Giải quyết tranh chấp đất đai giữa anh em ở khu 3, phường Đại Phúc năm 2017
Trang 1MỤC LỤC
2 1 Lý do chọn tình huống……… 2
3 2 Mục đích nghiên cứu……… ……… 3
4 3 Đối tượng, phạm vi nghiên cứu ……… 4
5 4 Kêt cấu của tiểu luận……… 4
6 GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ……… 4
7 1.MÔ TẢ TÌNH HUỐNG……… 4
8 1.1 Tên và hoàn cảnh xảy ra tình huống………… 4
9 1.2 Diễn biến của tình huống……… 5
10 2 PHÂN TÍCH TÌNH HUỐNG……… 9
11 2.1 Mục tiêu phân tích tình huống……… 9
12 2.2 Cơ sở lý luận đảm bảo yêu cầu xử lý tình huống hiệu quả……….…… 9
13 2.3 Phân tích diễn biến của tình huống………… 10
14 3 XỬ LÝ TÌNH HUỐNG……….… 13
15 3.1 Mục tiêu xử lý tình huống……….… 13
16 3.2 Xây dựng và đề xuất phương án xử lý tối ưu… 14 17 3.3 Kế hoạch tổ chức thực hiện phương án….…… 15
18 3.4 Kiến nghị……….……… 15
29 KẾT LUẬN……… 17
ĐẶT VẤN ĐỀ:
1 Lý do chọn tình huống.
Đất đai là tài nguyên đặc biệt Trong nền kinh tế thị trường, người ta coi đất đai là hàng hoá đặc biệt Câu nói “tấc đất, tấc vàng” nói lên sự quý giá ở tầm mức cao nhất của đất đai thực ra cũng không đủ Nếu nói dưới góc độ giá trị lịch sử - xã hội : “mỗi tấc đất đều nhuốm máu cha ông”; đất đai là “giang
Trang 2sơn gấm vóc” thì sự thiêng liêng, quý giá ấy khó lấy thước đo nào mà định giá
Trong quá trình vận động của xã hội, nhất là trong nền kinh tế thị trường, nhiều vấn đề bức xúc xảy ra hàng ngày Trong đó đứng đầu là vấn đề tranh chấp đất đai Nguyên nhân phát sinh tranh chấp là dân không có thói quen cắm cột mốc, quá trình sử dụng bị sai lệch hoặc chuyển nhượng, tặng cho không làm đầy đủ các thủ tục cần thiết, hợp lệ Hệ thống hồ sơ địa chính, đặc biệt là bản đồ địa chính chính quy chưa đầy đủ, thiếu đồng bộ, thống nhất, độ chính xác và tin cậy không cao nên gây ra những khó khăn rất lớn cho các cấp chính quyền địa phương trong thực thi thẩm quyền quản lý theo quy định của pháp luật, đặc biệt là ở cấp cơ sở Nhiều vấn đề lịch sử để lại chưa được giải quyết dứt điểm và kịp thời như việc xác định nguồn gốc, mốc giới, thời hạn, mục đích, quy chủ sử dụng đất đã nảy sinh nhiều bức xúc Trong quá trình giải quyết tranh chấp, các cơ quan chức năng gặp không ít khó khăn khi tìm chứng
cứ để xác định tính khách quan của vụ việc, thậm chí có nhiều trường hợp phải suy đoán theo lập luận của các bên Từ đó, xảy ra nhiều tình trạng khiếu kiện vượt cấp, kéo dài, thưa gửi nhiều nơi và qua nhiều cấp giải quyết mà các bên vẫn khiếu nại
Giải quyết khiếu nại, tranh chấp đất đai là một trong những chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước, là một trong những nội dung của công tác quản lý Nhà nước về đất đai theo quy định của pháp luật về đất đai Thực hiện tốt nội dung này không những góp phần nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác quản
lý nhà nước về đất đai, mà còn góp phần đáng kể trong việc giữ gìn ổn định sản xuất, đời sống, phát triển kinh tế, hàn gắn tình đoàn kết trong nội bộ nhân dân, giữ gìn an ninh, trật tự và ngăn ngừa hành vi vi phạm pháp luật nghiêm trọng có thể xảy ra, đảm bảo trật tự xã hội cũng như củng cố niềm tin của nhân dân đối với Đảng và Nhà nước
Trong những năm qua, công tác giải quyết tranh chấp, khiếu nại trên lĩnh vực đất đai đã có nhiều chuyển biến tích cực, giải quyết được một khối lượng
Trang 3lớn vụ việc, góp phần ổn định tình hình chính trị, giữ vững an ninh, trật tự xã hội Tuy nhiên, tình hình tranh chấp, khiếu nại có liên quan đến đất đai hiện nay vẫn còn diễn biến phức tạp, tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến an ninh chính trị, trật tự, an toàn xã hội Đây là một vấn đề nhức nhối đang được Đảng và Nhà nước, xã hội rất quan tâm
Việc nhận thức và vận dụng pháp luật không đúng, không thống nhất, thậm chí sai phạm dẫn đến khiếu nại, tố cáo nhiều, công tác quản lý nhà nước các cấp phải tập trung quá nhiều lực lượng, kinh phí để giải quyết khiếu nại, tố cáo của công dân, gây tốn kém, mất thời gian Có sự việc nhỏ chỉ cần giải quyết ở cấp cơ sở là xong, nhưng thực tế việc hiểu biết và vận dụng pháp luật của một số cán bộ còn chưa đúng, chưa phù hợp đã làm cho sự việc phức tạp thêm, kéo dài thời gian, tạo ra nhiều dư luận không tốt trong quần chúng nhân dân
Sau khoá học lớp bồi dưỡng kiến thức quản lý Nhà nước, chương trình chuyên viên khoá 1 - năm 2018 tại Trường Chính trị Nguyễn Văn Cừ tỉnh Bắc Ninh, tôi được trang bị những kiến thức cơ bản về quản lý Nhà nước Với những kiến thức đó tiếp thu được qua học tập tại trường, tôi trình bày cách
giải quyết tranh chấp, khiếu nại đất đai qua tình huống: "Giải quyết tranh chấp đất đai giữa anh em ở khu 3, phường Đại Phúc năm 2017", làm đề tài tiểu luận cuối khoá
2 Mục đích nghiên cứu.
- Xử lý tình huống nhằm giải quyết những mâu thuẫn, những bất cập, bất thường phát sinh trong cuộc sống, góp phần ổn định đời sống, giữ vững trật tự trị an trong khu phố ở phường Đại Phúc, nhằm tăng cường pháp chế xã hội chủ nghĩa, tăng cường hiệu quả quản lý nhà nước trước tình hình thực tiễn đặt
ra Mặt khác, học viên chọn xử lý tình huống là sự rèn khả năng vận dụng kiến thức quản lý nhà nước vào thực tiễn cuộc sống làm cho đời sống xã hội ổn định, phát triển
Trang 4- Muốn đạt được mục đích đó, tiến hành bài tập đúng quy trình, phân tích đúng thực trạng, diễn biến tình huống và xây dựng được các phương án, đề xuất biện pháp tối ưu phù hợp, khoa học Nó là cơ sở nâng cao hiệu quả công tác trong thực tiễn cho học viên khi kết thúc chương trình Bồi dưỡng kiến thức Quản lý nhà nước chương trình chuyên viên
3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu.
- Nghiên cứu xử lý tình huống: " Giải quyết tranh chấp đất đai giữa anh em ở khu 3, phường Đại Phúc năm 2017",
- Phạm vi nghiên cứu : Toàn bộ diễn biến khiếu nại của chủ thể là anh em
trong gia đình tranh chấp đất do bố mẹ để lại
4 Kết cấu của tiểu luận.
Ngoài đặt vấn đề, kết luận, mục lục, danh mục tài liệu tham khảo, nội dung giải quyết vấn đề gồm 3 phần:
1 Mô tả tình huống
2 Phân tích tình huống
3 Xây dựng các phương án xử lý tình huống
GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ:
1 MÔ TẢ TÌNH HUỐNG
1.1 Tên và hoàn cảnh xảy ra tình huống.
Tháng 1 năm 2017, UBND phường Đại Phúc, thành phố Bắc Ninh nhận được đơn xin giải quyết tranh chấp đất đai của ông Nguyễn Văn Du tại khu 3, phường Đại Phúc, thành phố Bắc Ninh Nội dung đơn trình bày đề nghị giải quyết về việc xây nhà và chiếm dụng nhà, đất bất hợp pháp của ông Nguyễn Văn Dương Do mâu thuẫn trong anh em không giải quyết được dẫn đến vụ việc tranh chấp nói trên
Ông Du trình bày, năm 1968 ông, bà nội cùng bố mẹ ông Dương, ông Du cho ông Du một mảnh đất để xây dựng gia đình, có đất làm nhà, diện tích khoảng 300 m2 Năm 1974 vợ chồng ông Du tiến hành xây dựng gia đình và
Trang 5đến năm 1978 vợ chồng ông xây dựng một căn nhà cấp 4 và xây dựng công trình phụ trên diện tích đất này
Năm 1989 do kinh tế khó khăn ông Du vào miền Nam làm ăn kinh tế, trước khi đi vợ chồng ông có nhờ mẹ đẻ và anh trai là ông Nguyễn Văn Dương trông coi nhà đất giúp vợ chồng ông Từ khi đi làm ăn trong miền Nam hàng năm mỗi dịp tết đến ông vẫn về nhà thăm mẹ và ở lại nhà một thời gian rồi lại tiếp tục vào trong Nam, từ năm 2007 – 2010 do kinh tế gia đình gặp nhiều khó khăn nên ông ít về quê
Đến năm 2011 gia đình ông Du về quê thì phát hiện anh trai là ông Nguyễn Văn Dương đã xây dựng 01 căn nhà 2 tầng trên đất của ông Từ khi biết được anh trai xây dựng căn nhà và chiếm dụng đất, xây nhà trên diện tích đất của ông, ông đã nhiều lần nhờ dòng họ vào cuộc để hòa giải nhưng không thành
Từ việc làm trên các ông đã cho rằng hộ ông Dương đã sử dụng đất bất hợp pháp trên diên tích đất của ông Tình huống đã nảy sinh phải xử lý với tên
tình huống là " Giải quyết tranh chấp đất đai giữa anh em ở khu 3, phường Đại Phúc năm 2017"
1.2 Diễn biến của tình huống.
1.2.1 Tại UBND phường Đại Phúc.
Ngày 18/01/2017, UBND Phường Đại Phúcđã tiếp nhận đơn đề nghị của
hộ gia đình ông Nguyễn Văn Du khu 3, Phường Đại Phúc, thành phố Bắc Ninh về việc " đề nghị giải quyết về việc xây nhà và chiếm dụng nhà, đất bất hợp pháp của ông Nguyễn Văn Dương "
Ngày 20/1/2017 cán bộ địa chính phường căn cứ nội dung đơn đề nghị tiến hành xuống tại hiện trạng thửa đất ông Du trình bày kiểm tra xác định có
01 ngôi nhà cấp 4 và 01 ngôi nhà đang tiến hành xây dựng Cán bộ địa chính
đã lập biên bản yêu cầu ngừng thi công xây dựng do thửa đất đang có đơn tranh chấp
Trang 6Cụ thể là thửa đất số 18, tờ bản đồ 3, diện tích 302,3 m2 (theo bản đồ địa chính đo đạc năm 2012 là thửa đất số 158, tờ bản đồ số 30, diện tích 150,7 m2
thửa đất đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất mang tên ông Nguyễn Văn Dương và thửa đất số 157, tờ bản đồ số 30, diện tích 150,5 m2 ,
đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất mang tên ông Nguyễn Văn Đông là con trai của ông Nguyễn Văn Dương)
Thửa đất số 157, tờ bản đồ số 30, diện tích 150,5 m2, ông Đông đã làm nhà 3 tầng ở trên thửa đất này từ năm 2003
Căn cứ báo cáo của cán bộ địa chính phường về số liệu trên, UBND phường Đại Phúc đã mời các bên liên quan đến trụ sở UBND phường Đại Phúc để hòa giải
Tại buổi hòa giải, qua nghe ý kiến của ông Dương trình bày nguồn gốc thửa đất trên đúng là của bà nội và bố mẹ ông Du cho ông Du, tuy nhiên khi ông Du vào miền Nam khó khăn về kinh tế không có tiền để đi nên ông Dương đã đưa cho tiền, vàng và một số đồ khác,… Đồng thời, các năm sau thi thoảng ông Dương có gửi tiền vào cho ông Du, ông Dương có ghi cụ thể các đợt gửi tiền vào cho ông Du và ông Dương cho rằng số tiền gửi về cho ông Du được quy đổi bằng quyền sử dụng đất thửa đất 18, tờ bản đồ 3, diện tích 302,3 m2
Buổi hòa giải không đạt được kết quả, đồng chí chủ tọa giao cho lãnh đạo khu 3 về tiếp tục làm công tác hòa giải, đồng thời tiếp tục xác minh nội dung đơn và các hồ sơ có liên quan đến thửa đất trên
Theo sổ mục kê và trong đơn đăng ký cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất được lưu trữ có ghi tên ông Nguyễn Văn Du Tuy nhiên, đến năm
1998 cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đồng loạt cho các hộ gia đình, cá nhân trên địa bàn xã đã ở ổn định không tranh chấp, có nguồn gốc đất ông cha
để lại thì được cấp giấy chứng nhận Tại thời điểm trên ông Du đã vào miền Nam nên không biết quá trình cấp giấy chứng nhận nên thửa đất trên đã được cấp cho ông Nguyễn Văn Dương
Trang 7Qua tìm hiểu của các cụ cao niên trong khu sống tại thời điểm từ năm
1974, và đồng chí nguyên cán bộ quản lý ruộng đất thời điểm đó đã xác định ông Nguyễn Văn Du đã ở trên thửa đất 18, tờ bản đồ 3, diện tích 302,3 m2 đã xây nhà cấp 4 và ở trên mảnh đất này một thời gian đến khoảng năm 1989 Ngày 12/2/2017, UBND phường tiếp tục tổ chức hòa giải và đề nghị ông Nguyễn Văn Dương làm thủ tục trả lại quyền sử dụng thửa đất số 18, tờ bản
đồ 3, diện tích 302,3 m2 cho ông Nguyễn Văn Du, với lý do là:
- Đất được cấp không đúng đối tượng, nguồn gốc thửa đất trên là
thửa đất do bố mẹ ông Du cho ông Du
- Số tiền gửi về cho ông Du, không được lập thành văn bản ông Du
chưa xác nhận được quy đổi bằng quyền sử dụng đất
Tuy nhiên ông Nguyễn Văn Dương không nhất trí vẫn cho rằng số tiền gửi về cho ông Du đã được quy đổi bằng quyền sử dụng đất thửa đất thửa đất trên Sau nhiều lần UBND phường Đại Phúc tổ chức hoà giải giữa các bên nhưng không thành
Ngày 15/02/2017 ông Nguyễn Văn Du có đơn đề nghị lên UBND tỉnh Bắc Ninh với nội dung kiến nghị đề nghị hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất vì đã cấp sai đối tượng
Ngày 21/02/2017 UBND tỉnh Bắc Ninh chỉ đạo UBND thành phố Bắc Ninh kiểm tra , xem xét, giải quyết theo nội dung đơn, trả lời công dân và báo cáo Chủ tịch UBND tỉnh theo quy định của pháp luật
1.2.2 Tại UBND Thành phố Bắc Ninh.
Sau khi nhận được công văn số 410/UBND-NC ngày 21/2/2017 của UBND tỉnh Bắc Ninh UBND thành phố Bắc Ninh đã ban hành Quyết định số 1656/QĐ-CT ngày 8/4/2017 về việc thành lập tổ công tác xác minh đơn khiếu nại của công dân
Ngày 18/4/2017, Tổ công tác xác minh đơn khiếu nại về làm việc với UBND phường Đại Phúc để xác minh nội dung đơn và đề nghị cung cấp các
hồ sơ có liên quan đến thửa đất số 18, tờ bản đồ 3, diện tích 302,3 m2
Trang 8UBND phường Đại Phúc đã cung cấp đơn đề nghị cấp giấy năm 1991 có ghi tên ông Nguyễn Văn Du và các hồ sơ có liên quan đến thửa đất số 18, tờ bản đồ 3, diện tích 302,3 m2
Ngày 29/4/2017, Tổ công tác xuống tại nhà văn hóa khu 3 và mời các đồng chí lãnh đạo khu, mặt trận tổ quốc, các ban ngành khu và các cụ cao niên trong khu để tìm hiểu xác minh thông tin về nguồn gốc sử dụng đất thửa đất trên Tại buổi làm việc các đại biểu đều có ý kiến thửa đất trên ông Du là do
bố mẹ ông Du cho ông Du, ông Du đã ở trên mảnh đất này từ những năm
1974 sau đó đã đi miền Nam làm ăn kinh tế khoảng năm 1989
Các ngày tiếp theo Tổ công tác cùng đại diện UBND phường xuống tại khu 3 xác minh nguồn gốc sử dụng đất thửa đất 18, tờ bản đồ 3, diện tích 302,3 m2 Sau nhiều lần xác minh đã khẳng định nguồn gốc sử dụng đất thửa đất trên là của ông Du
Ngày 30/5/2017, Tổ công tác đã lập báo cáo về quá trình xác minh nộp dung đơn đề nghị của ông Du và đề nghị UBND thành phố Bắc Ninh thu hồi giấy chứng nhận thửa đất số 158, tờ bản đồ số 30, diện tích 150,7 m2 Thửa đất
157, tờ bản đồ số 30, diện tích 150,5 m2, đề nghị công dân gửi đơn ra tòa án để được giải quyết
UBND Thành phố Bắc Ninh căn cứ báo cáo của tổ công tác, đã ban hành Quyết định số 1524/QĐ-CT ngày 16/06/2017 về việc thu hồi giấy chứng nhận thửa đất số 158, , tờ bản đồ số 30 diện tích 150,7 m2 do đã cấp không đúng đối tượng Thửa đất 157, tờ bản đồ số 30, diện tích 150,5 m2 đề nghị công dân gửi đơn ra tòa án để được giải quyết, lý do theo quy định tại Khoản 5 Điều
87 Nghị định 43/2014/NĐ- CP quy định “Nhà nước không thu hồi Giấy chứng nhận đã cấp trái pháp luật trong các trường hợp quy định tại Điểm d Khoản 2 Điều 106 của Luật Đất đai nếu người được cấp Giấy chứng nhận đã thực hiện thủ tục chuyển đổi, chuyển nhượng quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất hoặc chuyển mục đích sử dụng đất và đã được giải quyết theo quy định của pháp luật”.
Trang 9Tuy nhiên, ông Du không nhất trí với Quyết định trên tiếp tục khiếu nại lên UBND tỉnh Bắc Ninh
II PHÂN TÍCH TÌNH HUỐNG.
2.1 Mục tiêu phân tích tình huống.
- Phân tích tình huống làm rõ nguyên nhân nảy sinh tình huống, tìm ra cơ
sở khoa học để kết luận cơ sở pháp lý của tình huống và xây dựng lựa chọn phương pháp xử lý tối ưu
- Trách nhiệm của chính quyền các cấp cùng với các bên liên quan trong tình huống
2.2 Cơ sở lý luận đảm bảo yêu cầu xử lý tình huống hiệu quả.
Đứng trên lập trường phương pháp luận của chủ nghĩa Mác -Lênin, đòi hỏi cán bộ, nhân dân khi phát hiện, xử lý tình huống phải nhìn nhận phân tích toàn diện, nắm vững bản chất của sự việc, xử lý cần hướng tới đem lại cho tương lai cuộc sống sự phát triển thuận lợi, bền vững
Xử lý tình huống phải nắm vững hệ thống hiến pháp và pháp luật về đất đai: Hiến pháp 1946, sửa đổi năm 1959, 1980, 1992… Luật đất đai năm 1993 được sửa đổi năm 1998 luật đất đai sửa đổi bổ sung 2001, Luật đất đai năm 2013; Bộ luật dân sự; Luật khiếu nại tố cáo ; chính sách khoán, giao quyền sở hữu tạm thời…Đồng thời, phải rà soát lại kỹ càng tư liệu quản lý đất đai của
cơ sở, xem xét kiểm tra chặt chẽ tính pháp lý của tài liệu và nắm vững tình hình thực tế Có như vậy mới tăng cường được hiệu quả quản lý nhà nước về đất đai, trong quá trình đẩy nhanh sản xuất nông nghiệp sang sản xuất công nghiệp hiện đại và dịch vụ hàng hoá với nhiều tác động cả tich cực và tiêu cực của tình hình hiện nay
2.3 Phân tích diễn biến của tình huống.
Sau khi nhận đơn để nghị hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất vì đã cấp sai đối tượng tình hình diễn biến và nguyên nhân được phát hiện ở các cấp như sau:
2.3.1 Tại Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Bắc Ninh.
Trang 10Căn cứ Công văn số 321/NC- CT ngày 30/5/2017 của UBND tỉnh Bắc Ninh giao cho Giám đốc Sở Tài nguyên và Môi trường xem xét, báo cáo đề xuất UBND tỉnh giải quyết khiếu nại của gia đình ông Du đề nghị hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất vì đã cấp sai đối tượng
Sau khi xem xét Sở Tài nguyên và Môi trường có báo cáo số 33/BC-TNMT ngày 22/6/2017 với nội dung "Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Bắc
Ninh thống nhất với Quyết định số 1524/QĐ-CT ngày 16/06/2017 của Chủ tịch UBND Thành phố Bắc Ninh về việc Quyết định thu hồi giấy chứng nhận thửa đất số 158, tờ bản đồ số 30, diện tích 150,7 m2 do đã cấp không đúng đối tượng Thửa đất 157, tờ bản đồ số 30, diện tích 150,5 m2 đề nghị công dân gửi đơn ra tòa án để được giải quyết, lý do theo quy định tại Khoản 5 Điều
87 Nghị định 43/2014/NĐ- CP quy định “Nhà nước không thu hồi Giấy chứng nhận đã cấp trái pháp luật trong các trường hợp quy định tại Điểm d Khoản 2 Điều 106 của Luật Đất đai nếu người được cấp Giấy chứng nhận đã thực hiện thủ tục chuyển đổi, chuyển nhượng quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất hoặc chuyển mục đích sử dụng đất và đã được giải quyết theo quy định của pháp luật”.
2.2.4 Tại UBND tỉnh Bắc Ninh.
Sau khi xem xét báo cáo số 33/BC-TNMT ngày 22/6/2017 của Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Bắc Ninh, UBND tỉnh Bắc Ninh có Quyết định 732/QĐ-CT ngày 30/6/2017 với nội dung sau:
"Thống nhất với Quyết định số 1524/QĐ-CT ngày 16/06/2017 của Chủ tịch UBND thành phố Bắc Ninh trong việc giải quyết khiếu nại của ông Nguyễn Văn Du, khu 3, phường Đại Phúc, thành phố Bắc Ninh Đây là quyết định cuối cùng giải quyết khiếu nại này"
Sau khi có quyết định trên của UBND tỉnh ông Du vẫn khiếu nại đến UBND tỉnh Bắc Ninh và đề nghị UBND tỉnh phúc tra lại quyết định trên Gia đình ông Du nhiều lần khiếu nại đề nghị UBND tỉnh cho phúc tra lại
vụ việc trên