Giáo án Ngữ văn 7 bài 15: Mùa xuân của tôi

kiến thức: - Cảm nhận được tình quê hương của một người miền Bắc sống ở Miền Nam qua lối viết tùy bút tài hoa, độc đáo.. Tổ chức các hoạt động dạy và học: Hoạt động 1: giới thiệu: Cảnh s

TUẦN 16 - BÀI 16 TIẾT 61- VB: MÙA XUÂN CỦA TÔI

( Trích: thương nhớ mười hai)

Vũ Bằng

-A Mục tiêu cần đạt:

1 kiến thức:

- Cảm nhận được tình quê hương của một người miền Bắc sống ở Miền Nam qua lối viết tùy bút tài hoa, độc đáo.

2 kĩ năng:

- Đọc- hiểu văn bản, hận biết văn thơ trữ tình, làm rõ vai trò các yếu tố miêu tả trong văn biểu cảm.

3 Thái độ:

- Giáo dục tình yêu quê hương đất nước đối với học sinh.

B Chuẩn bị

- Gv: nghiên cứu, soạn

- Hs: đọc, soạn

C Tiến trình lên lớp

1 ổn định tổ chức.

2 Bài cũ: Hãy phân tích giá trị của cốm?

3 Tổ chức các hoạt động dạy và học:

Hoạt động 1: giới thiệu: Cảnh sắc thiên nhiên và không khí mùa xuân ở miền Bắc vốn

rất quen thuộc với chúng ta nhưng qua ngòi bút của Vũ Bằng nó hiện lên như thế nào? Chúng ta cùng tìm hiểu

Hoạt động của thầy và trò Nội dung chính

Hoạt động 2: tìm hiểu chung về

VB

G: Cho biết vài nét về tác giả? Tác

phẩm?

H: TL

G: Đọc giọng truyền cảm ,giọng nhẹ

nhàng, tha thiết , chú ý từ ngữ miêu

tả

Gv đọc mẫu một đoạn, học sinh đọc

tiếp

G có thể giải thích một số từ khó

G? Thể loại của VB là gì?

G? Em có thể chia bài tùy bút thành

mấy phần? ND của từng phần?

Hoạt động 3: Phân tích văn bản

G? Cụm từ: tự nhiên như thế,không

có gì lạ hết được sử dụng với dụng ý

gì ?

I Tìm hiểu chung

1 Tác giả: Vũ Bằng (1913-1984) sinh tại

HN, là nhà văn, nhà báo, nhà hoạt động CM

- Ông có sở trường viết truyện ngắn, tùy bút, bút ký

2.Tác phẩm :trích từ thiên tuỳ bút “ Tháng

giêng mơ về trăng non rét ngọt” trong tập “ Thương nhớ mười hai”

- Viết trong hoàn cảnh đất nước chia cắt

- Thể loại: ký - tùy bút mang tính chất hồi

ký

3 Bố cục: 3 phần:

-P1: từ đầu-> mê luyến: tình cảm con người với mùa xuân là một quy luật tất yếu

P2: tt-> mở hội liên hoan: Cảnh sắc và không khí mùa xuân ở đất trời và lòng người

P3: Còn lại: cảnh sắc của đất trời mùa xuân từ sau ngày rằm tháng giêng ở miền Bắc

II Phân tích văn bản

1 Cảm nhận về quy luật tình cảm con

H: TL

G? Em có nhận xét gì về biện pháp

NT và dấu câu ở câu văn thứ 3 ?

H: NX

G? Qua đó em thấy t/c và thái độ của

tác giả đối với mùa xuân?

H: nâng niu và trân trọng

G? Nhà văn đã phác họa những nét

tiêu biểu nào về mùa xuân Hà Nội? (

cảnh sắc, không khí)

H: TL

G? Chỉ vài nét phác họa như thế

nhưng đã làm thức tỉnh trong nhà thơ

những cảm xúc như thế nào? Những

h/a Chi tiết nào là đặc trưng tiêu

biểu?

H: XĐ

G? Từ “có” được lặp lại và dấu

chấm lửng ở cuối câu có tác dụng gì?

H: liệt kê, gợi những vẻ đẹp khác

nữa

G? Câu văn: “nhựa sống ở trong

người căng lên cặp uyên ương

đứng cạnh” t/g sử dụng BPNT gì?

người đối với mùa xuân.

- Cụm từ: tự nhiên như thế,không có gì lạ hết=> khẳng định tình cảm mê luyến mùa xuân, là t/c sẵn có và hết sức thông thường

ở mỗi con người

- NT: điệp ngữ (đừng thương, ai cấm được ), nhiều dấu phẩy, dấu chấm phẩy, cách liên hệ độc đáo => nhấn mạnh, KĐ tình cảm với mùa xuân là một quy luật không thể khác thuộc nhu cầu tâm hồn con người

2 Cảm nhận về cảnh sắc, không khí mùa xuân đất Bắc.

- Mùa xuân Hà Nội:

+ Mưa liêu riêu, gió lành lạnh

+ Có tiếng nhạn kêu trong đêm xanh

+ Tiếng trống chèo từ xa vọng lại

- Cảm xúc của tác giả:

+ Ai cũng chuộng mùa xuân

+ Tôi yêu sông xanh

+ Mùa xuân của tôi, mùa xuân Bắc Việt + Nó làm người ta muốn phát điên lên

=> S/d biện pháp liệt kê->Mùa xuân đem lại sức sống, yêu thương trong lòng tác giả

- Hình ảnh so sánh-> mùa xuân có sức

Diễn tả sức mạnh nào của mùa xuân?

H: XĐ

G? Câu văn: “nhang trầm, đèn nến

mở hội liên hoan” diễn tả sức mạnh

nào của mùa xuân?

G? Em có nhận xét gì về cách dùng

giọng điệu, dấu câu ? tác dụng?

H : Nhận xét tranh

G? Em cảm nhận được gì về mùa

xuân từ hình ảnh minh họa SGK ?

G? Sau ngày rằm tháng giêng, không

khí ở miền Bắc được tác giả miêu tả

như thế nào?

H: TL

G? Tác giả đã nêu chi tiết đó với

cảm xúc như thế nào? T/g sử dụng

biện phpas NT gì? T/d?

H: TL

G? Chứng tỏ t/y mùa xuân của tác

giả NTN?

H: cụ thể, tinh tế, dồi dào, sâu sắc,

bền bỉ

Hoạt động 4: Tổng kết.

khơi dậy sinh lực cho muôn loài trong đó

có con người

- Cảnh trong nhà: trầm, nến, bàn thờ tổ tiên -> t/c gia đình yêu thương, thắm thiết

- Giọng điệu vừa sôi nổi vừa êm ả tha thiết Câu dài được ngắt bằng nhiều dấu phẩy.=>phản ánh cảm xúc bồng bột, mãnh liệt của tâm hồn, tạo nhạc cho lời văn

=> Mùa xuân khơi dậy những năng lực tinh thần cao quý của con người, khơi dậy t/y cuộc sống, quê hương

3 Cảm nhận mùa xuân sau rằm tháng giêng nơi đất Bắc.

- Đào hơi phai nhưng nhụy vẫn còn phong

- Cỏ nức một mùi hương man mác -Trời đã hết nồm, mưa xuân bắt đầu

- Bữa cơm cà om thịt thăn giản dị

- Không còn trò vui ngày tết

=> Biện pháp so sánh: Không gian rộng rãi, sáng sủa Không khí đời thường giản

dị, ấm cúng, chân thật

=> Tác giả yêu thiên nhiên, trân trọng sự sống, và biết tận hưởng những vẻ đẹp của cuộc sống

III Tổng kết.

G? Chỉ ra những nét đặc sắc về NT ?

G? ND chính của VB là gì?

GV chốt

H: Đọc ghi nhớ

1 Nghệ thuật:- Cảm xúc mãnh liệt, chi

tiết tinh tế, lời văn giàu hình ảnh và nhịp điệu

- S/d biện pháp điệp, liệt kê, so sánh, câu văn dài gợi cảm xúc

2 Nội dung: * Ghi nhớ: SGK

Hoạt động 5: Củng cố: - Học sinh đọc bài thơ Xuân về của Nguyễn Bính.

- So sánh cảnh sắc mùa xuân trong hai bài

Hoạt động 6 Dặn dò- HDTH :

- Học thuộc ghi nhớ

- Soạn: Chuẩn mực sử dụng từ

Rút kinh nghiệm: