xử lý việc người dân lấn chiếm đất đai của chính quyền xã x, huyện y, tỉnh bắc ninh năm 2017 xử lý việc người dân lấn chiếm đất đai của chính quyền xã x, huyện y, tỉnh bắc ninh năm 2017 xử lý việc người dân lấn chiếm đất đai của chính quyền xã x, huyện y, tỉnh bắc ninh năm 2017 xử lý việc người dân lấn chiếm đất đai của chính quyền xã x, huyện y, tỉnh bắc ninh năm 2017
Trang 2PHẦN I : MỞ ĐẦU
Kinh tế hộ gia đình là một hình phát triển kinh tế điển hình trong các vùng nông thôn của Việt Nam Nó đóng góp vào sự phát triển kinh tế xóa đói giảm nghèo cho nhân dân, tạo điều kiện cho các người dân có cơ hội làm giàu chính đáng
Trong thời kỳ công nghiệp hóa – hiện đại hóa nông nghiệp và nông thôn; Dưới sự lãnh đạo của Đảng cộng sản Việt Nam, sự nghiệp đổi mới toàn diện của đất nước theo định hướng xã hội chủ nghĩa đã giành được những thành tựu to lớn, bộ mặt đất nước từ thành thị đến nông thôn đã được thay đổi từng ngày Chính phủ đã ra chủ trương: Tăng cường cải cách bộ máy hành chính, nâng cao năng lực, hiệu quả toàn diện quốc gia; thúc đẩy công nghiệp hóa -hiện đại hóa đất nước Trong quá trình đó, việc giải quyết đất đai bảo đảm cho phát triển kinh tế, quốc phòng – an ninh, đời sống xã hội đang là một vấn đề bức xúc, đặc biệt là ở các đô thị lớn và tranh chấp đất đai một số vùng nông thôn
Trong quá trình hiện đại hóa nông nghiệp nông thôn với những kết quả đã đạt được thì những yếu kém kép theo nó là tình trạng khiếu kiện, giải quyết tranh chấp đất đai trong xã hội, một số người lợi dụng kẽ hở của pháp luật để mua bán, đổi trác, làm giàu bất chính Việc tranh chấp đất đai không chỉ xảy ra trong gia đình, họ hàng, làng xóm, phố phường mà còn diễn ra giữa các tập thể, cơ quan, đơn vị thuộc Nhà nước quản lý, làm chậm tiến độ công trình, gây thiệt hại về tiền của và công sức của nhân dân
Đứng trước tình hình diễn biến của đất đai trong cả nước Trong đó, đất ở nông thôn được xác định là một trong những điểm nóng cần tạp trung giải quyết là hết sức khó khăn, phức tạp và có lúc phải kéo dài, tốn kém tiền của Nhà nước, tổ chức cá nhân, thậm chí còn có những cán bộ vi phạm luật đất đai, kỷ cương pháp luật bị buông lỏng, việc thực thi pháp chế xã hội chủ nghĩa không nghiêm gây mất lòng tin cho nhân dân Từ những đạc điểm cơ bản trên, bản thân đưa ra một số tình huống làm điển hình, nằm trong một phạm vi nhỏ có thể xảy ra ở nơi khác rồi nhưng có thể đang xảy ra ở nơi này chưa giải quyết xong Tình huống này vẫn có những hư cấu, nhưng vấn đề là muốn phân tích mổ xẻ tìm đâu là nguyên nhân, để có nhiều phương án Sau
Trang 3đó cân nhắc phương án nào là hiệu quả tối ưu nhất, tránh được hậu quả nặng
nề mà vẫn đảm bảo đúng luật, giữ được lòng tin cho nhân dân; lợi ích của cơ quan, hài hòa thống nhất tạo nên sự nhất trí cao, giữ được sự đoàn kết, góp phần nhỏ bé vào việc thực hiện thắng lợi các mục tiêu, chiến lược mà Đảng
và Nhà nước đề ra
Trang 4PHẦN II: GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ
1 Mô tả tình huống
Năm 2017 tại một xã X, huyện Y tỉnh Bắc Ninh, sau khi triển khai việc chuyển đổi ruộng trũng và đất hoang hóa để phát triển kinh tế trang trại kết hợp nuôi trồng thủy sản đã tổ chức cho đấu thầu các vùng đất cho 20 hộ nông dân là đối tượng hộ nghèo của xã X có nhu cầu phát triển kinh tế VAC Quá trình đấu thầu và giao đất diễn ra hết sức nhanh chóng và có những chính sách phù hợp với những hộ nông dân đi đầu trong việc khai hoang chuyển đổi này Gia đình ông Nguyễn Văn A là một trong số 20 hộ, theo hợp đồng thuê đất số 11HĐ/UB ngày 15/05/2012 của UBND xã X Theo đó, gia đình ông A được
sử dụng là 2,5ha phục vụ việc chuyển đổi ruộng trũng và đất hoang hóa để phát triển kinh tế trang trại kết hợp nuôi trồng thủy sản theo mô hình kinh tế trang trại
Để thực hiện hợp đồng trên, ngày 29/05/2012, gia đình ông Nguyễn Văn A cùng đại diện lãnh đạo UBND xã X ra thực địa cắm mốc ranh giới và xác định đây là vùng đất trũng hoang hóa, toàn bộ diện tích 35ha, trong đó, gia đình ông Lê Văn A được giao cho sử dụng là 2,5ha
Sau khi UBND xã X giao đất chô gia đình ông Nguyễn Văn A canh tác trên tổng số diện tích là 2,5ha Gia đình ông A đã cho tiến hành đào ao để thả cá
và tân đất cao để trồng các loại cây như : chuối, cỏ voi xung quanh bờ ao để phục vụ thức ăn cho cá và trồng các loại cây ăn quả trên vùng đất tân cao là : Xoài, Na, Ổi, Bươi, Cam Sau 5 năm chuyển đổi đất từ một vùng hoang hóa, lúc này mảnh đất của gia đình ông A đã trở thành một trang trại phát triển mạnh mẽ với sản lượng cá dưới ao ngày một tăng lên và số lượng cây ăn quả lâu năm cũng đang vào thời kỳ cho quả tốt
Đến đầu năm 2017, theo chủ trương của toàn quốc về việc thống kê kiểm toàn
bộ việc sử dụng đất đai, xã X cũng đã tiến hành kiểm kê toàn bộ các loại đất như: đất thổ cư, đất canh tác, đất cho thuê đấu thầu, đất hoang hóa trong quá trình kiểm kê đã phát hiện một số vi phạm trong việc sử dụng đất Trong đó,
có việc gia đình ông Nguyễn Văn A đã tự ý sử dụng số đất sai mục đích để trồng cây ăn quả là 0,5ha UBND xã X sau khi phát hiện đã có quyết định số 11/QĐ-CT ngày 13/4/2017 về việc phạt hành chính đối với hộ ông Nguyễn
Trang 5Văn A số tiền là 2.000.000đ và thu hồi lại số diện tích đã lấn chiếm đó; với yêu cầu gia đình ông Nguyễn Văn A phải tự chặt phá số cây ăn quả trồng trên đất lấn chiếm xong trước ngày 30/4/2017
Tuy nhiên, gia đình ông Nguyễn Văn A đã không thực hiện với quyết định của UBND xã X, xã X đã thành lập đội cưỡng chế nhưng gia đình và họ hàng nhà ông Nguyễn Văn A ngăn cản người thi hành công vụ không cho chặt phá
số cây đã trồng trên đất lấn chiếm đó Mặt khác, gia đình ông cũng kiến nghị lên cấp trên giải quyết sự việc này vì từ trước đến nay, khi gia đình ông lấn chiếm đến nay được 5 năm mà không ai nhắc nhở hay tuyên truyền việc đó là sai, là không đúng quy định của pháp luật, mặt khác do nhận thức đơn giản ông nghĩ số đất hoang hóa đó đã được ông cải tạo trở thành vùng đất tốt
2. Phân tích tình huống
Khi nhận được công văn đề nghị của UBND xã X về việc giúp đỡ giải quyết
vụ việc và đơn kiến nghị của gia đình ông Nguyễn Văn A, UBND huyện Y đã
cử cán bộ các phòng ban có liên quan trực tiếp đến xã X để làm việc cụ thể, đồng thời tiến hành kiểm tra hiện trạng thực tế hộ dân Nguyễn Văn A lấn chiếm đất trái phép ra sao ? Sau khi nghe báo cáo tình hình lấn chiếm đất đai của gia đình ông A do UBND xã X trình bày và đi thực tế là có thật Ngày 10/7/2017 UBND huyện Y đã có quyết định số 69/QĐ-CT của chủ tịch UBND huyện Y, về việc thành lập đoàn kiểm tra xác minh cụ thể tình hình lấn chiếm đất đai của gia đình ông A tại xã X Thành phần đoàn kiểm tra gồm : cán bộ thanh tra, cán bộ địa chính huyện Y, đại diện UBND xã X Đoàn kiểm tra do đồng chí C ( phó ban thanh tra huyện làm trưởng đoàn)
Nội dung kiểm tra : Đoàn kiểm tra có trách nhiệm làm rõ vụ việc theo nội dung công văn của xã X đề nghị và kiến nghị của gia đình ông Nguyễn Văn
A Kết luận và tổng hợp báo cáo UBND huyện xem xét giải quyết Đoàn kiểm tra xác minh theo quyết định của huyện, có trách nhiệm đề ra thời gian, biện pháp và mục tiêu thực hiện
- Thời gian thực hiện kiểm tra được xác định trong vòng 5 ngày kể từ
ngày có quyết định của huyện Y
- Nhiệm vụ cụ thể :
Trang 6+ Kiểm tra đối chiếu các văn bản mà UBND xã X giao đất cho các hộ đấu thầu đất hoang để cải tạo và phát triển kinh tế trang trại trong đó có gia đình ông Nguyễn Văn A Đối chiếu bản đò hiện trạng sử dụng đất
và thực tế, kiểm tra các hợp đồng giao đất giữa UBND xã X với các hộ gia đình cùng đóng trên địa bàn do UBND xã X quản lý
+ Việc thu hồi 0,5ha đất lấn chiếm này có thật cần thiết với xã X hay không ? Hoặc khi thu hồi lại 0,5ha đất này thì gia đình ông A nãy sẽ như thế nào ? và cụ thể việc lấn chiếm này ra sao ?
+ Nếu đúng là xã X cần phải lấy lại 0,5ha để sử dụng vào việc khác thì vấn đề giải quyết sẽ ra sao
+ Mục tiêu là giải quyết hài hòa được các lợi ích nhà nước và nhân dân nhưng cũng không làm mất đi kỷ cương phép nước và tăng cường tính pháp chế xã hội chủ nghĩa
Nguyên nhân
Khi tổ chức giao đất của UBND xã X với các hộ thuê đất trong đó có gia đình ông A đã không chặt chẽ Khi giao đất không tổ chức cắm mốc
cố định cụ thể mà chỉ đo thước dây và cắm mốc bằng cọc tre, sau khi giao đất lại không thường xuyên tổ chức kiểm tra đột xuất hay định kỳ đối với các hộ gia đình trên Việc quy hoạch và sử dụng đất của xã X cũng không chặt chẽ, chưa phù hợp Điều đó đã tạo điều kiện để các hộ gia đình có điều kiện lấn chiếm vùng đất hoang hóa này
Bên cạnh đó, các văn bản pháp luật của nhà nước cũng không được tuyên truyền đến các hộ nông dân một cách hiệu quả nhất ; đặc biệt là
sự nhận thức của các hộ dân còn rất nhiều hạn chế họ chỉ nghĩ đơn thuần là việc bỏ đất hoang là một sự lãng phí nên đã tận dụng số đó để cải tạo và canh tác nhằm tăng thêm thu nhập cho gia đình
Hậu quả
- Vê mặt kinh tế : Nếu tổ chức thu hồi và chặt phá số cây ăn quả đang
trong thời gian cho năng suất cao là một sự lãng phí lớn và đặc biệt là làm ảnh hưởng đến lợi ích kinh tế cho hộ dân, mặt khác việc thu hồi lại 0,5ha của gia đình ông Nguyễn Văn A của UBND xã X ròi lại để hoang hóa thì đó là một sự lãng phí rất lớn, không phù hợp với thực tế
Trang 7- Về pháp luật : Nếu để nguyên hiện trạng mà chỉ xử phạt hnfh chính thì
sẽ tạo điều kiện cho gia đình ông Nguyễn Văn A tiếp tục lấn chiếm đất công ; điều đó cũng dẫ tới hàng loạt các hộ dân khác trong các khu vực
sẽ đồng loạt làm theo gia đình ông A, khi đó chính quyền địa phương
sẽ không quản lý được, kỷ cương phép nước nơi đây sẽ bị coi thường
3. Xử lý tình huống
Sau khi xem xét nguyên nhân, hậu quả Đoàn kiểm tra đã đề xuất các phương án giải quyết như sau :
Phương án 1:
Căn cứ vào Luật đất đai năm 1993 và Nghị định số 04/CP ngày 10/01/1997 của Chính phủ là “ Nghiêm cấm việc lấn chiếm đất đai, chuyển quyền sử dụng đất trái phép, sử dụng đất không đúng mục đích được giao và hủy hoại đất Thì tùy theo tính chất mà xử phạy:
- Nếu tự tiện sử dụng đất lâm nghiệm, đất nông nghiệp và mục đích khác
thì bị phạt tiền từ 200.000đ đến 1.000.000đ
- Nếu người bị phạt mà không tự nguyên chấp hành thì bị cưỡng chế thi
hành ( Theo điều 25 của Nghị định 04/CP) bằng các biện pháp sau: + Áp dụng các biện pháp để cưỡng chế khác để thi hành quyết định xử phạt và người bị cưỡng chế phải chịu mọi chi phí trong việc tổ chức thực hiện các biện pháp cưỡng chế
Ưu điểm:
Nếu theo phương án này, thì về mặt lợi thế là kiên quyết xử lý nghiêm minh theo pháp luật, việc người dân tự tiện lấn chiếm đất công, làm vườn, làm nhà trái phép Như thế thể hiện được quyền lực của Nhà nước thông qua các công cụ quản lý, như các văn bản pháp luật; lực lượng vũ trang giữ được tính pháp chế xã hội chủ nghĩa và chắc chắn sẽ không có các trường hợp vi phạm tương tự
Nhược điểm:
Là có thể gặp sự phản ứng mạnh của hộ gia đình ông Nguyễn Văn A nguyên nhân do đã nhiều năm ông canh tác lấn chiếm trồng cây làm trang trại nhưng không có ai nhắc nhở Nếu căn cứ luật đất đai để thực hiện thì sẽ xảy ra sự kháng cự, bất lợi về phía xã X trong quá trình phát triển lâu dài, dưới con mắt của người dân xung quanh sẽ có những hiểu
Trang 8biết khác nhau và tất nhiên sẽ có những kẻ xấu lợi dụng để xuyên tạc chủ trương, đường lối chính sách của Đảng và Nhà nước ta Từ đó việc tuyên truyền giáo dục gặp khó khăn, không thuyết phục được dân để họ thấy được đâu là đúng, đâu là sai
Phương án 2 :
Giải quyết theo phương án phù hợp cả 2 cùng có lợi, Nhà nước và nhân dân
- Phạt hành chính đối với hộ gia đình ông Nguyễn Văn A về việc đã lấn
chiếm đất công trên diện tíchlà 0,5ha trong thời gian 5 năm với số tiền
là 1.000.000đ ( căn cứ Luật đất đai năm 1993)
- Tiến hành thu tiền thuê đất trên diện tích mà gia đình ông Nguyễn Văn
A đã canh tác trái phép trong 5 năm
- Tiếp tục cho phép gia đình ông Nguyễn Văn A được sử dụng số đất đã
lấn chiếm là 0,5ha với điều kiện gia đình ông Lê Văn A phải có trách nhiệm thuê tiếp 0,5 ha đã lấn chiếm đó theo giá thuê đất năm 2012
Ưu điểm :
Phương án này có ưu điểm rất cao và sẽ được nhân dân ủng hộ vì
- Thứ nhất : là gia đình ông Nguyễn Văn A vẫn giữ được số cây ăn quả
đang vào mùa thu hoạch
- Thứ hai : là giải quyết được nhu cầu tăng diện tích đất canh tác và phần
đất hoang hóa đã được gia đình ông Nguyễn Văn A cải tạo thành vùng đất tốt để phát triển kinh tế của hộ nông dân
- Thứ ba : UBND xã X đã giải quyết thêm được một phần đất hoang hóa
lâu nay chưa có phương án giải quyết nay đã đưa vào sử dụng có mục đíhc
- Thứ tư : UBND xã có thêm phần thuế từ việc phạt, cho thuê số đất trên
để đưa vào ngân sách nhà nước
Nhược điêm
Còn tồn tại khả năng gia đình ông Nguyễn Văn A không có khả năng nộp phạt và thuê lại số diện tích đất trên hoặc chây ỳ không thực hiện
Sau khi nghiên cứu kỹ 2 phương án, đoàn kiểm tra quyết định chọn phương án thứ 2 vì phương án này có tính khả thi hơn, có đạo đức, pháp
Trang 9lý,thuyết phục được nhân dân và gia đình ông Nguyễn Văn A Giải quyết theo phương án 2 sẽ gặp nhiều thuận lợi, không gây ồn ào dư luận tạo điều kiện cho cả hai bên là xã X giải quyết được thêm phần đất hoang hóa chưa khai thác và gia đình ông A có điều kiện tiếp tục phát triển vương cây, bảo
vệ được sản phẩm của mình
Kế hoạch tổ chứ thực hiện phương án:
Khi mọi thành viên trong đoàn kiểm tra đã thống nhất chọn phương án khả thi
để tiến hành triển khai Đoàn kiểm tra đã lên kế hoạch thực hiện cụ thể, để khi tiến hành đến kết thúc với thời gian ngắn nhất và đạt hiệu quả cao nhất
Kế hoạch thực hiện : trong thời gian 4 ngày kể từ ngày (020/7/2017 – 29/7/2017) theo các bước sau:
Bước 1 : Giao cho xã X có trách nhiệm kiểm tra lại hợp đồng có liên quan đến việc giao đất, cho thuê đất trước đây để đối chiếu với thực trạng thời điểm kiểm tra (ngày 10/7/2017) Tiến hành lấy ý kiến của 19 hộ cùng được giao đất đấu thầu đợt 1 hiện đang canh tác gần gia đình ông A
Bước 2 : Đoàn kiểm tra tiến hành đo đạc diện tích của gia đình ông Nguyễn Văn A đang sử dụng, thống kê các loại cây trồng, diện tích được thuê và diện tích lấn chiếm Làm công tác tuyên truyền, giáo dục vận động, giải thích việc làm của gia đìnhlà trái pháp luật (ngày 07,08/8/2017)
Sau các bước tiến hành thực hiện, Đoàn kiểm tra đã có văn bản tổng kết và báo cáo với huyện Y về kết quả đã đạt được và những kiến nghị giải quyết vụ việc vướng mắc
Nội dung báo cáo tổng kết:
Qua khảo sát tình hình lấn chiếm đất đai của gia đình ông Nguyễn Văn A, nguyên nhân dẫn đến là do số đất hoang hóa của xã X rất nhiều chưa giao hết cho nhân dân dể phát triển kinh tế Mặt khác số đất hoang này lại liền mảnh với số diện tích của gia đình ông A đang sử dụng
Khi được giao đất ra vùng này thấy nhiều đất hoang bỏ lãng phí ông đã tự ý cải tạo chỉ mong muốn bỏ sức ra nhằm kiếm thêm thu nhập cho gia đinh nhanh chóng thoát nghèo
Ý kiến của 19 hộ dân : nguyên nhân dẫn đến sai phạm xuất phát cũng từ đói nghèo và sự quản lý không chặt chẽ của UBND xã X dẫn đến sai phạm này
Trang 10Sau khi giao đất: UBND xã X đã không thường xuyên kiểm tra số hộ được giao đất trên
- Tình hình thực tế : Gia đình ông Nguyễn Văn A là hộ nghèo của xã
năm 2012 được xã ưu tiên cho đấu thầu khai hoang đợt đầu Sau 5 năm canh tác gia đình ông đã thoát được nghèo
- Nguyện vọng : Khi nghe tin đoàn kiểm tra về làm việc trên cơ sở đề
nghị của UBND xã X và kiến nghị của gia đình, ông Nguyễn Văn A đã trực tiếp gặp trưởng đoàn kiểm tra xin nhận khuyết điểm về sai phạm của mình và mong muốn đoàn kiểm tra xem xét đề nghị cấp trên cho thuê lại phần đất mà ông cùng gia đình đã dầy công cải tạo từ vùng đất hoang nay đã thành vùng đất có thu nhập cho gia đình
Sau khi đoàn kiểm tra trình báo cáo kết quả kiểm tra tại nơi sai phạm thuộc xã X và đề xuất phương án giải quyết; căn cứ theo tình hình thực
tế và tâm tư, nguyện vọng của gia đình ông A, chủ tịch UBND huyện Y
đã ra quyết định đồng ý theo phương án đề xuất giải quyết của đoàn kiểm tra là : phạt hành chính đối với gia đình ông A, xét trên nguyện vọng của gia đình và khả năng tài chính có thể thuê lại mảnh đất nên cho phép gia đình ông Nguyễn Văn A thuê lại mảnh đất chiếm trên và
đề nghị UBND xã X triển khai thực hiện ngay