MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT - Hiểu được văn biểu cảm nảy sinh do nhu cầu biểu cảm của con người.. - Biết phân biệt biểu cảm trực tiếp và biểu cảm gián tiếp cũng như phân biệt các yếu tố đó trong văn
Trang 1TẬP LÀM VĂN:
TÌM HIỂU CHUNG VỀ VĂN BIỂU CẢM
A MỨC ĐỘ CẦN ĐẠT
- Hiểu được văn biểu cảm nảy sinh do nhu cầu biểu cảm của con người.
- Biết phân biệt biểu cảm trực tiếp và biểu cảm gián tiếp cũng như phân biệt các yếu tố
đó trong văn bản
- Biết cách vận dụng những kiến thức về văn biẻu cảm vào đọc - hiểu văn bản.
B TRỌNG TÂM KIẾN THỨC, KĨ NĂNG
1 Kiến thức:
- Khái niệm văn biểu cảm
- Vai trò, đăc điểm của văn biểu cảm
- Hai cách biểu cảm trực tiếp và gián tiếp trong văn bnả biểu cảm
2 Kĩ năng:
- Nhận biết đặc điểm chung của của văn bản biểu cảm và hai cách biểu cảm trực tiếp và gián tiếp trong các văn bản biểu cảm cụ thể
3 Thái độ:
- Nghiêm túc trong giờ học
Trang 2C PHƯƠNG PHÁP
- Vấn đáp kết hợp thực hành
D TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1 Ổn định :
2 Kiểm tra bài cũ
? Để làm nên 1 văn bản chúng ta phải qua các bước như thế nào?
3 Bài mới : GV giới thiệu bài
- Trong đời sống ai cũng có tình cảm , Tình cảm đối với cảnh , đối với vật , đối với mọi
người Tình cảm của con người lại rất tinh vi , phức tạp , phong phú Khi có tình cảm dồn nén , chất chứa không nói ra được thì ta dùng thơ , văn để biểu hiện tình cảm Loại văn thơ đó người ta gọi là văn thơ biểu cảm Vậy văn biểu cảm là loại văn như thế nào ? Chúng ta cùng tìm hiểu qua tiết học này.
*HOẠT ĐỘNG 1 :Tìm hiểu nhu cầu
biểu cảm của con người Tìm hiểu đặc
điểm chung của văn biểu cảm.
Gv : Cho hs đọc những câu ca dao trong
phần 1
I TÌM HIỂU CHUNG.
1 Nhu cầu biểu cảm của con người
- Khi có những tình cảm tốt đẹp chất chứa , muốn biểu hiện cho người khác thì người ta có nhu
Trang 3? Mỗi câu ca dao trên thể hiện tình cảm ,
cảm xúc gì? Người ta thổ lộ tình cảm đó
để làm gì ?
? Theo em, khi nào thì người ta có nhu
cầu biểu cảm?
Hs : Bộc lộ
Gv : Chốt Vậy ngoài ca dao thì những
bức thư , bài thơ , bài văn chính là
những phương thức biểu cảm
? Trong môn Tập làm văn người ta gọi
chung đó là văn gì ? ( văn biểu cảm)
Gv: Cho hs đọc đoạn văn 1 sgk/72
? Em cảm nhận được điều gì qua đoạn
văn trên?
Hs: Một người đang bày tỏ tình cảm
của mình với người bạn đã chuyển đi
bằng cách viết thư)
? Tình cảm đó được thể hiện qua những
từ ngữ,chi tiết nào?
? Bài ca dao sau đây có phải nói về con
sáo không?
? Vậy hình ảnh con sáo nêu ra để làm
cầu biểu cảm
VD: Ca dao,những bài thơ,bức thư…
- Văn biểu cảm là VB viết ra nhằm biểu đạt tình cảm, cảm xúc, sự đánh giá của con người đối với thế giới xung quanh và khêu gợi lòng đồng cảm nơi người đọc ( văn trữ tình )
- Tình cảm trong văn biểu cảm thường là những tình cảm đẹp thấm nhuần tư tưởng nhân văn
2 Đặc điểm chung của văn biểu cảm
a VD1: Đoạn văn 1/72
- Thảo thương nhớ ơi!
- Để cho bọn mình xiết bao mong nhớ….
→ Cảm xúc thể hiện bằng từ ngữ
⇒ Biểu cảm trực tiếp
b VD2: Bài ca dao:
Ai đem con sáo sang sông
Để cho con sáo sổ lồng bay đi
→ Ẩn dụ,hình ảnh bóng bẩy, khêu gợi cảm giác sự mất
Trang 4? Bài ca trên sử dụng biểu cảm gì ?
? Qua phân tích em hiểu thế nào là văn
biểu cảm? Văn biểu cảm được thể hiện
qua những thể loại nào ?
? Tình cảm trong văn biểu cảm thường
có tính chất gì ? Nêu những cách biểu
hiện của văn biểu cảm ?
HS đọc ghi nhớ sgk/72
*HOẠT ĐỘNG 2 Hướng dẫn luyện tập
Gv: Yêu cầu hs đọc bài tập 1
? Bài tập 1 yêu cầu chúng ta điều gì ?
(HSTLN)
? Em hãy nêu yêu cầu của bài tập 2?
(HSTLN)
Hs : Chỉ ra các yêu cầu của bài tập và
mát,thể hiện tình cảm tiếc nuối trước một người con gái (người yêu) đi lấy chồng
⇒ Biểu cảm gián tiếp
* Lưu ý: Văn biểu cảm nhằm
cho người đọc,người nghe biết được,cảm nhận được tình cảm của nhười viết Tình cảm là nội dung thông tin chủ yếu Các hình ảnh, sự việc chỉ là phương tiện
để biểu cảm (ẩn dụ, so sánh)
*Ghi nhớ : sgk /72
II LUYỆN TẬP
Bài tập 1/73 : So sánh 2 đoạn
văn :
- Đoạn 1 : Không phải là văn biểu cảm vì : chỉ đặc điểm hình dáng và công dụng của cây Hải Đường chưa bộc lộ cảm xúc
- Đoạn 2 : Là văn biểu cảm vì :
đủ những đặc điểm của văn biểu cảm
+ Kể chuyện: Từ cổng vào,lần nào tôi cũng dừng lại để ngắm cây HĐ
+ Miêu tả: Màu đỏ thắm,lá to… + So sánh: Trông dân dã như
Trang 5thực hiện theo nhóm cây chè…
+ Liên tưởng : Bỗng nhớ năm
xưa…
+ Cảm xúc: Người viết cảm nhận được vẻ đẹp rực rỡ của cây HĐ làm xao xuyến lòng người Bài tập 2 / 74: - Hai bài thơ đều là biểu cảm trực tiếp , vì cả hai bài đều trực tiếp nêu tư tưởng , tình cảm , không thông qua 1 phương tiện trung gian như miêu tả , kể chuyện nào cả E HƯỚNG DẪN TỰ HỌC - Học thuộc ghi nhớ - Làm hết bài tập còn lại -Sưu tầm các bài văn , đoạn văn biểu cảm trên báo chí, tìm được đối tượng biểu cảm và tình cảm được biểu hiện trong các văn bản đó -Vận dụng những kiến thức về văn biểu cảm vào tìm hiểu văn bản biểu cảm đã học - Soạn bài “Côn Sơn ca” “ Buổi chiều đứng ở phủ Thiên Trường trông ra” F RÚT KINH NGHIỆM ………
………
………
………
………
Trang 6******************************************************