Giáo án Ngữ văn 7 bài 28: Ca Huế trên sông Hương

Kiến thức: - Hiểu vẻ đẹp và ý nghĩa văn hóa, xã hội của ca Huế.. Từ đó có thái độ và hành động tích cực góp phần bảo tồn, phát triển di sản văn hóa dân tộc đặc sắc và độc đáo này.. Kĩ nă

BÀI 28 - TIẾT 113 VB- CA HUẾ TRÊN SÔNG HƯƠNG

- Hà Ánh Minh -

A Mục tiêu cần đạt

1 Kiến thức:

- Hiểu vẻ đẹp và ý nghĩa văn hóa, xã hội của ca Huế Từ đó có thái độ và hành động tích

cực góp phần bảo tồn, phát triển di sản văn hóa dân tộc đặc sắc và độc đáo này

- Khái niệm thể loại bút kí Giá trị văn hóa, nghệ thuật của ca huế Vẻ đẹp của con người

xứ Huế

2 Kĩ năng :

- Đọc hiểu văn bản nhật dụng viết về di sản văn hóa dân tộc, phân tích văn bản nhật dụng

kirut thể loại thuyết minh, tích hợp kiến thức TLV để viết bài văn thuyết minh

3 Thái độ:

- Yêu quý, trân trọng tự hào về nét đẹp của xứ Huế, gợi lòng yêu quê hương đất nươc

Yêu quý, trân trọng tự hào về nét đẹp của xứ Huế, gợi lòng yêu quê hương đất nc

B Chuẩn bị:

- Giáo viên: sgk+sgv, bài soạn, máy chiếu

- Học sinh: soạn bài

C.Các bước lên lớp

1 - Ổn định tổ chức:

2- Kiểm tra: G? Qua truyện ngắn “ Những trò lố hay là Va-ren và Phan Bội Châu”

em hiểu gì về hai nhân vật này?

- Va-ren: kẻ phản bội, tên chính khách làm trò chính trị, kẻ ruồng bỏ giai cấp, tên lừa dối

trắng trợn, trơ tráo và vô liêm sỉ

- Phan Bội Châu: bậc anh hùng, vị thiên sứ, đấng xả thân được tôn sùng, con người đáng

tôn kính, ngưỡng mộ

3 Tổ chức các hoạt động dạy và học:

Hoạt động 1: KĐ-GT: Ở lớp 6, các em đó được học một số văn bản nhật dụng với đề tài khác nhau.Nếu Động Phong Nha là một danh lam thắng cảnh, Cầu Long Biên là một di tích lịch sử thì ca Huế trên sông Hương lại giúp chúng ta hình dung một cách cụ thể một sinh hoạt văn hóa rất đặc trưng, nổi bật ở xứ Huế mộng mơ.

Hoạt động 2: Đọc - Hiểu văn bản

- Gv hướng dẫn đọc: Chậm rãi rõ ràng,

mạch lạc, lưu ý những câu đặc biệt

- Gv đọc mẫu

- Học sinh đọc ( 3 em) -> nhận xét

- Gv nhận xét, sửa chữa

- G:?Văn bản có thể chia làm mấy

phần?Tiêu đề từng phần?

- H: TL

- G: ?Bài văn thuộc kiểu văn bản nào

Thể loại?

- H: XĐ

- G: ?Em biết gì về cố đô Huế Hãy nêu

một vài đặc điểm tiêu biểu của xứ Huế

mà em biết?

-H: Là miền đất nổi tiếng của miền

trung phong cảnh nên thơ, có nhiều

cảnh đẹp ( sông Hương , núi Ngự) là

đất cố đô nổi tiếng văn hoá phong phú,

độc đáo, đậm đà bản sắc dân tộc bao

gồm văn hoá cung đình và văn hoá dân

gian

- G:? Theo dõi đoạn đầu Thống kê các

điệu ca Huế và đặc điểm của nó?

- H: TL

I Tìm hiểu chung

1 chú thích a.Từ khó ( sgk) 2.Bố cục, thể loại

* Bố cục: hai phần -P1: đầu -> lí Hoài Nam: giới thiệu một

số điệu dân ca Huế -P2: còn lại: tả một đêm trăng nghe đàn trên sông Hương

- Thể loại:bút kí có nội dung nhật dụng

II.Tìm hiểu văn bản 1.Nghệ thuật ca Huế

* Các làn điệu Huế và đặc điểm của nó

- Chèo cạn, bài thoại, hò đưa linh ( buồn bã)

- Hò giã gạo, ru em, giã vôi…, bài chòi,

- G: ?Quá trình miêu tả, tác giả sử dụng

biện pháp nghệ thuật gì

- H: Liệt kê ( học sau)

- G: ?Trong bài, tác giả nhắc đến tên

những nhạc cụ nào

?Những bản đàn nào được nhắc đến

trong văn bản

H: TL

- Đọc “ Không gian yên tĩnh” ( trang

101)

- G: ?Tìm những từ ngữ miêu tả nghệ

thuật sử dụng nhạc cụ của các nhạc

công

- H: Nhân, mổ, vỗ, vả, bấm, day, chớp,

búng, phi, rãi

- G: ?Nghệ thuật sử dụng?

- H: Liệt kê

- G: ?Em nhận xét gì về nghệ thuật biểu

diễn của họ

- H: NX

- G: ? Chi tiết nào miêu tả cảnh đêm

trăng nghe ca Huế trên sông Hương?

- H: Thành phố lên đèn như sao sa,

màn sương dày dần lên, cảnh vật mờ

đi, không gian rộng thoáng

- Trăng lên, gió mơn man dìu dịu, dòng

sống trăng gợn sóng, con thuyền bồng

bềnh

- G: ?Cảnh đêm trăng trên sông Hương

bài liệm, ( náo nức, nồng hậu, tính người)

- Nam ai, Nam bình, quả phụ tương tư khúc,( buồn man mác, thương cảm)

- Tứ đại cảnh: không vui, không buồn

* Một số nhạc cụ

- Đàn trạm, đàn nguyệt, đàn tì bà, đàn nhị, đàn tam, đàn bầu, sáo sanh

* Các bản đàn

- Lưu thuỷ, kim tiền, xuân phong, long

hổ, tứ đại cảnh

* nghệ thuật biểu diễn

- Sử dụng động từ miêu tả động tác, liệt kê

-> sự điêu luyện trong nghệ thuật biểu diễn của các nhạc công

-> nghệ thuật ca Huế phong phú, đa dạng, điêu luyện , tài tình

2.Cảnh đêm nghe ca Huế trên dòng Hương Giang

- Cảnh thơ mộng,yên tĩnh , êm đềm

như thế nào?

- H: TL

- G:? Tìm chi tiết miêu tả hoạt động,

cảm xúc con người?

- H: Lữ khách giang hồ, thơ lai láng

- Ca công trẻ tuổi duyên dáng

- Tâm trạng chờ đợi, xao động

- Con gái Huế tâm hồn phong phú, âm

thầm , kín đáo, sâu thẳm

- G: ?Tâm trạng họ thể hiện như thế

nào?

- H: TL

- G:? Ca Huế được hình thành từ đâu?

- H: Nhạc dân gian biểu hiện tâm hồn

lạc quan của nhân dân nên hồn nhiên,

sôi nổi, tươi vui, thường được dùng

trong sinh hoạt và lễ hội

- Nhạc cung đình nhã nhạc dùng trong

các buổi lễ nơi cung đình, nơi tôn miếu

nên trang trọng,uy nghi.

- G:?Tại sao có thể nói ca Huế là một

thứ tao nhã

-H: Ca Huế thanh cao, lịch sự, nhã

nhặn, sang trọng và duyên dáng từ nội

dung đến nghệ thuật, từ cách biểu diễn

đến phục trang -> ca Huế quả là thứ

tao nhã

Hoạt động 3: Khái quát

Học sinh đọc Gv chốt

Hoạt động 4: Hướng dẫn luyện tập

- Con người háo hức, nồng hậu, duyên dáng, lịch sự

3.Nguồn gốc của ca Huế

- Ca nhạc dân gian và ca nhạc cung đình do vậy ca Huế vừa sôi nổi vui tươi, vừa trang trọng, uy nghi

III.Tổng kết

* Ghi nhớ III Luyện tập: Hãy kể tên một vài làn

điệu dân ca ở địa phương em

- Dân ca Tày, Nùng, Thái

Học sinh đọc, nêu yêu cầu bài tập

Làm bài

Gv nhận xét, bổ sung

Hoạt động 5 Củng cố : Em hiểu gì về nghệ thuật ca Huế?

Hoạt động 6 Dặn dò- HDTH:

- Học ghi nhớ + nội dung phân tích

- Học thuộc một đoạn trong văn bản em thích

- Soạn: Liệt kê

Rút kinh nghiệm: