ý gì khi dùng HV?
- Từ nào có TV thì nên dùng TV
- H đọc ghi nhớ
- HS phân biệt :
Tr – ch ;n – l ; r- d –
gi ;
? Rút ra NX 4
Cho hs làm một số bài tập để
rèn sửa lỗi
D HDVN :