BÀI 30: ÔN TẬP VĂN HỌCA – Mục tiêu cần đạt: - Giúp học sinh nắm được nhan đề của các tác phẩm trong hệ thống văn thống văn bản, nội dung cơ bản của từng cụm bài, những giới thiệu về văn
Trang 1BÀI 30: ÔN TẬP VĂN HỌC
A – Mục tiêu cần đạt:
- Giúp học sinh nắm được nhan đề của các tác phẩm trong hệ thống văn thống văn bản, nội dung cơ bản của từng cụm bài, những giới thiệu về văn chương, về đặc trưng thể loại của các văn bản về sự giàu đẹp của Tiếng Việt thuộc chương trình Ngữ Văn
- Rèn các kĩ năng:
+ So sánh và hệ thống hoá
+ Đọc thuộc lòng thơ
+ Lập bảng hệ thống phân loại
B – Chuẩn bị:
Giáo viên: Nghiên cứu soạn bài
Học sinh: Giáo viên hướng dẫn học sinh chuẩn bị 10 câu hỏi ôn tập trong sách giáo khoa trang 127 – 129 trước ít nhất một tuần
C – Tiến trình lên lớp:
1 Ổn định
2 Kiểm tra bài cũ.(Kết hợp trong giờ)
- Kiểm tra phần chuẩn bị của học sinh
Việc này cần đôn đốc, nhắc nhở học sinh thường xuyên trong quá trình Việc chuẩn bị một tuần đến tiết ôn tập, cần nghe cán bộ phụ trách học tập báo cáo kết quả chuẩn bị của
cả lớp
Giáo viên kiểm tra xác suất 4 – 5 học sinh
3 Nội dung ôn tâp
Câu6: Giá trị chủ yếu về tư tưởng – nghệ thuật của các tác phẩm văn xuôi đã học (trừ phần văn nghị luận)
Trang 2STT Nhan đề
văn bản tác
giả
Giá trị tư tưởng Giá trị nghệ thuật
1 Cổng
trường mở
ra (Ly Lan)
Lòng mẹ thương con vô
bờ, ước mong con học giỏi, nên người trong đêm trước ngày khai trường lần đầu tiên của đời con
Tâm trạng người mẹ được thể hiện chân thực, nhẹ nhàng mà cảm động chân thành sâu lắng
2 Mẹ tôi của
Et-mônđô
Tình yêu thương kính trọng cha mẹ là tình cảm thật là thiêng liêng Thật đáng xấu hổ và nhục nhã cho kẻ nào trà đạp lên tình yêu thương đó
Thư của bố gửi cho con những lời phê bình nghiêm khắc nhưng thấm thía và đích đáng đã khiến cho con hoàn toàn tâm phục khẩu phục
3 Cuộc chia
tay của
những con
búp bê –
Khánh Hoài
Tình cảm gia đình vô cùng quý giá và quan trọng
Người lớn, các bậc cha
mẹ hãy vì con cái mà cố gắng có thể tránh những cuộc chia ly li dị
Qua cuộc chia tay của những con búp bê – cuộc chia tay của những đứa trẻ ngây thơ tội nghiệp mà vấn
đề gìn giữ hạnh phúc gia đình một cách nghiêm túc
và sâu sắc
4 Sống chết
mặc bay –
Phạm Duy
Tốn
Lên án tên quan phủ vô trách nhiệm gây tội ác khi làm nghĩa vụ hộ đê cảm thông với những thống khổ của nhân dân vì đê vỡ
Nghệ thuật tương phản và tăng cấp
Bước khởi đầu cho loại truyện ngắn hiện đại
Trang 35 Những trũ
lố hay là
Varen và
Phan Bội
Chõu –
Nguyễn ỏi
Quốc
Đả kớch toàn quyền Varen đầy õm mưu thủ đoạn, thất bại, đỏng cười trước Phan Bội Chõu, ca ngợi người anh hựng trước kẻ thự xảo trỏ
Truyện ngắn hiện đại viết bằng tiếng Phỏp
Kể chuyện theo hành trỡnh chuyến đi của Varen
Cuộc gặp gỡ đầy kịch tớnh trong tự giữa Varen và Phan Bội Chõu
6 Một thứ quà
của lỳa non
Cốm –
Thạch Lam
Ca ngợi và miờu tả vể đẹp
và giỏ trị của một thứ quà quờ đặc sản ma quen thuộc Việt Nam
Cảm giỏc tinh tế, trữ tỡnh đậm đà trõn trọng nõng nui Bỳt kớ tuỳ bỳt hay về văn hoỏ ẩm thực
7 Sài Gũn tụi
yờu – Minh
Hương
Tỡnh cảm sõu đậm của tỏc giả đối với Sài Gũn qua
sự gắn bú lõu bền, am hiểu tường tận và cảm nhận tinh tế về thành phố này
Bỳt kớ, kể, tả giới thiệu và biểu cảm kết hợp khỏ khộo lộo, nhịp nhàng, lời văn giản
dị dựng đỳng mức cỏc từ ngữ địa phương
8 Mựa xuõn
của tụi – Vũ
Bằng
Vẻ đẹp độc đỏo của mựa xuõn miền Bỏc và Hà Nội qua nỗi sầu xa xứ của một người Hà Nội
Hồi ức trữ tỡnh: Lời văn giầu hỡnh ảnh cảm xỳc giàu chất thơ như ờm và cảm động ngọt ngào
9 Ca Huế trờn
sụng Hương
– Hà ỏnh
Minh
Giới thiệu ca Huế một sinh hoặt và thứ vui văn hoỏ rất tao nhó ở đất cố đụ
Văn bản giới thiệu, thuyết minh mạch lạc giản dị mà nêu rõ những đặc điểm chú yếu của vấn đề
Cõu 7: Dựa vào “Sự giàu đẹp của Tiếng Việt” (bài 20) nú về sự giàu đẹp của Tiếng Việt
Trang 41 Hệ thống nguyên âm, phụ âm phong phú
a) Nguyên âm và bản nguyên âm
a, ă, â, o, ô, ơ…
b) phụ âm
2 Giàu thanh điệu
a) Bằng (trầm) huyền (phù bình) không (khúc bình)
b) Trắc (bổng) sắc, hỏi ngã nặng
3 Cú pháp câu Tiếng Việt rất tự nhiên, cân đối, nhịp nhàng
4 Từ vựng dồi dào cả 3 mặt: Thơ, nhạc, hoạ
a) Những tiếng gợi âm thanh, tiếng động (tượng thanh)
b) Gợi màu sắc
c) Gợi hình dáng
5 Từ vựng Tiếng Việt mỗi ngày một nhiều từ mới
Câu8: Dựa vào bài “ý nghĩa văn chương” phát biểu những ý nghĩa chính của văn chương có dẫn chứng kèm theo
1 Nguồn gốc tất yếu của văn chương làlòng thương người và thương muôn vật, muôn loài
“Đau đớn thay……… lời chung”
Chính nguồn gốc, cảm hứng của Nguyễn Du khi ông viết “Đoạn trường tân thanh
Tô như ơi ,lệ chảy quanh thân Kiều
-Tố
Hữu Chinh phụ ngâm khúc là lòng thương nhớ, mong mỏi chờ đợi người chồng đi chinh chiến xa của người chinh phụ Thiên địa phong trần hồng nhan đa truân
Trang 5- Ca dao dân ca trữ tình, thơ Hồ Xuân Hương là tiếng nói cảm thông đối với thân phận người phụ nữ
- Tình yêu thương chim chóc là cảm hứng của bài “Lao xao”, thương quý cây tre thương quý con người Việt Nam là nguồn gốc của bài thuyết mình “Cây tre Việt Nam” và bài thơ “Tre Việt Nam”
2 Văn chương sáng tạo ra sự sống, sáng tạo ra thế giới ra thế giới khác người vật khác nhau
- Thế giới làng quê trong ca dao, thế giới truyện Kiều với biết bao cảnh ngộ khác nhau: Mơ màng, dữ dội, thanh nhã, dơ bẩn…
3 Văn chương gây cho ta những tình cảm ta không có, luyện những tình cảm ta đã có sẵn
- Ta chưa già để hiểu hết được cảm xúc bẽ bàng và buồn tê tái, cũng chưa có dịp xa nhà, xa quê để cùng LB cúi đầu, ngẩng đầu mà “tư cố hương” ta cũng không phải sống trong cảnh nghèo túng như Đỗ Phủ để mơ một ngôi nhà rộng muôn ngàn gian trong tiếng thở dài vặt trong đêm mưa dầm gió thốc…Thế nhưng ta vẫn có thể đồng cảm, cùng xúc động sẻ chia những tâm trạng, những nỗi niềm
Câu 9: Phân tích tác dụng của việc học Ngứ Văn lớp 7 theo hướng tích hợp
Câu 10: Tập tra những từ Hán Việt khó hiểu theo sách giáo khoa và theo cuốn từ điển Hán Việt (Mỗi ngày tra và học một từ cho thật sâu từ, các ngữ, các ví dụ )
4 Củng cố: Hệ thống bài
5.Dặn dò: Học thuộc bài
6 Đánh giá: